پیش‌نویس:دیت: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ۸ بهمن ۱۴۰۴، ساعت ۱۳:۳۳

دیت؛ ملاقات توافق‌شده دو نفر برای آشنایی متقابل با هدف ازدواج یا رابطه عاشقانه.

دیت به‌عنوان یک اصطلاح نوپدید در روابط اجتماعی ایرانیان به دیدارهای توافق‌شده دو نفر با هدف شناخت یکدیگر در فضایی عمومی یا نیمه‌عمومی گفته می‌شود که ممکن است کوتاه یا بلندمدت باشد و الزاماً به ازدواج منجر نمی‌شود. این پدیده که ریشه در تحولات فرهنگی کشورهای غربی دارد، در شکل‌های مختلفی مانند دیت غیررسمی، بلندمدت، بلایند دیت (قرار کورکورانه)، اسپید دیتینگ و دیت آنلاین ظهور می‌کند. دیت که بر انتخاب فردی و تجربه شخصی تأکید دارد، در مقابل الگوی سنتی آشنایی خانواده‌محور قرار می‌گیرد. با گسترش فناوری، دیت آنلاین به عنوان بستری برای شناخت اولیه رایج شده است، اما پژوهش‌ها نشان می‌دهد این فضا می‌تواند به ایجاد توهم صمیمیت و وابستگی‌های عاطفی عمیق بدون شناخت واقعی منجر شود و روابط حضوری را تحت تأثیر قرار دهد.

مفهوم‌شناسی دیت

دیت، اصطلاحی برگرفته از Dating در زبان انگلیسی است که در لغت به‌معنای تاریخ است، اما در اصطلاح امروزی به مجموعه‌ای از دیدارهای توافق‌شده میان دو نفر با هدف شناخت متقابل گفته می‌شود. این دیدارها معمولاً در فضاهای عمومی یا نیمه‌عمومی انجام می‌گیرد و می‌تواند از یک ملاقات کوتاه تا فرآیندی چندماهه یا چندساله ادامه یابد و الزاماً به تعهد حقوقی یا ازدواج منتهی نمی‌شود.^[۱]

تاریخچه و سیر تحول دیت

پدیدهٔ دیت به‌شکل امروزی آن، ریشه در تحولات فرهنگی قرن بیستم میلادی در جوامع غربی دارد که ناشی از شهرنشینی، افزایش تحصیلات، استقلال اقتصادی نسبی جوانان و تضعیف نقش واسطه‌های سنتی ازدواج است.^[۲]

انواع دیت

قرار ملاقات‌ها بسته به هدف، میزان تعهد و بستر شکل‌گیری، به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند:

دیت غیررسمی: مبتنی بر تعامل اجتماعی و عاطفی بدون تعهد بلندمدت مشخص.
آشنایی بلندمدت: با هدف ایجاد رابطه پایدارتر و احتمال ازدواج.
بلایند دیت (قرار کورکورانه): ملاقات دو نفر بدون شناخت قبلی، معمولاً با معرفی واسطهٔ انسانی یا الگوریتمی.
اسپید دیتینگ (قرار ملاقات سریع): مجموعه‌ای از ملاقات‌های کوتاه‌مدت برای ارزیابی اولیه چند گزینهٔ بالقوه.
دیت آنلاین: آشنایی که از طریق شبکه‌های اجتماعی یا اپلیکیشن‌ها آغاز شده و ممکن است به ملاقات حضوری منجر شود.^[۳]

دیدگاه‌ها دربارهٔ دیت

در بحث آشنایی پیش از ازدواج، معمولاً میان دیت مستقل و آشنایی‌های ضابطه‌مند تمایز گذاشته می‌شود؛ به‌گونه‌ای که در الگوی سنتی، خانواده نقش ناظر و تنظیم‌گر دارد و هدف اصلی، ازدواج رسمی است. در مقابل، دیت مستقل بیشتر بر انتخاب فردی، تجربهٔ شخصی و آزادی کنش تأکید دارد. این رویکرد به افراد اجازه می‌دهد پیش از ایجاد وابستگی‌های عاطفی کاذب، در مورد تفاهم یا تضادهای بنیادین خود به‌صورت واقع‌بینانه تصمیم‌گیری کنند.^[۴] در همین چارچوب، برخی دیدگاه‌ها بر آن‌اند که تعیین قواعد مشخص می‌تواند آشنایی‌ها را به فضایی امن‌تر هدایت کند و امکان انتخاب آگاهانه را افزایش دهد. از این منظر، ایجاد بسترهای رسمی و بومی برای تعامل اجتماعی سالم به‌عنوان رویکردی مؤثرتر از تحمیل الگوهای واحد یا تبلیغ صرف ازدواج مطرح می‌شود.^[۵]

