برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
جز ویکی سازی |
||
| (۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱۸: | خط ۱۸: | ||
==مواد اولیه== | ==مواد اولیه== | ||
مواد اولیۀ لازم برای تهیۀ دیزی (آبگوشت)، شامل روغن، نمک، فلفل سیاه، سیر، گوجه فرنگی، نخود و لوبیا سفید، [[سیبزمینی]]، گوشت گوسفندی یا گوساله، پیاز و آب است.<ref>[https://www.tasvirezendegi.com/%D8%B7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D9%87%DB%8C%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C/ «طرز تهیۀ دیزی (آبگوشت) خوشمزه»، وبسایت تصویر زندگی.]</ref> امروزه، از انواع دیگر حبوبات و چاشنیها نیز در طبخ دیزی استفاده میکنند که از آن جمله میتوان به لیمو عمانی و فلفل سبز اشاره کرد. علاوه بر آن، در برخی از نقاط ایران، از سبزیجات معطری مانند جعفری، ترخون و نیز میوههای خشکی همچون زردآلو و به خشکشده در دیزی استفاده میکنند.<ref>[https://www.eligasht.com/Blog/travelguide/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D9%86%DA%AF%DB%8C/ «هر آنچه که باید دربارۀ دیزی سنگی یا آبگوشت بدانید!»، وبسایت مجلۀ گردشگری اِلیگشت.]</ref> | مواد اولیۀ لازم برای تهیۀ دیزی ([[آبگوشت]])، شامل روغن، نمک، فلفل سیاه، سیر، گوجه فرنگی، نخود و لوبیا سفید، [[سیبزمینی]]، گوشت گوسفندی یا گوساله، پیاز و آب است.<ref>[https://www.tasvirezendegi.com/%D8%B7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D9%87%DB%8C%D9%87-%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C/ «طرز تهیۀ دیزی (آبگوشت) خوشمزه»، وبسایت تصویر زندگی.]</ref> امروزه، از انواع دیگر حبوبات و چاشنیها نیز در طبخ دیزی استفاده میکنند که از آن جمله میتوان به لیمو عمانی و فلفل سبز اشاره کرد. علاوه بر آن، در برخی از نقاط ایران، از سبزیجات معطری مانند جعفری، ترخون و نیز میوههای خشکی همچون زردآلو و به خشکشده در دیزی استفاده میکنند.<ref>[https://www.eligasht.com/Blog/travelguide/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D9%86%DA%AF%DB%8C/ «هر آنچه که باید دربارۀ دیزی سنگی یا آبگوشت بدانید!»، وبسایت مجلۀ گردشگری اِلیگشت.]</ref> | ||
==روش پخت== | ==روش پخت== | ||
برای طبخ خوراک دیزی، ابتدا، گوشت را بههمراه دنبه، چربی و استخوانهای آن تفت میدهیم تا به روغن بیفتد. پس از آن، زردچوبه اضافه میشود تا بوی خامی زردچوبه گرفته شود. سپس، پیاز (بهصورت کامل)، سیر و حبوباتی که از قبل خیس شده، به گوشت افزوده میشود. در این مرحله، به اندازۀ 6 برابر مواد در داخل قابلمه، آب جوش ریخته میشود. سپس، با افزودن گوجههای پوستکنده، تمام مواد با حرارت کم پخته میشود. پس از پختهشدن گوشت، فلفل سبز، سیبزمینی و رب گوجۀ تفت داده شده و هر چاشنی دیگری به دیزی اضافه میشود. در این مرحله، سایر ادویهها از جمله نمک، فلفل و دارچین نیز به خوراک اضافه میشود.<ref> [https://namnak.com/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C.p15972 «دیزی؛ طرز تهیۀ دیزی»، وبسایت نمناک.]</ref><br> | برای طبخ خوراک دیزی، ابتدا، گوشت را بههمراه دنبه، چربی و استخوانهای آن تفت میدهیم تا به روغن بیفتد. پس از آن، زردچوبه اضافه میشود تا بوی خامی زردچوبه گرفته شود. سپس، پیاز (بهصورت کامل)، سیر و حبوباتی که از قبل خیس شده، به گوشت افزوده میشود. در این مرحله، به اندازۀ 6 برابر مواد در داخل قابلمه، آب جوش ریخته میشود. سپس، با افزودن گوجههای پوستکنده، تمام مواد با حرارت کم پخته میشود. پس از پختهشدن گوشت، فلفل سبز، سیبزمینی و رب گوجۀ تفت داده شده و هر چاشنی دیگری به دیزی اضافه میشود. در این مرحله، سایر ادویهها از جمله نمک، فلفل و دارچین نیز به خوراک اضافه میشود.<ref> [https://namnak.com/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C.p15972 «دیزی؛ طرز تهیۀ دیزی»، وبسایت نمناک.]</ref><br> | ||
