عقیقه: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۳: / خط ۳: @@
 عقیقه در لغت به معنای موی نوزاد است<ref>عمید، فرهنگ فارسی عمید، ذیل واژة عقیقه. </ref> و در اصطلاح، به گوسفندی که در هفتۀ نخست پس از تولد نوزاد قربانی می‌کنند نیز گفته می‌شود.<ref>دهخدا، لغت نامه دهخدا، ذیل واژة عقیقه. </ref> برخی گفته‌اند چون معمولاً موی نوزاد را در روز هفتم تولد می‌تراشند و همراهش قربانی می‌کنند، این قربانی عقیقه نام گرفته است.<ref>محمدپادشاه، آنندراج، 1363ش، ذیل واژه عقیقه.</ref>
 ==عقیقه در فرهنگ اسلامی==
-عقیقه از آدابی است که پس از تولد [[نوزاد]] به آن سفارش شده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/6/25 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص24-35.]</ref> پیشینۀ عقیقه به صدر اسلام باز می‌گردد؛ در روایتی آمده است که [[پیامبر اکرم]]، در روز هفتم تولد نوادگان خود، [[امام حسن|حسن]] و [[امام حسین|حسین]]، موی سر ایشان را تراشید و هم‌سنگ آن نقره داد تا گوسفندی خریداری شود و آن را [[قربانی]] کرد و به قابله نیز سهمی از گوشت داد و گفت این عقیقه را بخورید و به دیگران [[اطعام]] کنید.<ref>[http://lib.eshia.ir/11005/6/33 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص33.]</ref> [[امام جعفر صادق]]، در روایتی بیان داشته است که در روز هفتم از طرف فرزند خود عقیقه کنید و سرش را بتراشید و به وزن مویش، نقره صدقه بدهید و عقیقه را تکه‌تکه کنید و بپزید و گروهی از [[مسلمان‌]]ها را برای خوردن آن دعوت کنید.<ref>[http://lib.eshia.ir/11005/6/27 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص27.]</ref>
+عقیقه از آدابی است که پس از تولد [[نوزاد]] به آن سفارش شده است.<ref>[https://lib.eshia.ir/11005/6/25 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص24-35.]</ref> پیشینۀ عقیقه به صدر اسلام باز می‌گردد؛ در روایتی آمده است که [[پیامبر اکرم]]، در روز هفتم تولد نوادگان خود، [[امام حسن|حسن]] و [[امام حسین|حسین]]، موی سر ایشان را تراشید و هم‌سنگ آن نقره داد تا گوسفندی خریداری شود و آن را [[قربانی]] کرد و به [[قابله]] نیز سهمی از گوشت داد و گفت این عقیقه را بخورید و به دیگران [[اطعام]] کنید.<ref>[http://lib.eshia.ir/11005/6/33 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص33.]</ref> [[امام جعفر صادق]]، در روایتی بیان داشته است که در روز هفتم از طرف فرزند خود عقیقه کنید و سرش را بتراشید و به وزن مویش، نقره صدقه بدهید و عقیقه را تکه‌تکه کنید و بپزید و گروهی از [[مسلمان]]ها را برای خوردن آن دعوت کنید.<ref>[http://lib.eshia.ir/11005/6/27 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص27.]</ref>
 برخی از روایات، همۀ وضعیت نوزاد را در گرو عقیقه دانسته‌‌اند<ref> [http://lib.eshia.ir/11005/6/25 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص25.]</ref> و گفته‌اند که به جاي عقيقه نمي‌توان پول آن را به فقير داد بلكه بايد نفس عقيقه صورت پذیرد، يعني حیوانی ذبح و قرباني شود و گوشت عقيقه را پخته و مردم را به خوردن آن دعوت كنند.<ref>[https://lib.eshia.ir/12637/1/306 طبرسي، الآداب الدينية للخزانة المعينية، ترجمه احمد عابدي، 1380ش، ص306.]</ref>
