جز ویکی سازی و تمیزکاری
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:4..jpg|جایگزین=حرم حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)|بندانگشتی|حرم مطهر حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)]]
'''<big>حرم عبدالعظیم حسنی؛</big>''' آرامگاه عبدالعظیم از نوادگان امام حسن مجتبی در شهرری.
'''<big>حرم عبدالعظیم حسنی؛</big>''' آرامگاه عبدالعظیم از نوادگان امام حسن مجتبی در شهرری.


خط ۱۰: خط ۹:
حرم شاه عبدالعظیم متشکل از صندوق عتیق و ضریح نقره‌ای است که اطراف قبر را احاطه کرده است. امروزه این حرم به شکل مربع و دارای چهار درب آبنوس [[خاتم‌کاری]] است؛ درب شمالی، به رواق و ایوان آینه متصل بوده و درب ورودی زوار است؛ درب شرقی، به [[مسجد]] زنانه متصل بوده و محل ایاب و ذهاب بانوان است؛ درب غربی، به مسجد بالاسر و مقبره آیت‌الله کاشانی و ناصر‌الدین شاه متصل است؛ درب جنوبی، به راهرو حرم امامزاده حمزه متصل است.<ref>قائدی، آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی در گذشته و حال، 1382ش، ص46-47.</ref>  
حرم شاه عبدالعظیم متشکل از صندوق عتیق و ضریح نقره‌ای است که اطراف قبر را احاطه کرده است. امروزه این حرم به شکل مربع و دارای چهار درب آبنوس [[خاتم‌کاری]] است؛ درب شمالی، به رواق و ایوان آینه متصل بوده و درب ورودی زوار است؛ درب شرقی، به [[مسجد]] زنانه متصل بوده و محل ایاب و ذهاب بانوان است؛ درب غربی، به مسجد بالاسر و مقبره آیت‌الله کاشانی و ناصر‌الدین شاه متصل است؛ درب جنوبی، به راهرو حرم امامزاده حمزه متصل است.<ref>قائدی، آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی در گذشته و حال، 1382ش، ص46-47.</ref>  
===صندوق عتیق===
===صندوق عتیق===
[[پرونده:3حرم مطهر حضرت عبدالعظیم حسنی (ع).jpg|جایگزین=ضریح حرم  حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)|بندانگشتی|[[ضریح]] حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)]]
صندوق چوبی که بر روی قبر قرار گرفته، يكى از نفيس‌ترين و قدیمی‌ترین آثار مرقد عبدالعظیم حسنی است. در چهار طرف این صندوق، آيات قرآنى به خط نسخ و ثلث برجسته، همراه با زيارت‌نامه توسط يحيى بن محمد اصفهانى در تاريخ ۷۲۵ق، حكاكى شده است.<ref>مشكوتى، فهرست بناهاى تاريخى و اماكن باستانى ايران، 1349ش، ص216.</ref>  اين صندوق به دستور خواجه نجم‌الدين محمد، در دوران ايل‌خانان مغول ساخته شده و یکی از باارزش‌ترین آثار تاریخی و صنعتی [[ایران]] به‌شمار می‌رود.<ref>قائدان، آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی در گذشته و حال، 1382ش، ص90.</ref>   
صندوق چوبی که بر روی قبر قرار گرفته، يكى از نفيس‌ترين و قدیمی‌ترین آثار مرقد عبدالعظیم حسنی است. در چهار طرف این صندوق، آيات قرآنى به خط نسخ و ثلث برجسته، همراه با زيارت‌نامه توسط يحيى بن محمد اصفهانى در تاريخ ۷۲۵ق، حكاكى شده است.<ref>مشكوتى، فهرست بناهاى تاريخى و اماكن باستانى ايران، 1349ش، ص216.</ref>  اين صندوق به دستور خواجه نجم‌الدين محمد، در دوران ايل‌خانان مغول ساخته شده و یکی از باارزش‌ترین آثار تاریخی و صنعتی [[ایران]] به‌شمار می‌رود.<ref>قائدان، آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی در گذشته و حال، 1382ش، ص90.</ref>   
===ضريح===
===ضريح===
ضريح کنونی حرم، از جنس نقره و ساخت دوره‌ی فتحعلى شاه قاجار است که بر روى آن تاريخ 1222ق، ثبت شده و دارای 87/3 متر طول، 95/2 متر عرض و 40/2 متر ارتفاع است. همچنین كتيبه بالاى آن 54 سانتى‌متر پهنا و دهانه‌‌‌‌هاى شبكه و پايه‌هاى آن 86/1 متر ارتفاع دارد. اين ضريح بر پايه‌اى از سنگ مرمر به ارتفاع 25 سانتى‌متر قرار گرفته است.<ref>شهابى، تاريخچه وقف در اسلام، 1393ش، ص391.</ref>  
