بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات کوه
| نام = دماوند
| تصویر =
| زیرنویس تصویر =
| متن جایگزین تصویر =
| فایل پادکست =
| حجم فایل پادکست =
| تاریخ پادکست =
| زیرنویس عنوان =
| نام‌های دیگر = بیک‌نی{{سخ}}دُباوند{{سخ}}دمباوند{{سخ}}دنباوند{{سخ}}دوباهوند{{سخ}}دومباوند{{سخ}}دیمباوند{{سخ}}زباوند{{سخ}}زماوند{{سخ}}کوه لاجورد
| نام بومی = دماوند
| نام انگلیسی = Mount Damavand
| نام علمی =
| کشور = [[ایران]]
| استان = [[استان مازندران|مازندران]]
| شهرستان = آمل
| بخش = لاریجان
| منطقه =
| رشته‌کوه = [[رشته‌کوه البرز]]
| مختصات =
| ارتفاع = بیش از ۵ هزار و ۵۰۰ متر
| مساحت =
| نوع =
| دوره زمین‌شناسی =
| سن سنگ =
| جنس سنگ =
| گسل =
| آخرین فوران =
| نوع آتشفشان =
| وضعیت آتشفشانی =
| مسیر صعود =
| آب‌وهوا =
| پوشش گیاهی =
| حیات وحش =
| رودخانه‌ها =
| دریاچه‌ها =
| یخچال‌ها = سیوله{{سخ}}دوبی سل{{سخ}}عروسک‌ها{{سخ}}دره یخار{{سخ}}خورتاب سر{{سخ}}شمال غربی{{سخ}}یخچال غربی
| اهمیت =
| مناطق حفاظت‌شده =
| آثار تاریخی =
| جاذبه‌های گردشگری =
| وضعیت =
| وبگاه رسمی =
}}
{{درشت|'''کوه دماوند'''}}؛ بلندترین قلهٔ ایران و بلندترین آتشفشان آسیا.
{{درشت|'''کوه دماوند'''}}؛ بلندترین قلهٔ ایران و بلندترین آتشفشان آسیا.


کوه دماوند واقع در [[استان مازندران]]، بلندترین قله [[ایران]] و مرتفع‌ترین آتشفشان آسیا به شمار می‌رود که در [[رشته‌کوه البرز]] جای گرفته است. این کوه اساطیری به عنوان اثری طبیعی و ملی ثبت شده و نقش برجسته‌ای در [[زبان فارسی|ادبیات فارسی]] و داستان‌های حماسی دارد.
==ویژگی‌های طبیعی==
کوه دماوند، بلندترین قلهٔ ایران، واقع در رشته‌کوه البرز و در شمال [[ایران]] قرار دارد. قلهٔ دماوند، از قله‌های مخروطی‌شکل و آتشفشانی است که امروزه خاموش است. هرچند از دهانه‌های متعدد این کوه، گاز گوگرد متصاعد می‌شود، اما، قلهٔ اصلی آن، در تمام روزهای سال، پوشیده از برف است.<ref>جعفری، گیتاشناسی ایران، ج1، کوه‌ها و کوهنامة ایران، 1379ش، ص256.</ref> شهر و رودی به‌همین نام (دماوند) نیز در [[استان تهران]] قرار دارند.<ref>دفتر تقسیمات کشوری، نقشه و جدول تقسیمات کشوری، 1383ش؛ جغرافیای استان تهران، 1383ش.</ref>
کوه دماوند، بلندترین قلهٔ ایران، واقع در رشته‌کوه البرز و در شمال [[ایران]] قرار دارد. قلهٔ دماوند، از قله‌های مخروطی‌شکل و آتشفشانی است که امروزه خاموش است. هرچند از دهانه‌های متعدد این کوه، گاز گوگرد متصاعد می‌شود، اما، قلهٔ اصلی آن، در تمام روزهای سال، پوشیده از برف است.<ref>جعفری، گیتاشناسی ایران، ج1، کوه‌ها و کوهنامة ایران، 1379ش، ص256.</ref> شهر و رودی به‌همین نام (دماوند) نیز در [[استان تهران]] قرار دارند.<ref>دفتر تقسیمات کشوری، نقشه و جدول تقسیمات کشوری، 1383ش؛ جغرافیای استان تهران، 1383ش.</ref>


