جز ویکی سازی و تمیزکاری |
جز ویکی سازی و تمیزکاری |
||
| (۹ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''اورامان؛''' روستایی پلکانی و تاریخی در دامنه کوهستان با طبیعتی بکر در کردستان. | |||
روستای اورامان یا اورامانات یکی از زیباترین روستاهای پلکانی است که در [[استان کردستان]] قرار دارد.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «اورامان یا اورامانات، روستایی تاریخی برفراز ابرها»، وبسایت ایرانگرد، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> این روستا دارای طبیعت بینظیر و معماری منحصربهفردی است.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وب سایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.] </ref> این روستای زیبا در دل کوه و طبیعت با معماری شگفتانگیز سالانه میزبان گردشگران و توریستهای متعددی است.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=152239 محمدیپور و عبدالهی، «پیامدهای توسعه اقتصادی- اجتماعی در کردستان ایران بعد از انقلاب اسلامی: مطالعه موردی منطقه اورامان ژاورو»، 1390ش، ص60.]</ref> | روستای اورامان یا اورامانات یکی از زیباترین روستاهای پلکانی است که در [[استان کردستان]] قرار دارد.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «اورامان یا اورامانات، روستایی تاریخی برفراز ابرها»، وبسایت ایرانگرد، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> این روستا دارای طبیعت بینظیر و معماری منحصربهفردی است.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وب سایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.] </ref> این روستای زیبا در دل کوه و طبیعت با معماری شگفتانگیز سالانه میزبان گردشگران و توریستهای متعددی است.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=152239 محمدیپور و عبدالهی، «پیامدهای توسعه اقتصادی- اجتماعی در کردستان ایران بعد از انقلاب اسلامی: مطالعه موردی منطقه اورامان ژاورو»، 1390ش، ص60.]</ref> | ||
==موقعیت جغرافیایی== | ==موقعیت جغرافیایی== | ||
اورامان روستایی از توابع | اورامان روستایی از توابع سروآباد در [[استان کردستان]] است. این روستا در دل [[رشتهکوه زاگرس]]، در مسیر رودخانه سیروان قرار گرفته است.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=323152 . محمدی و همکاران، «سنجش رابطه مشارکت در فعالیتهای گردشگری با بهزیستی ذهنی زنان روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1396ش، ص 569.]</ref> اورامان از شمال به کردستان، از غرب به عراق و از جنوب به جوانرود محدود می شود.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=149766 . غنیان و همکاران، «ارزیابی فضای کارآفرینی در گردشگری روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1391ش، ص100.]</ref> این روستا در جنوبشرقی [[مریوان]] و در ۷۵ کیلومتری این شهر قرارگرفته است.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=305518 . مولانایی و سلیمانی، «بازشناخت مولفههای هویت اصیل معماری بومی ایرانی در غرب کشور، نمونه موردی: اورامان کردستان»، 1395ش، ص4.]</ref> | ||
==نامگذاری== | ==نامگذاری== | ||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
==زبان و مذهب== | ==زبان و مذهب== | ||
مردم اورامان به زبان کُردی و گویش اورامی که یکی از گویشهای گورانی و زیرگروهی از گویشهای شمال غرب [[ایران]] است، سخن میگویند.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=199619 . شمس و همکاران، «توریسم و توانمندسازی اقتصاد روستایی (نمونه موردی: روستای اورامان تخت)»، 1391ش، ص 58.]</ref> مردم اورامان قبل از [[اسلام]]، زرتشتی و یگانهپرست بودهاند؛ اما امروزه اهالی روستا [[مسلمان]] و پیرو مذهب شافعی هستند.<ref>م[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=305518 مولانایی و سلیمانی، «بازشناخت مولفههای هویت اصیل معماری بومی ایرانی در غرب کشور، نمونه موردی: اورامان کردستان»، 1395ش، ص120.]</ref> در این روستا صوفیان پیرو طریقة نقشبندیه و دراویش پیرو طریقة قادریه نیز حضور دارند.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وبسایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]-</ref> | مردم اورامان به زبان کُردی و گویش اورامی که یکی از گویشهای گورانی و زیرگروهی از گویشهای شمال غرب [[ایران]] است، سخن میگویند.