 عقیقه برای همگان؛ اعم از فقیر و ثروتمند، لازم است و بر زمان آن نیز تأکیدی نیست؛ اما اگر هیچ‌وقت موقعیت مالی فراهم نبود، از افراد ساقط می‌گردد.<ref>[http://lib.eshia.ir/11005/6/29 کلینی، الکافی، 1407ق، ج6، ص29.]</ref> البته در میان فقها نسبت به واجب بودن یا [[مستحب]] بودن عقیقه اختلاف است و گفته‌اند بهترین زمان عقیقه روز هفتم تولد است و اگر تأخیر شود، تا زمان [[بلوغ]] کودک بر عهدۀ پدر است و پس از بلوغ، بر عهدۀ خود فرد است.<ref>[https://lib.eshia.ir/12779/1/209 مجلسی، حلیة المتقین، 1424ق، ص209.] </ref>
 ==عقیقه در فرهنگ عمومی==
-عقیقه در مناطق و فرهنگ‌های گوناگون به صورت‌های متفاوتی برگزار می‌شود. برخی عقیقه را بین 7 تا 40 روز پس از تولد نوزاد و با هدف رفع بلاهای مختلف ذبح می‌کنند<ref>شکورزاده، عقاید و رسوم مردم خراسان،۱۳۶۳ش، ص65-66.</ref> و کله و پاچه آن را به روحانی محل، ران‌های گوسفند را به قابله و مابقی آن را بین 10 فقیر تقسیم می‌کنند.<ref>نظری، زلیخا و دیگران، مردم‌شناسی روستای ابیانه، ۱۳۸۴ش، ص543. </ref> در برخی نواحی این زمان تا 10 سالگی فرزند پسر است و عقیقه باید گوسفند سیاه رنگ کمتر از 2 سال باشد و هیچ عیب و نقصی در آن نباشد.  بعضی دیگر آن را پس از ختنه کردن فرزند پسر انجام می‌دهند.<ref>دانای علمی، فرهنگ عامۀ مردم تنکابن، ۱۳۸۹ش، ص208. </ref>  عقیقه در برخی مناطق به منظور نذر فرزنددار شدن<ref>همایونی، فرهنگ مردم سروستان، ۱۳۴۸- ۱۳۴۹ش، ص375.</ref> و یا صاحب فرزند پسر شدن<ref>لهسایی‌زاده و عبدالنبی، تاریخ و فرهنگ مردم دوان، ۱۳۷۰ش، ص121. </ref> نیز برگزار می‌شود. اما آنچه بین تمامی مناطق مشترک است اینکه پدر و مادری که عقیقه برای فرزند آن‌ها انجام می‌شود نباید از گوشت قربانی بخورند.<ref>ذوالفقاری و شیری، باورهای عامیانۀ مردم ایران، ۱۳۹۴ش، ص879..</ref>
+عقیقه در مناطق و فرهنگ‌های گوناگون به صورت‌های متفاوتی برگزار می‌شود. برخی عقیقه را بین ۷ تا ۴۰ روز پس از تولد نوزاد و با هدف رفع بلاهای مختلف ذبح می‌کنند<ref>شکورزاده، عقاید و رسوم مردم خراسان،۱۳۶۳ش، ص65-66.</ref> و کله و پاچه آن را به روحانی محل، ران‌های گوسفند را به [[قابله]] و مابقی آن را بین ۱۰ فقیر تقسیم می‌کنند.<ref>نظری، زلیخا و دیگران، مردم‌شناسی روستای ابیانه، ۱۳۸۴ش، ص543. </ref> در برخی نواحی این زمان تا ۱۰ سالگی فرزند پسر است و عقیقه باید گوسفند سیاه رنگ کمتر از ۲ سال باشد و هیچ عیب و نقصی در آن نباشد. بعضی دیگر آن را پس از [[ختنه]] کردن فرزند پسر انجام می‌دهند.<ref>دانای علمی، فرهنگ عامۀ مردم تنکابن، ۱۳۸۹ش، ص208. </ref>  عقیقه در برخی مناطق به منظور نذر فرزنددار شدن<ref>همایونی، فرهنگ مردم سروستان، ۱۳۴۸- ۱۳۴۹ش، ص375.</ref> و یا صاحب فرزند پسر شدن<ref>لهسایی‌زاده و عبدالنبی، تاریخ و فرهنگ مردم دوان، ۱۳۷۰ش، ص121. </ref> نیز برگزار می‌شود. اما آنچه بین تمامی مناطق مشترک است اینکه پدر و مادری که عقیقه برای فرزند آن‌ها انجام می‌شود نباید از گوشت قربانی بخورند.<ref>ذوالفقاری و شیری، باورهای عامیانۀ مردم ایران، ۱۳۹۴ش، ص879..</ref>
 ==پانویس==