بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
<big>'''عمان؛'''</big> سومین کشور بزرگ شبهجزیره عربستان و مشرف بر تنگه هرمز. | <big>'''عمان؛'''</big> سومین کشور بزرگ شبهجزیره عربستان و مشرف بر تنگه هرمز. | ||
عمان در جنوبغرب آسیا و جنوبشرقی شبهجزیره عربستان قرار دارد و بر تنگه | عمان در جنوبغرب آسیا و جنوبشرقی شبهجزیره عربستان قرار دارد و بر تنگه هرمز مشرف است. این کشور که قدیمیترین دولت مستقل عربی به شمار میرود، در طول تاریخ خود گذاری از حاکمیت آشوریها، بابلیها و ایرانیها را پشت سر گذاشته است. اگرچه پرتغالیها و عثمانیها در مقاطعی مسقط را اشغال کردند، اما بر تمامی قلمرو کشور تسلط نیافتند. از قرن هجدهم میلادی، عمان با گسترش قدرت دریایی خود به شرق آفریقا و سپس ظهور سلسلۀ آلسعید، به یک قدرت تجاری بدل شد. پس از دورهای از تحتالحمایگی بریتانیا، با بازیابی استقلال و آغاز دوران سلطنت قابوس در سال ۱۹۷۰م، روند نوسازی این کشور شتاب گرفت. نظام سیاسی عمان بر پایه سلطنت موروثی و مطلقه استوار است که در آن سلطان، محور اصلی قوا و انتصابات قضایی محسوب میشود و شوراها نقشی مشورتی ایفا میکنند. سیاست خارجی عمان نیز با تکیه بر راهبرد بیطرفی و میانجیگری، ضمن حفظ روابط متوازن با ایران و همسایگان، همکاریهای دفاعی خود را با آمریکا و بریتانیا نیز تداوم بخشیده است. از سوی دیگر، اقتصاد کشور علیرغم وابستگی به نفت، با بهرهگیری از موقعیت استراتژیک تنگه هرمز و ظرفیتهای گردشگری، شیلات و لجستیک، بهسوی تنوعبخشی حرکت میکند. | ||
== جغرافیا == | == جغرافیا == | ||
عمان در بخش | عمان در بخش جنوبغربی قارۀ آسیا و در ربع جنوبشرقی شبهجزیره عربستان واقع شده است. سواحل آن به طول ۳۱۶۵ کیلومتر از [[تنگه هرمز]] در شمال تا مرزهای یمن امتداد دارد و بر سه [[دریای عرب]]، [[دریای عمان]] و [[خلیج فارس]] مشرف است. این کشور از سمت غرب با [[امارات متحده عربی]] و [[عربستان سعودی]]، از جنوب با جمهوری یمن، از شمال با تنگه هرمز و از شرق با دریای عرب هممرز است. این موقعیت، امکان ارتباط با جهان خارج و ایجاد کانالهای ارتباطی سیاسی، اقتصادی و فرهنگی را برای عمان فراهم کرده است. عمان سومین کشور بزرگ شبهجزیره عربستان است.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> مساحت آن ۳۰۹,۵۰۰ کیلومترمربع و پایتخت آن مسقط است.<ref>{{پک/بن|2|ک=bbc|ف=Oman country profile|زبان=en}}</ref><ref group="دیدگاه">کمی تکرار دارد</ref> | ||
عمان میان عرضهای جغرافیایی ۱۶ درجه و ۳۹ دقیقه تا ۲۶ درجه و ۳۰ دقیقه شمالی و طولهای جغرافیایی ۵۲ درجه و ۰۰ دقیقه تا ۵۹ درجه و ۵۰ دقیقه شرقی واقع شده است. عمان دارای چندین جزیره در دریای عمان و تنگه هرمز مانند | عمان میان عرضهای جغرافیایی ۱۶ درجه و ۳۹ دقیقه تا ۲۶ درجه و ۳۰ دقیقه شمالی و طولهای جغرافیایی ۵۲ درجه و ۰۰ دقیقه تا ۵۹ درجه و ۵۰ دقیقه شرقی واقع شده است. عمان دارای چندین جزیره در دریای عمان و تنگه هرمز مانند جزیرۀ سلامه و بناتها و نیز جزایری در دریای عرب از جمله جزیره مصیره و جزایر الحلانیات است.<ref>{{پک/بن|15|ک=omaninfo|ف=History and Geography|زبان=en}}</ref> | ||
== نامگذاری == | == نامگذاری<ref group="دیدگاه">به نظرتات کمی خسته کننده نشده است؟ نمیشه فشرده و کوتاه تر گزارشش کرد؟ </ref> == | ||
تا اوایل قرن نوزدهم این نام بر سراسر نواحی شرقی شبه جزیره عربستان در حد فاصل ربع الخالی و دریای عمان اطلاق میشد. این سرزمین بعدها بهتدریج به دو بخش عمان متصالح تقسیم شد؛ شبه جزیره مسندم و شیخنشینهای هفتگانه امارات متحده و سرزمین اصلی عمان.<ref>{{پک|دامنپاک جامی|1392|ک=تاریخ روابط خارجی|ف=تاثیر ارتباطات تاریخی و فرهنگی بر روابط ایران و عمان (با تاکید بر دلایل تاریخی مداخله ایران در ظفار)|ص=144}}</ref> | تا اوایل قرن نوزدهم این نام بر سراسر نواحی شرقی شبه جزیره عربستان در حد فاصل ربع الخالی و دریای عمان اطلاق میشد. این سرزمین بعدها بهتدریج به دو بخش عمان متصالح تقسیم شد؛ شبه جزیره مسندم و شیخنشینهای هفتگانه امارات متحده و سرزمین اصلی عمان.<ref>{{پک|دامنپاک جامی|1392|ک=تاریخ روابط خارجی|ف=تاثیر ارتباطات تاریخی و فرهنگی بر روابط ایران و عمان (با تاکید بر دلایل تاریخی مداخله ایران در ظفار)|ص=144}}</ref> | ||
در خصوص ریشهشناسی نام عمان، دیدگاههای متفاوتی وجود دارد. برخی این نام را به قبیله | در خصوص ریشهشناسی نام عمان، دیدگاههای متفاوتی وجود دارد. برخی این نام را به قبیله قحطانی که به نام عمان شناخته میشد، نسبت میدهند. برخی دیگر، آن را با مفاهیم سکونت و ماندگاری مرتبط میدانند. ابن العربی<ref group="دیدگاه">منظور همان ابن عربی است؟ یا شاید ابن اعرابی. من از متن منبع دومی را برداشت کردم</ref> بیان میدارد که واژه عُمن به کسانی اطلاق میشود که در مکانی ماندگار میشوند و واژۀ عمان از همین ریشه مشتق شده است. الزُجاجی معتقد است که سلطنت عمان به نام عمان، فرزند حضرت ابراهیم، نامگذاری شده است. ابن کلبی نیز این نام را برگرفته از عمان بن سبأ بن یعطان بن ابراهیم خلیل، کسی که گفته میشود شهر عمان را بنا نهاده است، میداند. | ||