دیت آنلاین

با گسترش فناوری‌های ارتباطی، دیت از یک تجربه صرفاً حضوری به پدیده‌ای ترکیبی از تعاملات آنلاین و آفلاین تبدیل شده است. در دیت آنلاین، افراد مراحل شناخت اولیه را در فضای مجازی سپری می‌کنند؛ اما این نوع رابطه با محدودیت‌های قابل توجهی مواجه است. این امر باعث می‌شود افراد بیشتر بر اساس تصویر ذهنی خود از طرف مقابل قضاوت کنند و در نتیجه دچار توهم صمیمیت شوند. همچنین پژوهشگران دریافته‌اند که روابط مجازی حتی بدون ملاقات حضوری می‌توانند به وابستگی‌های عاطفی عمیق منجر شوند که در صورت عدم مدیریت صحیح، می‌توانند بنیان‌های روابط واقعی را تضعیف کنند.^[۶]

پانویس

منابع

«انواع قرار عاشقانه و کارکرد آن‌ها»، وب‌سایت مصاحب، تاریخ بازدید: ۱ دی ۱۴۰۴ش.
«بگیر ببند «بلایند دیت» ها فرهنگ آشنایی در روابط را اصلاح می‌کند؟»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۱۳ اسفند ۱۴۰۳ش.
«حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج»، وب‌سایت خبری‌تحلیلی عصر ایران، تاریخ درج مطلب: ۶ دی ۱۳۹۱ش.
«دیت چیست؟ بررسی مفهوم قرار ملاقات»، وب‌سایت خبری رکنا، تاریخ درج مطلب: ۲۸ تیر ۱۴۰۱ش.
«روان‌شناسی روابط عاطفی در دنیای مجازی»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۲۷ دی ۱۳۹۸ش.
فولادیان، مجید و دیگران، «تحلیل مقایسه‌ای معیارهای همسرگزینی در میان گروه‌های مختلف اجتماعی در جامعه معاصر ایران»، دوفصلنامه پژوهش‌های جامعه‌شناسی معاصر، شماره ۱۳، پاییز و زمستان ۱۳۹۷ش.

[1] «دیت چیست؟»، وب‌سایت رکنا.

[2] فولادیان و دیگران، «تحلیل مقایسه ای معیارهای همسرگزینی در میان گروه‌های مختلف اجتماعی در جامعه معاصر ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۹۲–۹۷.

[3] «انواع قرار عاشقانه و کارکرد آن‌ها»، وب‌سایت مصاحب.

[4] «حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج»، وب‌سایت عصر ایران.

[5] «بگیر ببند «بلاینددیت»ها، فرهنگ آشنایی و خواستگاری را اصلاح می‌کند؟»، خبرگزاری ایسنا.

