پیش‌نویس:تست: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''حق اعتراض''' یک حق سیاسی و اجتماعی برای ابراز نارضایتی مسالمت‌آمیز از عملکرد، تصمیم‌ها و رویه‌های نهادهای قدرت است. این حق مجموعه‌ای از کنش‌های فردی یا جمعی را در بر می‌گیرد که با هدف مطالبه تغییر، انتقاد یا مخالفت با سیاست‌ها و رفتارهای حاکمیت انجام می‌شود. حق اعتراض از حقوق آزادی بیان و آزادی اجتماعات نشئت گرفته است و در اسناد بین‌المللی به عنوان ابزاری برای نظارت همگانی و جلوگیری از استبداد شناخته می‌شود. این مفهوم در نظام‌های حقوقی نوین از مفاهیمی مانند شورش و اغتشاش تفکیک می‌شود؛ چرا که اعتراض مسالمت‌آمیز فاقد خشونت بوده و هدف اصلاحی را دنبال می‌کند.
+{{جعبه اطلاعات رویداد
+| name                  = حمله به مدرسه شجره طیبه میناب
+| title                 = حمله به مدرسه شجره طیبه میناب
+| date                  = ۹ اسفند ۱۴۰۴ش
+| time                  = ۱۱:۳۰
+| location              = محله شهرک المهدی، [[میناب]]، [[استان هرمزگان|هرمزگان]]، [[ایران]]
+| target                = [[مدرسه شجره طیبه]]
+| type                  = [[جنایت جنگی]]، [[حمله هوایی]]
+| participants          = [[نیروهای مسلح ایالات متحده آمریکا]]
+| weapons               = [[موشک کروز تاماهاک]]
+| outcome               = تخریب کامل ساختمان آموزشی
+| deaths                = ۱۵۶ نفر
+| missing               = ۱ نفر
+| accused               = [[ایالات متحده آمریکا]]
+| inquiries             = [[عفو بین‌الملل]]، [[معماری قانونی]]
+}}
-== مبانی فقهی و قرآنی ==
+'''حمله به مدرسه شجره طیبه میناب'''، رویدادی نظامی در جریان بمباران یک مرکز آموزشی غیرنظامی توسط نیروهای آمریکایی.
-در آموزه‌های اسلامی، حق اعتراض تحت عناوینی چون امر به معروف و نهی از منکر، نصیحت ائمه مسلمین و وجوب مشورت زمامداران مورد شناسایی قرار گرفته است.<ref>{{پک|ربیع‌زاده|۱۴۰۴|ف=چارچوب و مؤلفه‌های حق اعتراض سیاسی در مضامین قرآن کریم|ک=پژوهش‌نامه حقوق اسلامی}}</ref> قرآن کریم الگوهایی از کنش‌های اعتراضی را در برابر انحرافات سیاسی تأیید می‌کند. از جمله این الگوها، اعتراض مستقیم موسی به طغیان و ظلم فرعون است که بدون توسل به خشونت فیزیکی صورت گرفت.<ref>{{پک/بن|پیش‌نویس حق اعتراض|ف=پیش‌نویس حق اعتراض|ک=ایران‌پدیا}}</ref> نمونه دیگر، اعتراض بزرگان بنی‌اسرائیل به انتخاب طالوت برای فرماندهی است که در آن، پیامبر وقت به جای سرکوب یا تکفیر معترضان، با استدلال و گفتگو به اقناع آنان پرداخت.<ref>{{پک|ربیع‌زاده|۱۴۰۴|ف=چارچوب و مؤلفه‌های حق اعتراض سیاسی در مضامین قرآن کریم|ک=پژوهش‌نامه حقوق اسلامی}}</ref> علی بن ابی‌طالب نیز در نهج‌البلاغه خطاب به مردم بیان کرد که از گفتن سخن حق یا مشورت عادلانه دریغ نکنند؛ چرا که خود را بالاتر از خطا نمی‌داند.<ref>{{پک|بهروزی‌زاد|۱۴۰۴|ف=اعتراضات مدنی در حکومت اسلامی؛ بایدها و دغدغه‌ها|ک=مطالعات حقوق عمومی}}</ref> همچنین برخی فقها بر اساس قاعده «اذن در شیء اذن در لوازم آن است»، مشروعیت راهکارهای مختلف اعتراض از جمله اجتماعات را استخراج می‌کنند.<ref>{{پک|بهروزی‌زاد|۱۴۰۴|ف=اعتراضات مدنی در حکومت اسلامی؛ بایدها و دغدغه‌ها|ک=مطالعات حقوق عمومی}}</ref>
-== جایگاه در حقوق بین‌الملل ==
+حمله موشکی به [[مدرسه شجره طیبه]] در شهر [[میناب]] واقع در [[استان هرمزگان]] در تاریخ ۹ اسفند ۱۴۰۴ش همزمان با آغاز جنگ [[ایالات متحده آمریکا]] و [[اسرائیل]] علیه [[ایران]] رخ داد. در این رویداد، ساختمان آموزشی این مجتمع هدف موشک‌های کروز تاماهاک قرار گرفت و به طور کامل ویران شد. بر اساس آمارهای رسمی، این حمله به کشته شدن ۱۵۶ نفر از جمله دانش‌آموزان و معلمان و مفقود شدن یک دانش‌آموز انجامید. نهادهای بین‌المللی مانند [[عفو بین‌الملل]] و آژانس [[معماری قانونی]] این رویداد را بررسی کردند و آن را نقض آشکار [[حقوق بین‌الملل بشردوستانه]] و مصداق بارز [[جنایت جنگی]] معرفی کردند. در پی این رویداد، فعالان مدنی و شخصیت‌های جهانی با امضای دادخواستی خواستار محاکمه عاملان آن در [[دیوان کیفری بین‌المللی]] شدند و در داخل [[ایران]] نیز محتوای کتاب‌های درسی برای گرامیداشت قربانیان تغییر یافت.
