فحشا: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| (۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''{{درشت|فحشا؛}}''' رفتار یا گفتاری که زشتی آن آشکار است<ref group="دیدگاه">در مقاله نگارش شناسه به معنای لغوی خود را محدود نکنید</ref>. | '''{{درشت|فحشا؛}}''' رفتار یا گفتاری که زشتی آن آشکار است<ref group="دیدگاه">در مقاله نگارش شناسه به معنای لغوی خود را محدود نکنید</ref>. | ||
فحشا به | فحشا به رفتار یا گفتاری گفته میشود که بر پایه هنجارهای اخلاقی، عرفی، دینی یا حقوقی ناپسند یا نامشروع تلقی میشوند. این واژه در قرآن مفهومی عام دارد و هرچند بر هر عمل آشکارا زشت اطلاق شده، در برخی آیات به مصادیقی مانند زنا، لواط و برخی رفتارهای جنسی اشاره دارد. در کاربردهای معاصر، فحشا بیشتر برای اشاره به جرایم و روابط جنسی نامشروع، [[روسپیگری]] و تجارت جنسی بهکار میرود و در نظام حقوقی ایران نیز در جرمانگاری برخی رفتارها و مراکز مرتبط با فساد و فحشا مجازات قانونی دارد. | ||
== مفهومشناسی == | == مفهومشناسی == | ||
«فَحْشاء» از مادّه «فحش» به معناى هر كارى است كه از حد اعتدال خارج گردد و صورت «فاحش» بهخود بگيرد، بنابراين شامل تمامى منكرات وقبائح واضح وآشكار مىگردد. و به معناى هر كار زشت و بسيار قبيح است، و در آيه ۲۶۸ [[سوره بقره]] به تناسب بحث، به معناى بخل و ترك انفاق، كه در بسيارى از موارد، نوعى معصيت و گناه است آمده (هر چند واژه فحشاء در مواردى به معناى گناه بىعفتى آمده)، حتى بعضى از مفسران تصريح كردهاند كه: عرب به شخص بخيل، فاحش مىگويد. فرق ميان «فحشاء» و «منكر» در يك عبارت كوتاه مىتوان گفت: «فحشاء» اشاره به گناهان بزرگ پنهانى، و «منكر» گناهان بزرگ آشكار است، و يا «فحشاء» گناهانى است كه بر اثر غلبه قواى شهويه، و «منكر» بر اثر غلبه قوه غضبيه صورت مىگيرد.<ref>[https://lib.eshia.ir/10299/1/418/%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%81%D9%8E%D8%AD%D9%92%D8%B4%D8%A2%D8%A1%D9%90 مکارم شیرازی، لغات در تفسير نمونه، 1387ش، ج 1، ص 418.]</ref> | |||
فحشا در لغت به رفتار یا گفتاری گفته میشود که زشتی آن آشکار و بسیار شدید باشد.<ref>راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، 1412ق، ج1، ص626.</ref><ref> مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن، 1368ش، ج9، ص35.</ref> بیشتر مفسران و پژوهشگران، این واژه را در قرآن دارای مفهومی عام دانستهاند که هرگونه کردار یا گفتار بسیار ناپسند را دربر میگیرد و به زنا محدود نمیشود. با این حال، در برخی آیات، با توجه به لحن و قرینههای موجود در آیه، فحشا بر مصادیق خاصی مانند [[زنا]]، لواط، [[ازدواج با همسر پدر]] و طواف برهنه اطلاق شده است.<ref>[https://quran.isca.ac.ir/fa/Attachment/ArticleFile/20219.pdf سیدکریمی، «معنا شناسي واژه فاحشه ازمنظرتفاسير»، 1389ش، ص123.]</ref> کاربرد غالب این واژه در قرآن ناظر به انحرافات جنسی،<ref>[https://www.tebyan.net/news/183279/%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D8%B9%D9%87-%D9%81%D8%AD%D8%B4%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86 «منظور از اشاعه فحشا در قرآن»، وبسایت تبیان.]</ref> بهویژه زنا و [[لواط]] است،<ref>[https://lib.eshia.ir/23017/1/527/%D9%81%D8%AD%D8%B4%D8%A7 مؤسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامی، «اشاعه فحشاء»، ج1، ص527.]</ref> در زبان عربی و فارسی، فاحشه نیز به زنی که مرتکب زنا شود اطلاق شده است.<ref>[https://www.pasokhgoo.ir/node/80476 «بدحجابی و فحشا»، وبسایت مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی.]</ref> | |||
در | |||
