پیش‌نویس:آن اکلی: تفاوت میان نسخه‌ها

<big>'''آن اکلی؛'''</big> فمنیست،  جامعه‌شناس، نویسنده، و استاد دانشگاه.

آن اکلی مؤسس و مدیر مؤسسه آموزش دانشگاه لندن می‌باشد و از سال ۲۰۰۵م از کار دانشگاهی تمام‌وقت بازنشسته شده‌است تا بیشتر به نوشتن و رمان‌های جدید خود بپردازد.

==زندگی‌نامه==

آن اکلی متولد 17 ژانویه 1944م در لندن است. مادر وی کاتلین نی‌میلر، مددکار اجتماعی و پدر وی ریچارد تیتماس، تحلیلگر امور اجتماعی و از شالوده‌گذاران نظام رفاه اجتماعی است. تیموس وقتی آن اکلی جوان بود او را می‌ستود اما بعدها وقتی آن اکلی مستقل و یک فمینیست فعال شد، رابطه آنها نیز تیره شد. وی با رابین اُکلی ازدواج کرد و ثمره این ازدواج سه فرزند است.<ref>[https://www.annoakley.co.uk/index.html About Ann Oakley"، Ann Oakley's website"] </ref>  

آنه اوکلی یک نویسنده و جامعه‌شناس است که در قالب آثار داستانی و غیرداستانی متعددی به انتشار اندیشه‌های خود پرداخته است. بخش عمده‌ی فعالیت‌های حرفه‌ای او به پژوهش در محیط دانشگاهی اختصاص یافته و عمدتاً به دلیل کارهایش در حوزه‌های جنسیت و اجتماع، کار خانگی، زایمان و روش‌شناسی علوم اجتماعی شناخته می‌شود. دغدغه‌های تحقیقاتی متأخر او بیشتر بر سیاست عمومی مبتنی بر شواهد، روش‌های پژوهش و ارزیابی، جامعه‌شناسی بدن و همچنین زندگی‌نامه‌نویسی متمرکز بوده است.<ref>[https://www.annoakley.co.uk/index.html About Ann Oakley"، Ann Oakley's website"]</ref>

همچنین وی استاد جامعه‌شناسی و سیاست اجتماعی در مؤسسه تحقیقات اجتماعی یونیورسیتی کالج لندن است و تا ژانویه ۲۰۰۵م مدیر واحد پژوهش علوم اجتماعی در مؤسسه آموزش بوده است. اوکلی همچنین عضو افتخاری کالج سامرویل در دانشگاه آکسفورد است.<ref>[https://www.annoakley.co.uk/index.html About Ann Oakley"، Ann Oakley's website"]</ref>

==آثار==

آن اکلی در حوزۀ مطالعات جنسیت و خانواده آثاری منتشر کرده که از جمله مهم‌ترین آنها می‌توان به کتاب‌های «جنس، جنسیت و جامعه»، «زنان تحت سلطه» و «کار خانگی»  اشاره کرد. محور اصلی این آثار، بررسی موقعیت زنان در جامعه مدرن و نقد نقش‌های سنتی مبتنی بر جنسیت است. به‌ویژه در کتاب «کار خانگی»، او برای نخستین‌بار مسئلۀ خانه‌داری را به‌عنوان شکلی از «کار» مورد توجه جدی قرار داد و آن را در چارچوب تحلیل‌های فمینیستی مطرح کرد.

او همچنین در حوزۀ ویراستاری علمی، با همکاری جولیت میچل، چند مجموعه مقاله تأثیرگذار در حوزۀ فمینیسم را ویرایش و منتشر کرده است. افزون بر این، اکلی در حوزۀ روش‌شناسی علوم انسانی، به ویژه درباره تعارض‌های روش‌شناختی در پژوهش‌های مرتبط با جنسیت، آثاری را به رشتۀ تحریر درآورده است.

