برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
|||
| (یک نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
<big>'''ریشسفید؛'''</big> فرد بزرگتر و مورد اعتماد در خانواده و جامعه. | <big>'''ریشسفید؛'''</big> فرد بزرگتر و مورد اعتماد در خانواده و جامعه. | ||
ریشسفید، به بزرگترها و افراد مسنی گفته میشود که بهواسطۀ تجربه، درایت و ویژگیهای خاص رفتاری، مورد اعتماد و احترام [[خانواده]]، خویشاوندان و دیگر افراد جامعه هستند. افراد ریشسفید با تکیه بر جایگاه اجتماعی خود، اغلب به حل منازعات، اختلافات و مشکلات خانوادگی و اجتماعی میپردازند. | ریشسفید، به بزرگترها و افراد مسنی گفته میشود که بهواسطۀ تجربه، درایت و ویژگیهای خاص رفتاری، مورد اعتماد و احترام [[خانواده]]، خویشاوندان و دیگر افراد جامعه هستند. افراد ریشسفید با تکیه بر جایگاه اجتماعی خود، اغلب به حل منازعات، اختلافات و مشکلات خانوادگی و اجتماعی میپردازند. | ||
==تعریف ریشسفید== | ==تعریف ریشسفید== | ||
افرادی که در جایگاه بزرگ خانواده، رياست و مرجعيت يك خاندان یا طايفه را بر عهده دارند، در فرهنگ ایرانی با عنوان | افرادی که در جایگاه بزرگ خانواده، رياست و مرجعيت يك خاندان یا طايفه را بر عهده دارند، در فرهنگ ایرانی با عنوان ریشسفید شناخته میشوند و با تکیه بر جایگاه سروری یک قوم یا قبیله، به حلوفصل منازعات و اختلافات افراد خاندان یا قوم میپردازند و افراد نیز معمولا به رأی و نظر آنها احترام میگذارند و از آن پیروی میکنند. اینگونه میانجیگری با هدف حل اختلاف را ریشسفیدی میگویند.<ref> [https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%B1%DB%8C%D8%B4-%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%AF%DB%8C . دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ ریشسفیدی.]</ref> | ||
==تاریخچه== | ==تاریخچه== | ||
ریشسفیدی بهعنوان یک منزلت اجتماعی، سابقۀ طولانی در فرهنگ ایرانیان دارد؛ اما در دورۀ پذیرش [[اسلام]] توسط ایرانیان تا پيش از [[صفویه|صفويان]]، استفاده از واژۀ ريشسفيد متداول نبوده و افراد بزرگ و باتدبیر با القابی مانند بزرگان، مهتران، اعيان، مشايخ و رؤساى قوم، یاد میشدند. در دوران صفویه تا [[قاجاریه]]، ریشسفیدی به یک منصب اجتماعی تبدیل شد. در دربار صفوی ريشسفيدى، هم بهعنوان منصبى عام برای مشارکت در امور مردم و هم بهعنوان منصب خاص مربوط به امور دربار، معمول بوده است. افرادی که در این جایگاه قرار داشتند، واسطۀ ارتباط و ارائۀ عرايض امرا و واليان به شاه بودند. همچنین اخبار و اوامر داخل حرم نیز بهواسطۀ خواجه و كشيكچى به ريشسفيد میرسید و او این اخبار را به شاه منتقل میکرد.<ref> [https://rch.ac.ir/article/Details?id=14437 . بیاتلو، «ریشسفید»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ریشسفیدی بهعنوان یک منزلت اجتماعی، سابقۀ طولانی در فرهنگ ایرانیان دارد؛ اما در دورۀ پذیرش [[اسلام]] توسط ایرانیان تا پيش از [[صفویه|صفويان]]، استفاده از واژۀ ريشسفيد متداول نبوده و افراد بزرگ و باتدبیر با القابی مانند بزرگان، مهتران، اعيان، مشايخ و رؤساى قوم، یاد میشدند. در دوران صفویه تا [[قاجاریه]]، ریشسفیدی به یک منصب اجتماعی تبدیل شد. در دربار صفوی ريشسفيدى، هم بهعنوان منصبى عام برای مشارکت در امور مردم و هم بهعنوان منصب خاص مربوط به امور دربار، معمول بوده است. افرادی که در این جایگاه قرار داشتند، واسطۀ ارتباط و ارائۀ عرايض امرا و واليان به شاه بودند. همچنین اخبار و اوامر داخل حرم نیز بهواسطۀ خواجه و كشيكچى به ريشسفيد میرسید و او این اخبار را به شاه منتقل میکرد.