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=199619 . شمس و همکاران، «توریسم و توانمندسازی اقتصاد روستایی (نمونه موردی: روستای اورامان تخت)»، 1391ش، ص 58.]</ref> مردم اورامان قبل از [[اسلام]]، [[آیین زرتشت|زرتشتی]] و یگانهپرست بودهاند؛ اما امروزه اهالی روستا [[مسلمان]] و پیرو مذهب شافعی هستند.<ref>م[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=305518 مولانایی و سلیمانی، «بازشناخت مولفههای هویت اصیل معماری بومی ایرانی در غرب کشور، نمونه موردی: اورامان کردستان»، 1395ش، ص120.]</ref> در این روستا صوفیان پیرو طریقة نقشبندیه و دراویش پیرو طریقة قادریه نیز حضور دارند.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وبسایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]-</ref> | ||
==تاریخچه== | ==تاریخچه== | ||
| خط ۱۷: | خط ۱۷: | ||
==آداب و رسوم== | ==آداب و رسوم== | ||
مردم اورامان در چارچوب آداب و رسوم کردزبانان، فرهنگی آمیخته با موسیقی و ترانهخوانی دارند. از جمله آدابورسوم خاص مردمان این روستا کوچهای ییلاقی، | مردم اورامان در چارچوب آداب و رسوم کردزبانان، فرهنگی آمیخته با موسیقی و ترانهخوانی دارند. از جمله آدابورسوم خاص مردمان این روستا کوچهای ییلاقی، [[جشن پیرشالیار]]، رقص و موسیقی محلی و مراسم آشپختن است.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=149766 . غنیان و همکاران، «ارزیابی فضای کارآفرینی در گردشگری روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1391ش، ص109.]</ref> جغرافیای طبیعی، خاستگاه بسیاری از آداب و رسوم، باورها، گویش، موسیقی، پزشکی بومی و صنایع دستی در این منطقه است.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=323152 محمدی و همکاران، «سنجش رابطه مشارکت در فعالیتهای گردشگری با بهزیستی ذهنی زنان روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1396ش، ص 571.]</ref> | ||
مراسم | [[مراسم پیرشالیار]]، مجموعهای از سویههای شناختی و فرهنگی مردمان این دیار را نشان میدهد. <ref> [https://www.iranview.ir/post/10431 . «مطالعهی انسانشناختی مراسمهای آیینی روستای اورامان تخت»، وبسایت نمای ایران، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> اهالی روستای اورامان در آخرین چهارشنبه و پنجشنبه قبل از ۱۵ بهمن هر سال، این مراسم با قدمت هزارساله را برگزار میکنند.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=323152 محمدی و همکاران، «سنجش رابطه مشارکت در فعالیتهای گردشگری با بهزیستی ذهنی زنان روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1396ش، ص 569.]</ref> آنها در این مراسم به قربانی دام، دفزنی، خوردن آش مخصوص و شبنشینی میپردازند.<ref> [https://safarmarket.com/blog/attractions/iran/sanandaj/uraman-takht-kurdistan . «روستای اورامان تخت مریوان»، وبسایت سفر مارکت، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> | ||
موسیقی محلی نیز در روستای اورامان از اهمیت ویژهای برخوردار است. مردمان محلی به مناسبتهای گوناگون مانند [[عروسی]] و برداشت محصولات [[کشاورزی]]، به رقص محلی و دفنوازی میپردازند.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وبسایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش. -]</ref> همچنین ساکنان اورامان در مراسم عزاداریهای خود به مویهخوانی محلی و شیونکردن میپردازند.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=152239 محمدیپور و عبدالهی، «پیامدهای توسعه اقتصادی- اجتماعی در کردستان ایران بعد از انقلاب اسلامی: مطالعه موردی منطقه اورامان ژاورو»، 1390ش، ص63.]</ref> | موسیقی محلی نیز در روستای اورامان از اهمیت ویژهای برخوردار است. مردمان محلی به مناسبتهای گوناگون مانند [[عروسی]] و برداشت محصولات [[کشاورزی]]، به رقص محلی و دفنوازی میپردازند.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وبسایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش. -]</ref> همچنین ساکنان اورامان در مراسم عزاداریهای خود به مویهخوانی محلی و شیونکردن میپردازند.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=152239 محمدیپور و عبدالهی، «پیامدهای توسعه اقتصادی- اجتماعی در کردستان ایران بعد از انقلاب اسلامی: مطالعه موردی منطقه اورامان ژاورو»، 1390ش، ص63.]</ref> | ||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
==ویژگیها== | ==ویژگیها== | ||