| خط ۲۶: | خط ۲۷: | ||
دیزی، ظرفی است که آبگوشت را در آن طبخ میکنند. هرچند، امروزه، با ورود انواع دیگ و قابلمه (مانند ظروف لعابی، تفلون، شیشهای و سرامیکی)، استفاده از دیزی برای پخت آبگوشت کمتر شده است، اما هنوز هم استفاده از دیزی، از آنجایی که غذا را به آرامی و در مدت زمان زیادی میپزد و در نتیجه طعم و عطر غذا را حفظ میکند، طرفداران بسیاری دارد.<ref>[https://namnamak.com/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D9%88-%D8%AA%D9%85%D8%AF%D9%86/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A2%D8%A8%DA%AF%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D8%A8%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D8%B4 «تاریخچۀ انواع آبگوشت در ایران»، وبسایت نمنمک.]</ref> | دیزی، ظرفی است که آبگوشت را در آن طبخ میکنند. هرچند، امروزه، با ورود انواع دیگ و قابلمه (مانند ظروف لعابی، تفلون، شیشهای و سرامیکی)، استفاده از دیزی برای پخت آبگوشت کمتر شده است، اما هنوز هم استفاده از دیزی، از آنجایی که غذا را به آرامی و در مدت زمان زیادی میپزد و در نتیجه طعم و عطر غذا را حفظ میکند، طرفداران بسیاری دارد.<ref>[https://namnamak.com/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D9%88-%D8%AA%D9%85%D8%AF%D9%86/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%A2%D8%A8%DA%AF%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D8%A8%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D8%B4 «تاریخچۀ انواع آبگوشت در ایران»، وبسایت نمنمک.]</ref> | ||
==طرز خوردن دیزی== | ==طرز خوردن دیزی== | ||
برای سرو کردن دیزی، ابتدا آبِ آن را درون کاسه ریخته و تمام مخلفات آن، از جمله حبوبات، سیبزمینی، گوشت، پیاز و گوجه را درون ظرف دیزی نگه میدارند. سپس، مواد داخل ظرف را با گوشتکوب بهصورت کامل میکوبند. آبِ دیزی را نیز با نان ترید شده که معمولا از | برای سرو کردن دیزی، ابتدا آبِ آن را درون کاسه ریخته و تمام مخلفات آن، از جمله حبوبات، سیبزمینی، گوشت، پیاز و گوجه را درون ظرف دیزی نگه میدارند. سپس، مواد داخل ظرف را با گوشتکوب بهصورت کامل میکوبند. آبِ دیزی را نیز با نان ترید شده که معمولا از [[نان سنگک]] یا بربری استفاده میشود، میل میکنند. برخی از مردم، در کنار دیزی از چاشنیهایی همچون انواع ترشیجات، پیاز خام، سبزی خوردن و انواع نوشیدنی مانند دوغ یا نوشابه استفاده میکنند.<ref>[https://www.eligasht.com/Blog/travelguide/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D9%86%DA%AF%DB%8C/ «هر آنچه که باید دربارۀ دیزی سنگی یا آبگوشت بدانید!»، وبسایت مجلۀ گردشگری اِلیگشت.]</ref> | ||
==خواص طبی- درمانی== | ==خواص طبی- درمانی== | ||