-حق اعتراض در اسناد بین‌المللی متعددی از جمله ماده ۲۱ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی به رسمیت شناخته شده است. بر اساس این اسناد، دولت‌ها ملزم به حمایت از حق تجمع مسالمت‌آمیز هستند و تنها در موارد استثنایی مانند حفظ امنیت ملی، نظم عمومی، سلامت یا اخلاق عمومی مجاز به اعمال محدودیت‌های قانونی هستند.<ref>{{پک|آقابابایی|۱۴۰۱|ف=حق اجتماع مسالمت‌آمیز در عرصه عمومی در سنجه شرع و حقوق ایران|ک=حقوق بشر}}</ref> مدیریت اعتراضات در سطح جهانی معمولاً بر اساس سه نظام حقوقی انجام می‌شود: نظام مجوزدهی که برگزاری تجمع را منوط به کسب اجازه قبلی از دولت می‌داند؛ نظام اطلاع‌رسانی که برگزارکنندگان صرفاً زمان و مکان تجمع را به اطلاع پلیس می‌رسانند؛ و نظام تعقیب پسینی که بر آزادی تجمع تأکید دارد و تنها در صورت وقوع تخلف با متخلف برخورد می‌کند.<ref>{{پک/بن|پیش‌نویس حق اعتراض|ف=پیش‌نویس حق اعتراض|ک=ایران‌پدیا}}</ref>
-== نظام حقوقی ایران ==
+== موقعیت جغرافیایی ==
-در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اصول مختلفی به حق اعتراض اشاره دارند. اصل ۲۷ قانون اساسی تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها را بدون حمل سلاح و به شرط آنکه مخل به مبانی اسلام نباشد، آزاد اعلام کرده است. همچنین اصل ۸ به فریضه امر به معروف و نهی از منکر به عنوان وظیفه‌ای متقابل میان دولت و ملت اشاره دارد.<ref>{{پک/بن|پیش‌نویس حق اعتراض|ف=پیش‌نویس حق اعتراض|ک=ایران‌پدیا}}</ref> با وجود صراحت قانون اساسی، قوانین عادی مانند «قانون فعالیت احزاب و گروه‌های سیاسی» محدودیت‌هایی را برای اعمال این حق در نظر گرفته‌اند. بر اساس این قوانین، برگزاری تجمعات منوط به کسب مجوز از وزارت کشور یا استانداری‌ها شده است که برخی حقوقدانان این رویکرد را مغایر با اطلاق اصل ۲۷ قانون اساسی می‌دانند.<ref>{{پک|اسماعیلی|۱۴۰۴|ف=ضرورت‌های قوانین حاکم بر تأمین حق اعتراض شهروندان؛ با نگاهی به نظام حقوقی ایران|ک=حکمرانی متعالی}}</ref> در رویه قضایی ایران، دیوان عدالت اداری برخی مصوبات دولتی را که محدودیت‌هایی برای مکان‌های برگزاری تجمع تعیین کرده بودند، به دلیل مغایرت با آزادی‌های مصرح در قانون اساسی ابطال کرد.<ref>{{پک|واحدی گشنیانی|۱۴۰۲|ف=تحلیل جایگاه حق اعتراض در قانون و رویه ی قضایی جمهوری اسلامی ایران|ک=SID}}</ref>
+[[مدرسه شجره طیبه]] در محله شهرک المهدی در شهر [[میناب]] واقع در [[استان هرمزگان]] قرار دارد. این مجتمع آموزشی در منطقه‌ای مجاور با پایگاه موشکی «سیدالشهدا عاصف» متعلق به [[نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] بنا شده است.<ref>{{پک|وزارت امور خارجه|۱۴۰۴|ک=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|ص=۶}}</ref> پایگاه مجاور مدرسه، یک تأسیسات نظامی شامل ساختمان‌های متعددی است که مسئولیت دفاع ساحلی در امتداد جنوب [[ایران]] را بر عهده دارد. همچنین یک مرکز درمانی با نام کلینیک تخصصی «شهید آبسالان» وابسته به اداره بهداشت [[نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] در این منطقه قرار دارد.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۶}}</ref> تحقیقات نهادهای بین‌المللی نشان داد که ساختمان مدرسه حداقل از سال ۲۰۱۶م از بقیه پایگاه نظامی جدا شد و دارای دیوار مجزا و ورودی جداگانه بود و به عنوان یک مکان آموزشی غیرنظامی فعالیت می‌کرد.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۵}}</ref>
-== چالش‌های نوین و آسیب‌شناسی ==
+== شرح رویداد ==
-یکی از چالش‌های جدید در موضوع حق اعتراض، مربوط به فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی است. در برخی نظام‌های حقوقی، «حق اعتراض به تصمیم‌گیری‌های خودکار» به رسمیت شناخته شده است تا افراد بتوانند در برابر خروجی الگوریتم‌هایی که بر حقوق آنان تأثیر می‌گذارد، مطالبه توضیح یا تجدیدنظر کنند.<ref>{{پک|عامری|۱۴۰۴|ف=حق اعتراض به تصمیم‌گیری‌های خودکار مبتنی بر هوش مصنوعی|ک=پژوهش‌های نوین حقوق اداری}}</ref> از منظر آسیب‌شناسی حقوقی، نبود شفافیت در واژگانی مانند «مبانی اسلام» یا «نظم عمومی» می‌تواند منجر به تفاسیر سلیقه‌ای و محدود شدن حق اعتراض شود. کارشناسان معتقدند برای تأمین حداکثری این حق، ضرورت‌هایی مانند ثبات قوانین، رعایت اصل تناسب در محدودیت‌ها و ایجاد مراجع قضایی تخصصی الزامی است.<ref>{{پک|اسماعیلی|۱۴۰۴|ف=ضرورت‌های قوانین حاکم بر تأمین حق اعتراض شهروندان؛ با نگاهی به نظام حقوقی ایران|ک=حکمرانی متعالی}}</ref> همچنین به دلیل فقدان قوانین ویژه برای اصل ۲۷، شاخص‌های مشخصی برای تنظیم‌گری حاکمیت در ایفای تعهد به آزادی‌های عمومی وجود ندارد.<ref>{{پک|پاد|۱۴۰۳|ف=آسیب شناسی و الزامات اجرایی سازی اصل ۲۷ قانون اساسی|ک=سیویلیکا}}</ref>
