روز جهانی مبارزه با فساد: تفاوت میان نسخه‌ها

روز ۹ دسامبر، برابر با ۱۸ آذر، به‌عنوان روز جهانی مبارزه با فساد نام‌گذاری شده است.<ref>{{پک/بن|پانا1|ک=خبرگزاری پانا|ف=18 آذر؛ روز جهانی مبارزه با فساد}}</ref> هدف از تعیین این مناسبت، افزایش آگاهی عمومی دربارهٔ کنوانسیون سازمان ملل متحد برای مبارزه با فساد و ترغیب اقدام فراگیر علیه این پدیده است. این روز سالانه توسط دولت‌ها، بخش خصوصی، رسانه‌ها و عموم مردم در سراسر جهان گرامی داشته می‌شود.<ref>{{پک/بن|دفتر1|ک=وب‌سایت دفتر UNODC در جمهوری اسلامی ایران|ف=مراسم روز جهانی مبارزه با فساد در جمهوری اسلامی ایران برگزار گردید}}</ref> اصلی‌ترین سند بین‌المللی مرتبط با گرامیداشت روز جهانی مبارزه با فساد، کنوانسیون مبارزه با فساد سازمان ملل متحد است که در دسامبر ۲۰۰۵م اجرایی شد و چهار حوزهٔ کلیدی پیشگیری، جرم‌انگاری، همکاری بین‌المللی و بازگرداندن دارایی‌های مسروقه را الزامی کرده است.<ref>{{پک/بن|رکنا1|ک=خبرگزاری رکنا|ف=9 دسامبر؛ روز جهانی مبارزه با فساد/ اهمیت مقابله با فساد در جهان}}</ref>

در برنامه‌ها و تحلیل‌های رسمی این مناسبت تأکید می‌شود که خروج از چارچوب‌های قانونیِ این کنوانسیون و بروز رفتارهایی نظیر رشوه یا سوءاستفاده از قانون در قوای حاکمیتی، با ایجاد نابرابری زمینه‌ساز بحران‌های اجتماعی خواهد شد.<ref>{{پک/بن|پانا1|ک=خبرگزاری پانا|ف=18 آذر؛ روز جهانی مبارزه با فساد}}</ref> برنامه‌های روز جهانی مبارزه با فساد بر نقش مانع‌تراش فساد در مسیر توسعهٔ پایدار و دستیابی به اهداف جوامع تمرکز دارد. در همین راستا، کمپین‌های بین‌المللی با عناوینی مانند فساد صفر درصد، توسعهٔ ۱۰۰ درصد،<ref>{{پک/بن|دفتر1|ک=وب‌سایت دفتر UNODC در جمهوری اسلامی ایران|ف=مراسم روز جهانی مبارزه با فساد در جمهوری اسلامی ایران برگزار گردید}}</ref> اتحاد جهان در برابر فساد<ref>{{پک/بن|عصر1|ک=خبرگزاری عصر ایران|ف=روز جهانی مبارزه با فساد}}</ref> و اتحاد با جوانان در برابر فساد: شکل‌دادن به صداقت فردا<ref>{{پک/بن|اتحاد1|ک=خبرگزاری شرق|ف=اتحاد با جوانان در برابر فساد}}</ref> تلاش می‌کنند توجه جوامع را به مبارزه با علل ریشه‌ای این پدیده معطوف سازند. بر اساس پیام‌های رسمی مقام‌های سازمان ملل متحد، مقابله با مفاسد اقتصادی از ارکان اصلی تدوین برنامه‌های توسعهٔ بین‌المللی به‌شمار می‌رود.<ref>{{پک/بن|دفتر1|ک=وب‌سایت دفتر UNODC در جمهوری اسلامی ایران|ف=مراسم روز جهانی مبارزه با فساد در جمهوری اسلامی ایران برگزار گردید}}</ref>

