پرش به محتوا

روز جهانی ایدز: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
زهرا فاضل (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
جز حمید فاضل صفحهٔ پیش‌نویس:روز جهانی ایدز را بدون برجای‌گذاشتن تغییرمسیر به روز جهانی ایدز منتقل کرد
 
(۱۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<big>'''روز جهانی ایدز'''</big>؛ مناسبت بین‌المللی برای آگاهی‌بخشی، همبستگی و پیشگیری از همه‌گیری.<br>
{{درشت|'''روز جهانی ایدز'''}}؛ مناسبت بین‌المللی برای آگاهی‌بخشی، همبستگی و پیشگیری از همه‌گیری ایدز.


روز جهانی ایدز در اول دسامبر مصادف با ۱۱ آذرماه، مناسبتی بین‌المللی برای انسجام‌بخشی به تلاش‌های جهانی در مسیر پیشگیری، آموزش و حمایت از مبتلایان است. این رویداد با هدف جلب توجه جوامع به خطر تداوم ویروس، کاهش انگ اجتماعی و رفع نابرابری‌های بهداشتی شکل گرفته است. بررسی اهداف، نمادشناسی و شعارهای سالانه این مناسبت، مسیر تحول اقدامات جوامع بین‌المللی را برای پایان دادن به همه‌گیری ایدز نشان می‌دهد.
روز جهانی ایدز در اول دسامبر مصادف با ۱۱ آذر مناسبتی بین‌المللی برای انسجام‌بخشی به تلاش‌های جهانی در مسیر پیشگیری، آموزش و حمایت از مبتلایان به ویروس HIV است. این رویداد با هدف جلب توجه جوامع به خطر تداوم ویروس، کاهش انگ اجتماعی و رفع نابرابری‌های بهداشتی شکل گرفته است. بررسی اهداف و شعارهای سالانه این مناسبت، مسیر تحول اقدامات جوامع بین‌المللی را برای پایان دادن به همه‌گیری ایدز نشان می‌دهد.
==تاریخچه و نامگذاری==
روز جهانی ایدز برابر با اول دسامبر یا یازدهم آذر به‌عنوان یک مناسبت بین‌المللی شناخته می‌شود.<ref>{{پک/بن|تربیت1|ک=وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس|ف=اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز}}</ref> ایدۀ برگزاری این رویداد نخستین‌بار در سال ۱۹۸۸م توسط جیمز بان و توماس نتر، از کارکنان سازمان بهداشت جهانی، با هدف جلب توجه رسانه‌ها و افکار عمومی مطرح شد.<ref>{{پک/بن|نیکان1|ک=وب‌سایت خیریۀ نیکان ماموت|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref> پس از آن، سازمان ملل متحد در سال ۱۹۸۸م، اول دسامبر را به‌عنوان روز جهانی مبارزه با ایدز نام‌گذاری کرد.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> از سال ۱۹۹۶م مدیریت این مناسبت به سازمان ملل متحد واگذار شد و در سال ۲۰۰۴م، کمپین جهانی ایدز به‌عنوان یک سازمان غیرانتفاعی ثبت شد.<ref>{{پک/بن|نیکان1|ک=وب‌سایت خیریۀ نیکان ماموت|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref> این روز، در هر سال فرصتی برای بازنگری در وضعیت مواجهه با این بیماری است.<ref>{{پک/بن|معمار1|ک=خبرگزاری معمار|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref>