+در صبح روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، همزمان با آغاز تجاوز نظامی مشترک [[ایالات متحده آمریکا]] و [[اسرائیل]] علیه [[ایران]] که با حمله به تهران آغاز شد، ساختمان مرکز آموزشی شجره طیبه میناب نیز هدف حمله هوایی قرار گرفت.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۳}}</ref> در حوالی ساعت ۱۱:۳۰ صبح، دو دستگاه [[موشک کروز تاماهاک]] با فاصله ۴۰ دقیقه از یکدیگر به ساختمان مدرسه اصابت کرد.<ref>{{پک|وزارت امور خارجه|۱۴۰۴|ک=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|ص=۲}}</ref> معلم ورزش مدرسه در لحظه انفجار، بدن خود را سپر تعدادی از دانش‌آموزان کرد و بر اثر برخورد میله و ضربه مغزی کشته شد، اما دانش‌آموز تحت حمایت او زنده ماند.<ref>{{پک/بن|inn151547|ف=«روز واقعه»؛ روایت معلم بازمانده از فاجعه «مدرسه میناب»|ک=ایران آنلاین}}</ref> سخنگوی [[کاخ سفید]] در تاریخ ۱۰ مارس ۲۰۲۶م تایید کرد که تحقیقات در مورد حمله به مدرسه در حال انجام است و وزارت دفاع آمریکا گزارش کاملی را منتشر خواهد کرد.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۷}}</ref> [[دونالد ترامپ]] در چندین مورد مستقیماً [[ایران]] را به مسئولیت این حمله متهم کرد. ترامپ در تاریخ ۲۴ ژوئن در پاسخ به پرسش شبکه [[اسکای نیوز]] مبنی بر اینکه آیا کسی در دولت [[ایالات متحده آمریکا]] پاسخگو خواهد بود، گفت: این سوال عجیبی است که در این تاریخ بپرسید، زیرا شما در مورد مدت‌ها قبل صحبت می‌کنید.<ref>{{پک/بن|isna1405042715523|ف=اسکای نیوز: تحقیقات، مسئولیت آمریکا در قتل عام مدرسه میناب در ایران را آشکار کرد|ک=ایسنا}}</ref>
+== تلفات انسانی ==
+بر اساس اعلام رسمی [[ابراهیم طاهری]]، دادستان شهرستان میناب، آمار نهایی تلفات این حمله ۱۵۶ نفر تعیین شد.<ref>{{پک/بن|tabnak1366189|ف=آمار نهایی شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه اعلام شد|ک=تابناک}}</ref> فرمانداری ویژه شهرستان میناب در نخستین روزهای پس از رویداد، اسامی اولیه ۵۷ نفر از کشته‌شدگان را منتشر کرد که در میان آن‌ها نام افرادی چون هنا دهقانی، فاطمه سالاری، رضا حبشیان، آریا بهادری و علی اصغر زائری وجود داشت.<ref>{{پک/بن|shafaqna357642|ف=اسامی شهدای دانش آموز دبستان میناب اعلام شد|ک=شفقنا}}</ref> در میان کشته‌شدگان، یکی از معلمان به نام زهره شهریاری در زمان مرگ شش‌ماهه باردار بود.<ref>{{پک/بن|tabnak1366189|ف=آمار نهایی شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه اعلام شد|ک=تابناک}}</ref> روند تفحص در آوار مدرسه هفته‌ها به طول انجامید و در طی عملیات مستمر در ویرانه‌ها و مناطق اطراف، ۶۲ قطعه از بقایای پیکر دانش‌آموزان کشف شد.<ref>{{پک/بن|khabaronline2249618|ف=تفحص ۶۲ قطعه از پیکر شهدای مدرسه میناب/ آخرین خبر از ماکان|ک=خبرآنلاین}}</ref>
+== احراز هویت ==
+با انجام معاینات تخصصی و استخراج دی‌ان‌ای توسط سازمان [[پزشکی قانونی]] استان هرمزگان، هویت ۱۵۵ نفر از قربانیان شناسایی شد. با وجود یافت شدن ۶۲ قطعه از پیکرها در روند تفحص، هیچ اثری از یکی از دانش‌آموزان به نام ماکان نصیری یافت نشد و او به عنوان مفقودالاثر اعلام گردید.<ref>{{پک/بن|isna1405043118863|ف=احراز هویت تمام شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه با آزمایش DNA|ک=ایسنا}}</ref> بقایای پیکرهای تفحص‌شده پس از انجام آزمایش‌های ژنتیک در شهر میناب به خاک سپرده شدند.<ref>{{پک/بن|mehrnews6895759|ف=اسامی شهدای تفحص شده مدرسه شجره طیبه میناب اعلام شد|ک=خبرگزاری مهر}}</ref>
+== تحقیقات بین‌المللی ==