در سال‌های اخیر، برنامه‌های روز جهانی مبارزه با فساد به‌شکل ویژه بر محوریت نقش جوانان و مشارکت عمومی در افزایش آگاهی تمرکز یافته است. همچنین در دوره‌های بروز بحران‌های جهانی نظیر همه‌گیری کووید ۱۹، محوریت شعارها و برنامه‌های این مناسبت بر رصد مفاسد ناشی از توزیع شتاب‌زدهٔ بودجه‌های اضطراری، انحراف در ارائهٔ خدمات درمانی و مقابله با نابرابری‌های حاصل از فساد در شرایط بحران معطوف بوده است.<ref>{{پک/بن|ایمنا1|ک=خبرگزاری ایمنا|ف=9 دسامبر؛ روز جهانی مبارزه با فساد+ فساد چیست؟}}</ref>

دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرائم سازمان ملل متحد به مناسبت این روز، با تمرکز بر آموزش نسل جدید، ابتکار مرکز جهانی آموزش مبارزه با فساد و توانمندسازی جوانان را برای ترویج [[فرهنگ]] پاکدستی راه‌اندازی کرده است. در این رویکرد، توانمندسازی جوانان از طریق فناوری‌های نوین مانند [[هوش مصنوعی]]، پلتفرم‌های آنلاین و رسانه‌های اجتماعی برای گردآوری داده‌ها، افشای شفاف فرایندها و حفاظت از هویت افشاگران از محورهای کلیدی برنامه‌های سالانه به‌شمار می‌رود. هم‌زمان با این روز، شاخص‌های بین‌المللی نظیر شاخص ادراک فساد ارائه می‌شود که نشان‌دهندهٔ همبستگی مستقیم میان سیستم قضایی مستقل، حاکمیت قانون و کاهش سطح فساد است.<ref>{{پک/بن|اتحاد1|ک=خبرگزاری شرق|ف=اتحاد با جوانان در برابر فساد}}</ref>

مراسم گرامیداشت روز جهانی مبارزه با فساد در ایران با همکاری دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد و سازمان‌های غیردولتی برگزار می‌شود. در این همایش‌ها، ارتقای اقدامات ضدفساد به‌عنوان عاملی کلیدی برای توسعهٔ روابط اقتصادی بین‌المللی مطرح شد.<ref>{{پک/بن|ایران1|ک=سازمان ملل متحد جمهوری اسلامی ایران|ف=روز جهانی مبارزه با فساد 2024 میلادی اتحاد با جوانان علیه فساد: شکل دهی یکپارچگی فردا}}</ref> نمایندگان اجرایی دولت نیز بر ضرورت مقابله با جرائم اقتصادی تأکید کرده و مسئولان دفتر منطقه‌ای سازمان ملل متحد بر تعهدات متقابل و گسترش همکاری‌های ملی و بین‌المللی در زمینهٔ نفی انواع فساد تأکید داشته‌اند.<ref>{{پک/بن|دفتر1|ک=وب‌سایت دفتر UNODC در جمهوری اسلامی ایران|ف=مراسم روز جهانی مبارزه با فساد در جمهوری اسلامی ایران برگزار گردید}}</ref>