پلینی، از نخستین مورخان رومی، در نوشتههای خود به شهری به نام «اومانا» اشاره کرده است. این نام | پلینی، از نخستین مورخان رومی، در نوشتههای خود به شهری به نام «اومانا» اشاره کرده است. این نام در آثار بطلمیوس نیز دیده میشود. گروهمن بر این باور است که منظور از اومانا در آثار هر دو مورخ، شهر صحار بوده است که در دوران باستان، مهمترین مرکز اقتصادی منطقه محسوب میشد. | ||
سلطنت عمان در طول تاریخ با نامهای دیگری نیز شناخته شده است. سومریها و تمدنهای بینالنهرینی از آن با نام «مَجان» یاد میکردند. ایرانیان آن را «مَزون» مینامیدند. این نامگذاری بازتابدهندۀ شکوفایی اولیه و توسعۀ کشاورزی در این منطقه است که امکان استقرار یک تمدن مسکونی و پررونق را فراهم آورده بود. | سلطنت عمان در طول تاریخ با نامهای دیگری نیز شناخته شده است. سومریها و تمدنهای بینالنهرینی از آن با نام «مَجان» یاد میکردند. ایرانیان آن را «مَزون» مینامیدند. این نامگذاری بازتابدهندۀ شکوفایی اولیه و توسعۀ کشاورزی در این منطقه است که امکان استقرار یک تمدن مسکونی و پررونق را فراهم آورده بود. | ||
| خط ۱۹: | خط ۱۹: | ||
در منابع عربی، نام عمان بهعنوان یک منطقه مستقل ظاهر شده است. الاستخری و ابن حوقل هر دو آن را سرزمینی متشکل از مناطق خودمختاری توصیف کردهاند که توسط مردم خودشان اداره میشدند.<ref>{{پک/بن|15|ک=omaninfo|ف=History and Geography|زبان=en}}</ref> | در منابع عربی، نام عمان بهعنوان یک منطقه مستقل ظاهر شده است. الاستخری و ابن حوقل هر دو آن را سرزمینی متشکل از مناطق خودمختاری توصیف کردهاند که توسط مردم خودشان اداره میشدند.<ref>{{پک/بن|15|ک=omaninfo|ف=History and Geography|زبان=en}}</ref> | ||
== تاریخچه == | == تاریخچه<ref group="دیدگاه">بخش تاریخچه نیاز داره منابع بیشتری براش دیده بشه و حتی اگر مطلب دیگری ندارد ولی اتقان و استحکام بیشتری پیدا کنه</ref> == | ||
عمان قدیمیترین دولت مستقل در جهان عرب است و | عمان قدیمیترین دولت مستقل در جهان عرب است و قدمت آن به ۱۰۰ هزار سال پیش بازمیگردد.<ref>{{پک/بن|14|ک=rafmuseum|ف=A History of Oman|زبان=en}}</ref><ref group="دیدگاه">از این متن کمی این شائبه به وجود می آید که از 100 هزار سال پیش دولت مستقل داشته ولی منظور شما فکر نمیکنم این باشد. عمان قدمت 100 هزار ساله دارد ولی دولت مستقلش از چه زمانی بوده؟ در ادامه متن گفته شده که تا قرن 7 میلادی تحت حاکمیت هایی از جمله ایران بوده</ref> بخشهای گستردهای از قلمروی عمان در دوران امپراتوریهای [[هخامنشیان|هخامنشی]] و [[ساسانیان|ساسانی]]، تحت حاکمیت یا نفوذ سیاسی ایران قرار داشتند. این پیوستگی سیاسی و تجاری با ورود اسلام، با فراز و نشیبهای تاریخی مواجه شد.<ref>{{پک|دامنپاک جامی|1392|ک=تاریخ روابط خارجی|ف=تاثیر ارتباطات تاریخی و فرهنگی بر روابط ایران و عمان (با تاکید بر دلایل تاریخی مداخله ایران در ظفار)|ص=144}}</ref> تا زمان ظهور اسلام در قرن هفتم میلادی، عمان تحت حکومت آشوریها، بابلیها و ایرانیان بود.<ref group="دیدگاه">کمی مطالب تکرار دارد | ||
پی باعث شد اون موقع مستقل بشه؟ اگر مطلبی وجود داره لطفا اضافه کنید.</ref> با گسترش اسلام در قرن هفتم، مردم عمان به این دین ایمان آوردند.<ref group="دیدگاه">مربوط به دین است به آنجا منتقل شود.</ref> | |||
در | پرتغال بهدلیل موقعیت استراتژیک عمان در مسیرهای تجاری شرق، بین سالهای ۱۵۰۷ تا ۱۶۵۰م بر منطقه اطراف مسقط تسلط داشت. امپراتوری عثمانی نیز بین سالهای ۱۵۸۱م تا ۱۸۸۸م مسقط را اشغال کرد؛ اما پرتغالیها و عثمانیها، کنترل تمام عمان را در دست نداشتند. تا اواسط قرن هفدهم، قبایل عمانی تحت رهبری امام وقت، پرتغالیها را از مسقط بیرون راندند. | ||
در | در اواخر قرن هفدهم، امام عمان، سیف بن سلطان، فرآیند توسعهطلبی در امتداد ساحل شرقی آفریقا را آغاز کرد. در سال ۱۷۴۹م، سلسله «آلسعید» منجر به جدایی این سرزمین از ایران شد.<ref group="دیدگاه">یعنی قبلش کلا در حاکمیت ایران بوده؟ اینکه با جملات قبلی چندان همخوان نیست. قبلا گفته شد تا قرن 7 در حاکمیت ایران و بقیه بوده و با ورود اسلام فراز و نشیب داشته. اما گویا تا همین حوالی 1700 میلادی تحت حاکمیت ایران بود</ref> در سال ۱۷۸۳م، امپراتوری عمان تا «گوادر» در پاکستان امروزی گسترش یافت و عمان به یک قدرت تجاری منطقهای قدرتمند<ref group="دیدگاه">عبارت تکرار دارد</ref> مبتنی بر تجارت دریایی تبدیل شد. | ||
در سال ۱۷۹۸م، عمان و بریتانیا یک معاهدۀ دوستی امضا کردند. بر اساس این معاهده، بریتانیا حکومت سلطان را تضمین کرد. با این حال، یک بحران جانشینی در سال ۱۸۵۶م باعث شد که امپراتوری عمان به «سلطنت عمان و مسقط» و «سلطنت زنگبار» تقسیم شود. در سال ۱۸۹۱م، عمان و مسقط به تحتالحمایه بریتانیا تبدیل شدند. در بیشتر این دوران، سلطان کنترل سواحل اطراف مسقط را در دست داشت و امام بر مناطق داخلی حکومت میکرد.<ref group="دیدگاه">منظور از سلطان و امام چه کسانی هستند؟</ref> در نهایت، تحت معاهده دوستی، تجارت و کشتیرانی در سال ۱۹۵۱م، عمان استقلال خود را از بریتانیا بازیافت.<ref group="دیدگاه">سلطنت زنگبار کماکان جداست یا در همان مسقط ادغام شده؟</ref> | |||