+سازمان [[عفو بین‌الملل]] و آژانس تحقیقاتی [[معماری قانونی]] با انتشار گزارش‌هایی، مسئولیت این حمله را متوجه ارتش آمریکا دانستند.<ref>{{پک/بن|isna1405042715523|ف=اسکای نیوز: تحقیقات، مسئولیت آمریکا در قتل عام مدرسه میناب در ایران را آشکار کرد|ک=ایسنا}}</ref> شبکه [[اسکای نیوز]] با تهیه گزارشی با همکاری معماری قانونی، با استناد به تحقیقات منبع‌باز، تجزیه و تحلیل کارشناسان مستقل و شهادت بازماندگان، نقش آمریکا را در این رویداد تایید کرد. آزمایشگاه شواهد بحران در سازمان عفو بین‌الملل، برای بررسی این رویداد بیش از ۳۰ تصویر ماهواره‌ای از مدرسه و پایگاه مجاور، ۲۸ ویدئو و ۳۰ عکس منتشر شده در اینترنت از بقایای مهمات را تحلیل کرد. تیم تحقیقاتی روزنامه [[نیویورک تایمز]] نیز با بررسی تصاویر نشان داد که مدرسه با یک حمله دقیق موشک کروز تاماهاک هدف قرار گرفت.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۳}}</ref> تحلیلگران نظامی به این نتیجه رسیدند که نیروهای آمریکایی به اطلاعات منسوخ تکیه کردند و در تایید نظامی بودن هدف کوتاهی انجام دادند.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۴}}</ref>
+== ارزیابی حقوقی ==
+بر اساس گزارش [[عفو بین‌الملل]]، این حمله نقض جدی [[حقوق بین‌الملل بشردوستانه]] محسوب می‌شود. حقوق بین‌الملل از طرفین درگیری می‌خواهد در همه زمان‌ها بین رزمندگان و اهداف نظامی از یک سو، و غیرنظامیان و اشیاء غیرنظامی از سوی دیگر تمایز قائل شوند. حمله مستقیم به غیرنظامیان و اماکن آموزشی ممنوع است. همچنین طرفین درگیری ملزم هستند اصل احتیاط را رعایت کنند تا از تلفات اتفاقی جان غیرنظامیان جلوگیری شود.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۷}}</ref> بر اساس ماده ۸ اساسنامه رم در [[دیوان کیفری بین‌المللی]]، حمالت عمدی به اماکن غیرنظامی و آموزشی، از مصادیق بارز جنایت جنگی تعیین شد.<ref>{{پک|وزارت امور خارجه|۱۴۰۴|ک=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|ص=۳}}</ref> اریکا گوارا-روساس از سازمان عفو بین‌الملل، خواستار انتشار نتایج تحقیقات شد و تاکید کرد که ارزیابی اطلاعات، تصمیمات هدف‌گیری و نحوه استفاده احتمالی از [[هوش مصنوعی]] در برنامه‌ریزی این حمله باید بررسی شود و مظنونان تحت پیگرد کیفری قرار گیرند.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۵}}</ref>
+== اقدامات دادخواهی ==
+بیش از ۱۱۴۴ نفر از پژوهشگران و فعالان مدنی ایران همراه با ۱۰۰ شخصیت جهانی از جمله [[جرمی کوربین]]، [[عبدالله گل]]، [[محمد البرادعی]]، [[محمدجواد ظریف]]، [[احمد داووداغلو]] و [[توکل کرمان]] دادخواستی را امضا کردند و خواستار محاکمه عاملان این رویداد شدند.<ref>{{پک|روزنامه ایران|۱۴۰۴|ک=دادخواه کودکان میناب|ص=۱}}</ref> ۵۸ خبرنگار و مستندساز خارجی نیز با حضور در محل ویرانه‌های مدرسه به مستندسازی این رویداد پرداختند.<ref>{{پک/بن|irna86161966|ف=فیلم| روایت شاهد عینی فاجعه مدرسه شجره طیبه میناب برای جهان|ک=ایرنا}}</ref> در حوزه فرهنگی، [[وزارت آموزش و پرورش]] برنامه‌ریزی برای تدوین محتوای کتاب‌های درسی سال تحصیلی ۱۴۰۶ش با محوریت کشته‌شدگان این مدرسه را آغاز کرد.<ref>{{پک/بن|iqna4351283|ف=محتوای کتاب‌های درسی ۱۴۰۶ با محوریت شهدای میناب تدوین می‌شود|ک=ایکنا}}</ref>
+== پانویس ==
+{{پانویس}}
+== منابع ==
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|inn151547}}|عنوان=«روز واقعه»؛ روایت معلم بازمانده از فاجعه «مدرسه میناب»|وبگاه=ایران آنلاین|تاریخ=۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://inn.ir/news/151547}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|iqna4351283}}|عنوان=محتوای کتاب‌های درسی ۱۴۰۶ با محوریت شهدای میناب تدوین می‌شود|وبگاه=ایکنا|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://khalijefars.iqna.ir/fa/news/4351283}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|irna86161966}}|عنوان=فیلم| روایت شاهد عینی فاجعه مدرسه شجره طیبه میناب برای جهان|وبگاه=ایرنا|تاریخ=۲ خرداد ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://irna.ir/news/86161966}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|isna1405042715523}}|عنوان=اسکای نیوز: تحقیقات، مسئولیت آمریکا در قتل عام مدرسه میناب در ایران را آشکار کرد|وبگاه=ایسنا|تاریخ=۲۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.isna.ir/news/1405042715523}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|isna1405043118863}}|عنوان=احراز هویت تمام شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه با آزمایش DNA|وبگاه=ایسنا|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.isna.ir/news/1405043118863}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|tabnak1366189}}|عنوان=آمار