==اهداف و رویکردها==
== تاریخچه و نامگذاری ==
این مناسبت با هدف افزایش آگاهی عمومی، ارتقای آموزش و مبارزه با تبعیض علیه مبتلایان برگزار می‌شود.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> ترویج راهکارهای پیشگیرانه و دوری از رفتارهای پرخطر برای کاهش شانس ابتلا، از محورهای اصلی پیام‌های این مناسبت است.<ref>{{پک/بن|تربیت1|ک=وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس|ف=اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز}}</ref> این روز همچنین فرصتی برای یادآوری تداوم خطر ویروس به دولت‌ها و جوامع، تخصیص بودجه و تداوم اقدامات اجرایی محسوب می‌شود.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> سازمان‌های بین‌المللی مانند سازمان جهانی بهداشت از این مناسبت برای فراخوان رهبران و جوامع جهت رفع نابرابری‌های ساختاری، رعایت حقوق بشر و تسهیل دسترسی همگانی به خدمات ضروری بهداشتی استفاده می‌کنند.<ref>{{پک/بن|شعار1|ک=خبرگزاری دنیای اقتصاد|ف=اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی}}</ref><br>هدف اصلی از نام‌گذاری این روز، یادآوری این موضوع است که تهدید ویروس همچنان پابرجا بوده و توجه جهانی به ضرورت پیشگیری و حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر، به‌ویژه نسل جوان و جوامع در حال توسعه، باید تداوم پیدا کند.<ref>{{پک/بن|معمار1|ک=خبرگزاری معمار|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref> جلب حمایت سیاست‌گذاران، افزایش همکاری‌های بین‌بخشی، برجسته‌سازی مسئولیت‌های اجتماعی و جلب مشارکت انجمن‌های غیردولتی و عموم مردم در برنامه‌های کنترل و پیشگیری از دیگر اهداف مورد توجه در این روز است.<ref>{{پک/بن|بهمن1|ک=وب‌سایت بیمارستان بهمن|ف=همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز}}</ref> همچنین تأکید بر رهبری سیاسی پایدار، همکاری بین‌المللی و رویکردهای حقوق‌بشر‌محور برای پایان دادن به ایدز از دیگر محورهای مورد توجه در این روز است.  هدف‌گذاری جوامع بین‌المللی در این مناسبت، دستیابی به پایان همه‌گیری ایدز به‌عنوان یک تهدید بهداشتی تا سال ۲۰۳۰م است.
روز جهانی ایدز برابر با [[۱ دسامبر|اول دسامبر]] و [[۱۱ آذر]] یک مناسبت بین‌المللی است.<ref>{{پک/بن|تربیت1|ک=وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس|ف=اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز}}</ref> ایدهٔ برگزاری این رویداد نخستین‌بار در سال ۱۹۸۸م توسط جیمز بان و توماس نتر، از کارکنان [[سازمان بهداشت جهانی]]، با هدف جلب توجه رسانه‌ها و افکار عمومی مطرح شد.<ref>{{پک/بن|نیکان1|ک=وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref> پس از آن، [[سازمان ملل متحد]] در سال ۱۹۸۸م، اول دسامبر را به‌عنوان روز جهانی مبارزه با ایدز نام‌گذاری کرد.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> از سال ۱۹۹۶م مدیریت این مناسبت به سازمان ملل متحد واگذار شد و در سال ۲۰۰۴م، کمپین جهانی ایدز به‌عنوان یک سازمان غیرانتفاعی ثبت شد.<ref>{{پک/بن|نیکان1|ک=وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref> این روز، در هر سال فرصتی برای بازنگری در وضعیت مواجهه با این بیماری است.<ref>{{پک/بن|معمار1|ک=خبرگزاری معمار|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref>


==نمادشناسی==
== اهداف و رویکردها ==
روبان قرمز به‌عنوان نماد جهانی آگاهی و همبستگی در نبرد با ایدز شناخته می‌شود. این نماد در سال ۱۹۹۱م توسط یک سازمان بین‌المللی با هدف ابراز همبستگی با مبتلایان و کاهش رفتارهای تبعیض‌آمیز جامعه نسبت به آنها طراحی شد.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> در این روز، افراد با سنجاق کردن روبان قرمز به لباس‌های خود یا استفاده از نشان‌های مرتبط، ضرورت توجه به پیشگیری، مراقبت و حمایت از مبتلایان را یادآوری می‌کنند.  
این مناسبت با هدف افزایش آگاهی عمومی، ارتقای آموزش و مبارزه با تبعیض علیه مبتلایان برگزار می‌شود.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> ترویج راهکارهای پیشگیرانه و دوری از رفتارهای پرخطر برای کاهش شانس ابتلا، از محورهای اصلی پیام‌های این مناسبت است.<ref>{{پک/بن|تربیت1|ک=وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس|ف=اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز}}</ref> این روز همچنین فرصتی برای یادآوری تداوم خطر ویروس به دولت‌ها و جوامع، تخصیص بودجه و تداوم اقدامات اجرایی محسوب می‌شود.<ref>{{پک/بن|آشنایی1|ک=خبرگزاری همشهری|ف=آشنایی با روز جهانی ایدز}}</ref> سازمان‌های بین‌المللی مانند سازمان جهانی بهداشت از این مناسبت برای فراخوان رهبران و جوامع جهت رفع نابرابری‌های ساختاری، رعایت [[حقوق بشر]] و تسهیل دسترسی همگانی به خدمات ضروری بهداشتی استفاده می‌کنند.<ref>{{پک/بن|شعار1|ک=خبرگزاری دنیای اقتصاد|ف=اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی}}</ref>