در اصطلاح رایج زبان فارسی، فحشا به رفتارها یا [[رابطه جنسی|روابط جنسیای]] گفته میشود که بر اساس هنجارهای اخلاقی، دینی یا حقوقی نامشروع یا ناپسند تلقی میشوند و رفتارهایی مانند زنا، [[قوادی]] و دیگر جرایم جنسی را دربر میگیرد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/304808 مولوی گنجه، نگاهی به پدیده فحشا»، 1384ش، ص4.]</ref> این واژه در ادبیات حقوقی و اجتماعی معاصر، گاه برای اشاره به [[روسپیگری]]،<ref>[http://pajoohe.ir/Product.aspx?ProductID=42112 بختیاری، «روسپیگری (فحشا) Prostitution»، وبسایت پژوهه.]</ref><ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/2375802 صبوری، «علل و عوامل گرایش دختران به روسپیگری»، 1404ش، ص423.]</ref> [[تجارت جنسی]]<ref>[https://shouba.ir/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A2%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%AD%D8%B4%D8%A7-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B5%D8%B1%D8%9B-%D8%A2%D9%85/ هلال، «بررسی آماری فحشا و تجارت جنسی در مصر؛ آمیزهای از محرومیتهای اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی»، وبسایت شعوبا.]</ref> و در برخی منابع، [[صنعت سکس]] نیز بهکار رفته است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/107549/%D9%81%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%B3%D9%85-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D9%BE%DB%8C-%DA%AF%D8%B1%DB%8C مکنون و عطایی، «فمینیسم و روسپیگری»، 1384ش.]</ref> | |||
== مجازات قانونی == | == مجازات قانونی == | ||
در حقوق ایران، مفهوم فحشا در مقررات کیفری، بهویژه در جرمانگاری برخی روابط جنسی خارج از چارچوب قانونی و نیز ایجاد، اداره یا تشویق به مراکز فساد و فحشا بهکار رفته است.<ref>شعاعکاظمی و مؤمنی جاوید، آسیبهای اجتماعی نوپدید: با تاکید بر تئوریهای زیربنایی و راهکارهای مقابلهای، 1392ش، ص338.</ref> بر اساس ماده ۶۳۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، دایر یا اداره کردن مرکز فساد یا فحشا و نیز تشویق یا فراهم کردن موجبات آن جرم است و برای مرتکبان مجازات تعیین شده است. همچنین اگر رفتار ارتکابی مشمول عنوان قوادی باشد، مرتکب علاوه بر مجازات مقرر، به حد قوادی نیز محکوم میشود.<ref>[https://qavanin.ir/Law/TreeText/?IDS=4693937366938194803 . «قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)»، ماده 639، سامانه ملی قوانین و مقررات.] | در حقوق ایران، مفهوم فحشا در مقررات کیفری، بهویژه در جرمانگاری برخی روابط جنسی خارج از چارچوب قانونی و نیز ایجاد، اداره یا تشویق به مراکز فساد و فحشا بهکار رفته است.<ref>شعاعکاظمی و مؤمنی جاوید، آسیبهای اجتماعی نوپدید: با تاکید بر تئوریهای زیربنایی و راهکارهای مقابلهای، 1392ش، ص338.</ref> بر اساس ماده ۶۳۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، دایر یا اداره کردن مرکز فساد یا فحشا و نیز تشویق یا فراهم کردن موجبات آن جرم است و برای مرتکبان مجازات تعیین شده است. همچنین اگر رفتار ارتکابی مشمول عنوان قوادی باشد، مرتکب علاوه بر مجازات مقرر، به حد قوادی نیز محکوم میشود.<ref>[https://qavanin.ir/Law/TreeText/?IDS=4693937366938194803 . «قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)»، ماده 639، سامانه ملی قوانین و مقررات.]</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
{{پانویس پیشنویس}} | |||
==منابع== | ==منابع== | ||
*برهانی، محسن، «سیاست کیفری ایران در قبال روسپیگری»، فصلنامه شورای فرهنگی-اجتماعی زنان، شماره 45، 1388ش. | *برهانی، محسن، «سیاست کیفری ایران در قبال روسپیگری»، فصلنامه شورای فرهنگی-اجتماعی زنان، شماره 45، 1388ش. | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۸ مرداد ۱۴۰۵، ساعت ۱۰:۵۱
فحشا؛ رفتار یا گفتاری که زشتی آن آشکار است[دیدگاه ۱].