نهایی شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه اعلام شد|وبگاه=تابناک|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/news/1366189}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|shafaqna357642}}|عنوان=اسامی شهدای دانش آموز دبستان میناب اعلام شد|وبگاه=شفقنا|تاریخ=۱۱ اسفند ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://fa.shafaqna.com/news/2318167}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|khabaronline2249618}}|عنوان=تفحص ۶۲ قطعه از پیکر شهدای مدرسه میناب/ آخرین خبر از ماکان|وبگاه=خبرآنلاین|تاریخ=۳۰ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://khabaronline.ir/news/2249618}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|mehrnews6895759}}|عنوان=اسامی شهدای تفحص شده مدرسه شجره طیبه میناب اعلام شد|وبگاه=خبرگزاری مهر|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://mehrnews.com/x3cD3N}}
+* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی۱=روزنامه ایران|نام۱=|سال=۱۴۰۴|عنوان=دادخواه کودکان میناب|مکان=تهران|ناشر=روزنامه ایران|پیوند=|ref=harv}}
+* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی۱=عفو بین‌الملل|نام۱=|سال=۱۴۰۴|عنوان=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|مکان=تهران|ناشر=عفو بین‌الملل|پیوند=|ref=harv}}
+* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی۱=وزارت امور خارجه|نام۱=|سال=۱۴۰۴|عنوان=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|مکان=تهران|ناشر=وزارت امور خارجه|پیوند=|ref=harv}}
+== تغییر مسیرهای پیشنهادی ==
+شهدای میناب{{سخ}}
+شهدای مدرسه میناب{{سخ}}
+شهدای مدرسه شجره طیبه{{سخ}}
+بمباران مدرسه میناب{{سخ}}
+جنایت مدرسه میناب{{سخ}}
+حمله به مدرسه میناب{{سخ}}
+شهدای شجره طیبه میناب{{سخ}}
+شهدای مدرسه شجره طیبه میناب{{سخ}}
+حمله موشکی به مدرسه میناب{{سخ}}
+حمله به مدرسه شجره طیبه{{سخ}}
+شهدای دبستان میناب{{سخ}}
+شهدای دانش آموز میناب{{سخ}}
+بمباران مدرسه شجره طیبه{{سخ}}
+کشته‌شدگان مدرسه میناب{{سخ}}
+[[رده:رویدادهای اسفند ۱۴۰۴]]
+[[رده:حملات ایالات متحده آمریکا]]
+[[رده:جنایت‌های جنگی ایالات متحده آمریکا]]
+[[رده:اهالی میناب]]
+[[رده:تاریخ هرمزگان]]
+[[رده:حملات هوایی به مدارس]]
+[[رده:رویدادهای میناب]]
+[[رده:کشته‌شدگان در حملات هوایی]]
+[[رده:جنایات جنگی در ایران]]
+[[رده:نقض حقوق بین‌الملل بشردوستانه]]
+{{جعبه اطلاعات رویداد
+| name                  = حمله به مدرسه شجره طیبه میناب
+| title                 = حمله به مدرسه شجره طیبه میناب
+| date                  = ۹ اسفند ۱۴۰۴
+| time                  = ۱۱:۳۰
+| location              = محله شهرک المهدی، میناب، هرمزگان، ایران
+| target                = مدرسه شجره طیبه
+| type                  = حمله هوایی
+| participants          = نیروهای مسلح ایالات متحده آمریکا
+| weapons               = موشک کروز تاماهاک
+| outcome               = تخریب کامل ساختمان آموزشی
+| deaths                = ۱۵۶ نفر
+| missing               = ۱ نفر
+| accused               = ایالات متحده آمریکا
+| inquiries             = عفو بین‌الملل، معماری قانونی
+}}
+'''حمله به مدرسه شجره طیبه میناب'''، رویدادی نظامی در ۹ اسفند ۱۴۰۴ است که طی آن یک مرکز آموزشی غیرنظامی در شهر میناب هدف اصابت موشک قرار گرفت.
+این رویداد همزمان با آغاز جنگ ایالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه ایران رخ داد و ساختمان آموزشی مجتمع شجره طیبه با موشک‌های کروز تاماهاک به طور کامل ویران شد. بر اساس آمارهای رسمی، این رویداد به کشته شدن ۱۵۶ نفر از جمله دانش‌آموزان و معلمان و مفقود شدن یک دانش‌آموز انجامید. نهادهای بین‌المللی مانند عفو بین‌الملل و آژانس معماری قانونی این رویداد را بررسی کردند و آن را نقض حقوق بین‌الملل بشردوستانه معرفی کردند. در پی این رویداد، شخصیت‌های جهانی خواستار محاکمه عاملان آن شدند و در داخل ایران نیز محتوای کتاب‌های درسی برای گرامیداشت قربانیان تغییر یافت. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، مسئولیت این حمله را نپذیرفت و ایران را مقصر دانست.
