برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
(۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۵: خط ۵:
نام کامل منوچهری در «لُباب الالباب»، قدیمی‌ترین تذکرۀ عمومی فارسی، «ابوالنجم احمد بن قوص بن احمد المنوچهری» یاد شده است.<ref>[https://fa.wikinoor.ir/wiki/%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C%D8%8C_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A8%D9%86_%D9%82%D9%88%D8%B5 «منوچهری، احمد بن قوص»، ویکی نور.]</ref>  علت تخلص او به «منوچهری»، تحصیل علم نزد «امیر منوچهر فلک‌المعالی» پسر شمس‌المعالی امیر قابوس وشمگیر فرمانروای گرگان بوده است.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/505509/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B3%DB%B9%DB%B8-%DB%B4%DB%B3%DB%B2 «زندگی‌نامۀ منوچهری دامغانی»، همشهری آنلاین.]</ref>  
نام کامل منوچهری در «لُباب الالباب»، قدیمی‌ترین تذکرۀ عمومی فارسی، «ابوالنجم احمد بن قوص بن احمد المنوچهری» یاد شده است.<ref>[https://fa.wikinoor.ir/wiki/%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C%D8%8C_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A8%D9%86_%D9%82%D9%88%D8%B5 «منوچهری، احمد بن قوص»، ویکی نور.]</ref>  علت تخلص او به «منوچهری»، تحصیل علم نزد «امیر منوچهر فلک‌المعالی» پسر شمس‌المعالی امیر قابوس وشمگیر فرمانروای گرگان بوده است.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/505509/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B3%DB%B9%DB%B8-%DB%B4%DB%B3%DB%B2 «زندگی‌نامۀ منوچهری دامغانی»، همشهری آنلاین.]</ref>  
==زندگی‌نامه==
==زندگی‌نامه==
منوچهری دامغانی در ۳۹۸ق در «[[دامغان]]» متولد شد<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «درباره منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  و در مدارس دینی شهر خود، با زبان و ادبیات عرب آشنا شد. سپس به خدمت «منوچهر قابوس زیاری» در طبرستان رفت و بعد از مرگ منوچهر قابوس، به ری سفر کرد و به خدمت «طاهر دبیر» رسید که از طرف سلطان مسعود غزنوی در آن‌جا فرمانروایی داشت. وی از آنجا به‌ دربار غزنوی راه یافت و به ستایشگری سلطان مسعود غزنوی مشغول شد. منوچهری برای جلب حمایت «عنصری بلخی» شاعر مشهور فارسی‌گوی، قصیده‌ای به‌نام «لُغَز شمع» سرود و در آن عنصری را ستایش کرد.<ref> [https://jahanesanat.ir/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D8%B3%D9%85%D8%B7/24857/ «استاد مسمط»، وب‌سایت روزنامۀ جهان صنعت.]</ref>  
منوچهری دامغانی در ۳۹۸ق در [[دامغان]] متولد شد<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «درباره منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  و در مدارس دینی شهر خود، با زبان و ادبیات عرب آشنا شد. سپس به خدمت «منوچهر قابوس زیاری» در طبرستان رفت و بعد از مرگ منوچهر قابوس، به ری سفر کرد و به خدمت «طاهر دبیر» رسید که از طرف سلطان مسعود غزنوی در آن‌جا فرمانروایی داشت. وی از آنجا به‌ دربار غزنوی راه یافت و به ستایشگری سلطان مسعود غزنوی مشغول شد. منوچهری برای جلب حمایت [[عنصری بلخی]] شاعر فارسی‌گوی، قصیده‌ای به‌نام «لُغَز شمع» سرود و در آن عنصری را ستایش کرد.<ref> [https://jahanesanat.ir/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D9%85%D8%B3%D9%85%D8%B7/24857/ «استاد مسمط»، وب‌سایت روزنامۀ جهان صنعت.]</ref>
 
==اساتید==  
==اساتید==  