فحشا به رفتار یا گفتاری گفته میشود که بر پایه هنجارهای اخلاقی، عرفی، دینی یا حقوقی ناپسند یا نامشروع تلقی میشوند. این واژه در قرآن مفهومی عام دارد و هرچند بر هر عمل آشکارا زشت اطلاق شده، در برخی آیات به مصادیقی مانند زنا، لواط و برخی رفتارهای جنسی اشاره دارد. در کاربردهای معاصر، فحشا بیشتر برای اشاره به جرایم و روابط جنسی نامشروع، روسپیگری و تجارت جنسی بهکار میرود و در نظام حقوقی ایران نیز در جرمانگاری برخی رفتارها و مراکز مرتبط با فساد و فحشا مجازات قانونی دارد.
مفهومشناسی
«فَحْشاء» از مادّه «فحش» به معناى هر كارى است كه از حد اعتدال خارج گردد و صورت «فاحش» بهخود بگيرد، بنابراين شامل تمامى منكرات وقبائح واضح وآشكار مىگردد. و به معناى هر كار زشت و بسيار قبيح است، و در آيه ۲۶۸ سوره بقره به تناسب بحث، به معناى بخل و ترك انفاق، كه در بسيارى از موارد، نوعى معصيت و گناه است آمده (هر چند واژه فحشاء در مواردى به معناى گناه بىعفتى آمده)، حتى بعضى از مفسران تصريح كردهاند كه: عرب به شخص بخيل، فاحش مىگويد. فرق ميان «فحشاء» و «منكر» در يك عبارت كوتاه مىتوان گفت: «فحشاء» اشاره به گناهان بزرگ پنهانى، و «منكر» گناهان بزرگ آشكار است، و يا «فحشاء» گناهانى است كه بر اثر غلبه قواى شهويه، و «منكر» بر اثر غلبه قوه غضبيه صورت مىگيرد.[۱]
فحشا در لغت به رفتار یا گفتاری گفته میشود که زشتی آن آشکار و بسیار شدید باشد.[۲][۳] بیشتر مفسران و پژوهشگران، این واژه را در قرآن دارای مفهومی عام دانستهاند که هرگونه کردار یا گفتار بسیار ناپسند را دربر میگیرد و به زنا محدود نمیشود. با این حال، در برخی آیات، با توجه به لحن و قرینههای موجود در آیه، فحشا بر مصادیق خاصی مانند زنا، لواط، ازدواج با همسر پدر و طواف برهنه اطلاق شده است.[۴] کاربرد غالب این واژه در قرآن ناظر به انحرافات جنسی،[۵] بهویژه زنا و لواط است،[۶] در زبان عربی و فارسی، فاحشه نیز به زنی که مرتکب زنا شود اطلاق شده است.[۷]
در اصطلاح رایج زبان فارسی، فحشا به رفتارها یا روابط جنسیای گفته میشود که بر اساس هنجارهای اخلاقی، دینی یا حقوقی نامشروع یا ناپسند تلقی میشوند و رفتارهایی مانند زنا، قوادی و دیگر جرایم جنسی را دربر میگیرد.[۸] این واژه در ادبیات حقوقی و اجتماعی معاصر، گاه برای اشاره به روسپیگری،[۹][۱۰] تجارت جنسی[۱۱] و در برخی منابع، صنعت سکس نیز بهکار رفته است.[۱۲]
مجازات قانونی
در حقوق ایران، مفهوم فحشا در مقررات کیفری، بهویژه در جرمانگاری برخی روابط جنسی خارج از چارچوب قانونی و نیز ایجاد، اداره یا تشویق به مراکز فساد و فحشا بهکار رفته است.[۱۳] بر اساس ماده ۶۳۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، دایر یا اداره کردن مرکز فساد یا فحشا و نیز تشویق یا فراهم کردن موجبات آن جرم است و برای مرتکبان مجازات تعیین شده است. همچنین اگر رفتار ارتکابی مشمول عنوان قوادی باشد، مرتکب علاوه بر مجازات مقرر، به حد قوادی نیز محکوم میشود.[۱۴]
پانویس
- ↑ مکارم شیرازی، لغات در تفسير نمونه، 1387ش، ج 1، ص 418.
- ↑ راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، 1412ق، ج1، ص626.
- ↑ مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن، 1368ش، ج9، ص35.
- ↑ سیدکریمی، «معنا شناسي واژه فاحشه ازمنظرتفاسير»، 1389ش، ص123.
- ↑ «منظور از اشاعه فحشا در قرآن»، وبسایت تبیان.
- ↑ مؤسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامی، «اشاعه فحشاء»، ج1، ص527.