روستای اورامان در غرب [[ایران]] و در دل رشتهکوههای زاگرس و در دامنة کوههای مرتفع | روستای اورامان در غرب [[ایران]] و در دل [[رشتهکوههای زاگرس]] و در دامنة کوههای مرتفع کردستان است.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=199619 شمس و همکاران، «توریسم و توانمندسازی اقتصاد روستایی (نمونه موردی: روستای اورامان تخت)»، 1391ش، ص 61.]</ref> شیب تند دامنة صخرهای کوه اورامان سببشده که روستا به شکل پلکانی ساخته شود.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=305518 مولانایی و سلیمانی، «بازشناخت مولفههای هویت اصیل معماری بومی ایرانی در غرب کشور، نمونه موردی: اورامان کردستان»، 1395ش، ص116.]</ref> علاوه بر معماری منحصربهفرد روستای اورامان، موقعیت مکانی این روستا و قرار گرفتن آن در دل طبیعت بکر زاگرس از دیگر ویژگیهای اورامان است.<ref>[https://safarmarket.com/blog/attractions/iran/sanandaj/uraman-takht-kurdistan «روستای اورامان تخت مریوان»، وبسایت سفر مارکت، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> این منطقه در ارتفاع بالایی از سطح دریا قرار دارد بهطوری که فاصله ابرها تا ساختمانهای روستا بسیار نزدیک است.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=199619 شمس و همکاران، «توریسم و توانمندسازی اقتصاد روستایی (نمونه موردی: روستای اورامان تخت)»، 1391ش، ص 59.]</ref> گاهی ابرها، خانههای اورامان را دربر گرفته و فضای روستا را رویایی میسازند.<ref> [https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «اورامان یا اورامانات، روستایی تاریخی برفراز ابرها»، وبسایت ایرانگرد، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> طبیعتگردی در دل کوههای سرسبز اورامان از دیگر تفریحات و زیبایهای این روستا است.<ref> [https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=149766 . غنیان و همکاران، «ارزیابی فضای کارآفرینی در گردشگری روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1391ش، ص112.]</ref> جنگلهای مستقر در اطراف روستای اورامان، پوشیده از درختان [[گردو]]، [[بلوط]]، گلابیوحشی و زالزالک است که باعث معطر شدن هوا و زیبایی طبیعت این منطقه شده است.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=323152 محمدی و همکاران، «سنجش رابطه مشارکت در فعالیتهای گردشگری با بهزیستی ذهنی زنان روستایی (مطالعه موردی: منطقه اورامان)»، 1396ش، ص 567.]</ref> این روستا در مسیر دو رودخانه به نامهای «سیروان» و «لیله» قرارگرفته است.<ref>[https://www.irna.ir/subject/84050351/%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%86 «اورامانات در مسیر جهانی شدن»، وبسایت ایرنا، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش.]</ref> تلفیق کوهستان، معماری پلکانی روستا، طبیعت بکر، رودخانه، چشمهسار و پوششهای گیاهی متنوع در این روستا، این مکان را به یک منطقة طبیعی، تاریخی و گردشگری تبدیلکرده است.<ref>[https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?ID=152239 محمدیپور و عبدالهی، «پیامدهای توسعه اقتصادی- اجتماعی در کردستان ایران بعد از انقلاب اسلامی: مطالعه موردی منطقه اورامان ژاورو»، 1390ش، ص62.]</ref> | ||
==معماری== | ==معماری== | ||
| خط ۴۲: | خط ۴۲: | ||
==سوغاتیها و صنایع دستی== | ==سوغاتیها و صنایع دستی== | ||
در روستای اورامان تولید صنایع دستی، قدمت طولانی دارد. از تولیدات هنرهاى سنتى این روستا مانند | در روستای اورامان تولید صنایع دستی، قدمت طولانی دارد. از تولیدات هنرهاى سنتى این روستا مانند [[سجاده]]، [[گلیمبافی|گلیم]]، نمد، سبد و [[گیوهبافی|گیوه]] بهعنوان [[سوغاتی|سوغات]] استفاده میشود.<ref> . [./Https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx%3FID=199619 شمس و همکاران، «توریسم و توانمندسازی اقتصاد روستایی (نمونه موردی: روستای اورامان تخت)»، 1391ش، ص 63.] </ref> | ||
==امکانات رفاهی== | ==امکانات رفاهی== | ||
| خط ۴۸: | خط ۴۸: | ||
==مسیر دسترسی== | ==مسیر دسترسی== | ||
بهمنظور سفر و دسترسی به روستای اورامان در | بهمنظور سفر و دسترسی به روستای اورامان در [[استان کردستان]]، میتوان از [[مریوان]] حرکت کرد و بعد از پیمودن ۷۵ کیلومتر مسافت، به روستای اورامان رسید.<ref>[https://irangard.com/mag/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86/ . «گردشگری در بهشت اورامانات»، وبسایت خبرگزاری مهر، تاریخ بازدید: 26 تیر 1401ش. -]</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||