سلطان قابوس در ۱۹۷۰م بر تخت نشست. از آن زمان تاکنون، عمان بهعنوان یک کشور مرفه و مدرن ظهور کرده است. در سال ۱۹۹۶م، سلطان قابوس نظامنامه اساسی دولت را معرفی کرد که اولین قانون اساسی مکتوب عمان است و حقوق افراد را در چارچوب قوانین قرآنی و عرفی تضمین میکند<ref group="دیدگاه">عبارات با ادبیات ویکی فاصله دارد</ref>. در این زمان نام کشور از «سلطنت مسقط و عمان» به «عمان» تغییر یافت.<ref>{{پک/بن|14|ک=rafmuseum|ف=A History of Oman|زبان=en}}</ref> | |||
== طبیعت و اقلیم == | == طبیعت و اقلیم == | ||
بخش اعظم قلمرو حاکمیت مرکزی عمان را ارتفاعات و مناطق کوهستانی تشکیل میدهند.<ref>{{پک|الصایدی|۱۴۱۴|ک=المورخ العربی|ف=بلاد عمان (فصل من کتاب للرحالة الألمانی کارستن نیبور)|کد=ar|ص=۸۲}}</ref> عمان از نظر جغرافیایی یکی از متنوعترین کشورهای عربی است. اشکال طبیعی آن عبارتند از: | بخش اعظم قلمرو حاکمیت مرکزی عمان را ارتفاعات و مناطق کوهستانی تشکیل میدهند.<ref>{{پک|الصایدی|۱۴۱۴|ک=المورخ العربی|ف=بلاد عمان (فصل من کتاب للرحالة الألمانی کارستن نیبور)|کد=ar|ص=۸۲}}</ref> عمان از نظر جغرافیایی یکی از متنوعترین کشورهای<ref group="دیدگاه">داوری و خارج از ادبیات ویکی</ref> عربی است. اشکال<ref group="دیدگاه">تعبیر اشکال درسته؟</ref> طبیعی آن عبارتند از: | ||
* سواحل شنی، صخرههای مرتفع و دشتهای حاصلخیزی که توسط رشتهکوههای طویل محصور شده و درهها و چشمههای آب فراوانی را دربر میگیرند. | * سواحل شنی، صخرههای مرتفع و دشتهای حاصلخیزی که توسط رشتهکوههای طویل محصور شده و درهها و چشمههای آب فراوانی را دربر میگیرند. | ||
| خط ۳۹: | خط ۳۹: | ||
* استان ظفار در جنوب این کشور از فصل موسمی برخوردار است که بهدلیل آب و هوای بارانی، به مدت تقریباً ۳ ماه در هر سال (ژوئن تا سپتامبر)، گردشگرانی را از داخل و خارج از کشور به سوی خود جذب میکند.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> | * استان ظفار در جنوب این کشور از فصل موسمی برخوردار است که بهدلیل آب و هوای بارانی، به مدت تقریباً ۳ ماه در هر سال (ژوئن تا سپتامبر)، گردشگرانی را از داخل و خارج از کشور به سوی خود جذب میکند.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> | ||
آبوهوای عمان نیز متنوع است؛ در مرکز گرم و خشک و در مناطق ساحلی گرم و مرطوب است.<ref>{{پک|الافضل|۱۴۴۴|ک=العربیه|ف=ویکیپدیا مسالة|کد=ar}}</ref> | آبوهوای عمان نیز متنوع است؛ در مرکز گرم و خشک و در مناطق ساحلی گرم و مرطوب است.<ref>{{پک|الافضل|۱۴۴۴|ک=العربیه|ف=ویکیپدیا مسالة|کد=ar}}</ref><ref group="دیدگاه">منبع کجاست؟ در فهرست منابع ندیدم و در گوگل هم نتونستم با این اسم پیدا کنم</ref> | ||
== جمعیت == | == جمعیت == | ||
| خط ۴۷: | خط ۴۷: | ||
== زبان و دین رسمی == | == زبان و دین رسمی == | ||
اسلام دین رسمی و منبع قانونگذاری دولتی است.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> حدود ۴۵ تا ۵۰درصد از شهروندان اباضی، ۴۵ تا ۵۰درصد سنی و کمتر از ۵درصد شیعه<ref>{{پک/بن|13|ک=bti-project|ف=Oman Country Report 2026|زبان=en}}</ref> و اقلیتهایی هم مسیحی و هندو هستند | اسلام دین رسمی و منبع قانونگذاری دولتی است.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> حدود ۴۵ تا ۵۰درصد از شهروندان اباضی، ۴۵ تا ۵۰درصد سنی و کمتر از ۵درصد شیعه<ref>{{پک/بن|13|ک=bti-project|ف=Oman Country Report 2026|زبان=en}}</ref> و اقلیتهایی هم مسیحی و هندو هستند. زبان عربی زبان رسمی کشور عمان است.<ref>{{پک/بن|۵|ک=وزارة الاقتصاد|ف=نبذة عن عُمان|زبان=ar}}</ref> | ||
== استانها == | == استانها == | ||
| خط ۶۰: | خط ۶۰: | ||
عمان یک پادشاهی موروثی است. سلطان قابوس بن سعید آل سعید از سال ۱۹۷۰م تا سال ۲۰۲۰م بر سلطنت عمان حکمرانی کرد و پس از او، پسرعموی وی، سلطان هیثم بن طارق به تخت سلطنت نشست.<ref>{{پک|Wigley|2020|ک=nyulawglobal|ف=The Legal System and Research in the Sultanate of Oman|کد=en}}</ref> سلطنت عمان تا سال ۱۹۷۰م فاقد قانون اساسی، قوه مقننه و حق رأی بود. در سال ۱۹۷۰م، سلطان قابوس کابینهای از وزرا را منصوب کرد که مسئولیت بخشها و وظایف مختلف دولتی را بر عهده داشتند. <ref>{{پک/بن|24|ک=omanembassy|ف=Government of Oman|زبان=en}}</ref> | عمان یک پادشاهی موروثی است. سلطان قابوس بن سعید آل سعید از سال ۱۹۷۰م تا سال ۲۰۲۰م بر سلطنت عمان حکمرانی کرد و پس از او، پسرعموی وی، سلطان هیثم بن طارق به تخت سلطنت نشست.<ref>{{پک|Wigley|2020|ک=nyulawglobal|ف=The Legal System and Research in the Sultanate of Oman|کد=en}}</ref> سلطنت عمان تا سال ۱۹۷۰م فاقد قانون اساسی، قوه مقننه و حق رأی بود. در سال ۱۹۷۰م، سلطان قابوس کابینهای از وزرا را منصوب کرد که مسئولیت بخشها و وظایف مختلف دولتی را بر عهده داشتند. <ref>{{پک/بن|24|ک=omanembassy|ف=Government of Oman|زبان=en}}</ref> | ||