- ↑ «بدحجابی و فحشا»، وبسایت مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی.
- ↑ مولوی گنجه، نگاهی به پدیده فحشا»، 1384ش، ص4.
- ↑ بختیاری، «روسپیگری (فحشا) Prostitution»، وبسایت پژوهه.
- ↑ صبوری، «علل و عوامل گرایش دختران به روسپیگری»، 1404ش، ص423.
- ↑ هلال، «بررسی آماری فحشا و تجارت جنسی در مصر؛ آمیزهای از محرومیتهای اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی»، وبسایت شعوبا.
- ↑ مکنون و عطایی، «فمینیسم و روسپیگری»، 1384ش.
- ↑ شعاعکاظمی و مؤمنی جاوید، آسیبهای اجتماعی نوپدید: با تاکید بر تئوریهای زیربنایی و راهکارهای مقابلهای، 1392ش، ص338.
- ↑ . «قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)»، ماده 639، سامانه ملی قوانین و مقررات.
دیدگاههای ارزیابان
- ↑ در مقاله نگارش شناسه به معنای لغوی خود را محدود نکنید
منابع
- برهانی، محسن، «سیاست کیفری ایران در قبال روسپیگری»، فصلنامه شورای فرهنگی-اجتماعی زنان، شماره 45، 1388ش.
- پناهی، محمد، «نقش رسانههای جمعی در گسترش فحشا و پیامدهای فحشا»، دوفصلنامه یافتههای جزا و جرمشناسی، شماره 2، 1400ش.
- «تفاوت فحشا و صیغه»، وبسایت مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی، تاریخ درج مطلب: 30 تیر 1389ش.
- حاجیدهآبادی، محمدعلی، «بررسی تحلیلی عوامل تربیتی-فرهنگی روسپیگری با چشمانداز متون دینی»، در کتاب نظام اسلامی و مسئله روسپیگری، قم؛ مرکز مدیریت حوزههای علمیه خواهران، 1385ش
- راغب اصفهانی، حسین بن محمد، المفردات فی غریب القرآن، دمشق-بیروت، دارالقلم، 1412ق.
- ریموند، جنیس جی.، «توسعه صنعت سکس در اتحادیه اروپا»، نشریه سیاحت غرب، شماره 27، 1384ش.
- زیبایینژاد، حسین، «نگاهی دیگر به مسئله روسپیگری؛ علل، پیامدها و رویکردها»، در کتاب نظام اسلامی و مسئله روسپیگری، قم، مرکز مدیریت حوزههای علمیه خواهران، 1385ش.
- شعاع کاظمی، مهرانگیز و مؤمنی جاوید، مهرآور، آسیبهای اجتماعی نوپدید: با تاکید بر تئوریهای زیربنایی و راهکارهای مقابلهای، تهران، آوای نور، 1392ش.
- شفیعی سروستانی، ابراهیم، «نظام اسلامی و ناهنجاری در روابط جنسی»، در کتاب نظام اسلامی و مسئله روسپیگری، قم، مرکز مدیریت حوزههای علمیه خواهران، 1385ش.
- صفارینیا، مجید، آسیبشناسی اجتماعی، تهران، ارسباران، 1399ش.
- عابدی تهرانی، طاهره و افشاری، فاطمه، «تاثیر رسانه در گسترش مصادیق بیبندوباری و راهحلهای آن»، دوفصلنامه فقهوحقوق، شماره 55، 1390ش.
- «قانون جرایم رایانهای»، وبسایت مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، تاریخ درج مطلب: 3 تیر 1388ش.
- «قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)»، سامانه ملی قوانین و مقررات، تاریخ بازدید: 28 اسفند 1402ش.
- قنبری، حسین و همکاران، «نگاهی به ابعاد اجتماعی و ناهنجاریهای ناشی از فحشا در نظام کیفری ایران»، نشریه پژوهشهای اخلاقی، شماره 3، 1401ش.
- مدنی قهفرخی، سعید، بررسی آسیبهای اجتماعی روسپیگری، تهران، یادآوران، 1392ش.
- مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1368ش.
- مطهری، مرتضی، نظام حقوق زن در اسلام، تهران، صدرا، چاپ هشتم، 1377ش.
- مکنون، ثریا و عطایی آشتیانی، زهره، «فمینیسم و روسپیگری»، مطالعات راهبردی زنان، شماره 28، 1384ش.
- هوگز، دونا. م.، «گردشگری جنسی در اینترنت»، نشریه سیاحت غرب، شماره 27، 1384ش.