[6] «روان‌شناسی روابط عاطفی در دنیای مجازی»، باشگاه خبرنگاران جوان.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
+'''<big>دیت</big>'''؛ ملاقات توافق‌شده دو نفر برای آشنایی متقابل با هدف ازدواج یا رابطه عاشقانه.
+دیت به‌عنوان یک اصطلاح نوپدید در [[روابط اجتماعی]] ایرانیان به دیدارهای توافق‌شده دو نفر با هدف شناخت یکدیگر در فضایی عمومی یا نیمه‌عمومی گفته می‌شود که ممکن است کوتاه یا بلندمدت باشد و الزاماً به [[ازدواج]] منجر نمی‌شود. این پدیده که ریشه در تحولات فرهنگی کشورهای غربی دارد، در شکل‌های مختلفی مانند دیت غیررسمی، بلندمدت، بلایند دیت (قرار کورکورانه)، اسپید دیتینگ و دیت آنلاین ظهور می‌کند. [[دیت]] که بر انتخاب فردی و تجربه شخصی تأکید دارد، در مقابل الگوی سنتی آشنایی خانواده‌محور قرار می‌گیرد. با گسترش فناوری، [[دیت آنلاین]] به عنوان بستری برای شناخت اولیه رایج شده است، اما پژوهش‌ها نشان می‌دهد این فضا می‌تواند به ایجاد توهم صمیمیت و وابستگی‌های عاطفی عمیق بدون شناخت واقعی منجر شود و روابط حضوری را تحت تأثیر قرار دهد.
-'''مفهوم‌شناسی'''
+== مفهوم‌شناسی دیت ==
+دیت، اصطلاحی برگرفته از Dating در زبان انگلیسی است که در لغت به‌معنای تاریخ است، اما در اصطلاح امروزی به مجموعه‌ای از دیدارهای توافق‌شده میان دو نفر با هدف شناخت متقابل گفته می‌شود. این دیدارها معمولاً در فضاهای عمومی یا نیمه‌عمومی انجام می‌گیرد و می‌تواند از یک ملاقات کوتاه تا فرآیندی چندماهه یا چندساله ادامه یابد و الزاماً به تعهد حقوقی یا ازدواج منتهی نمی‌شود.<ref>[https://www.rokna.net/بخش-گوناگون-22/767580-دیت-چیست «دیت چیست؟»، وب‌سایت رکنا.]</ref>
-واژه «دیت» (Date) دارای ریشه‌ای انگلیسی است که در لغت به معنای '''تاریخ''' می‌باشد [۱]. در معنای اصطلاحی و در بستر زبان فارسی، دیت به '''دیدار دو نفر''' (غالباً غیرهمجنس) اشاره دارد که با هدف کسب شناخت بیشتر برای شروع یک رابطه عاطفی صورت می‌پذیرد [۲]. این فرآیند در واقع مرحله‌ای از فرآیند جفت‌یابی است که در آن دو فرد به منظور ارزیابی و محک زدن یکدیگر برای ورود به رابطه عاشقانه یا ازدواج، بر انجام رفتارهای اجتماعی معینی در مکان‌های عمومی توافق می‌کنند [۳]. دیت به عنوان یک رابطه صمیمانه، معمولاً به عنوان مرحله پیش از نامزدی یا ازدواج شناخته می‌شود؛ هرچند پروتکل‌ها و اصطلاحات آن در کشورهای مختلف بر اساس فرهنگ و باورهای دینی تفاوت دارد [۴].
+== تاریخچه و سیر تحول دیت ==
+پدیدهٔ دیت به‌شکل امروزی آن، ریشه در تحولات فرهنگی قرن بیستم میلادی در جوامع غربی دارد که ناشی از [[شهرنشینی]]، افزایش تحصیلات، استقلال اقتصادی نسبی جوانان و تضعیف نقش واسطه‌های سنتی ازدواج است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/362875/fa#pointx فولادیان و دیگران، «تحلیل مقایسه ای معیارهای همسرگزینی در میان گروه‌های مختلف اجتماعی در جامعه معاصر ایران»، ۱۳۹۷ش، ص۹۲–۹۷.]</ref>
-'''انواع قرار ملاقات و سبک‌های مدرن'''
+== انواع دیت ==
+قرار ملاقات‌ها بسته به هدف، میزان تعهد و بستر شکل‌گیری، به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند:
+* '''دیت غیررسمی:''' مبتنی بر تعامل اجتماعی و عاطفی بدون تعهد بلندمدت مشخص.
