جز تمیز کاری |
برچسبها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه |
||
| خط ۵: | خط ۵: | ||
نام این شاعر سیاستمدار، «علیشیر» و لقب وی «نظامالدّین»، تخلص او در اشعار ترکی «نوایی» و در اشعار فارسی «فانی» یا «فنایی» است. علیشیر نوایی، بهدلیل سرودن اشعار به دو [[زبان فارسی]] و تركی جغتایی، به لقب «ذواللسانین» (دوزبانه) نیز شهرت دارد. <ref>[https://ana.press/fa/news/448036/%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%AA%DB%8C%D9%85%D9%88%D8%B1%DB%8C «امیر علیشیر نوایی؛ وزیر هنردوست عهد تیموری»، خبرگزاری آنا.]</ref> | نام این شاعر سیاستمدار، «علیشیر» و لقب وی «نظامالدّین»، تخلص او در اشعار ترکی «نوایی» و در اشعار فارسی «فانی» یا «فنایی» است. علیشیر نوایی، بهدلیل سرودن اشعار به دو [[زبان فارسی]] و تركی جغتایی، به لقب «ذواللسانین» (دوزبانه) نیز شهرت دارد. <ref>[https://ana.press/fa/news/448036/%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%AA%DB%8C%D9%85%D9%88%D8%B1%DB%8C «امیر علیشیر نوایی؛ وزیر هنردوست عهد تیموری»، خبرگزاری آنا.]</ref> | ||
==زندگینامه== | ==زندگینامه== | ||
امیر علیشیر نوایی، فرزند «میرغیاثالدین»، در ۸۴۴ق در | امیر علیشیر نوایی، فرزند «میرغیاثالدین»، در ۸۴۴ق در [[هرات]] به دنیا آمد. وی آموزش اولیه را نزد پدر آغاز کرد و برای ادامۀ تحصیل به سمرقند<ref>[https://www.irna.ir/news/84222673/%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D8%A8-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D9%84%D8%AA-%D9%87%D8%A7-%D8%B4%D8%AF «علیشیر نوایی، ادیب دولتمردی که سفیر دوستی ملتها شد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و شهرهای دیگر رفت. وی از بزرگزادگان خاندان جغتای، پسر چنگیزخان، حاکم ماوراءالنهر، [[کاشغر]]، [[بلخ]] و [[بدخشان]] بود.<ref>[http://afghanpaper.com/nbody.php?id=114564 «زندگینامه امیرعلی شیرنوایی»، وبسایت شبکۀ اطلاعرسانی افغانستان.]</ref> هنگامی که «سلطانحسین بایقرا میرزا» در هرات به سلطنت رسید، امیر علیشیر نوایی را که در کودکی با وی همدرس و هممدرسه بود، <ref>[https://ana.press/fa/news/448036/%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA-%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%AA%DB%8C%D9%85%D9%88%D8%B1%DB%8C «امیر علیشیر نوایی؛ وزیر هنردوست عهد تیموری»، خبرگزاری آنا.]</ref> از سمرقند فراخواند و منصب مُهرداری خود را به وی داد و مدتی بعد، سمت صدارت (نخستوزیری) را نیز به او واگذار کرد. نوایی پس از مدتی از امور حکومتی کنار رفت و با همراهی [[عبدالرحمان جامی]]، درویشی را بر همه امور ترجیح داد، اما همچنان مورد توجه سلطان حسین بود و شاهزادگان سلطان ملزم به استفاده از جلسههای درس وی بودند.<ref>[https://www.irna.ir/news/84222673/%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D8%A8-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B3%D9%81%DB%8C%D8%B1-%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D9%84%D8%AA-%D9%87%D8%A7-%D8%B4%D8%AF «علیشیر نوایی، ادیب دولتمردی که سفیر دوستی ملتها شد»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||
==سیرۀ عملی و اخلاقی== | ==سیرۀ عملی و اخلاقی== | ||
امیر علیشیر نوایی، مردی متواضع و نیکورفتار و با اهل ادب و هنر، همیشه در تعامل بود و در پرورش و تشویق آنها میکوشید. وی هنر و هنرمندان را دوست میداشت و نقاشان، خطاطان و موسیقیدانان نزد او از جایگاه بلندی برخوردار بودند.<ref>[https://www.irna.ir/news/81497163/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%86%D8%B8%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D9%83%D8%B2%DB%8C «نگاهی به شخصیت امیر علی شیر نوایی از دیدگاه صاحبنظران آسیای مركزی» خبرگزاری ایرنا.]</ref> | امیر علیشیر نوایی، مردی متواضع و نیکورفتار و با اهل ادب و هنر، همیشه در تعامل بود و در پرورش و تشویق آنها میکوشید. وی هنر و هنرمندان را دوست میداشت و نقاشان، خطاطان و موسیقیدانان نزد او از جایگاه بلندی برخوردار بودند.<ref>[https://www.irna.ir/news/81497163/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%86%D8%B8%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D9%83%D8%B2%DB%8C «نگاهی به شخصیت امیر علی شیر نوایی از دیدگاه صاحبنظران آسیای مركزی» خبرگزاری ایرنا.]</ref> | ||