در حوزۀ ادبیات داستانی نیز آن اکلی آثاری دارد که از جمله شناخته‌شده‌ترین آنها رمان «اتاق مردان» است و به‌عنوان یک کتاب پرفروش مطرح شد.<ref>[https://www.annoakley.co.uk/index.html Non-Fiction Books"، Ann Oakley's website"]</ref>

==دیدگاه‌ها==

پژوهش‌های آن اکلی به‌صورت ویژه بر سه محور کار خانگی، مادری و ساختار جنسیتی خانواده تمرکز دارد. وی تضادهای موجود در زندگی زناشویی را ناشی از تقابل میان تصویر آرمانی ازدواج با واقعیت‌های عینی می‌داند و این تعارض را در چهار حوزه کلی تحلیل می‌کند:

نخست، تقسیم کار جنسیتی که در آن مسئولیت کار خانگی و مراقبت از کودکان به عهده زنان گذاشته می‌شود و این امر به وابستگی مالی آنان می‌انجامد. دوم، تفاوت در نیازهای عاطفی زن و شوهر، که در آن زنان موظف به مدیریت عواطف و تنش‌های سایر اعضای خانواده هستند، بدون آنکه پشتوانه عاطفی مشابهی دریافت کنند. سوم، تفاوت در توان بدنی و دسترسی اقتصادی، که ممکن است موقعیت چانه‌زنی زنان را در خانواده تضعیف کند و حتی آنان را در معرض خشونت قرار دهد. چهارم، تحکیم کنترل مردان بر روابط جنسی و تصمیم‌گیری‌های مرتبط با باروری، که در آن تمایلات و نیازهای مردان محوریت دارد و از زنان انتظار می‌رود پاسخگوی این نیازها باشند.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/367576 بلالی؛ بختیاری سفر؛ محمدی؛ محققی؛ «عوامل مؤثر بر تضاد نقش های زنان و رابطه آن با تعارضات خانوادگی در شهر همدان» شماره4 زمستان 1395ش ]</ref>

اکلی کار خانگی را در جوامع مدرن دارای چند ویژگی متمایز می‌داند: این کار تقریباً به طور انحصاری توسط زنان انجام می‌پذیرد؛ عاملی برای وابستگی مالی زن به شوهر محسوب می‌شود؛ در محاسبات اقتصادی جامعه به عنوان «کار» به رسمیت شناخته نمی‌شود؛ و غالباً بر دیگر نقش‌های اجتماعی و حرفه‌ای زنان اولویت می‌یابد. به باور او، حتی با رفع موانع قانونی و نهادی، سدی به نام وظایف خانهداری همچنان به عنوان مانعی ساختاری در راه دستیابی به برابری جنسیتی باقی خواهد ماند.<ref>بلالی، ؛ بختیاری سفر؛ محمدی؛ محققی؛ «عوامل مؤثر بر تضاد نقش های زنان و رابطه آن با تعارضات خانوادگی در شهر همدان» شماره4 زمستان 1395ش</ref>

وی همچنین با ارائه مفهوم «اسطوره مادری»، باورهای رایج در این زمینه را مورد نقد قرار می‌دهد. به اعتقاد اکلی، این اسطوره بر سه ادعای نادرست استوار است: اینکه مادران به کودکان خود نیاز ذاتی دارند؛ که کودکان منحصراً به مادران بیولوژیک خود نیازمندند؛ و اینکه مادری عالی‌ترین دستاورد ممکن در زندگی یک زن است.<ref>Oakley, Ann (1976) Woman's Work: The Housewife, Past and Present, Vintage Books, NewYork.</ref>[۳] او با استناد به یافته‌های روان‌شناختی و مطالعات موردی مانند موفقیت فرزندخواندگی، استدلال می‌کند که میل به مادر شدن بیش از آنکه ریشه در غریزه داشته باشد، محصول شرایط فرهنگی و اجتماعی است و قابلیت مراقبت از کودک امری اکتسابی و آموختنی است.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/47429 بستان، «کارکردهای خانواده از منظر اسلام و فمنیست »حوزه و دانشگاه، شماره 35 1382ش]</ref> اکلی همچنین با تکیه بر شواهد میان‌فرهنگی، ادعای نیاز انحصاری کودک به مادر بیولوژیک را رد کرده و امکان مراقبت جمعی یا توسط افراد دیگر را مطرح می‌سازد.<ref>بستان، ((کارکردهاى خانواده از منظر اسلام و فمینیسم))،حوزه و دانشگاه 1382 شماره 35</ref>