+* '''آشنایی بلندمدت:''' با هدف ایجاد رابطه پایدارتر و احتمال [[ازدواج]].
+* '''بلایند دیت (قرار کورکورانه):''' ملاقات دو نفر بدون شناخت قبلی، معمولاً با معرفی واسطهٔ انسانی یا الگوریتمی.
+* '''اسپید دیتینگ (قرار ملاقات سریع):''' مجموعه‌ای از ملاقات‌های کوتاه‌مدت برای ارزیابی اولیه چند گزینهٔ بالقوه.
+* '''دیت آنلاین:''' آشنایی که از طریق [[شبکه‌های اجتماعی]] یا اپلیکیشن‌ها آغاز شده و ممکن است به ملاقات حضوری منجر شود.<ref>[https://www.mosahab.com/web/articles/view/1339/انواع-قرار-عاشقانه.html «انواع قرار عاشقانه و کارکرد آن‌ها»، وب‌سایت مصاحب.]</ref>
-قرار ملاقات‌ها انواع مختلفی دارند که هر یک کارکرد خاصی را دنبال می‌کنند؛ از جمله '''قرار معمولی''' که بر سرگرمی بدون تعهد جدی متمرکز است و '''آشنایی طولانی‌مدت''' که با هدف ایجاد رابطه‌ای پایدار و احتمالا ازدواج صورت می‌گیرد [۵]. سبک‌های مدرنی مانند '''بلایند دیت''' (ملاقات بدون شناخت قبلی از طریق واسطه) بر پایه هیجان و شناخت مستقیم شکل می‌گیرند [۶]. همچنین '''دیت آنلاین''' از طریق اپلیکیشن‌ها به یکی از رایج‌ترین روش‌ها برای ملاقات با پارتنر جدید تبدیل شده است که میلیون‌ها کاربر در سراسر جهان از آن استفاده می‌کنند [۷].
+== دیدگاه‌ها دربارهٔ دیت ==
+در بحث آشنایی پیش از ازدواج، معمولاً میان دیت مستقل و آشنایی‌های ضابطه‌مند تمایز گذاشته می‌شود؛ به‌گونه‌ای که در الگوی سنتی، [[خانواده]] نقش ناظر و تنظیم‌گر دارد و هدف اصلی، ازدواج رسمی است. در مقابل، دیت مستقل بیشتر بر انتخاب فردی، تجربهٔ شخصی و آزادی کنش تأکید دارد. این رویکرد به افراد اجازه می‌دهد پیش از ایجاد وابستگی‌های عاطفی کاذب، در مورد تفاهم یا تضادهای بنیادین خود به‌صورت واقع‌بینانه تصمیم‌گیری کنند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/248194/حد-و-مرز-آشنایی-پیش-از-ازدواج «حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref> در همین چارچوب، برخی دیدگاه‌ها بر آن‌اند که تعیین قواعد مشخص می‌تواند آشنایی‌ها را به فضایی امن‌تر هدایت کند و امکان انتخاب آگاهانه را افزایش دهد. از این منظر، ایجاد بسترهای رسمی و بومی برای تعامل اجتماعی سالم به‌عنوان رویکردی مؤثرتر از تحمیل الگوهای واحد یا تبلیغ صرف ازدواج مطرح می‌شود.<ref>[https://www.isna.ir/news/1403121308673/بگیر-و-ببند-بلایند-دیت-ها-فرهنگ-آشنایی-در-روابط-را-اصلاح-می-کند «بگیر ببند «بلاینددیت»ها، فرهنگ آشنایی و خواستگاری را اصلاح می‌کند؟»، خبرگزاری ایسنا.]</ref>
-'''تفاوت دیت مستقل با آشنایی زیر نظر والدین'''
+== دیت آنلاین ==
+با گسترش فناوری‌های ارتباطی، دیت از یک تجربه صرفاً حضوری به پدیده‌ای ترکیبی از تعاملات آنلاین و آفلاین تبدیل شده است. در دیت آنلاین، افراد مراحل شناخت اولیه را در [[فضای مجازی]] سپری می‌کنند؛ اما این نوع رابطه با محدودیت‌های قابل توجهی مواجه است. این امر باعث می‌شود افراد بیشتر بر اساس تصویر ذهنی خود از طرف مقابل قضاوت کنند و در نتیجه دچار توهم صمیمیت شوند. همچنین پژوهشگران دریافته‌اند که [[روابط مجازی]] حتی بدون ملاقات حضوری می‌توانند به وابستگی‌های عاطفی عمیق منجر شوند که در صورت عدم مدیریت صحیح، می‌توانند بنیان‌های روابط واقعی را تضعیف کنند.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7208585/روانشناسی-روابط-عاطفی-در-دنیای-مجازی «روان‌شناسی روابط عاطفی در دنیای مجازی»، باشگاه خبرنگاران جوان.]</ref>