در سال ۱۹۸۱م، شورای مشورتی دولت تأسیس شد. در سال ۱۹۹۶م، نخستین قانون اساسی عمان صادر شد که حقوق اولیه شهروندان را بهصورت مکتوب تعیین کرد و نهادی موسوم به مجلس عمان را بنیان نهاد. در ۲۰۰۲م، سلطان حق رأی را به تمامی شهروندان بالای ۲۱ سال، به استثنای اعضای نیروهای نظامی و امنیتی، تعمیم داد. پیش از این، رایدهندگان در عمان از میان رهبران قبایل، روشنفکران و تجار انتخاب میشدند.<ref>{{پک/بن|24|ک=omanembassy|ف=Government of Oman|زبان=en}}</ref> | در سال ۱۹۸۱م، شورای مشورتی دولت تأسیس شد. در سال ۱۹۹۶م، نخستین قانون اساسی عمان صادر شد که حقوق اولیه شهروندان را بهصورت مکتوب تعیین کرد و نهادی موسوم به مجلس عمان را بنیان نهاد. در ۲۰۰۲م، سلطان عمان حق رأی را به تمامی شهروندان بالای ۲۱ سال، به استثنای اعضای نیروهای نظامی و امنیتی، تعمیم داد. پیش از این، رایدهندگان در عمان از میان رهبران قبایل، روشنفکران و تجار انتخاب میشدند.<ref>{{پک/بن|24|ک=omanembassy|ف=Government of Oman|زبان=en}}</ref> | ||
این کشور فاقد هرگونه سیستم نظارتی و توازن قوا است؛ بدین معنی که سلطان بر هر دو قوه مجریه و مقننه تسلط کامل دارد. هر دو مجلس صرفاً وظایف مشورتی و تأییدی دارند. سلطان همزمان سمتهای نخستوزیر، وزیر دفاع و فرمانده کل نیروهای مسلح را بر عهده دارد. از سال ۱۹۷۰م، تمامی قوانین کشور از طریق فرمانهای سلطنتی صادر شدهاند، از جمله قانون اساسی جدید در سال ۲۰۲۱م. سلطان تمامی انتصابات دادگاههای عمان را انجام میدهد و ریاست شورای عالی قضایی را بر عهده دارد.<ref>{{پک/بن|13|ک=bti-project|ف=Oman Country Report 2026|زبان=en}}</ref> | این کشور فاقد هرگونه سیستم نظارتی و توازن قوا است؛ بدین معنی که سلطان بر هر دو قوه مجریه و مقننه تسلط کامل دارد. هر دو مجلس صرفاً وظایف مشورتی و تأییدی دارند. سلطان همزمان سمتهای نخستوزیر، وزیر دفاع و فرمانده کل نیروهای مسلح را بر عهده دارد. از سال ۱۹۷۰م، تمامی قوانین کشور از طریق فرمانهای سلطنتی صادر شدهاند، از جمله قانون اساسی جدید در سال ۲۰۲۱م. سلطان تمامی انتصابات دادگاههای عمان را انجام میدهد و ریاست شورای عالی قضایی را نیز بر عهده دارد.<ref>{{پک/بن|13|ک=bti-project|ف=Oman Country Report 2026|زبان=en}}</ref> | ||
== روابط و سیاست خارجی == | == روابط و سیاست خارجی<ref group="دیدگاه">شاید بشه روابطش با سوریه و فلسطین رو هم گزارش کرد البته فلسطین رو اجمالا در ضمن اسرائیل آوردین ولی اگر مطلب بیشتری دارد میتوانید مستقل بیاورید</ref> == | ||
=== دکترین دفاعی === | === دکترین دفاعی === | ||
نیروهای مسلح عمان بهدلیل اشراف جغرافیایی این کشور بر کرانۀ جنوبی تنگه هرمز از طریق شبهجزیره مسندم، نقشی کلیدی در امنیت انرژی و ناوبری جهانی ایفا میکنند. دکترین دفاع ملی عمان بر پایۀ بیطرفی با شعار «دوست همه و دشمن هیچکس» استوار است. این رویکرد به مسقط اجازه میدهد ضمن حفظ توافقنامههای دفاعی دیرینه با بریتانیا و ایالات متحده و اعطای حق دسترسی به پایگاههای خود نظیر بندر دقم، روابط متوازنی نیز با همسایگان منطقهای و ایران داشته باشد. عمان علیرغم عضویت در شورای همکاری خلیج | نیروهای مسلح عمان بهدلیل اشراف جغرافیایی این کشور بر کرانۀ جنوبی تنگه هرمز از طریق شبهجزیره مسندم، نقشی کلیدی در امنیت انرژی و ناوبری جهانی ایفا میکنند. دکترین دفاع ملی عمان بر پایۀ بیطرفی با شعار «دوست همه و دشمن هیچکس» استوار است. این رویکرد به مسقط اجازه میدهد ضمن حفظ توافقنامههای دفاعی دیرینه با بریتانیا و ایالات متحده و اعطای حق دسترسی به پایگاههای خود نظیر بندر دقم، روابط متوازنی نیز با همسایگان منطقهای و ایران داشته باشد. عمان علیرغم عضویت در شورای همکاری [[خلیج فارس]]، از مداخله نظامی مستقیم در تنشهای منطقهای خودداری کرده و همواره نقش میانجی را ترجیح داده است.<ref>{{پک/بن|12|ک=globalmilitary|ف=Oman Military Forces|زبان=en}}</ref> | ||
=== '''روابط با ایران''' === | === '''روابط با ایران''' <ref group="دیدگاه">ایران رو ببرید آخر بهتر نیست؟</ref> === | ||
روابط میان ایران و عمان بر بستری از اعتماد متقابل، دوستی و پیوندهای تاریخی، قومی و فرهنگی استوار است. اگرچه سوابق تعامل و همکاری میان دو کشور به قرون گذشته بازمیگردد؛ اما رسمیت یافتن مناسبات دیپلماتیک این دو کشور از ۱۳۵۰ش آغاز شد. با وقوع انقلاب اسلامی، مسیر همکاریهای دوجانبه، منطقهای و بینالمللی این دو کشور، علاوه بر هموارتر شدن، شتاب گرفت. در طول دهههای متمادی، اعتماد بهعنوان رکن اصلی در مناسبات دو کشور، بستری برای گسترش همکاریها در مواجهه با تحولات منطقهای فراهم کرد. روابط ایران و عمان، با وجود تنشهای مستمر در منطقه، بهعنوان الگویی کارآمد از همسایگی پایدار شناخته شده است.