==شیوه‌ها و فعالیت‌های آگاهی‌بخشی==
هدف اصلی از نام‌گذاری این روز، یادآوری این موضوع است که تهدید ویروس همچنان پابرجا بوده و توجه جهانی به ضرورت پیشگیری و حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر، به‌ویژه [[نسل جوان]] و [[کشورهای در حال توسعه|جوامع در حال توسعه]]، باید تداوم پیدا کند.<ref>{{پک/بن|معمار1|ک=خبرگزاری معمار|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref> جلب حمایت سیاست‌گذاران، افزایش همکاری‌های بین‌بخشی، برجسته‌سازی مسئولیت‌های اجتماعی و جلب مشارکت انجمن‌های غیردولتی و عموم مردم در برنامه‌های کنترل و پیشگیری از دیگر اهداف مورد توجه در این روز است.<ref>{{پک/بن|بهمن1|ک=وب‌سایت بیمارستان بهمن|ف=همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز}}</ref> همچنین تأکید بر رهبری سیاسی پایدار، همکاری بین‌المللی و رویکردهای حقوق‌بشرمحور برای پایان‌دادن به ایدز از دیگر محورهای مورد توجه در این روز است.<ref>{{پک/بن|نوآورانه1|ک=وب‌سایت مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم سپیدان|ف=روز جهانی ایدز ۲۰۲۵ با شعار پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع}}</ref> هدف‌گذاری جوامع بین‌المللی در این مناسبت، دستیابی به پایان همه‌گیری ایدز به‌عنوان یک تهدید بهداشتی تا سال ۲۰۳۰م است.<ref>{{پک/بن|پیام11|ک=وب‌سایت سازمان ملل متحد جمهوری اسلامی ایران|ف=پیام دبیرکل سازمان ملل متحد، آنتونیو گوترش در روز جهانی ایدز، 2025}}</ref>
برگزاری برنامه‌های روز جهانی ایدز در سطح جوامع، محیط‌های کاری، آموزشی و بسترهای دیجیتال با رویکردهای گوناگونی دنبال می‌شود:
 
# محیط‌های آموزشی و کاری: برگزاری نشست‌های گفتگو، راه‌اندازی نمایشگاه‌های اطلاع‌رسانی در مراکز عمومی، توزیع پوسترهای آموزشی، سازمان‌دهی مسابقات و فعالیت‌های داوطلبانه برای جمع‌آوری کمک‌های مالی جهت مؤسسات حمایتی.  
== برنامه‌ها ==
# مراسم‌های نمادین و اجتماعی: روشن کردن شمع به یاد قربانیان بیماری، سنجاق کردن روبان قرمز و حمایت مالی یا داوطلبانه از نهادهای فعال در حوزۀ بهداشت و حمایت از بیماران.<ref>{{پک/بن|نیکان1|ک=وب‌سایت خیریۀ نیکان ماموت|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref>
برگزاری برنامه‌های روز جهانی ایدز در ایران و دیگر کشورها در دو قالب آموزشی و نمادین دنبال می‌شود:
# فضای مجازی: استفاده از بسترهای اینترنتی و شبکه‌های اجتماعی برای گسترش پیام‌های آگاهی‌بخشی، معرفی منابع معتبر آموزشی و ترغیب عموم به انجام آزمایش‌های تشخیصی.
# برنامه‌های آموزشی: برگزاری نشست‌های گفتگو، راه‌اندازی نمایشگاه‌های اطلاع‌رسانی در مراکز عمومی، توزیع پوسترهای آموزشی، سازمان‌دهی مسابقات و فعالیت‌های داوطلبانه برای جمع‌آوری کمک‌های مالی جهت مؤسسات حمایتی.<ref>{{پک/بن|همه1|ک=وب‌سایت ایران اچ آی وی|ف=همه چیز دربارهٔ روز جهانی ایدز}}</ref>
==دستاوردها و چالش‌های جهانی==
# مراسم‌های نمادین و اجتماعی: روشن کردن شمع به یاد قربانیان بیماری، سنجاق کردن روبان قرمز و حمایت مالی یا داوطلبانه از نهادهای فعال در حوزهٔ بهداشت و حمایت از بیماران.<ref>{{پک/بن|نیکان1|ک=وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref>
پیام‌های صادره به‌مناسبت روز جهانی ایدز به بررسی آمارها، پیشرفت‌ها و چالش‌های موجود اشاره دارد:
 