-میان دیت‌های مستقل که بر پایه آشنایی فردی شکل می‌گیرند و آشنایی‌های ضابطه‌مند زیر نظر خانواده، تفاوت‌های ساختاری وجود دارد [۸]. آشنایی‌های پیش از خواستگاری که به صورت فردی انجام می‌شوند، اغلب رابطه‌ای بدون تعهد، سطحی و مبتنی بر هیجانات عاطفی هستند که با عنوان «عشق مجازی» شناخته می‌شوند [۸]. در مقابل، آشنایی با ضابطه که از طریق مراسم خواستگاری آغاز می‌شود، فرآیندی هدفدار و با اطلاع خانواده‌ها است که در آن والدین به عنوان یک '''عامل حفاظتی''' عمل می‌کنند و اجازه می‌دهند لایه‌های شخصیت طرفین به صورت واقع‌بینانه ارزیابی شود [۹].
+== پانویس ==
+{{پانویس}}
-'''گونه‌شناسی و چالش‌های دیت در جامعه ایران'''
+== منابع ==
+* «انواع قرار عاشقانه و کارکرد آن‌ها»، وب‌سایت مصاحب، تاریخ بازدید: ۱ دی ۱۴۰۴ش.
-در سنخ‌شناسی روابط در ایران، سه گفتمان اصلی شناسایی شده است: '''گفتمان پیشامدرن''' (روابط ابزاری)، '''گفتمان مدرن''' (عشق رمانتیک و تک‌همسری) و '''گفتمان پسامدرن''' که با ویژگی‌هایی همچون «عشق سیال» شناخته می‌شود [۱۰], [۱۱]. ظهور اینترنت در ایران باعث '''افسون‌زدایی''' از مفهوم سنتی عشق شده و تجربه‌ای دموکراتیک‌تر از روابط را پدید آورده است [۱۲]. با این حال، تعارض بین فشارهای غریزی و ملاحظات فرهنگی جامعه، دیت را به یک «تنگنای فردی و خانوادگی» تبدیل کرده که اغلب با اضطراب همراه است [۱۳]. گسترش رویکرد «تعویض رابطه» به جای «ترمیم» در الگوهای جدید نیز منجر به افزایش شکنندگی پیوندهای عاطفی شده است [۱۴].
+* «بگیر ببند «بلایند دیت» ها فرهنگ آشنایی در روابط را اصلاح می‌کند؟»، خبرگزاری ایسنا، تاریخ درج مطلب: ۱۳ اسفند ۱۴۰۳ش.
+* «حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج»، ''وب‌سایت خبری‌تحلیلی عصر ایران''، تاریخ درج مطلب: ۶ دی ۱۳۹۱ش.
-'''روانشناسی انتخاب و فناوری‌های نوین'''
+* «دیت چیست؟ بررسی مفهوم قرار ملاقات»، ''وب‌سایت خبری رکنا''، تاریخ درج مطلب: ۲۸ تیر ۱۴۰۱ش.
+* «روان‌شناسی روابط عاطفی در دنیای مجازی»، باشگاه خبرنگاران جوان، تاریخ درج مطلب: ۲۷ دی ۱۳۹۸ش.
-انتخاب شریک عاطفی تحت تأثیر فرآیندهای ناخودآگاه مغز و سیستم‌های شیمیایی مانند دوپامین و اکسی‌توسین است [۱۵]. تحقیقات نشان می‌دهد که انسان‌ها به طور ناهشیار به سمت تیپ‌های شخصیتی جذب می‌شوند که یا مشابه سیستم شیمیایی مغز آن‌هاست یا مکمل آن [۱۶]. در پارادایم‌های نوین، استفاده از هوش مصنوعی برای ارزیابی سازگاری پیشنهاد شده است [۱۷]. این سیستم‌ها با شبیه‌سازی تعاملات در '''لحظات بحرانی'''، پایداری رابطه را پیش‌بینی می‌کنند؛ چرا که طبق فرضیه پاداش‌های پراکنده، نتایج رابطه توسط همین لحظات اندک اما تعیین‌کننده مشخص می‌گردد [۱۸].
+* فولادیان، مجید و دیگران، «تحلیل مقایسه‌ای معیارهای همسرگزینی در میان گروه‌های مختلف اجتماعی در جامعه معاصر ایران»، دوفصلنامه پژوهش‌های جامعه‌شناسی معاصر، شماره ۱۳، پاییز و زمستان ۱۳۹۷ش.
-'''پانویس'''
