جز تمیزکاری |
جز ویکی سازی |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱۲۹: | خط ۱۲۹: | ||
#'''قوشاق''' یا '''تورمهشال'''؛ کمربندی بهشکل شال است. | #'''قوشاق''' یا '''تورمهشال'''؛ کمربندی بهشکل شال است. | ||
#'''چأکمن'''؛ بالاپوشی بلندتر از کتهای کنونی که از کُرک [[شتر]] تهیه شده است. | #'''چأکمن'''؛ بالاپوشی بلندتر از کتهای کنونی که از کُرک [[شتر]] تهیه شده است. | ||
#'''اوچمک''' یا '''سیلکمه'''؛ پوستینی از پوست برهٔ قرهگل (برهٔ ۵–۶ ماهه) و پوست گوسفند است که در هوای سرد استفاده میشود. | #'''اوچمک''' یا '''سیلکمه'''؛ پوستینی از پوست برهٔ [[کلاه قرهگل|قرهگل]] (برهٔ ۵–۶ ماهه) و پوست گوسفند است که در هوای سرد استفاده میشود. | ||
#'''کوینک'''؛ پیراهنی ساده و فاقد یقه بوده یا یقهای کوتاه، مدور و بدون دکمه، با آستینهایی بلند که بهجای دکمه، بندهایی در آن به کار میرود. این یقه با سوزندوزیهای مفصلی تزئین میشود و سر آستین آن نیز گلدوزی شده است. | #'''کوینک'''؛ پیراهنی ساده و فاقد یقه بوده یا یقهای کوتاه، مدور و بدون دکمه، با آستینهایی بلند که بهجای دکمه، بندهایی در آن به کار میرود. این یقه با سوزندوزیهای مفصلی تزئین میشود و سر آستین آن نیز گلدوزی شده است. | ||
#'''جولبار'''؛ شلوار مردانه گشادی که از رشتههای پنبهایِ لیفهایشکل تشکیل شده است. | #'''جولبار'''؛ شلوار مردانه گشادی که از رشتههای پنبهایِ لیفهایشکل تشکیل شده است. | ||
| خط ۱۸۲: | خط ۱۸۲: | ||
[[پرونده:12314825 476.jpg|جایگزین=آیین یا رمضان|بندانگشتی|یا رمضان" سنت پسندیده ترکمنها در شب چهاردهم ماه رمضان]]در قوم ترکمن، ماه رمضان به '''اراز آی''' مشهور است. چند روز قبل از فرارسیدن آن، ترکمنها گوسفند و بز قربانی میکنند و گوشت آن را بین فقرا و همسایهها تقسیم میکنند یا با آن غذایی پخته و مهمانی میدهند که به آن '''اللهیلی''' میگویند. آیین '''یا رمضان''' از آداب قابلتوجه و مرسوم میان ترکمنها است که هرساله در شب چهاردهم ماه رمضان اجرا میشود. در این رسم، اشعاری در ستایش [[رمضان|ماه رمضان]]، اعمال و برکات آن و توجه به خداوند خوانده میشود. در این شب، گروههای مختلف سِنی در بیرون [[مسجد]] جمع میشوند. سپس این جمعیت به در خانههای مردم رفته و سرخوان شروع به خواندن ابیاتی دربارهٔ فضیلت ماه رمضان و [[دعا]] برای اهل آن خانه میکند. پس از اتمام هر بند شعر، اعضای گروه یکصدا '''آللاو''' (ترکیب مخففی از عبارت «الله» و «هو») میخوانند و او را همراهی میکنند. اشعار خواندهشده در این آیین، جزوی از ادبیات شفاهی ترکمنها است. در کنار سرخوان و همخوانها، فرد یا افرادی مسئولیت دریافت [[صدقه|صدقات]] و [[نذر|نذورات]] را از صاحبان خانهها بر عهده دارند. در گذشته این نذورات بیشتر [[برنج]]، گندم و قند بود؛ اما امروزه بیشتر [[پول]] میدهند و این کار تا پاسی از شب ادامه دارد.<ref>[https://www.ibna.ir/news/334451/یارمضان-جلوه-ای-از-نوع-دوستی-قوم-ترکمن ««یا رمضان» جلوهای از نوع دوستی قوم ترکمن»، خبرگزاری ایبنا.]