# پیشرفت‌ها: کاهش ۴۰ درصدی موارد جدید عفونت از سال ۲۰۱۰م ، کاهش بیش از ۵۰ درصدی مرگ‌ومیرهای مرتبط و توسعۀ دسترسی به درمان در سطح جهانی.
== شعارهای سالانه ==
# چالش‌ها: تداوم محرومیت میلیون‌ها نفر از خدمات پیشگیری و درمان به‌دلیل موقعیت جغرافیایی یا انگ اجتماعی و نیز کاهش منابع و خدمات که دستاوردهای گذشته را با خطر مواجه می‌کند.
==شعارهای سالانه==
سازمان‌های جهانی و نهادهای بهداشتی متناسب با چالش‌های موجود، شعارهای مشخصی را برای این روز تعیین می‌کنند:
سازمان‌های جهانی و نهادهای بهداشتی متناسب با چالش‌های موجود، شعارهای مشخصی را برای این روز تعیین می‌کنند:
{| class="wikitable"
{| class="wikitable"
خط ۲۶: خط ۲۲:
! سال !! شعار سالانه
! سال !! شعار سالانه
|-
|-
| 1367ش|| ارتباط
| ۱۹۸۸م|| ارتباط
|-
|-
| 1368ش|| جوانان
| ۱۹۸۹م|| جوانان
|-
|-
| 1369ش|| زنان و ایدز
| ۱۹۹۰م|| زنان و ایدز
|-
|-
| 1370ش|| تشریک مصائب
| ۱۹۹۱م|| تشریک مصائب
|-
|-
| 1371ش|| تعهد اجتماعی
| ۱۹۹۲م|| تعهد اجتماعی
|-
|-
| 1372ش|| زمان عمل فرا رسیده
| ۱۹۹۳م|| زمان عمل فرا رسیده
|-
|-
| 1373ش|| ایدز و خانواده
| ۱۹۹۴م|| ایدز و خانواده
|-
|-
| 1374ش|| حقوق مشترک، مسئولیت‌های مشترک
| ۱۹۹۵م|| حقوق مشترک، مسئولیت‌های مشترک
|-
|-
| 1375ش|| یک جهان، یک امید
| ۱۹۹۶م|| یک جهان، یک امید
|-
|-
| 1376ش|| کودکان در جهانی با ایدز
| ۱۹۹۷م|| کودکان در جهانی با ایدز
|-
|-
| 1377ش|| تلاش برای تغییر: فعالیت جهانی ایدز در ارتباط با جوانان
| ۱۹۹۸م|| تلاش برای تغییر: فعالیت جهانی ایدز در ارتباط با جوانان
|-
|-
| 1378ش|| گوش دادن، آموختن، زندگی کردن: فعالیت جهانی ایدز در رابطه با کودکان و جوانان
| ۱۹۹۹م|| گوش دادن، آموختن، زندگی کردن: فعالیت جهانی ایدز در رابطه با کودکان و جوانان
|-
|-
| 1379ش|| ایدز: مردان تفاوت ایجاد می‌کنند
| ۲۰۰۰م|| ایدز: مردان تفاوت ایجاد می‌کنند
|-
|-
| 1380ش|| من مراقبم، تو چطور؟
| ۲۰۰۱م|| من مراقبم، تو چطور؟
|-
|-
| 1381-1382ش|| بدنامی و تبعیض
| ۲۰۰۲–۲۰۰۳م|| بدنامی و تبعیض
|-
|-
| 1383ش|| ایدز، زنان و دختران
| ۲۰۰۴م|| ایدز، زنان و دختران
|-
|-
| 1384ش|| هم‌پیمان در برابر گسترش ایدز
| ۲۰۰۵م|| هم‌پیمان در برابر گسترش ایدز
|-
|-
| 1385ش|| توقف ایدز، عمل به وعده: پاسخ‌گویی
| ۲۰۰۶م|| توقف ایدز، عمل به وعده: پاسخ‌گویی
|-
|-
| 1386ش|| در برابر گسترش ایدز پیشگام شو
| ۲۰۰۷م|| در برابر گسترش ایدز پیشگام شو