+== موقعیت جغرافیایی ==
+مدرسه شجره طیبه در محله شهرک المهدی در شهر [[میناب]] واقع در [[استان هرمزگان]] قرار دارد. این مجتمع آموزشی در منطقه‌ای مجاور با پایگاه موشکی «سیدالشهدا عاصف» متعلق به [[نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی]] بنا شده است.<ref>{{پک|معاونت امور حقوقی و بین‌المللی|۱۴۰۴|ک=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|ص=۶}}</ref> پایگاه مجاور مدرسه، یک تأسیسات نظامی شامل ساختمان‌های متعددی است که مسئولیت دفاع ساحلی در امتداد جنوب [[ایران]] را بر عهده دارد. یک مرکز درمانی با نام کلینیک تخصصی «شهید آبسالان» وابسته به اداره بهداشت نیروی دریایی سپاه پاسداران در این منطقه قرار دارد.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۶}}</ref> تحقیقات نهادهای بین‌المللی نشان داد که ساختمان مدرسه حداقل از سال ۲۰۱۶م از بقیه پایگاه نظامی جدا شد و دارای دیوار مجزا و ورودی جداگانه بود و به عنوان یک مکان آموزشی غیرنظامی فعالیت می‌کرد.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۵}}</ref>
+== شرح رویداد ==
+در صبح روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴، همزمان با آغاز درگیری نظامی [[ایالات متحده آمریکا]] و [[اسرائیل]] علیه [[ایران]] که در ساعت ۹:۴۰ صبح با حمله به محل کار رهبر ایران در تهران آغاز شد، ساختمان مرکز آموزشی شجره طیبه میناب نیز هدف حمله قرار گرفت.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۳}}</ref> در حوالی ساعت ۱۱:۳۰ صبح، دو دستگاه [[موشک کروز تاماهاک]] با فاصله ۴۰ دقیقه از یکدیگر به ساختمان مدرسه اصابت کرد.<ref>{{پک|معاونت امور حقوقی و بین‌المللی|۱۴۰۴|ک=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|ص=۲}}</ref> معلم ورزش مدرسه در لحظه انفجار، بدن خود را سپر تعدادی از دانش‌آموزان کرد و بر اثر برخورد میله کشته شد، اما دانش‌آموز تحت حمایت او زنده ماند.<ref>{{پک/بن|inn151547|ف=«روز واقعه»؛ روایت معلم بازمانده از فاجعه «مدرسه میناب»|ک=ایران آنلاین}}</ref>
+== تلفات انسانی ==
+بر اساس اعلام رسمی [[ابراهیم طاهری]]، دادستان شهرستان میناب، آمار نهایی تلفات این حمله ۱۵۶ نفر تعیین شد.<ref>{{پک/بن|tabnak1366189|ف=آمار نهایی شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه اعلام شد|ک=تابناک}}</ref> فرمانداری ویژه شهرستان میناب در روزهای پس از رویداد، اسامی اولیه ۵۷ نفر از کشته‌شدگان را منتشر کرد که در میان آن‌ها نام افرادی چون هنا دهقانی، فاطمه سالاری، رضا حبشیان، آریا بهادری و علی اصغر زائری وجود داشت.<ref>{{پک/بن|shafaqna357642|ف=اسامی شهدای دانش آموز دبستان میناب اعلام شد|ک=شفقنا}}</ref> در میان قربانیان، یکی از معلمان به نام زهره شهریاری در زمان مرگ شش‌ماهه باردار بود.<ref>{{پک/بن|tabnak1366189|ف=آمار نهایی شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه اعلام شد|ک=تابناک}}</ref> روند تفحص در آوار مدرسه هفته‌ها به طول انجامید و در طی عملیات مستمر در ویرانه‌ها و مناطق اطراف، ۶۲ قطعه از بقایای پیکر دانش‌آموزان کشف شد.<ref>{{پک/بن|khabaronline2249618|ف=تفحص ۶۲ قطعه از پیکر شهدای مدرسه میناب/ آخرین خبر از ماکان|ک=خبرآنلاین}}</ref>
+== احراز هویت ==
+با انجام معاینات تخصصی و استخراج دی‌ان‌ای توسط سازمان [[پزشکی قانونی]] استان هرمزگان، هویت ۱۵۵ نفر از قربانیان شناسایی شد. با وجود یافت شدن ۶۲ قطعه از پیکرها در روند تفحص، هیچ اثری از یکی از دانش‌آموزان به نام ماکان نصیری یافت نشد و او به عنوان مفقودالاثر اعلام گردید.<ref>{{پک/بن|khabaronline2249618|ف=تفحص ۶۲ قطعه از پیکر شهدای مدرسه میناب/ آخرین خبر از ماکان|ک=خبرآنلاین}}</ref><ref>{{پک/بن|isna1405043118863|ف=احراز هویت تمام شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه با آزمایش DNA|ک=ایسنا}}</ref> بقایای پیکرهای تفحص‌شده پس از انجام آزمایش‌های ژنتیک در شهر میناب به خاک سپرده شدند.<ref>{{پک/بن|mehrnews6895759|ف=اسامی شهدای تفحص شده مدرسه شجره طیبه میناب اعلام شد|ک=خبرگزاری مهر}}</ref>
+== فناوری نظامی ==
+بررسی‌های سازمان عفو بین‌الملل نشان داد که ایالات متحده در این حمله از سامانه هوش مصنوعی پیشرفته بهره برده است. پنتاگون تأیید کرد که هوش مصنوعی «گروک» در شلیک ۲۰۰۰ موشک به ایران کمک کرد.<ref>{{پک/بن|shafaqna2298534_grok|ف=پنتاگون: هوش مصنوعی گروک به شلیک ۲۰۰۰ موشک به ایران کمک کرد|ک=شفقنا}}</ref> خبرگزاری بلومبرگ مدعی شد که دلیل بمباران این مدرسه در نخستین روز جنگ، وقوع نقص فنی در موشک‌ها بود.<ref>{{پک/بن|shafaqna2298534_bloomberg|ف=بلومبرگ مدعی شد؛ نقص فنی، دلیل بمباران مدرسه ایرانی [میناب] توسط آمریکا در نخستین روز جنگ|ک=شفقنا}}</ref> با این حال، تحلیلگران آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا اعلام کردند که به دلیل حجم بالای بانک اطلاعاتی اهداف در ایران، روند به‌روزرسانی اطلاعات برای اکثر مکان‌ها صورت نگرفت و نیروهای آمریکایی به اطلاعات منسوخ تکیه کردند.<ref>{{پک/بن|iranintl86193299|ف=اسکای نیوز: اطلاعات ارتش آمریکا درباره مدرسه میناب قدیمی بود|ک=ایران اینترنشنال}}</ref><ref>{{پک/بن|isna1405042715523|ف=اسکای نیوز: تحقیقات، مسئولیت آمریکا در قتل عام مدرسه میناب در ایران را آشکار کرد|ک=ایسنا}}</ref>