<ref> [https://rch.ac.ir/article/Details?id=14437 . بیاتلو، «ریشسفید»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ||
==جغرافیا== | ==جغرافیا== | ||
ریشسفید و اعمال مربوط به وی مختص به [[ایران]] نبوده و در برخی کشورهای دیگر مانند افغانستان نیز جایگاه و وظایف ریشسفید در میان [[خانواده]] و جامعه از اهمیت خاصی برخوردار است. در افغانستان ريشسفيد را آقسقال نیز خطاب کرده و معمولاً در خانواده و جامعه كاركردهاى مشابه با ریشسفیدان در ایران داشتهاند.<ref> [https://rch.ac.ir/article/Details?id=14437 . بیاتلو، «ریشسفید»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ریشسفید و اعمال مربوط به وی مختص به [[ایران]] نبوده و در برخی کشورهای دیگر مانند افغانستان نیز جایگاه و وظایف ریشسفید در میان [[خانواده]] و جامعه از اهمیت خاصی برخوردار است. در افغانستان ريشسفيد را آقسقال نیز خطاب کرده و معمولاً در خانواده و جامعه كاركردهاى مشابه با ریشسفیدان در ایران داشتهاند.<ref> [https://rch.ac.ir/article/Details?id=14437 . بیاتلو، «ریشسفید»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ||
| خط ۳۰: | خط ۲۷: | ||
==جایگاه اجتماعی== | ==جایگاه اجتماعی== | ||
ریشسفیدان افرادی هستند که بهواسطۀ تجربهای که در طول عمر خود کسب کردهاند، نظرات و ایدههای خود را در اختیار دیگران قرار داده و بهنوعی عمر خود را برای افراد هزینه میکنند تا مشکلات و معضلات خانوادگی و اجتماعی کاهش یابد. این عنوان نوعی اعتبار به بزرگان خانواده و جامعه میدهد و اطرافیان، آنها را راهنماى خود قرار داده و در اغلب موارد به نظرات آنها عمل میکنند. ريشسفيدى در گذشته در میان برخى از مناطق و طوايف یک ویژگی و منصب وراثتی بوده و فقط مختص به خانواده و اقوام مختلف نبود، بلکه هركدام از اصناف و اقليتهاى دينى نیز دارای ریشسفید بودهاند. <ref> [https://rch.ac.ir/article/Details?id=14437 . بیاتلو، «ریشسفید»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ریشسفیدان افرادی هستند که بهواسطۀ تجربهای که در طول عمر خود کسب کردهاند، نظرات و ایدههای خود را در اختیار دیگران قرار داده و بهنوعی عمر خود را برای افراد هزینه میکنند تا مشکلات و معضلات خانوادگی و اجتماعی کاهش یابد. این عنوان نوعی اعتبار به بزرگان خانواده و جامعه میدهد و اطرافیان، آنها را راهنماى خود قرار داده و در اغلب موارد به نظرات آنها عمل میکنند. ريشسفيدى در گذشته در میان برخى از مناطق و طوايف یک ویژگی و منصب وراثتی بوده و فقط مختص به خانواده و اقوام مختلف نبود، بلکه هركدام از اصناف و اقليتهاى دينى نیز دارای ریشسفید بودهاند. <ref> [https://rch.ac.ir/article/Details?id=14437 . بیاتلو، «ریشسفید»، وبسایت دانشنامه جهان اسلام.]</ref> | ||