<ref>{{پک/بن|17|ک=سفارت جمهوری اسلامی ایران مسقط|ف=روابط سیاسی ایران و عمان}}</ref> این کشور در دهه ۱۹۸۰م، نقشی کلیدی در فراهمسازی بستر مذاکرات برای پایان جنگ ایران و عراق ایفا کرد. در دهههای بعد نیز مسقط کانالهای ارتباطی میان تهران و دولت باراک اوباما را برقرار ساخت که منجر به دستیابی به برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در سال ۲۰۱۵م شد. در ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶م، عمان میزبانی دو دور مذاکرات هستهای میان تهران و واشنگتن را بر عهده داشت. با این حال، روند این گفتوگوها در هر دو دور بر اثر حملات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران در ژوئن ۲۰۲۵م و فوریه | روابط میان ایران و عمان بر بستری از اعتماد متقابل، دوستی و پیوندهای تاریخی، قومی و فرهنگی استوار است. اگرچه سوابق تعامل و همکاری میان دو کشور به قرون گذشته بازمیگردد؛ اما رسمیت یافتن مناسبات دیپلماتیک این دو کشور از ۱۳۵۰ش آغاز شد. با وقوع انقلاب اسلامی، مسیر همکاریهای دوجانبه، منطقهای و بینالمللی این دو کشور، علاوه بر هموارتر شدن، شتاب گرفت. در طول دهههای متمادی، اعتماد بهعنوان رکن اصلی در مناسبات دو کشور، بستری برای گسترش همکاریها در مواجهه با تحولات منطقهای فراهم کرد. روابط ایران و عمان، با وجود تنشهای مستمر در منطقه، بهعنوان الگویی کارآمد از همسایگی پایدار شناخته شده است.<ref>{{پک/بن|17|ک=سفارت جمهوری اسلامی ایران مسقط|ف=روابط سیاسی ایران و عمان}}</ref><ref group="دیدگاه">شاید بشه این قسمت رو کمی خلاصه کرد | ||
روابط ایران و عمان بر پایه پیوندهای تاریخی و فرهنگی و اعتماد متقابل استوار است. روابط دیپلماتیک دو کشور از سال ۱۳۵۰ش آغاز شد و پس از انقلاب اسلامی ایران گسترش یافت. دو کشور در دهههای بعد، همکاریهای دوجانبه و منطقهای خود را توسعه دادند و روابطشان بهعنوان نمونهای از مناسبات پایدار همسایگی در منطقه شناخته شده است.</ref> این کشور در دهه ۱۹۸۰م، نقشی کلیدی در فراهمسازی بستر مذاکرات برای پایان جنگ ایران و عراق ایفا کرد. در دهههای بعد نیز مسقط کانالهای ارتباطی میان تهران و دولت باراک اوباما را برقرار ساخت که منجر به دستیابی به برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در سال ۲۰۱۵م شد. در ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶م، عمان میزبانی دو دور [[مذاکرات ایران و آمریکا|مذاکرات هستهای میان تهران و واشنگتن]] را بر عهده داشت. با این حال، روند این گفتوگوها در هر دو دور بر اثر حملات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران در ژوئن ۲۰۲۵م و فوریه ۲۰۲۶م متوقف و بینتیجه ماند.<ref>{{پک/بن|18|ک=خبرگزاری ایسنا|ف=عمان کدام سوی موضوع «تنگه هرمز» میایستد؛ ایران یا آمریکا؟}}</ref> در حوزه همکاریهای ایران و عمان پیرامون تنگه هرمز، مسقط در پی برقراری آتشبس و انعقاد [[تفاهمنامه اسلامآباد|تفاهمنامه میان ایران و ایالات متحده]]، ضمن اعلام مخالفت صریح با اعمال عوارض دریایی، بر ضرورت تضمین اصل آزادی دریانوردی در این آبراه تأکید ورزید.<ref>{{پک/بن|20|ک=خبرگزاری مهر|ف=عمان و تنگه هرمز؛ از نشست مشترک با ایران تا موضعگیری البوسعیدی}}</ref> | |||
=== '''روابط با آمریکا''' === | === '''روابط با آمریکا''' === | ||
روابط دیپلماتیک عمان با ایالات متحده به سال ۱۸۳۳م بازمیگردد که اولین روابط آمریکا با یک کشور عربی بود. رابطۀ راهبردی با واشنگتن دههها پیش آغاز شد. عمان با استقرار تجهیزات نظامی آمریکا موافقت کرد و در سال ۲۰۱۹م توافقنامهای امضا شد که به ناوهای آمریکایی دسترسی رسمی به بنادر دوکم و صلاله میداد. سالانه حدود ۸۰ تماس بندری نیروی دریایی آمریکا در عمان صورت میگیرد و نیروهای دو کشور در رزمایشهای مشترک شرکت میکنند. وزیر امور خارجه عمان، از سیاست آمریکا در قبال ایران انتقاد کرده و استدلال کرده بود که آمریکا کنترل سیاست خارجی خود را از دست داده است.<ref>{{پک/بن|16|ک=arabcenterdc|ف=Oman and the Iran War: Neutrality Under Strain|زبان=en}}</ref> پس از حملۀ آمریکا و اسرائیل به | روابط دیپلماتیک عمان با ایالات متحده به سال ۱۸۳۳م بازمیگردد که اولین روابط آمریکا با یک کشور عربی بود. رابطۀ راهبردی با واشنگتن دههها پیش آغاز شد. عمان با استقرار تجهیزات نظامی آمریکا موافقت کرد و در سال ۲۰۱۹م توافقنامهای امضا شد که به ناوهای آمریکایی دسترسی رسمی به بنادر دوکم و صلاله میداد. سالانه حدود ۸۰ تماس بندری نیروی دریایی آمریکا در عمان صورت میگیرد و نیروهای دو کشور در رزمایشهای مشترک شرکت میکنند. وزیر امور خارجه عمان، از سیاست آمریکا در قبال ایران انتقاد کرده و استدلال کرده بود که آمریکا کنترل سیاست خارجی خود را از دست داده است.<ref>{{پک/بن|16|ک=arabcenterdc|ف=Oman and the Iran War: Neutrality Under Strain|زبان=en}}</ref> پس از [[جنگ رمضان|حملۀ آمریکا و اسرائیل به ایران]]، [[دونالد ترامپ]]، رئیسجمهور آمریکا، همواره از پیامرسانی و اظهارنظرهای مقامات عمانی در مورد این جنگ، اظهار نارضایتی کرده و سیاستهای عمان در قبال تنگه هرمز و همکاری با ایران در این زمینه را به چالش کشیده و عمان را به حملۀ نظامی تهدید کرد.<ref>{{پک/بن|19|ک=خبرگزاری ایرنا|ف=همکاری ایران و عمان در هرمز؛ عامل اصلی خشم و تهدید رئیسجمهور آمریکا}}</ref> | ||
=== '''روابط با اسرائیل''' === | === '''روابط با اسرائیل''' === | ||