ضريح کنونی حرم، از جنس نقره و ساخت دوره‌ی فتحعلى شاه قاجار است که بر روى آن تاريخ 1222ق، ثبت شده و دارای 87/3 متر طول، 95/2 متر عرض و 40/2 متر ارتفاع است. همچنین كتيبه بالاى آن 54 سانتى‌متر پهنا و دهانه‌‌‌‌هاى شبكه و پايه‌هاى آن 86/1 متر ارتفاع دارد. اين ضريح بر پايه‌اى از سنگ مرمر به ارتفاع 25 سانتى‌متر قرار گرفته است.<ref>شهابى، تاريخچه وقف در اسلام، 1393ش، ص391.</ref>  
===ایوان و صحن===
===ایوان و صحن===
[[پرونده:78.jpg|جایگزین=ایوان حرم حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)|بندانگشتی|ایوان حرم مطهر حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)]]
ایوان حرم شاه عبدالعظیم در ماه [[محرم|محرّم]] سال 944ق، به فرمان شاه طهماسب بنا نهاده شد. پس از آن، صحن اصلی، مسجد شمالی همان صحن، رواق و مسجد بالاسر و مسجد زنانه در شمال و مغرب و مشرق حرم ساخته شد.<ref>«معماری و ساختمان»، وب‌سایت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی، تاریخ بازدید 23 تیر 1401ش. </ref>  صحن کنونی در دوره ناصرالدین شاه ساخته شده و با ساختاری بسیار زیبا دارای حجراتی در اطراف است. مسجد جامع در ضلع شمالی صحن قرار دارد و قسمت شرقی صحن، متصل به باغچه علیجان و حرم امامزاده طاهر است.  
ایوان حرم شاه عبدالعظیم در ماه [[محرم|محرّم]] سال 944ق، به فرمان شاه طهماسب بنا نهاده شد. پس از آن، صحن اصلی، مسجد شمالی همان صحن، رواق و مسجد بالاسر و مسجد زنانه در شمال و مغرب و مشرق حرم ساخته شد.<ref>«معماری و ساختمان»، وب‌سایت آستان مقدس حضرت عبدالعظیم حسنی، تاریخ بازدید 23 تیر 1401ش. </ref>  صحن کنونی در دوره ناصرالدین شاه ساخته شده و با ساختاری بسیار زیبا دارای حجراتی در اطراف است. مسجد جامع در ضلع شمالی صحن قرار دارد و قسمت شرقی صحن، متصل به باغچه علیجان و حرم امامزاده طاهر است.  
===گنبد===
===گنبد===
نخستين گنبد بارگاه عبدالعظیم حسنی با معمارى بسيار ساده در دوران علویان طبرستان ساخته شد؛ اما در دوران سلجوقیان گنبدى بزرگ و باشكوه ساخته شد که امروزه نیز هم‌چنان بر فراز آن مزار قرار دارد.<ref>مشکوتی، فهرست بناهاى تاريخى و اماكن باستانى ايران، 1349ش، ص217.</ref>
نخستين گنبد بارگاه عبدالعظیم حسنی با معمارى بسيار ساده در دوران علویان طبرستان ساخته شد؛ اما در دوران سلجوقیان گنبدى بزرگ و باشكوه ساخته شد که امروزه نیز هم‌چنان بر فراز آن مزار قرار دارد.<ref>مشکوتی، فهرست بناهاى تاريخى و اماكن باستانى ايران، 1349ش، ص217.</ref>
[[پرونده:9.jpg|بندانگشتی|مناره حرم مطهر حضرت عبدالعظیم حسنی (ع)]]
===مناره‌ها===
===مناره‌ها===
هنگام طلاكارى گنبد در سال ۱۲۷۰ق، دو مناره بلند و باشكوه در دو جانب ايوان اصلى آيينه (ايوان شمالى) ساخته شد و با كاشى‌هاى زيباى عصر قاجار تزيين گردید. بلندى آن‌ها از كف بنا 33 متر است. اين مناره‌ها از نظر تزيين و تناسب از جمله زيباترين مناره‌هاى عصر قاجار به‌شمار مى‌روند. از داخل هر مناره به وسيله پلكان مى‌توان به بالاى آن راه يافت. در گذشته مؤذن‌ها در آن گلدسته‌ها اذان مى‌گفتند.
هنگام طلاكارى گنبد در سال ۱۲۷۰ق، دو مناره بلند و باشكوه در دو جانب ايوان اصلى آيينه (ايوان شمالى) ساخته شد و با كاشى‌هاى زيباى عصر قاجار تزيين گردید. بلندى آن‌ها از كف بنا 33 متر است. اين مناره‌ها از نظر تزيين و تناسب از جمله زيباترين مناره‌هاى عصر قاجار به‌شمار مى‌روند. از داخل هر مناره به وسيله پلكان مى‌توان به بالاى آن راه يافت. در گذشته مؤذن‌ها در آن گلدسته‌ها اذان مى‌گفتند.