جز ویکی سازی |
جز تمیزکاری |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۳۱: | خط ۳۱: | ||
'''{{درشت|خلیج فارس؛}}''' پهنهٔ آبی پراهمیت جهان در جنوب ایران. | '''{{درشت|خلیج فارس؛}}''' پهنهٔ آبی پراهمیت جهان در جنوب ایران. | ||
خلیج فارس، پهنهای آبی در [[خاورمیانه]] و میان [[ایران]] و [[شبهجزیره عربستان]] است که با مساحتی حدود ۲۳۳٬۰۰۰ کیلومتر | خلیج فارس، پهنهای آبی در [[خاورمیانه]] و میان [[ایران]] و [[شبهجزیره عربستان]] است که با مساحتی حدود ۲۳۳٬۰۰۰ کیلومتر مربع. این آبراهِ راهبردی از شرق از طریق [[تنگه هرمز]] به [[دریای عمان]] و [[اقیانوس هند]]، و از غرب به دهانهٔ [[اروندرود]] میپیوندد. نام این خلیج در تمامی اسناد، نقشههای معتبر تاریخی و دستورالعملهای [[سازمان ملل متحد]]، همواره خلیج فارس (یا معادلهای آن) بوده است. خلیج فارس بهدلیل دربرداشتن بخش عمدهای از ذخایر شناختهشدهٔ [[نفت]] و [[گاز طبیعی|گاز]] جهان، از اهمیت ژئوپلیتیکی، اقتصادی و نظامی برخوردار است. از نظر جغرافیایی، سواحل شمالی آن در مالکیت ایران است و تنها بخش کوچکی از گوشهٔ شمال غربی به [[کویت]] و [[عراق]] تعلق دارد. | ||
== معرفی خلیج فارس == | == معرفی خلیج فارس == | ||
خلیج فارس پهنهای آبی است که در امتداد دریای عمان و میان ایران و شبهجزیره عربستان قرار دارد. مساحت آن حدود ۲۳۳٬۰۰۰ کیلومتر مربع بوده و از سوی شرق از طریق [[تنگه هرمز|تنگهٔ هرمز]] به دریای عمان و اقیانوس هند متصل میشود. در غرب، مرز آن به رودخانهٔ اروندرود میرسد که از پیوند رودهای [[دجله]]، [[فرات]] و [[رودخانه کارون|کارون]] تشکیل میشود. | خلیج فارس پهنهای آبی است که در امتداد [[دریای عمان]] و میان ایران و شبهجزیره عربستان قرار دارد. مساحت آن حدود ۲۳۳٬۰۰۰ کیلومتر مربع بوده و از سوی شرق از طریق [[تنگه هرمز|تنگهٔ هرمز]] به دریای عمان و اقیانوس هند متصل میشود. در غرب، مرز آن به رودخانهٔ اروندرود میرسد که از پیوند رودهای [[دجله]]، [[فرات]] و [[رودخانه کارون|کارون]] تشکیل میشود. | ||
حداکثر عمق خلیج فارس ۱۸۲ متر در منطقهٔ رأسالمسندم و حداقل عمق آن حدود ۳۰ متر در دهانهٔ اروندرود است.<ref>[https://www.jahannews.com/detailed/300582/خلیج-فارس-ترس-تحریف-چرا «خلیج فارس، ترس و تحریف؛ چرا؟»، وبسایت جهاننیوز.]</ref> طول این خلیج از تنگهٔ هرمز تا آخرین نقطهٔ پیشروی آن در جهت غرب، تقریباً ۸۰۵ کیلومتر و پهنای آن در عریضترین بخش حدود ۲۹۰ کیلومتر است.<ref>[https://www.tinn.ir/بخش-دریایی-49/283585-نگاهی-کامل-به-موقعیت-تاریخی-خلیج-فارس «نگاهی کامل به موقعیت تاریخی خلیج فارس»، وبسایت تیننیوز.]</ref> همچنین خلیج فارس در موقعیت جغرافیایی ۲۴ تا ۳۰ درجه و ۳۰ دقیقهٔ عرض شمالی و ۴۸ تا ۵۶ درجه و ۲۵ دقیقهٔ طول شرقی از [[نصفالنهار گرینویچ]] واقع شده است.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details/8738 مجتهدزاده، «خلیج فارس»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | حداکثر عمق خلیج فارس ۱۸۲ متر در منطقهٔ رأسالمسندم و حداقل عمق آن حدود ۳۰ متر در دهانهٔ اروندرود است.<ref>[https://www.jahannews.com/detailed/300582/خلیج-فارس-ترس-تحریف-چرا «خلیج فارس، ترس و تحریف؛ چرا؟»، وبسایت جهاننیوز.]</ref> طول این خلیج از تنگهٔ هرمز تا آخرین نقطهٔ پیشروی آن در جهت غرب، تقریباً ۸۰۵ کیلومتر و پهنای آن در عریضترین بخش حدود ۲۹۰ کیلومتر است.<ref>[https://www.tinn.ir/بخش-دریایی-49/283585-نگاهی-کامل-به-موقعیت-تاریخی-خلیج-فارس «نگاهی کامل به موقعیت تاریخی خلیج فارس»، وبسایت تیننیوز.]</ref> همچنین خلیج فارس در موقعیت جغرافیایی ۲۴ تا ۳۰ درجه و ۳۰ دقیقهٔ عرض شمالی و ۴۸ تا ۵۶ درجه و ۲۵ دقیقهٔ طول شرقی از [[نصفالنهار گرینویچ]] واقع شده است.<ref>[https://rch.ac.ir/article/Details/8738 مجتهدزاده، «خلیج فارس»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ||
| خط ۹۳: | خط ۹۳: | ||
== روز ملی خلیج فارس == | == روز ملی خلیج فارس == | ||
{{اصلی|روز ملی خلیج فارس}} | {{اصلی|روز ملی خلیج فارس}} | ||
در سدهٔ شانزدهم میلادی، [[پرتغال]] با تسلط بر [[جزیره | در سدهٔ شانزدهم میلادی، [[پرتغال]] با تسلط بر [[جزیره هرمز]] بر خلیج فارس تسلط یافت. در سال ۱۶۲۲م، نیروهای ایرانی به رهبری امامقلیخان این جزیره را آزاد کردند و حاکمیت ایران را بازگرداندند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6816009/روز-ملی-خلیج-فارس-تلاقی-تاریخ-هویت-و-حاکمیت «روز ملی خلیج فارس؛ تلاقی تاریخ، هویت و حاکمیت»، خبرگزاری مهر.]</ref> به پاس این پیروزی، از سال ۱۳۸۴ش روز [[۱۰ اردیبهشت]] بهعنوان [[روز ملی خلیج فارس]] در تقویم رسمی ایران ثبت شده است.<ref>[https://snn.ir/fa/news/1256291/چرا-۱۰-اردیبهشت-روز-ملی-خلیج-فارس-است «استاد دانشگاه: روز ملی خلیج فارس، نمادی از مقاومت و پایداری ایرانیان است»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||