|-
|-
| 1387ش|| پیشگامی، توانمندسازی، تحقق‌بخشی
| ۲۰۰۸م|| پیشگامی، توانمندسازی، تحقق‌بخشی
|-
|-
| 1388-1389ش|| دسترسی جهانی و رعایت حقوق بشر
| ۲۰۰۹–۲۰۱۰م|| دسترسی جهانی و رعایت حقوق بشر
|-
|-
| 1390-1394ش|| به صفر رساندن موارد جدید آلودگی و مرگ ناشی از اچ‌آی‌وی  
|۲۰۱۱–۲۰۱۵م|| به صفر رساندن موارد جدید آلودگی و مرگ ناشی از اچ‌آی‌وی<ref>{{پک/بن|همه1|ک=وب‌سایت ایران اچ آی وی|ف=همه چیز دربارهٔ روز جهانی ایدز}}</ref>
|-
|-
| 1399ش|| همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک<ref>{{پک/بن|بهمن1|ک=وب‌سایت بیمارستان بهمن|ف=همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز}}</ref>
| ۲۰۲۰م|| همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک<ref>{{پک/بن|بهمن1|ک=وب‌سایت بیمارستان بهمن|ف=همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز}}</ref>
|-
|-
| 1400ش|| پایان نابرابری‌ها، پایان ایدز<ref>{{پک/بن|شعار1|ک=خبرگزاری دنیای اقتصاد|ف=اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی}}</ref>
| ۲۰۲۱م|| پایان نابرابری‌ها، پایان ایدز<ref>{{پک/بن|شعار1|ک=خبرگزاری دنیای اقتصاد|ف=اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی}}</ref>
|-
|-
| 1401ش|| برابری دسترسی همگان به خدمات پیشگیری و تشخیص HIV  
| ۲۰۲۲م|| برابری دسترسی همگان به خدمات پیشگیری و تشخیص HIV<ref>{{پک/بن|دانشگاه1|ک=وب‌سایت دانشگاه علوم پزشکی تهران|ف=10 آذر ماه روز جهانی ایدز}}</ref>
|-
|-
| 1402ش|| به یاد داشته باشید و متعهد شوید  
| ۲۰۲۳م|| به یاد داشته باشید و متعهد شوید<ref>{{پک/بن|پیوند11|ک=وب‌سایت پیوند|ف=شعار روز جهانی ایدز در سال 2023}}</ref>
|-
|-
| 1403ش|| تأمین حق سلامت با انتخاب مسیر درست<ref>{{پک/بن|معمار1|ک=خبرگزاری معمار|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref>
| ۲۰۲۴م|| تأمین حق سلامت با انتخاب مسیر درست<ref>{{پک/بن|معمار1|ک=خبرگزاری معمار|ف=اول دسامبر، روز جهانی ایدز}}</ref>
|-
|-
| 1404ش|| پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع  
| ۲۰۲۵م|| پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع<ref>{{پک/بن|نوآورانه1|ک=وب‌سایت مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم سپیدان|ف=روز جهانی ایدز ۲۰۲۵ با شعار پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع}}</ref>
|}
|}
== پانویس ==
{{پانویس}}