در ادبیات تحلیلی و مباحث مطرح‌شده در ایران به مناسبت این روز، مفهوم فساد متکی بر آموزه‌های دینی و متون اسلامی، گسترده‌تر از تعریف حقوقی یا مالی در برخی اسناد بین‌المللی دانسته شده و شامل هرگونه رفتار مخل سلامت اخلاقی، تعادل اجتماعی یا پایداری زیست‌محیطی تلقی می‌شود.<ref>{{پک/بن|قرآن1|ک=خبرگزاری ابنا|ف=تأکید آموزه‌های قرآنی و اسلامی بر مبارزه همه‌جانبه با فساد همزمان با روز جهانی مبارزه با فساد}}</ref>{{سخ}}هم‌زمان با این مناسبت، همایش‌های علمی در مراکز دانشگاهی نیز برگزار می‌شود که در آنها مقام‌های ارشد اجرایی بر لزوم تدوین سند ملی مبارزه با فساد به‌منظور عملیاتی‌سازی برنامه‌های پیشگیرانه تأکید می‌ورزند. ایجاد فضای کارشناسی و بهره‌گیری از ظرفیت نخبگان دانشگاهی از محورهای اصلی مطرح‌شده در این مناسبت است که می‌تواند به تقویت عدالت اجتماعی، افزایش اعتماد عمومی و توسعهٔ پایدار کمک کند.<ref>{{پک/بن|هما1|ک=خبرگزاری صداوسیما|ف=همایشی به مناسبت روز جهانی مبارزه با فساد}}</ref> بخش‌های مختلف آموزش عالی نیز با صدور بیانیه‌های رسمی، مبارزه با فساد را یک رویکرد مستمر حاکمیتی دانسته و بر اجرای طرح‌های شفافیت مالی، مدیریت تعارض منافع و استقرار نظام‌های نظارتی هوشمند تأکید می‌ورزند.<ref>{{پک/بن|بیان1|ک=خبرگزاری شبستان|ف=بیانیهٔ وزارت علوم، تحقیقات و فناوری به مناسبت روز جهانی مبارزه با فساد}}</ref>{{سخ}}همچنین هم‌زمان با این مناسبت، نشست‌های تخصصی و همایش‌های علمی با تمرکز بر آسیب‌شناسی موانع کنترل فساد و ارائهٔ پیشنهادهایی نظیر اصلاح ساختارها، مدیریت تعارض منافع، توسعهٔ دولت الکترونیک و بهره‌گیری از ابزارهای نوین حکمرانی برگزار می‌شو.<ref>{{پک|نصر اصفهانی|2018|ک=شفافیت برای ایران|ف=قانون 80-20 در برنامه‌های کاهش فساد}}</ref>

* {{یادکرد وب|عنوان=18 آذر؛ روز جهانی مبارزه با فساد|نشانی=https://www.pana.ir/بخش-چهارمحال-بختیاری-42/1644268-آذر-روز-جهانی-مبارزه-با-فساد|تاریخ=18 آذر 1404|تاریخ بازبینی=6 مرداد 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|پانا1}}|وبگاه=خبرگزاری پانا}}

* {{یادکرد وب|عنوان=9 دسامبر؛ روز جهانی مبارزه با فساد/ اهمیت مقابله با فساد در جهان|نشانی=https://www.rokna.net/بخش-رک-پلاس-10/1188535-دسامبر-روز-جهانی-مبارزه-با-فساد-اهمیت-مقابله-با-فساد-در-جهان|تاریخ=18 آذر 1404|تاریخ بازبینی=6 مرداد 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|رکنا1}}|وبگاه=خبرگزاری رکنا}}

* {{یادکرد وب|عنوان=9 دسامبر؛ روز جهانی مبارزه با فساد+ فساد چیست؟|نشانی=https://www.imna.ir/news/460519/۹-دسامبر-روز-جهانی-مبارزه-با-فساد-فساد-چیست|تاریخ=19 آذر 1399|تاریخ بازبینی=6 مرداد 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|ایمنا1}}|وبگاه=خبرگزاری ایمنا}}

* {{یادکرد وب|عنوان=روز جهانی مبارزه با فساد 2024 میلادی اتحاد با جوانان علیه فساد: شکل دهی یکپارچگی فردا|نشانی=https://www.unodc.org/islamicrepublicofiran/fa/international-anti-corruption-day-2024-uniting-with-youth-against-corruption_-shaping-tomorrows-integrity.html|تاریخ=|تاریخ بازبینی=6 مرداد 1405|شناسه={{شناسه یادکرد|ایران1}}|وبگاه=دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد}}

* {{یادکرد وب|عنوان=قانون 80-20 در برنامه‌های کاهش فساد|نشانی=https://discuss.tp4.ir/t/topic/379|تاریخ=9 دسامبر 2018|تاریخ بازبینی=6 مرداد 1405|کد زبان=|وبگاه=شفافیت برای ایران|نام خانوادگی۱=نصر اصفهانی|نام۱=مصطفی}}