خط ۱۸: خط ۶۵:


==دیدنی‌های کوه دماوند==
==دیدنی‌های کوه دماوند==
کوه دماوند، به‌دلیل طبیعت بکر و زیبای خود، دارای اماکن [[گردشگری]] بسیاری است که از آن جمله می‌توان به آبشاری یخ‌زده اشاره کرد که در جهان، بی‌همتا است. این آبشار، ۷ متر طول و ۳ متر قطر دارد. یخ این آبشار، هیچ‌گاه ذوب نمی‌شود و حتی در فصل تابستان و به‌هنگام ظهر، تنها مقدار کمی آب در اطراف آن جریان می‌یابد. این آبشار یخی، در ارتفاع ۵۱۰۰ متری این قله قرار دارد. از دیگر جاذبه‌های طبیعی این قله می‌توان به یخچال‌های طبیعی معروف این کوه، مانند سیوله، دوبی سل، عروسک‌ها، دره یخار، خورتاب سر، شمال غربی و یخچال غربی اشاره کرد.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8859-قله-دماوند/ «قله دماوند»، کجارو.]</ref>
کوه دماوند، به‌دلیل طبیعت بکر و زیبای خود، دارای اماکن [[گردشگری]] بسیاری است که از آن جمله می‌توان به آبشاری یخ‌زده اشاره کرد که در جهان، بی‌همتا است. این آبشار، ۷ متر طول و ۳ متر قطر دارد. یخ این آبشار، هیچ‌گاه ذوب نمی‌شود و حتی در فصل تابستان و به‌هنگام ظهر، تنها مقدار کمی آب در اطراف آن جریان می‌یابد. این آبشار یخی، در ارتفاع ۵۱۰۰ متری این قله قرار دارد. از دیگر جاذبه‌های طبیعی این قله می‌توان به یخچال‌های طبیعی معروف این کوه، مانند سیوله، دوبی سل، عروسک‌ها، دره یخار، خورتاب سر, شمال غربی و یخچال غربی اشاره کرد.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8859-قله-دماوند/ «قله دماوند»، کجارو.]</ref>


==دماوند در ادبیات فارسی==
==دماوند در ادبیات فارسی==
دماوند، از قله‌های کهن و نام‌دار ایرانی است که از دیرباز، در ادبیات رسمی و [[ادبیات شفاهی|شفاهی]] [[زبان فارسی|فارسی‌زبانان]] حضور داشته است. برای مثال، [[نظامی گنجوی|نظامی]] در شعر خود گفته است:<ref>[https://ganjoor.net/nezami/5ganj/khosro-shirin/sh59 نظامی، خمسه، خسرو و شیرین، بخش 59، بیت 23، سایت گنجور.]</ref>
دماوند، از قله‌های کهن و نام‌دار ایرانی است که از دیرباز، در ادبیات رسمی و [[ادبیات شفاهی|شفاهی]] [[زبان فارسی|فارسی‌زبانان]] حضور داشته است. برای مثال، [[نظامی گنجوی|نظامی]] در شعر خود گفته است:<ref>[https://ganjoor.net/nezami/5ganj/khosro-shirin/sh59 نظامی، خمسه، خسرو و شیرین، بخش 59، بیت 23، سایت گنجور.]</ref> {{آغاز نستعلیق}} {{شعر|نستعلیق}} {{ب|به شخص کوه پیکر کوه می‌کند|غمی در پیش چون کوه دماوند}} {{پایان شعر}} {{پایان نستعلیق}}
{{آغاز نستعلیق}}