== منابع ==
== منابع ==
 
{{آغاز منابع}}
* {{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با روز جهانی ایدز|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/9834/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%AF%D8%B2|تاریخ=10 آذر 1385|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|آشنایی1}}|وبگاه=خبرگزاری همشهری}}
* {{یادکرد وب|عنوان=10 آذر ماه روز جهانی ایدز|نشانی=https://rey.tums.ac.ir/تلگرام/10-آذرماه،-روز-جهانی-ایدز|تاریخ=12 آذر 1401|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|دانشگاه1}}|وبگاه=وب‌سایت دانشگاه علوم پزشکی تهران}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اول دسامبر، روز جهانی ایدز|نشانی=https://www.nikancharity.org/world-aids-day/|تاریخ=|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|نیکان1}}|وبگاه=وب‌سایت خیریۀ نیکان ماموت}}
* {{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با روز جهانی ایدز|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/9834/آشنایی-با-روز-جهانی-ایدز|تاریخ=10 آذر 1385|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|آشنایی1}}|وبگاه=خبرگزاری همشهری}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی|نشانی=https://donya-e-eqtesad.com/بخش-سایت-خوان-62/3821152-اعلام-شعار-امسال-روز-جهانی-ایدز-از-سوی-سازمان-بهداشت-جهانی|تاریخ=10 آذر 1400|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|شعار1}}|وبگاه=خبرگزاری دنیای اقتصاد،}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اول دسامبر، روز جهانی ایدز|نشانی=https://memar.press/social/111193/|تاریخ=11 آذر 1403|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|معمار1}}|وبگاه=خبرگزاری معمار}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اول دسامبر، روز جهانی ایدز|نشانی=https://www.nikancharity.org/world-aids-day/|تاریخ=|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|نیکان1}}|وبگاه=وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز|نشانی=https://stu.modares.ac.ir/index.jsp?pageid=5902|تاریخ=|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|تربیت1}}|وبگاه=وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس}}
* {{یادکرد وب|عنوان=اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز|نشانی=https://stu.modares.ac.ir/index.jsp?pageid=5902|تاریخ=|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|تربیت1}}|وبگاه=وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس}}
* {{یادکرد وب|عنوان=پیام دبیرکل سازمان ملل متحد، آنتونیو گوترش در روز جهانی ایدز، 2025|نشانی=https://iran.un.org/fa/306283-پیام-دبیر‌کل-سازمان-ملل-متحد،-آنتونیو-گوترش-در-روز-جهانی-ایدز-۲۰۲۵|تاریخ=1 دسامبر 2025|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|پیام11}}|وبگاه=وب‌سایت سازمان ملل متحد جمهوری اسلامی ایران}}
* {{یادکرد وب|عنوان=روز جهانی ایدز ۲۰۲۵ با شعار پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع|نشانی=https://shec.sums.ac.ir/newsarchive/روز-جهانی-ایدز-۲۰۲۵-با-شعار-پاسخ-نوآورانه-به-ایدز-راهی-برای-عبور-از-موانع-|تاریخ=10 آذر 1404|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|نوآورانه1}}|وبگاه=وب‌سایت مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم سپیدان}}
* {{یادکرد وب|عنوان=شعار روز جهانی ایدز در سال 2023|نشانی=https://payvandlab.com/شعار-روز-جهانی-ایدز-در-سال-2023/|تاریخ=|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|پیوند11}}|وبگاه=وب‌سایت پیوند}}
* {{یادکرد وب|عنوان=همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز|نشانی=https://www.bahmanhospital.ir/news/378-همبستگی-جهانی،-مسئولیت-مشترک-شعار-روز-جهانی-ایدز.html|تاریخ=11 آذر 1399|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|بهمن1}}|وبگاه=وب‌سایت بیمارستان بهمن}}
* {{یادکرد وب|عنوان=همه چیز دربارهٔ روز جهانی ایدز|نشانی=https://www.iranhiv.com/hiv-annual-day/|تاریخ=|تاریخ بازبینی=29 تیر 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|همه1}}|وبگاه=وب‌سایت ایران اچ آی وی}}
{{پایان منابع}}

نسخهٔ کنونی تا ۱۱ مرداد ۱۴۰۵، ساعت ۰۹:۴۳

روز جهانی ایدز؛ مناسبت بین‌المللی برای آگاهی‌بخشی، همبستگی و پیشگیری از همه‌گیری ایدز.

روز جهانی ایدز در اول دسامبر مصادف با ۱۱ آذر مناسبتی بین‌المللی برای انسجام‌بخشی به تلاش‌های جهانی در مسیر پیشگیری، آموزش و حمایت از مبتلایان به ویروس HIV است. این رویداد با هدف جلب توجه جوامع به خطر تداوم ویروس، کاهش انگ اجتماعی و رفع نابرابری‌های بهداشتی شکل گرفته است. بررسی اهداف و شعارهای سالانه این مناسبت، مسیر تحول اقدامات جوامع بین‌المللی را برای پایان دادن به همه‌گیری ایدز نشان می‌دهد.