بسیاری از محقاقان، منوچهری را شاگرد «ابوالفرج سگزی»، شاعر معروف اواخر قرن چهارم دانسته‌اند. <ref>[https://forum.rasekhoon.net/post/show/amp/1319793/3106650/ «آشنایی با بیوگرافی منوچهری دامغانی»، وب‌سایت راسخون.]</ref>
بسیاری از محقاقان، منوچهری را شاگرد «ابوالفرج سگزی»، شاعر معروف اواخر قرن چهارم دانسته‌اند. <ref>[https://forum.rasekhoon.net/post/show/amp/1319793/3106650/ «آشنایی با بیوگرافی منوچهری دامغانی»، وب‌سایت راسخون.]</ref>
خط ۱۸: خط ۱۹:
اشعار منوچهری به‌صورت عموم در دو سبک سروده شده است؛ یا تغزل و اشعاری است که به جوانی وی بازمی‌گردد و یا مدح و ستایش پادشاهان و بزرگان عصر وی است که در آن زمان رسم معمول شاعری بوده است. در اشعار او مفردات و اصطلاحات عربی بسیار دیده می‌شود. وی در قالب شعری از شاعران عرب پیروی کرده؛ اما در آوردن مضامین مبتکر بوده است.<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>   
اشعار منوچهری به‌صورت عموم در دو سبک سروده شده است؛ یا تغزل و اشعاری است که به جوانی وی بازمی‌گردد و یا مدح و ستایش پادشاهان و بزرگان عصر وی است که در آن زمان رسم معمول شاعری بوده است. در اشعار او مفردات و اصطلاحات عربی بسیار دیده می‌شود. وی در قالب شعری از شاعران عرب پیروی کرده؛ اما در آوردن مضامین مبتکر بوده است.<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>   
==آثار==  
==آثار==  
از منوچهری یک دیوان به‌جای مانده که شامل اشعار وی در قالب غزل، قصیده، مسمط، قطعه و ترکیب‌بند است. دیوان منوچهری حدود 3000 بیت دارد و به‌صورت مکرر چاپ شده است. بیشتر سروده‌های وی را قصیده‌های مدحی و سپس مسمط‌ها تشکیل می‌دهد. چند شعر ناتمام نیز از منوچهری در دست است. از دیوان منوچهری نسخه‌های خطی متعددی برجای مانده که متعلق به قرن ۱۲ و ۱۳ هجری است.<ref> [https://www.edub.ir/education/view/19012:%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87+%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C+%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، وب‌سایت بانک مقالات ایران.]</ref>  
از منوچهری یک دیوان به‌جای مانده که شامل اشعار وی در قالب غزل، قصیده، مسمط، قطعه و ترکیب‌بند است. دیوان منوچهری حدود ۳۰۰۰ بیت دارد و به‌صورت مکرر چاپ شده است. بیشتر سروده‌های وی را قصیده‌های مدحی و سپس مسمط‌ها تشکیل می‌دهد. چند شعر ناتمام نیز از منوچهری در دست است. از دیوان منوچهری نسخه‌های خطی متعددی برجای مانده که متعلق به قرن ۱۲ و ۱۳ هجری است.<ref> [https://www.edub.ir/education/view/19012:%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87+%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C+%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، وب‌سایت بانک مقالات ایران.]</ref>
 
==محتوای آثار==
==محتوای آثار==
در اشعار منوچهری اندیشه‌های زیادی وجود دارد که در میان آن‌‌ها شادمانی و خوش‌گذرانی از اهمیت بیشتری برخوردار بوده و سامان‌دهندۀ سایر اندیشه‌های وی است. علاوه بر آن، وصف طبیعت و جلوه‌های مختلف آن، مدح و ستایش، عشق، موسیقی، خودستایی، استفاده از معلومات علمی مختلف و عربی‌مآبی از دیگر مضمون‌های شعری منوچهری است.<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>   
در اشعار منوچهری اندیشه‌های زیادی وجود دارد که در میان آن‌‌ها شادمانی و خوش‌گذرانی از اهمیت بیشتری برخوردار بوده و سامان‌دهندۀ سایر اندیشه‌های وی است. علاوه بر آن، وصف طبیعت و جلوه‌های مختلف آن، مدح و ستایش، عشق، موسیقی، خودستایی، استفاده از معلومات علمی مختلف و عربی‌مآبی از دیگر مضمون‌های شعری منوچهری است.<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>   