[[محمدتقی بهار|ملک‌الشعرای بهار]] نیز از جمله شاعران است که شعری در وصف دماوند سروده و آن را ستوده است:<ref>[https://ganjoor.net/bahar/ghasidebk/sh79 ملک الشعرای بهار، قصاید، شماره 79، بیت 1، سایت گنجور.]</ref> {{آغاز نستعلیق}} {{شعر|نستعلیق}} {{ب|ای دیو سپید پای در بند|ای گنبد گیتی ای دماوند}} {{پایان شعر}} {{پایان نستعلیق}}
{{شعر|نستعلیق}}
{{ب|به شخص کوه پیکر کوه می‌کند|غمی در پیش چون کوه دماوند}}
{{پایان شعر}}
{{پایان نستعلیق}}
 
[[محمدتقی بهار|ملک‌الشعرای بهار]] نیز از جمله شاعران است که شعری در وصف دماوند سروده و آن را ستوده است:<ref>[https://ganjoor.net/bahar/ghasidebk/sh79 ملک الشعرای بهار، قصاید، شماره 79، بیت 1، سایت گنجور.]</ref>
{{آغاز نستعلیق}}
{{شعر|نستعلیق}}
{{ب|ای دیو سپید پای در بند|ای گنبد گیتی ای دماوند}}
{{پایان شعر}}
{{پایان نستعلیق}}


این قله، همچنین، در [[افسانه|افسانه‌ها]] و داستان‌های اساطیری بسیاری به‌عنوان نماد عظمت و صلابت ایرانیان آمده و نیز آشیانهٔ سیمرغ، پناهگاه جادوگران و زیستگاه ضحاک عنوان شده است.<ref>[http://portal.nlai.ir/EI/Wiki%20Pages/دماوند.aspx تکمیل همایون، «دماوند»، سایت دانشنامه ایران زمین.]</ref> شهرت این کوه در ادبیات فارسی‌زبانان، بیشتر از هر چیز مرهون دو شخصیت اساطیری ایران، یعنی فریدون و ضحاک است. فریدون، ضحاک را در غاری در درون کوه دماوند به بند می‌کشد. هنوز هم برخی از ساکنین این منطقه، بر این باورند که ضحاک در این کوه زندانی است و برخی صداهای شنیده شده از این کوه را ناله‌های ضحاک می‌دانند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8859-قله-دماوند/ «قله دماوند»، کجارو.]</ref>
این قله، همچنین، در [[افسانه|افسانه‌ها]] و داستان‌های اساطیری بسیاری به‌عنوان نماد عظمت و صلابت ایرانیان آمده و نیز آشیانهٔ سیمرغ، پناهگاه جادوگران و زیستگاه ضحاک عنوان شده است.<ref>[http://portal.nlai.ir/EI/Wiki%20Pages/دماوند.aspx تکمیل همایون، «دماوند»، سایت دانشنامه ایران زمین.]</ref> شهرت این کوه در ادبیات فارسی‌زبانان، بیشتر از هر چیز مرهون دو شخصیت اساطیری ایران، یعنی فریدون و ضحاک است. فریدون، ضحاک را در غاری در درون کوه دماوند به بند می‌کشد. هنوز هم برخی از ساکنین این منطقه، بر این باورند که ضحاک در این کوه زندانی است و برخی صداهای شنیده شده از این کوه را ناله‌های ضحاک می‌دانند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8859-قله-دماوند/ «قله دماوند»، کجارو.]</ref>
خط ۴۲: خط ۷۸:
==منابع==
==منابع==
{{آغاز منابع}}
{{آغاز منابع}}
* تکمیل همایون، غلامحسین، «دماوند»، سایت دانشنامه ایران‌زمین، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۴۰۱ش.
* تکمیل همایون، غلامحسین، «دماوند»، سایت دانشنامه ایران‌زمین، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۳۰۱ش.