برخی از کارشناسان، استفاده از دیزی برای طبخ غذا را منجر به حفظ سلامتی و برعکس، استفاده از برخی از انواع ظروف جدید مانند ظروف سرامیکی و تفلون را سرطانزا میدانند؛ زیرا قسمتهایی از ظروف جدید، بهمرور زمان از ظرف جدا شده و از طریق غذا وارد بدن میشوند که در نهایت منجر به بیماریهای مختلفی خواهند شد. دیزیهای سنگی، از دیدگاه طب سنتی، سالمترین ظروف اُرگانیک هستند که بهدلیل سنگی بودنِ آن، خاصیت مغناطیسی داشته و سبب تأمین آهن و منیزیم مورد نیاز برای بدن نیز میشوند.<ref>[https://www.totikala.ir/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D9%86%DA%AF%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/ «خواص دیزی سنگی چیست و نحوۀ استفادۀ صحیح از آن چگونه است؟»، وبسایت طوطی کالا.]</ref><br> | برخی از کارشناسان، استفاده از دیزی برای طبخ غذا را منجر به حفظ سلامتی و برعکس، استفاده از برخی از انواع ظروف جدید مانند ظروف سرامیکی و تفلون را سرطانزا میدانند؛ زیرا قسمتهایی از ظروف جدید، بهمرور زمان از ظرف جدا شده و از طریق غذا وارد بدن میشوند که در نهایت منجر به بیماریهای مختلفی خواهند شد. دیزیهای سنگی، از دیدگاه طب سنتی، سالمترین ظروف اُرگانیک هستند که بهدلیل سنگی بودنِ آن، خاصیت مغناطیسی داشته و سبب تأمین آهن و منیزیم مورد نیاز برای بدن نیز میشوند.<ref>[https://www.totikala.ir/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B3%D9%86%DA%AF%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/ «خواص دیزی سنگی چیست و نحوۀ استفادۀ صحیح از آن چگونه است؟»، وبسایت طوطی کالا.]</ref><br> | ||
| خط ۳۳: | خط ۳۵: | ||
==دیزی در ادبیات فارسی== | ==دیزی در ادبیات فارسی== | ||
در برخی از امثالوحِکَم فارسیزبانان، به واژه و برخی از ویژگیهای خوراک دیزی اشاره شده است؛ مانند: «در دیزی باز است، حیای گربه کجا رفته است؟!» بهمعنای حد خود را نگه داشتن؛ «دیزی از کار درآمده است» بهمعنای مجرب و ماهر بودن؛ «پسرخالۀ دستۀ دیزی کسی شدن» بهمعنای خود را به کسی چسباندن؛ «دیزی پشت سر کسی شکستن» بهمعنای آرزوی برنگشتن کسی را داشتن و «آب دیزی را زیاد کردن».<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ دیزی، وبسایت واژهیاب.]</ref> | در برخی از امثالوحِکَم فارسیزبانان، به واژه و برخی از ویژگیهای خوراک دیزی اشاره شده است؛ مانند: «در دیزی باز است، حیای گربه کجا رفته است؟!» بهمعنای حد خود را نگه داشتن؛ «دیزی از کار درآمده است» بهمعنای مجرب و ماهر بودن؛ «پسرخالۀ دستۀ دیزی کسی شدن» بهمعنای خود را به کسی چسباندن؛ «دیزی پشت سر کسی شکستن» بهمعنای آرزوی برنگشتن کسی را داشتن و «آب دیزی را زیاد کردن».<ref>[https://vajehyab.com/dehkhoda/%D8%AF%DB%8C%D8%B2%DB%8C دهخدا، لغتنامه، ذیل واژۀ دیزی، وبسایت واژهیاب.]</ref> | ||
علاوه بر آن، برخی از شاعران فارسیزبان نیز به این خوراک سنتی و محبوب ایرانی اشاره کردهاند. برای مثال، [[عطار]] در شعر خود به این واژه اشاره کرده است:<ref>[https://ganjoor.net/attar/manteghotteyr/porsesh/sh2 عطار، منطقالطیر، پرسش مرغان، وبسایت گنجور.]</ref><br> | علاوه بر آن، برخی از شاعران فارسیزبان نیز به این خوراک سنتی و محبوب ایرانی اشاره کردهاند. برای مثال، [[عطار نیشابوری]] در شعر خود به این واژه اشاره کرده است:<ref>[https://ganjoor.net/attar/manteghotteyr/porsesh/sh2 عطار، منطقالطیر، پرسش مرغان، وبسایت گنجور.]</ref><br> | ||
{{آغاز نستعلیق}} | {{آغاز نستعلیق}} | ||
{{شعر|نستعلیق}} | {{شعر|نستعلیق}} | ||
| خط ۴۵: | خط ۴۷: | ||
{{ب|حاجی علی و دیزی و آن سیر خوردنش|مشدآجلی بوز باشلای ییه ردی }} | {{ب|حاجی علی و دیزی و آن سیر خوردنش|مشدآجلی بوز باشلای ییه ردی }} | ||
{{پایان شعر}} | {{پایان شعر}} | ||
{{پایان نستعلیق}} | {{پایان نستعلیق}} | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