-[۱] سایت مشاوره آنلاین روانشناسی ویکی روان، منظور از دیت چیست؟، ۲۲ اسفند ۱۴۰۳، ص ۱ [۲] سایت مشاوره آنلاین روانشناسی ویکی روان، منظور از دیت چیست؟، ۲۲ اسفند ۱۴۰۳، ص ۱ [۳] پایگاه خبری رکنا، دیت چیست؟ بررسی مفهوم قرار ملاقات، ۲۸ تیر ۱۴۰۱، ص ۱ [۴] پایگاه خبری رکنا، دیت چیست؟ بررسی مفهوم قرار ملاقات، ۲۸ تیر ۱۴۰۱، ص ۱ [۵] وب‌سایت مشاوره خانواده مصاحب، انواع قرار عاشقانه و کارکرد آن‌ها، ۱۴۰۲، ص ۱ [۶] کلینیک روانشناسی دکتر اسماعیل تبار، بلایند دیت چیست؟ بررسی مزایا و معایب، ۷ اردیبهشت ۱۴۰۴، ص ۱ [۷] سایت مشاوره آنلاین روانشناسی ویکی روان، منظور از دیت چیست؟، ۲۲ اسفند ۱۴۰۳، ص ۴ [۸] خبرگزاری عصر ایران، حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج، ۶ دی ۱۳۹۱، ص ۲ [۹] خبرگزاری عصر ایران، حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج، ۶ دی ۱۳۹۱، ص ۵ [۱۰] آزاد ارمکی، تقی و دیگران، سنخ‌شناسی الگوهای روابط جنسی پیش از ازدواج در ایران، ۱۳۹۰، ص ۳ [۱۱] آزاد ارمکی، تقی و دیگران، سنخ‌شناسی الگوهای روابط جنسی پیش از ازدواج در ایران، ۱۳۹۰، ص ۲ [۱۲] گنجی، محمد و دیگران، تحولات معنایی عشق و رویه‌های کنش عاشقانه، ۱۴۰۰، ص ۳ [۱۳] ارتضائی، بهناز، بررسی روابط پسران و دختران پیش از ازدواج، ۱۳۹۷، ص ۳۵ [۱۴] آزاد ارمکی، تقی و دیگران، سنخ‌شناسی الگوهای روابط جنسی پیش از ازدواج در ایران، ۱۳۹۰، ص ۲۸ [۱۵] عسگری، مهسا، ما چه کسانی را برای رابطه انتخاب می‌کنیم و چرا؟، کلینیک روانشناسی آگاه، ۷ شهریور ۱۴۰۴، ص ۱ [۱۶] عسگری، مهسا، ما چه کسانی را برای رابطه انتخاب می‌کنیم و چرا؟، کلینیک روانشناسی آگاه، ۷ شهریور ۱۴۰۴، ص ۱ [۱۷] Shang, H. et al, Love First, Know Later: Persona-Based Romantic Compatibility, 2025, p 1 [۱۸] Shang, H. et al, Love First, Know Later: Persona-Based Romantic Compatibility, 2025, p 3
-'''منابع'''
-• آزاد ارمکی، تقی؛ طالبی، سحر؛ ایثاری، مریم و شریفی ساعی، محمدحسین. «سنخ‌شناسی الگوهای روابط جنسی پیش از ازدواج در ایران». ''پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی''، ۱۳۹۰.
-• ارتضائی، بهناز. «بررسی روابط پسران و دختران پیش از ازدواج به عنوان یک چالش فرهنگی». ''فصلنامه علمی تخصصی روانشناسی، علوم اجتماعی و علوم تربیتی''، ۱۳۹۷.
-• «بلایند دیت چیست؟ بررسی مزایا و معایب». ''کلینیک روانشناسی دکتر اسماعیل تبار''، ۱۴۰۴.
-• «حد و مرز آشنایی پیش از ازدواج». ''خبرگزاری عصر ایران''، ۱۳۹۱.
-• «دیت چیست؟ بررسی مفهوم قرار ملاقات». ''پایگاه خبری رکنا''، ۱۴۰۱.
-• «راهنمای ویکی‌نویسی؛ نگارش مقاله در دانشنامه برخط». ۱۴۰۴.
-• عسگری، مهسا. «ما چه کسانی را برای رابطه انتخاب می‌کنیم و چرا؟». ''وبلاگ تخصصی کلینیک روانشناسی آگاه''، ۱۴۰۴.
-• گنجی، محمد؛ موسوی، سیدکمال‌الدین و واحدیان، مرتضی. «تحولات معنایی عشق و رویه‌های کنش عاشقانه در بستر تجربه ارتباطی آنلاین». ''پژوهش‌های راهبردی مسائل اجتماعی ایران''، ۱۴۰۰.
-• «منظور از دیت چیست؟ (انواع دیت با پارتنر)». ''سایت مشاوره آنلاین روانشناسی ویکی روان''، ۱۴۰۳.
-• Shang, HaoYang et al. "Love First, Know Later: Persona-Based Romantic Compatibility Through LLM Text World Engines". ''arXiv preprint'', 39th Conference on Neural Information Processing Systems (NeurIPS 2025).