* جعفری، عباس، گیتاشناسی ایران، رود و رودنامه‌های ایران، چ۲، تهران، گیتاشناسی، ۱۳۷۹ش.
* جعفری، عباس، گیتاشناسی ایران، رود و رودنامه‌های ایران، چ۲، تهران، گیتاشناسی، ۱۳۷۹ش.
* جعفری، عباس، گیتاشناسی ایران، کوه‌ها و کوهنامة ایران، چ۲، تهران، گیتاشناسی، ۱۳۷۹ش.
* جعفری، عباس، گیتاشناسی ایران، کوه‌ها و کوهنامة ایران، چ۲، تهران، گیتاشناسی، ۱۳۷۹ش.
* جغرافیای استان تهران، چ۵، تهران، شرکت چاپ و نشر، ۱۳۸۳ش.
* جغرافیای استان تهران، چ۵، تهران، شرکت چاپ و نشر، ۱۳۸۳ش.
* دفتر تقسیمات کشوری، نقشه و جدول تقسیمات کشوری، تهران، وزارت کشور، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی، آموزشی، ۱۳۸۳ش.
* دفتر تقسیمات کشوری، نقشه و جدول تقسیمات کشوری، تهران، وزارت کشور، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی، آموزشی، ۱۳۸۳ش.
* «دماوند»، سفرمارکت، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۴۰۱ش.
* «دماوند»، سفرمارکت، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۳۰۱ش.
* سفرنامة ناصرخسرو قبادیانی، به‌تحقیق دکتر محمد دبیرسیاقی، چ۸، تهران، زوار، ۱۳۸۴ش.
* سفرنامة ناصرخسرو قبادیانی، به‌تحقیق دکتر محمد دبیرسیاقی، چ۸، تهران، زوار، ۱۳۸۴ش.
* نصرتی، مسعود، دماوند خاستگاه اساطیر ایران زمین، تهران، تربت، ۱۳۸۱ش.
* نصرتی، مسعود، دماوند خاستگاه اساطیر ایران زمین، تهران، تربت، ۱۳۸۱ش.
* «قله دماوند»، کجارو، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۴۰۱ش.
* «قله دماوند»، کجارو، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۳۰۱ش.
* مستوفی قزوینی، حمدالله، نزهة القلوب، به‌تحقیق دکتر محمد دبیرسیاقی، چ۱، قزوین، حدیث امروز، ۱۳۸۳ش.
* مستوفی قزوینی، حمدالله، نزهة القلوب، به‌تحقیق دکتر محمد دبیرسیاقی، چ۱، قزوین، حدیث امروز، ۱۳۸۳ش.
* ملک‌الشعرای بهار، قصاید، سایت گنجور، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۴۰۱ش.
* ملک‌الشعرای بهار، قصاید، سایت گنجور، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۳۰۱ش.
* نظامی، خمسه، خسرو و شیرین، سایت گنجور، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۴۰۱ش.
* نظامی، خمسه، خسرو و شیرین، سایت گنجور، تاریخ بازدید: ۲۱ تیر ۱۳۰۱ش.
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}
<!-- == تغییر مسیرهای پیشنهادی ==
کوه دماوند{{سخ}}
دماوند{{سخ}}
دباوند{{سخ}}
دمباوند{{سخ}}
دنباوند{{سخ}}
دوباهوند{{سخ}}
دومباوند{{سخ}}
دیمباوند{{سخ}}
زباوند{{سخ}}
زماوند{{سخ}}
کوه لاجورد{{سخ}}
بیک‌نی{{سخ}}
-->
[[رده:کوه دماوند]]
[[رده:کوه در استان مازندران]]
[[رده:آتشفشان در استان مازندران]]
[[رده:جاذبه‌های گردشگری استان مازندران]]
[[رده:جاذبه‌های گردشگری شهرستان آمل]]
[[رده:هندسه بحث رباتیک]]
[[رده:اصلاح رباتیک]]