تماسهای علنی بین اسراییل و عمان پس از کنفرانس مادرید در سال ۱۹۹۱م آغاز شد؛ اما همکاریهای غیررسمی از دهه ۱۹۷۰م وجود داشت؛ از جمله کمک نظامی اسراییل به عمان در سرکوب شورش ظفار و همکاری در فناوری کشاورزی. در سالهای ۱۹۹۴ و ۱۹۹۵م، ملاقاتهای رسمی و تأسیس دفاتر نمایندگی تجاری بین دو کشور صورت گرفت و مرکز تحقیقاتی شیرینسازی خاورمیانه در عمان با مشارکت اسراییل راهاندازی شد. با شروع انتفاضه مسجدالاقصی در سال ۲۰۰۰م، عمان دفتر نمایندگی تجاری اسراییل را بست؛ اما همکاری علمی ادامه یافت. سفر بنیامین نتانیاهو به عمان در اکتبر ۲۰۱۸م، بازتابی از تلاش مسقط برای تداوم سیاست خارجی و نقش میانجیگرانه خود میان رقیبهای منطقهای، از جمله ایران و اسرائیل، جهت تضمین امنیت ملی بود. این اقدام از سوی ایران با انتقاد روبهرو شد. مقامات عمانی با ارسال پیامهای دیپلماتیک به رهبران فلسطین، بر تداوم حمایت خود از تشکیل دولت مستقل فلسطینی تأکید کردند تا از سوءتفاهم دربارۀ تغییر مواضع خود جلوگیری کنند.<ref>{{پک/بن|21|ک=مرکز پژوهشهای علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه|ف=نگاهی به تاثیرات منطقهای روابط پنهان و آشکار عمان با رژیم اسراییل}}</ref> در سال ۱۴۰۲ش وزیر امور خارجه عمان، برقراری روابط کامل با اسرائیل را منوط به تشکیل کشور مستقل فلسطین و بهرسمیت شناختن آن توسط رژیم صهیونیستی دانست.<ref>{{پک/بن|22|ک=خبرزاری تابناک|ف=پیششرط عمان برای عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل}}</ref> | تماسهای علنی بین اسراییل و عمان پس از کنفرانس مادرید در سال ۱۹۹۱م آغاز شد؛ اما همکاریهای غیررسمی از دهه ۱۹۷۰م وجود داشت؛ از جمله کمک نظامی اسراییل به عمان در سرکوب شورش ظفار و همکاری در فناوری کشاورزی. در سالهای ۱۹۹۴ و ۱۹۹۵م، ملاقاتهای رسمی و تأسیس دفاتر نمایندگی تجاری بین دو کشور صورت گرفت و مرکز تحقیقاتی شیرینسازی خاورمیانه در عمان با مشارکت اسراییل راهاندازی شد. با شروع انتفاضه [[مسجدالاقصی]] در سال ۲۰۰۰م، عمان دفتر نمایندگی تجاری اسراییل را بست؛ اما همکاری علمی ادامه یافت. سفر [[بنیامین نتانیاهو]] به عمان در اکتبر ۲۰۱۸م، بازتابی از تلاش مسقط برای تداوم سیاست خارجی و نقش میانجیگرانه خود میان رقیبهای منطقهای، از جمله ایران و اسرائیل، جهت تضمین امنیت ملی خودش بود. این اقدام از سوی ایران با انتقاد روبهرو شد. مقامات عمانی با ارسال پیامهای دیپلماتیک به رهبران فلسطین، بر تداوم حمایت خود از تشکیل دولت مستقل فلسطینی تأکید کردند تا از سوءتفاهم دربارۀ تغییر مواضع خود جلوگیری کنند.<ref>{{پک/بن|21|ک=مرکز پژوهشهای علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه|ف=نگاهی به تاثیرات منطقهای روابط پنهان و آشکار عمان با رژیم اسراییل}}</ref> در سال ۱۴۰۲ش وزیر امور خارجه عمان، برقراری روابط کامل با اسرائیل را منوط به تشکیل کشور مستقل [[فلسطین]] و بهرسمیت شناختن آن توسط رژیم صهیونیستی دانست.<ref>{{پک/بن|22|ک=خبرزاری تابناک|ف=پیششرط عمان برای عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل}}</ref> | ||
== نیروهای مسلح == | == نیروهای مسلح == | ||
عمان حدود ۶درصد از تولید ناخالص داخلی خود را به بودجۀ دفاعی اختصاص میدهد. صنایع دفاعی داخلی این کشور با تمرکز بر تولید مهمات سبک فعال است؛ با این حال، ارتش عمان کماکان به واردات تسلیحات پیشرفته از بریتانیا، آمریکا و ترکیه وابسته است.<ref>{{پک/بن|12|ک=globalmilitary|ف=Oman Military Forces|زبان=en}}</ref> | عمان حدود ۶درصد از تولید ناخالص داخلی خود را به بودجۀ دفاعی اختصاص میدهد. صنایع دفاعی داخلی این کشور با تمرکز بر تولید مهمات سبک فعال است؛ با این حال، ارتش عمان کماکان به واردات تسلیحات پیشرفته از بریتانیا، آمریکا و ترکیه<ref group="دیدگاه">روابط خارجی خاص و ممتازی با انگلیس و ترکیه ندارد؟ خصوصا انگلیس/ | ||
اگر دارد در قسمت قبلی گزارش شود</ref> وابسته است.<ref>{{پک/بن|12|ک=globalmilitary|ف=Oman Military Forces|زبان=en}}</ref> | |||
=== ساختار و تجهیزات نیروهای مسلح === | === ساختار و تجهیزات نیروهای مسلح === | ||
| خط ۸۶: | خط ۹۰: | ||
* '''نیروی زمینی:''' با ۲۵,۰۰۰ پرسنل، بزرگترین شاخۀ زرهی و پیادهنظام عمان است که از تانکهای چلنجر ۲ و ام۶۰ استفاده میکند. | * '''نیروی زمینی:''' با ۲۵,۰۰۰ پرسنل، بزرگترین شاخۀ زرهی و پیادهنظام عمان است که از تانکهای چلنجر ۲ و ام۶۰ استفاده میکند. | ||
* '''نیروی هوایی:''' مجهز به جنگندههای چندمنظوره اف-۱۶ و یوروفایتر تایفون برای دفاع هوایی و پشتیبانی زمینی است. | * '''نیروی هوایی:''' مجهز به جنگندههای چندمنظوره اف-۱۶ و یوروفایتر تایفون برای دفاع هوایی و پشتیبانی زمینی است. | ||
* '''نیروی دریایی:''' متولی اصلی تأمین امنیت تنگه هرمز با استفاده از ناوچههای کلاس خریف، قاهر و شناورهای گشتی و فاقد یگان زیردریایی است. | * '''نیروی دریایی:''' متولی اصلی تأمین امنیت تنگه هرمز در محدوده عمان، با استفاده از ناوچههای کلاس خریف، قاهر و شناورهای گشتی و فاقد یگان زیردریایی است. | ||
* '''گارد سلطنتی و نیروهای ویژه:''' یگانهای تخصصی متمرکز بر حفاظت از تأسیسات سلطنتی و مبارزه با تروریسم هستند. | * '''گارد سلطنتی و نیروهای ویژه:''' یگانهای تخصصی متمرکز بر حفاظت از تأسیسات سلطنتی و مبارزه با تروریسم هستند. | ||
* '''پلیس سلطنتی:''' در قالب نیروهای شبهنظامی گارد ساحلی و هوایی در امنیت مرزها مشارکت دارد.<ref>{{پک/بن|12|ک=globalmilitary|ف=Oman Military Forces|زبان=en}}</ref> | * '''پلیس سلطنتی:''' در قالب نیروهای شبهنظامی گارد ساحلی و هوایی در امنیت مرزها مشارکت دارد.<ref>{{پک/بن|12|ک=globalmilitary|ف=Oman Military Forces|زبان=en}}</ref> | ||