</ref> | [[پرونده:12314825 476.jpg|جایگزین=آیین یا رمضان|بندانگشتی|یا رمضان" سنت پسندیده ترکمنها در شب چهاردهم ماه رمضان]]در قوم ترکمن، ماه رمضان به '''اراز آی''' مشهور است. چند روز قبل از فرارسیدن آن، ترکمنها گوسفند و بز قربانی میکنند و گوشت آن را بین فقرا و همسایهها تقسیم میکنند یا با آن غذایی پخته و مهمانی میدهند که به آن '''اللهیلی''' میگویند. آیین '''یا رمضان''' از آداب قابلتوجه و مرسوم میان ترکمنها است که هرساله در شب چهاردهم ماه رمضان اجرا میشود. در این رسم، اشعاری در ستایش [[رمضان|ماه رمضان]]، اعمال و برکات آن و توجه به خداوند خوانده میشود. در این شب، گروههای مختلف سِنی در بیرون [[مسجد]] جمع میشوند. سپس این جمعیت به در خانههای مردم رفته و سرخوان شروع به خواندن ابیاتی دربارهٔ فضیلت ماه رمضان و [[دعا]] برای اهل آن خانه میکند. پس از اتمام هر بند شعر، اعضای گروه یکصدا '''آللاو''' (ترکیب مخففی از عبارت «الله» و «هو») میخوانند و او را همراهی میکنند. اشعار خواندهشده در این آیین، جزوی از ادبیات شفاهی ترکمنها است. در کنار سرخوان و همخوانها، فرد یا افرادی مسئولیت دریافت [[صدقه|صدقات]] و [[نذر|نذورات]] را از صاحبان خانهها بر عهده دارند. در گذشته این نذورات بیشتر [[برنج]]، گندم و قند بود؛ اما امروزه بیشتر [[پول]] میدهند و این کار تا پاسی از شب ادامه دارد.<ref>[https://www.ibna.ir/news/334451/یارمضان-جلوه-ای-از-نوع-دوستی-قوم-ترکمن ««یا رمضان» جلوهای از نوع دوستی قوم ترکمن»، خبرگزاری ایبنا.]</ref> | ||
====رسم آققویون یا آق آش==== | ====رسم آققویون یا آق آش==== | ||
[[پرونده:10220564 424.jpg|جایگزین=آئین آق قوین|بندانگشتی|آئین آق قوین جشن ۶۳ سالگی ترکمنها]]آقآش جشنی به مناسبت ۶۳ سالگی، یعنی همسن شدن با [[حضرت محمد|پیامبر | [[پرونده:10220564 424.jpg|جایگزین=آئین آق قوین|بندانگشتی|آئین آق قوین جشن ۶۳ سالگی ترکمنها]]آقآش جشنی به مناسبت ۶۳ سالگی، یعنی همسن شدن با [[حضرت محمد|پیامبر اکرم]] و از آیینهای سنتی و دیرینه ترکمنها است. این آیین با نامهای آقآش یا آققویون شناخته میشود و نشاندهنده عشق و ارادت ترکمنها به [[حضرت محمد|پیامبر]] و [[دین]] اسلام است. آققویون بهمعنای گوسفند سفید است و به این اشاره دارد که برای [[قربانی کردن]]، از گوسفند سفید استفاده میشود. این آیین نمادی از احترام به [[سالمندان]] است و در گذشته رواج بیشتری داشته است. در سالهای اخیر نیز با رسیدن هر فرد ترکمن به سن ۶۳ سالگی، این جشن در نقاط مختلف گلستان برگزار میشود. این [[جشن]] نمادی از رفتار شایسته و دوری از بدیها و تیرگیها است. در گذشته این جشن با مراسم خاصی برگزار میشد؛ مردان ترکمنی که به این سن میرسیدند، با ذبح گوسفندی سفید، [[ولیمه]] میدادند و غذاهایی به رنگ سفید طبخ میکردند. برگزاری این جشن نوعی خوشیمنی و کار نیک تلقی میشد. امروزه این آیین در برخی مناطق هوتن، برخی روستاهای گمیشتپه و برخی روستاهای شمال آققلا دیده میشود.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/918733/آق-آش-جشن-63-سالگی-ترکمن-رو-به-فراموشی «آق آش؛ جشن 63 سالگی ترکمن رو به فراموشی»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
====رسم آب و نمک==== | ====رسم آب و نمک==== | ||