تاریخچه و نامگذاری

روز جهانی ایدز برابر با اول دسامبر و ۱۱ آذر یک مناسبت بین‌المللی است.[۱] ایدهٔ برگزاری این رویداد نخستین‌بار در سال ۱۹۸۸م توسط جیمز بان و توماس نتر، از کارکنان سازمان بهداشت جهانی، با هدف جلب توجه رسانه‌ها و افکار عمومی مطرح شد.[۲] پس از آن، سازمان ملل متحد در سال ۱۹۸۸م، اول دسامبر را به‌عنوان روز جهانی مبارزه با ایدز نام‌گذاری کرد.[۳] از سال ۱۹۹۶م مدیریت این مناسبت به سازمان ملل متحد واگذار شد و در سال ۲۰۰۴م، کمپین جهانی ایدز به‌عنوان یک سازمان غیرانتفاعی ثبت شد.[۴] این روز، در هر سال فرصتی برای بازنگری در وضعیت مواجهه با این بیماری است.[۵]

اهداف و رویکردها

این مناسبت با هدف افزایش آگاهی عمومی، ارتقای آموزش و مبارزه با تبعیض علیه مبتلایان برگزار می‌شود.[۶] ترویج راهکارهای پیشگیرانه و دوری از رفتارهای پرخطر برای کاهش شانس ابتلا، از محورهای اصلی پیام‌های این مناسبت است.[۷] این روز همچنین فرصتی برای یادآوری تداوم خطر ویروس به دولت‌ها و جوامع، تخصیص بودجه و تداوم اقدامات اجرایی محسوب می‌شود.[۸] سازمان‌های بین‌المللی مانند سازمان جهانی بهداشت از این مناسبت برای فراخوان رهبران و جوامع جهت رفع نابرابری‌های ساختاری، رعایت حقوق بشر و تسهیل دسترسی همگانی به خدمات ضروری بهداشتی استفاده می‌کنند.[۹]

هدف اصلی از نام‌گذاری این روز، یادآوری این موضوع است که تهدید ویروس همچنان پابرجا بوده و توجه جهانی به ضرورت پیشگیری و حمایت از گروه‌های آسیب‌پذیر، به‌ویژه نسل جوان و جوامع در حال توسعه، باید تداوم پیدا کند.[۱۰] جلب حمایت سیاست‌گذاران، افزایش همکاری‌های بین‌بخشی، برجسته‌سازی مسئولیت‌های اجتماعی و جلب مشارکت انجمن‌های غیردولتی و عموم مردم در برنامه‌های کنترل و پیشگیری از دیگر اهداف مورد توجه در این روز است.[۱۱] همچنین تأکید بر رهبری سیاسی پایدار، همکاری بین‌المللی و رویکردهای حقوق‌بشرمحور برای پایان‌دادن به ایدز از دیگر محورهای مورد توجه در این روز است.[۱۲] هدف‌گذاری جوامع بین‌المللی در این مناسبت، دستیابی به پایان همه‌گیری ایدز به‌عنوان یک تهدید بهداشتی تا سال ۲۰۳۰م است.[۱۳]

برنامه‌ها

برگزاری برنامه‌های روز جهانی ایدز در ایران و دیگر کشورها در دو قالب آموزشی و نمادین دنبال می‌شود:

  1. برنامه‌های آموزشی: برگزاری نشست‌های گفتگو، راه‌اندازی نمایشگاه‌های اطلاع‌رسانی در مراکز عمومی، توزیع پوسترهای آموزشی، سازمان‌دهی مسابقات و فعالیت‌های داوطلبانه برای جمع‌آوری کمک‌های مالی جهت مؤسسات حمایتی.[۱۴]
  2. مراسم‌های نمادین و اجتماعی: روشن کردن شمع به یاد قربانیان بیماری، سنجاق کردن روبان قرمز و حمایت مالی یا داوطلبانه از نهادهای فعال در حوزهٔ بهداشت و حمایت از بیماران.[۱۵]

شعارهای سالانه

سازمان‌های جهانی و نهادهای بهداشتی متناسب با چالش‌های موجود، شعارهای مشخصی را برای این روز تعیین می‌کنند:

سال شعار سالانه
۱۹۸۸م ارتباط
۱۹۸۹م جوانان
۱۹۹۰م زنان و ایدز
۱۹۹۱م تشریک مصائب
۱۹۹۲م تعهد اجتماعی
۱۹۹۳م زمان عمل فرا رسیده
۱۹۹۴م ایدز و خانواده
۱۹۹۵م حقوق مشترک، مسئولیت‌های مشترک
۱۹۹۶م یک جهان، یک امید
۱۹۹۷م کودکان در جهانی با ایدز
۱۹۹۸م تلاش برای تغییر: فعالیت جهانی ایدز در ارتباط با جوانان
۱۹۹۹م گوش دادن، آموختن، زندگی کردن: فعالیت جهانی ایدز در رابطه با کودکان و جوانان
۲۰۰۰م ایدز: مردان تفاوت ایجاد می‌کنند
۲۰۰۱م من مراقبم، تو چطور؟
۲۰۰۲–۲۰۰۳م بدنامی و تبعیض
۲۰۰۴م ایدز، زنان و دختران
۲۰۰۵م هم‌پیمان در برابر گسترش ایدز
۲۰۰۶م توقف ایدز، عمل به وعده: پاسخ‌گویی
۲۰۰۷م در برابر گسترش ایدز پیشگام شو
۲۰۰۸م پیشگامی، توانمندسازی، تحقق‌بخشی
۲۰۰۹–۲۰۱۰م دسترسی جهانی و رعایت حقوق بشر
۲۰۱۱–۲۰۱۵م به صفر رساندن موارد جدید آلودگی و مرگ ناشی از اچ‌آی‌وی[۱۶]
۲۰۲۰م همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک[۱۷]
۲۰۲۱م پایان نابرابری‌ها، پایان ایدز[۱۸]
۲۰۲۲م برابری دسترسی همگان به خدمات پیشگیری و تشخیص HIV[۱۹]
۲۰۲۳م به یاد داشته باشید و متعهد شوید[۲۰]
۲۰۲۴م تأمین حق سلامت با انتخاب مسیر درست[۲۱]
۲۰۲۵م پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع[۲۲]

پانویس

  1. «اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز»، وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس.
  2. «اول دسامبر، روز جهانی ایدز»، وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت.
  3. «آشنایی با روز جهانی ایدز»، خبرگزاری همشهری.
  4. «اول دسامبر، روز جهانی ایدز»، وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت.
  5. «اول دسامبر، روز جهانی ایدز»، خبرگزاری معمار.
  6. «آشنایی با روز جهانی ایدز»، خبرگزاری همشهری.
  7. «اول دسامبر، یازدهم آذرماه روز جهانی مبارزه با ایدز»، وب‌سایت دانشگاه تربیت مدرس.
  8. «آشنایی با روز جهانی ایدز»، خبرگزاری همشهری.
  9. «اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی»، خبرگزاری دنیای اقتصاد.
  10. «اول دسامبر، روز جهانی ایدز»، خبرگزاری معمار.
  11. «همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز»، وب‌سایت بیمارستان بهمن.
  12. «روز جهانی ایدز ۲۰۲۵ با شعار پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع»، وب‌سایت مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم سپیدان.
  13. «پیام دبیرکل سازمان ملل متحد، آنتونیو گوترش در روز جهانی ایدز، 2025»، وب‌سایت سازمان ملل متحد جمهوری اسلامی ایران.
  14. «همه چیز دربارهٔ روز جهانی ایدز»، وب‌سایت ایران اچ آی وی.
  15. «اول دسامبر، روز جهانی ایدز»، وب‌سایت خیریهٔ نیکان ماموت.
  16. «همه چیز دربارهٔ روز جهانی ایدز»، وب‌سایت ایران اچ آی وی.
  17. «همبستگی جهانی، مسئولیت مشترک شعار روز جهانی ایدز»، وب‌سایت بیمارستان بهمن.
  18. «اعلام شعار امسال روز جهانی ایدز از سوی سازمان بهداشت جهانی»، خبرگزاری دنیای اقتصاد.
  19. «10 آذر ماه روز جهانی ایدز»، وب‌سایت دانشگاه علوم پزشکی تهران.
  20. «شعار روز جهانی ایدز در سال 2023»، وب‌سایت پیوند.
  21. «اول دسامبر، روز جهانی ایدز»، خبرگزاری معمار.
  22. «روز جهانی ایدز ۲۰۲۵ با شعار پاسخ نوآورانه به ایدز راهی برای عبور از موانع»، وب‌سایت مجتمع آموزش عالی سلامت باقرالعلوم سپیدان.

منابع