== فرهنگ == | == فرهنگ<ref group="دیدگاه">از آداب و رسوم خاص مردم عمان چیزی نیافتید؟</ref><ref group="دیدگاه">همچنین درباره زنان و وضعیت انها؟</ref> == | ||
=== '''مبانی تاریخی و هویت فرهنگی''' === | === '''مبانی تاریخی و هویت فرهنگی''' === | ||
فرهنگ عمان ریشه در سنتهای اسلامی و بادیهنشینی دارد. این پیشینه منجر به شکلگیری جامعهای با حفظ هویت فرهنگی و در عین حال مهماننواز و گشادهرو شده است. پذیرایی از مهمانان با قهوه و | [[فرهنگ]] عمان ریشه در سنتهای اسلامی و بادیهنشینی دارد. این پیشینه منجر به شکلگیری جامعهای با حفظ هویت فرهنگی و در عین حال مهماننواز و گشادهرو شده است. پذیرایی از مهمانان با [[قهوه]] و [[خرما]]، آیینی اجتماعی و نشانهای از احترام است. هنجارهای عمومی در عمان محافظهکارانه است و رعایت متانت و [[حیا]] در پوشش و رفتار، هم برای شهروندان و هم برای تمامی بازدیدکنندگان و ساکنان کشور الزامی است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> | ||
=== '''ساختار اجتماعی و''' '''خانواده''' === | === '''ساختار اجتماعی و''' '''خانواده''' <ref group="دیدگاه">اگر رسومات خاصی در بحث ازدواج یا طلاق هست اشاره شود. یا اگر درباره فرزند و فرزند آوری فرهنگ یا رسمی یا دیدگاه و اهمیتی قائلند اضافه بشه</ref> === | ||
واحد خانواده سنگبنای جامعه عمان محسوب میشود و شبکههای خویشاوندی گسترده، نقش مرکزی را در زندگی اجتماعی و اقتصادی ایفا میکنند. وابستگیهای قبیلهای نیز وزن اجتماعی قابلتوجهی دارند و بر همه چیز، از آداب و رسوم ازدواج گرفته تا تصمیمگیریهای محلی و اجتماعی تأثیر میگذارند. به بزرگان و ریشسفیدان احترام گذاشته میشود و مشورت با اعضای ارشد خانواده و جامعه، جنبۀ مهمی از زندگی عمانیها است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> | واحد [[خانواده]] سنگبنای جامعه عمان محسوب میشود و شبکههای خویشاوندی گسترده، نقش مرکزی را در زندگی اجتماعی و اقتصادی ایفا میکنند. وابستگیهای قبیلهای نیز وزن اجتماعی قابلتوجهی دارند و بر همه چیز، از آداب و رسوم [[ازدواج]] گرفته تا تصمیمگیریهای محلی و اجتماعی تأثیر میگذارند. به بزرگان و ریشسفیدان احترام گذاشته میشود و مشورت با اعضای ارشد خانواده و جامعه، جنبۀ مهمی از زندگی عمانیها است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> | ||
=== '''دین و باورها''' === | === '''دین و باورها''' === | ||
اسلام در تمامی ارکان فرهنگ عمان نفوذ دارد. شالودۀ مذهبی جامعه، تعیینکننده ریتم زندگی روزانه، از جمله اوقات | اسلام در تمامی ارکان فرهنگ عمان نفوذ دارد. شالودۀ مذهبی جامعه، تعیینکننده ریتم زندگی روزانه، از جمله اوقات [[نماز]]، عادات غذایی و ضوابط پوشش است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> در نوامبر ۲۰۲۳م و در پی آغاز جنگ اسرائیل علیه غزه<ref group="دیدگاه">غزه یا فلسطین؟</ref>، مفتی اعظم عمان تحریم تجاری فروشگاهها و برندهای وابسته به ایالات متحده و متحدانش را «وظیفهای برای امت» دانست. باورهای مذهبی همچنین تاثیر شدیدی بر قانون مجازات ۲۰۱۸م دارند که طبق آن توهین به مقدسات، ارتداد و اعمالی که توهین به اسلام تلقی میشوند، مجازات زندان بین سه تا ده سال دارند. به همین ترتیب، افرادی که انجمنی را تأسیس یا سازماندهی کنند که با اسلام مخالفت داشته باشد یا اقدام آنها بهعنوان آسیب رساندن به پایههای دین اسلام یا تبلیغ برای دینی دیگر تعبیر شود، به سه تا هفت سال زندان محکوم میشوند.<ref>{{پک/بن|13|ک=bti-project|ف=Oman Country Report 2026|زبان=en}}</ref> | ||
=== '''پوشش''' === | === '''پوشش''' === | ||
لباسهای سنتی در عمان مایۀ افتخار فرهنگی است. مردان اغلب از دشداشه بههمراه کُمه (کلاه گلدوزیشده) یا عمامه استفاده میکنند. پوشش متعارف زنان در مکانهای عمومی شامل عبا و روسری است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> | لباسهای سنتی در عمان مایۀ افتخار فرهنگی است. مردان اغلب از دشداشه بههمراه کُمه (کلاه گلدوزیشده) یا عمامه استفاده میکنند. پوشش متعارف زنان در مکانهای عمومی شامل [[عبا]] و روسری است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref><ref group="دیدگاه">در بند قبلی گفته شد پوشش آنها متأثر از دین است یعنی حجاب اسلامی بین آنها رواج دارد. اگر بشود در این قسمت یکی دو خط مطلب درباره حجاب بیاورید و همینطور مجازات بی حجابی اگر دارند افزوده شود. حتی المقدور اگر منابع راه داد کلمه حجاب در متن استفاده شود.</ref> | ||
=== '''صنایع دستی''' === | === '''صنایع دستی''' === | ||
صنایع دستی بومی شامل سفالگری، بافندگی و نقرهکاری است. «خنجر» بهعنوان دشنه تشریفاتی، نماد ملی کشور محسوب شده و در نشان ملی عمان نیز به کار رفته است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> | صنایع دستی بومی شامل سفالگری، بافندگی و نقرهکاری است. «خنجر» بهعنوان دشنه تشریفاتی، نماد ملی کشور محسوب شده و در نشان ملی عمان نیز به کار رفته است.<ref>{{پک/بن|3|ک=countryreports|ف=Oman: Country profile {{!}} News|زبان=en}}</ref> | ||