خط ۲۷: خط ۲۹:
# تشبیهات بدیع و حسی، آفریدن توصیفات زیبا و خیال‌انگیز شاعر از عوامل طبیعی مثل باران، سیل، گردباد، دشت، زلزله، رفت‌وآمد خورشید و ماه، آسمان و ستارگان، منوچهری را در ردیف شاعران خلاق قرار می‌دهد.<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>   
# تشبیهات بدیع و حسی، آفریدن توصیفات زیبا و خیال‌انگیز شاعر از عوامل طبیعی مثل باران، سیل، گردباد، دشت، زلزله، رفت‌وآمد خورشید و ماه، آسمان و ستارگان، منوچهری را در ردیف شاعران خلاق قرار می‌دهد.<ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>   
==درگذشت==
==درگذشت==
منوچهری دامغانی در ۴۳۲ق در سن 34 سالگی از دنیا رفته است. عده‌ای معتقدند که وی در محل «گنبد زنگوله» واقع در شهر دامغان استان [[سمنان]] دفن شده است؛ اما هنوز اثبات نشده است. <ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/505509/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B3%DB%B9%DB%B8-%DB%B4%DB%B3%DB%B2 «زندگی‌نامۀ منوچهری دامغانی»، همشهری آنلاین.]</ref>  در تاریخ 17 [[خرداد]] 1399ش، «آرامگاه خشتی منسوب به منوچهری دامغانی» در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.‌ <ref> [https://www.ibna.ir/fa/shortint/299879/%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%AE%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D9%86%D8%B3%D9%88%D8%A8-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%AB%D8%A8%D8%AA «آرامگاه خشتی منسوب به منوچهری دامغانی در فهرست آثار ملی ثبت شد»، خبرگزاری ایبنا، تاریخ درج مطلب: ۲۴ آذر ۱۳۹۹ش.]</ref>
منوچهری دامغانی در ۴۳۲ق در سن ۳۴ سالگی از دنیا رفته است. عده‌ای معتقدند که وی در محل «گنبد زنگوله» واقع در [[دامغان]] در استان [[سمنان]] دفن شده است؛ اما هنوز اثبات نشده است. <ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/505509/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B3%DB%B9%DB%B8-%DB%B4%DB%B3%DB%B2 «زندگی‌نامۀ منوچهری دامغانی»، همشهری آنلاین.]</ref>  در [[۱۷ خرداد]] ۱۳۹۹ش، «آرامگاه خشتی منسوب به منوچهری دامغانی» در فهرست [[آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده است.‌ <ref> [https://www.ibna.ir/fa/shortint/299879/%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%AE%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D9%86%D8%B3%D9%88%D8%A8-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%AB%D8%A8%D8%AA «آرامگاه خشتی منسوب به منوچهری دامغانی در فهرست آثار ملی ثبت شد»، خبرگزاری ایبنا، تاریخ درج مطلب: ۲۴ آذر ۱۳۹۹ش.]</ref>
 
==اثرگذاری==
==اثرگذاری==
منوچهری در روانی شعر، صور خیال، تشبیهات و استعارات بر بسیاری از شاعران بعد از خود تأثیر گذاشته است. <ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  
منوچهری در روانی شعر، صور خیال، تشبیهات و استعارات بر بسیاری از شاعران بعد از خود تأثیر گذاشته است. <ref>[https://www.irna.ir/news/84389398/%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%D9%86%D9%88%DA%86%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%DB%8C «دربارۀ منوچهری دامغانی»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>