== نقد دیدگاه ==

برخی از نویسندگان با تکیه بر منظومۀ فکری اسلامی، نقدهایی را بر این دیدگاه مطرح کرده‌اند. به باور آنان، در اسلام کار خانگی و مادری نه به عنوان بار تکلیفی نابرابر یا اسطوره‌ای فرهنگی، بلکه به مثابه نقش‌هایی معنادار و مبتنی بر فطرت در نظر گرفته می‌شوند.<ref>[http://ensani.ir/fa/article/285865/صادقی فسایی ، «ضرورت نظریه پردازی در حوزه مسایل زنان از تحقیق تا نظریه» شماره 50 زمستان 1389ش]</ref> این دسته از منتقدان اشاره می‌کنند که اگرچه تکفل اقتصادی خانواده در اسلام بر عهدۀ مرد است، این امر به معنای محرومیت زن از فعالیت اقتصادی در چارچوب موازین شرعی و اخلاقی نیست. در خصوص مادری، برخی محققان اسلامی بر این باورند که این نقش، جایگاهی خلاق و بی‌نظیر در نظام آفرینش تلقی می‌شود که با غریزه و فطرت زن هماهنگ است.<ref> وسائل‏ الشیعه، ج14، ص 280 ـ 309 و ج15، ص 184 ـ 190</ref>

به گفتۀ این منتقدان، بسیاری از اظهارات افراطی در نقد مادری، واکنشی به گفتمان اغراق‌شدۀ غربی در دو قرن اخیر است که با مبانی اسلامی سازگاری ندارد. آنان با پذیرش مواردی مانند فرزندخواندگی در سنت اسلامی، بر پیوند عمیق عاطفی و زیست‌شناختی مادر و فرزند تأکید دارند.[۹] همچنین استدلال می‌کنند که حتی اگر سقط جنین اختیاری فاقد عوارض روانی باشد، نمی‌تواند دلیلی بر نفی هرگونه ارتباط ویژه میان مادر و فرزند قلمداد شود. در نهایت، برخی از این محققان با رویکردی کارکردگرایانه، اولویت پرورش کودک توسط مادر طبیعی و فواید بی‌بدیل شیر مادر را ـ که در احکامی چون حق حضانت نیز متجلی است ـ مورد تأکید قرار می‌دهند.<ref>بستان، (( کارکردهاى خانواده از منظر اسلام و فمینیسم))،شماره35 1382ش</ref>

انجمن جامعه‌شناسی بریتانیا در ۲۰۱۱م به پاس مشارکت‌های آن اکلی در توسعۀ تاریخ جامعه‌شناسی در بریتانیا، یکی از نخستین جوایز دستاورد یک‌عمر فعالیت علمی را به او اعطا کرد. او در حال‌حاضر بخشی از وقت خود را به پژوهش اختصاص می‌دهد و باقی وقت را به نویسندگی، شنا و گذراندن زمان با خانواده و دوستان می‌پردازد.<ref>[https://www.annoakley.co.uk/index.html About Ann Oakley"، Ann Oakley's website"]</ref>

==پانویس==

== منابع==

*بستان، حسین، «کارکردهاى خانواده از منظر اسلام و فمینیسم»، مجلۀ حوزه و دانشگاه، شمارۀ 35، 1382شو

*بلالی، اسماعیل و بختیاری سفر، زهره، «عوامل مؤثر بر تضاد نقش‌های زنان و رابطه آن با تعارضات خانوادگی در شهر همدان»، مجلۀ جامعه‌شناسی کاربردی، شمارۀ 64، 1395ش.

*.About Ann Oakley", Ann Oakley's website, accessed on 17 December 2025"