== نظام آموزشی == | == نظام آموزشی<ref group="دیدگاه">از آموزش عالی یا تحصیل زنان اطلاعاتی موجود نیست؟</ref> == | ||
آموزش در عمان در گذشته در مکتبخانهها و حلقههای درس مساجد انجام میشد و در آن قرآن تلاوت و اصول دین اسلام، زبان عربی و حساب مقدماتی تدریس میشد. مدارس قرآنی و حلقههای درسی تا سال ۱۹۷۰م تنها راه آموزش در عمان بودند که با وجود تفاوت سطح از منطقهای به منطقه دیگر، در اکثر روستاها رواج داشتند. گذار از آموزش سنتی به آموزش رسمی بهمعنای نوین آن از سال ۱۹۳۰م آغاز شد. در این دوره، مدارس محدودی تحت نظارت و برنامهریزی دولتی تأسیس شدند که برنامههای درسی با محتوای مشخص و موضوعات متنوع را ارائه میدادند. مردم عمان پیش از سال ۱۹۷۰م به جز عدهای بسیار اندک از آموزش محروم بودند.<ref>{{پک/بن|10|ک=وزارة التعلیم|ف=نظام التعليم في سلطنة عمان | آموزش در عمان در گذشته در [[مکتبخانه|مکتبخانهها]] و حلقههای درس [[مسجد|مساجد]] انجام میشد و در آن [[قرآن]] تلاوت و اصول دین اسلام، زبان عربی و حساب مقدماتی تدریس میشد. مدارس قرآنی و حلقههای درسی تا سال ۱۹۷۰م تنها راه آموزش در عمان بودند که با وجود تفاوت سطح از منطقهای به منطقه دیگر، در اکثر روستاها رواج داشتند. گذار از آموزش سنتی به آموزش رسمی بهمعنای نوین آن از سال ۱۹۳۰م آغاز شد. در این دوره، مدارس محدودی تحت نظارت و برنامهریزی دولتی تأسیس شدند که برنامههای درسی با محتوای مشخص و موضوعات متنوع را ارائه میدادند. مردم عمان پیش از سال ۱۹۷۰م به جز عدهای بسیار اندک از آموزش محروم بودند.<ref>{{پک/بن|10|ک=وزارة التعلیم|ف=نظام التعليم في سلطنة عمان | ||
البوابة التعليمية قلب التعليم النابض|زبان=ar}}</ref> | البوابة التعليمية قلب التعليم النابض|زبان=ar}}</ref> | ||
| خط ۱۳۳: | خط ۱۳۷: | ||
* '''خبرگزاری:''' اخبار رسمی دولتی از طریق نهاد خبرگزاری عمان منتشر میشود که علاوه بر زبان عربی، خدمات خبری خود را در قالب صفحات انگلیسیزبان نیز ارائه میدهد.<ref>{{پک/بن|1|ک=bbc|ف=Oman media guide|زبان=en}}</ref> | * '''خبرگزاری:''' اخبار رسمی دولتی از طریق نهاد خبرگزاری عمان منتشر میشود که علاوه بر زبان عربی، خدمات خبری خود را در قالب صفحات انگلیسیزبان نیز ارائه میدهد.<ref>{{پک/بن|1|ک=bbc|ف=Oman media guide|زبان=en}}</ref> | ||
== نظام اقتصادی == | == نظام اقتصادی<ref group="دیدگاه">مشاغل مردم عموما چه مواردی است؟ اشتغال زنان در چه وضعیتی است؟</ref> == | ||
اقتصاد عمان به بخشهای مختلفی وابسته است که مهمترین آنها تجارت، نفت، کشاورزی، گردشگری و شیلات است. نفت در سال ۱۹۶۴م با مقادیر تجاری کشف و بهسرعت بر اقتصاد کشور مسلط شد؛ بهطوری که دوپنجم تولید ناخالص داخلی و سهچهارم درآمد دولت را تشکیل میدهد.<ref>{{پک|الافضل|۱۴۴۴|ک=العربیه|ف=ویکیپدیا مسالة|کد=ar}}</ref> با این حال، دولت عمان سیاستهای تنوعبخشی به اقتصاد، صنعتیسازی و خصوصیسازی را دنبال میکند تا سهم بخش غیرنفتی در تولید ناخالص داخلی را افزایش دهد.<ref>{{پک/بن|۴|ک=وزارة الخارجیة العمانیة|ف=الاقتصاد|زبان=ar}}</ref> | اقتصاد عمان به بخشهای مختلفی وابسته است که مهمترین آنها تجارت، نفت، کشاورزی، گردشگری و شیلات است. نفت در سال ۱۹۶۴م با مقادیر تجاری کشف و بهسرعت بر اقتصاد کشور مسلط شد؛ بهطوری که دوپنجم تولید ناخالص داخلی و سهچهارم درآمد دولت را تشکیل میدهد.<ref>{{پک|الافضل|۱۴۴۴|ک=العربیه|ف=ویکیپدیا مسالة|کد=ar}}</ref> با این حال، دولت عمان سیاستهای تنوعبخشی به اقتصاد، صنعتیسازی و خصوصیسازی را دنبال میکند تا سهم بخش غیرنفتی در تولید ناخالص داخلی را افزایش دهد.<ref>{{پک/بن|۴|ک=وزارة الخارجیة العمانیة|ف=الاقتصاد|زبان=ar}}</ref> | ||
| خط ۱۴۰: | خط ۱۴۴: | ||
=== '''نقش تنگه هرمز در اقتصاد''' === | === '''نقش تنگه هرمز در اقتصاد''' === | ||
عمان بهدلیل اشراف بر تنگه هرمز، از موقعیت جغرافیایی ویژهای برخوردار است؛ زیرا این مسیر محل عبور دوسوم صادرات جهانی نفت است. قرارگیری عمان بر سر راههای تجاری اصلی میان شرق و غرب، دسترسی این کشور را به بازارهای مهم در خاورمیانه، هند، جنوب شرق آسیا، آفریقا و اروپا تسهیل میکند و نقش مهمی در توسعۀ تجارت خارجی آن ایفا میکند.<ref>{{پک/بن|۴|ک=وزارة الخارجیة العمانیة|ف=الاقتصاد|زبان=ar}}</ref> | عمان بهدلیل اشراف بر تنگه هرمز، از موقعیت جغرافیایی ویژهای برخوردار است؛ زیرا این مسیر محل عبور دوسوم صادرات جهانی نفت است. قرارگیری عمان بر سر راههای تجاری اصلی میان شرق و غرب، دسترسی این کشور را به بازارهای مهم در خاورمیانه، هند، جنوب شرق آسیا، آفریقا و اروپا تسهیل میکند و نقش مهمی در توسعۀ تجارت خارجی آن ایفا میکند.<ref>{{پک/بن|۴|ک=وزارة الخارجیة العمانیة|ف=الاقتصاد|زبان=ar}}</ref><ref group="دیدگاه">کمی به همراهی عمان با آمریکا در جریان مسیر جایگزین عبور و مرور در تنگه هرمز هم اشاره کنید. که منجر به تنش ایران و عمان هم تا حدی شد</ref> | ||
=== '''سرمایهگذاری خارجی''' === | === '''سرمایهگذاری خارجی''' === | ||
| خط ۱۵۶: | خط ۱۶۰: | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | |||
{{پانویس پیشنویس}} | |||
== منابع == | == منابع == | ||