+== اظهارات مقامات آمریکا ==
+دولت ایالات متحده رسماً مسئولیت این حمله را نپذیرفت. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در چندین مورد مستقیماً ایران را به مسئولیت این حمله متهم کرد. او در تاریخ ۲۴ ژوئن در پاسخ به پرسش شبکه اسکای نیوز مبنی بر اینکه آیا کسی در دولت او پاسخگو خواهد بود یا خیر، گفت: «این سوال عجیبی است که در این تاریخ بپرسید، زیرا شما در مورد مدت‌ها قبل صحبت می‌کنید.»<ref>{{پک/بن|isna1405042715523|ف=اسکای نیوز: تحقیقات، مسئولیت آمریکا در قتل عام مدرسه میناب در ایران را آشکار کرد|ک=ایسنا}}</ref>
+== ارزیابی حقوقی ==
+بر اساس گزارش [[عفو بین‌الملل]]، این حمله نقض جدی حقوق بین‌الملل بشردوستانه محسوب می‌شود. حقوق بین‌الملل از طرفین درگیری می‌خواهد در همه زمان‌ها بین رزمندگان و غیرنظامیان تمایز قائل شوند و حمله مستقیم به اماکن آموزشی ممنوع است.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۷}}</ref> بر اساس ماده ۸ اساسنامه رم در [[دیوان کیفری بین‌المللی]]، حملات عمدی به اماکن غیرنظامی از مصادیق بارز جنایت جنگی تعیین شد.<ref>{{پک|معاونت امور حقوقی و بین‌المللی|۱۴۰۴|ک=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|ص=۳}}</ref> اریکا گوارا-روساس از سازمان عفو بین‌الملل، تاکید کرد که ارزیابی اطلاعات و نحوه استفاده احتمالی از هوش مصنوعی در برنامه‌ریزی این حمله باید بررسی شود.<ref>{{پک|عفو بین‌الملل|۱۴۰۴|ک=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|ص=۵}}</ref>
+== اقدامات دادخواهی ==
+آیت‌الله سیستانی با اعزام یک هیئت ویژه به میناب، بر لزوم رسیدگی به خانواده قربانیان و ساخت مجدد مدرسه شجره طیبه تأکید کرد.<ref>{{پک/بن|shafaqna2298534_sistani|ف=تأکید حضرت آیت الله سیستانی بر رسیدگی به خانواده شهدای میناب و ساخت مدرسه شجره طیبه|ک=شفقنا}}</ref> بیش از ۱۱۴۴ نفر از پژوهشگران و فعالان مدنی ایران همراه با ۱۰۰ شخصیت جهانی از جمله [[جرمی کوربین]]، [[عبدالله گل]]، [[محمد البرادعی]]، [[محمدجواد ظریف]]، [[احمد داووداغلو]] و [[توکل کرمان]] دادخواستی را امضا کردند و خواستار محاکمه عاملان این رویداد شدند.<ref>{{پک|گروه سیاسی|۱۴۰۴|ک=دادخواه کودکان میناب|ص=۱}}</ref> ۵۸ خبرنگار و مستندساز خارجی از ۱۰ کشور جهان با حضور در محل ویرانه‌های مدرسه به مستندسازی این رویداد پرداختند.<ref>{{پک/بن|irna86161118|ف=۵۸ خبرنگار خارجی جنایت میناب را به تصویر کشیدند + فیلم|ک=ایرنا}}</ref> وزارت آموزش و پرورش برنامه‌ریزی برای تدوین محتوای کتاب‌های درسی سال تحصیلی ۱۴۰۶ با محوریت قربانیان این مدرسه را آغاز کرد.<ref>{{پک/بن|iqna4351283|ف=محتوای کتاب‌های درسی ۱۴۰۶ با محوریت شهدای میناب تدوین می‌شود|ک=ایکنا}}</ref>
 == پانویس ==
@@ خط ۱۷: / خط ۱۳۷: @@
 == منابع ==
-* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=آقابابایی|نام۱=حسین|عنوان=حق اجتماع مسالمت‌آمیز در عرصه عمومی در سنجه شرع و حقوق ایران|ژورنال=حقوق بشر|سال=۱۴۰۱|دوره=۱۸|شماره=۱|صفحات=۸۷-۱۱۰|پیوند=https://hr.mofidu.ac.ir/article_253018.html}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|isna1405043118863}}|عنوان=احراز هویت تمام شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه با آزمایش DNA|وبگاه=ایسنا|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.isna.ir/news/1405043118863}}
-* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=اسماعیلی|نام۱=محسن|عنوان=ضرورت‌های قوانین حاکم بر تأمین حق اعتراض شهروندان؛ با نگاهی به نظام حقوقی ایران|ژورنال=حکمرانی متعالی|سال=۱۴۰۴|دوره=۶|شماره=۲۴|صفحات=۱-۲۸|پیوند=https://m-governance.ir/article_189654.html}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|shafaqna357642}}|عنوان=اسامی شهدای دانش آموز دبستان میناب اعلام شد|وبگاه=شفقنا|تاریخ=۱۱ اسفند ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://fa.shafaqna.com/news/2318167}}
-* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=بهروزی‌زاد|نام۱=حمیدرضا|عنوان=اعتراضات مدنی در حکومت اسلامی؛ بایدها و دغدغه‌ها|ژورنال=مطالعات حقوق عمومی|سال=۱۴۰۴|دوره=۵۵|شماره=۱|صفحات=۳۲۹-۳۵۳|پیوند=https://jplsq.ut.ac.ir/article_92345.html}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|mehrnews6895759}}|عنوان=اسامی شهدای تفحص شده مدرسه شجره طیبه میناب اعلام شد|وبگاه=خبرگزاری مهر|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://mehrnews.com/x3cD3N}}
-* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|پاد}}|عنوان=آسیب شناسی و الزامات اجرایی سازی اصل ۲۷ قانون اساسی|وبگاه=سیویلیکا|تاریخ=۱۴۰۳|تاریخ بازبینی=۱۴ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://civilica.com/doc/2525392}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|isna1405042715523}}|عنوان=اسکای نیوز: تحقیقات، مسئولیت آمریکا در قتل عام مدرسه میناب در ایران را آشکار کرد|وبگاه=ایسنا|تاریخ=۲۷ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.isna.ir/news/1405042715523}}
-* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|پیش‌نویس حق اعتراض}}|عنوان=پیش‌نویس حق اعتراض|وبگاه=ایران‌پدیا|تاریخ=۱۴۰۳|تاریخ بازبینی=۱۴ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://iranpedia.net/w/index.php?title=%D8%B6%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D8%B9%D8%A7_%D9%82%D8%AD:%D8%B3%D9%8A%D9%88%D9%86%D8%B4%D9%8A%D9%BE&oldid=9527}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|iranintl86193299}}|عنوان=اسکای نیوز: اطلاعات ارتش آمریکا درباره مدرسه میناب قدیمی بود|وبگاه=ایران اینترنشنال|تاریخ=۲۶ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.iranintl.com/202607171901}}
-* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=ربیع‌زاده|نام۱=علی|عنوان=چارچوب و مؤلفه‌های حق اعتراض سیاسی در مضامین قرآن کریم|ژورنال=پژوهش‌نامه حقوق اسلامی|سال=۱۴۰۴|دوره=۲۶|شماره=۳|صفحات=۷۸۳-۸۱۴|پیوند=https://law.isu.ac.ir/article_76836.html}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|tabnak1366189}}|عنوان=آمار نهایی شهدای حمله به مدرسه شجره طیبه اعلام شد|وبگاه=تابناک|تاریخ=۲۰ فروردین ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/news/1366189}}
-* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=عامری|نام۱=زهرا|عنوان=حق اعتراض به تصمیم‌گیری‌های خودکار مبتنی بر هوش مصنوعی|ژورنال=پژوهش‌های نوین حقوق اداری|سال=۱۴۰۴|دوره=۷|شماره=۲۵|صفحات=۳۸-۵۷|پیوند=https://mral.journals.pnu.ac.ir/article_10654.html}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|shafaqna2298534_bloomberg}}|عنوان=بلومبرگ مدعی شد؛ نقص فنی، دلیل بمباران مدرسه ایرانی [میناب] توسط آمریکا در نخستین روز جنگ|وبگاه=شفقنا|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://fa.shafaqna.com/news/2298534}}
-* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|واحدی گشنیانی}}|عنوان=تحلیل جایگاه حق اعتراض در قانون و رویه ی قضایی جمهوری اسلامی ایران|وبگاه=SID|تاریخ=۱۴۰۲|تاریخ بازبینی=۱۴ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://sid.ir/paper/1145687/fa}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|shafaqna2298534_grok}}|عنوان=پنتاگون: هوش مصنوعی گروک به شلیک ۲۰۰۰ موشک به ایران کمک کرد|وبگاه=شفقنا|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://fa.shafaqna.com/news/2298534}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|shafaqna2298534_sistani}}|عنوان=تأکید حضرت آیت الله سیستانی بر رسیدگی به خانواده شهدای میناب و ساخت مدرسه شجره طیبه|وبگاه=شفقنا|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://fa.shafaqna.com/news/2298534}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|khabaronline2249618}}|عنوان=تفحص ۶۲ قطعه از پیکر شهدای مدرسه میناب/ آخرین خبر از ماکان|وبگاه=خبرآنلاین|تاریخ=۳۰ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://khabaronline.ir/news/2249618}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|inn151547}}|عنوان=«روز واقعه»؛ روایت معلم بازمانده از فاجعه «مدرسه میناب»|وبگاه=ایران آنلاین|تاریخ=۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://inn.ir/news/151547}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|irna86161118}}|عنوان=۵۸ خبرنگار خارجی جنایت میناب را به تصویر کشیدند + فیلم|وبگاه=ایرنا|تاریخ=۲ خرداد ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://irna.ir/news/86161118}}
+* {{یادکرد وب|شناسه={{شناسه یادکرد|iqna4351283}}|عنوان=محتوای کتاب‌های درسی ۱۴۰۶ با محوریت شهدای میناب تدوین می‌شود|وبگاه=ایکنا|تاریخ=۳۱ تیر ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۳۱ تیر ۱۴۰۵|نشانی=https://khalijefars.iqna.ir/fa/news/4351283}}
+* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی۱=عفو بین‌الملل|سال=۱۴۰۴|عنوان=بررسی گزارش عفو بین‌الملل در مورد حمله آمریکا به مدرسه میناب|مکان=تهران|ناشر=عفو بین‌الملل|پیوند=|ref=harv}}
+* {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی۱=معاونت امور حقوقی و بین‌المللی|سال=۱۴۰۴|عنوان=گزارش جنایت ساعت ۱۱:۳۰ (زخم میناب)|مکان=تهران|ناشر=وزارت امور خارجه|پیوند=|ref=harv}}
+* {{یادکرد ژورنال|نام خانوادگی۱=گروه سیاسی|عنوان=دادخواه کودکان میناب|ژورنال=روزنامه ایران|سال=۱۴۰۴|شماره=۸۹۸۲|صفحه=۱۱|پیوند=|ref=harv}}
+== تغییر مسیرهای پیشنهادی ==
+شهدای میناب{{سخ}}
+شهدای مدرسه میناب{{سخ}}
+شهدای مدرسه شجره طیبه{{سخ}}
+بمباران مدرسه میناب{{سخ}}
+جنایت مدرسه میناب{{سخ}}
+حمله به مدرسه میناب{{سخ}}
+شهدای شجره طیبه میناب{{سخ}}
+شهدای مدرسه شجره طیبه میناب{{سخ}}
+حمله موشکی به مدرسه میناب{{سخ}}
+حمله به مدرسه شجره طیبه{{سخ}}
+شهدای دبستان میناب{{سخ}}
+شهدای دانش آموز میناب{{سخ}}
+بمباران مدرسه شجره طیبه{{سخ}}
+کشته‌شدگان مدرسه میناب
+[[رده:رویدادهای اسفند ۱۴۰۴]]
+[[رده:حملات ایالات متحده آمریکا]]
+[[رده:اهالی میناب]]
+[[رده:تاریخ هرمزگان]]
+[[رده:حملات هوایی به مدارس]]
+[[رده:رویدادهای میناب]]
+[[رده:کشته‌شدگان در حملات هوایی]]