حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
حبیب الله نجفی (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱۳: خط ۱۳:
عبادی در خانواده‌ای با پیشینۀ حقوقی و تحصیلات دانشگاهی پرورش یافت و در ۲۳ سالگی به نخستین قاضی زن ایران تبدیل شد. او که در آغاز انقلاب اسلامی از حامیان آن بود و در شب‌های پیروزی شعار الله‌اکبر سر می‌داد، پس از ممنوعیت قضاوت زنان، به دبیری دادگاه منصوب و سپس از ادامۀ فعالیت در رشتۀ حقوق بازماند. این تجربۀ محرومیت، همراه با مشاهدۀ پرونده‌هایی که به باور وی نابرابری‌های قانونی را نمایان می‌کرد، او را به سمت وکالت و دفاع از حقوق زنان سوق داد.<ref>[https://www.irna.ir/news/5008168/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88-%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86 «زندگینامه و مصاحبه با شیرین عبادی در روزنامه گاردین»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  
عبادی در خانواده‌ای با پیشینۀ حقوقی و تحصیلات دانشگاهی پرورش یافت و در ۲۳ سالگی به نخستین قاضی زن ایران تبدیل شد. او که در آغاز انقلاب اسلامی از حامیان آن بود و در شب‌های پیروزی شعار الله‌اکبر سر می‌داد، پس از ممنوعیت قضاوت زنان، به دبیری دادگاه منصوب و سپس از ادامۀ فعالیت در رشتۀ حقوق بازماند. این تجربۀ محرومیت، همراه با مشاهدۀ پرونده‌هایی که به باور وی نابرابری‌های قانونی را نمایان می‌کرد، او را به سمت وکالت و دفاع از حقوق زنان سوق داد.<ref>[https://www.irna.ir/news/5008168/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88-%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86 «زندگینامه و مصاحبه با شیرین عبادی در روزنامه گاردین»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  


== دیدگاه‌ها ==
== دیدگاه‌های شیرین عبادی ==


=== اسلام و حقوق بشر ===
=== اسلام و حقوق بشر ===
خط ۳۶: خط ۳۶:
== انتقاد به دیدگاه‌های شیرین عبادی ==
== انتقاد به دیدگاه‌های شیرین عبادی ==


* منتقدان در نقد دیدگاه شیرین عبادی درباره سازگاری اسلام و حقوق بشر، نکات زیر قابل را مطرح کرده‌اند: نخست آنکه وی با پذیرش نظریه برخورد تمدن‌ها و تلاش برای ارائه تفسیری از اسلام منطبق با دموکراسی و حقوق بشر غربی، در عمل راهی را پیشنهاد می‌کند که از موضع ضعف در برابر گفتمان مسلط غربی برآمده است. از منظر منتقدان، این رویکرد به نوعی مشروعیت‌بخشی به مبانی فکری غرب به شمار می‌آید. دوم، استناد عبادی به پذیرش حکمیت توسط امام علی برای اثبات همخوانی اسلام با دموکراسی، از نظر منتقدان فاقد دقت تاریخی است؛ زیرا پذیرش حکمیت در شرایط خاص و به‌دلیل چاره‌ناچیری صورت گرفت، نه به‌عنوان تأیید اصل برتری رأی اکثریت بر حق. همچنین مشورت در اسلام امری استحبابی و در چارچوب ارزش‌های دینی است، در حالی که دموکراسی غربی الزامی و مبتنی بر مبانی سکولار است.  سوم، عبادی میان عملکرد ناصواب برخی حکومت‌های اسلامی و اصل اسلام خلط کرده و از این طریق به نفع حقوق بشر غربی نتیجه‌گیری می‌کند. به باور منتقدان، اسلام نه با حکومت‌های استبدادی همسان است و نه با حقوق بشر غربی، بلکه دارای مبانی مستقل و ارزش‌های خاص خود است که باید با رجوع به منابع اصیل دینی استخراج شود.  چهارم، تنوع تفاسیر از دین را نمی‌توان به معنای حقانیت همه آنها یا انکار اصول ثابت و ضروری اسلام دانست. وجود تفسیرهای گوناگون در فروع، نافی اصول مسلم و تغییرناپذیر دین نیست و نمی‌توان عملکرد گروه‌های خاص را به عنوان نماینده اسلام راستین معرفی کرد. منتقدان بر این باورند که راه‌حل چالش‌های جهان اسلام نه در تطبیق اسلام با هنجارهای غربی، بلکه در بازگشت به منابع اصیل و اجتهاد پویا در چارچوب ارزش‌های اسلامی است.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/20101205093933-1466.pdf عبادی، «اسلام و حقوق بشر»، ۱۳۸۵ش، ص296-297.]</ref>
* منتقدان در نقد دیدگاه شیرین عبادی درباره سازگاری اسلام و حقوق بشر، نکات زیر قابل را مطرح کرده‌اند: نخست آنکه وی با پذیرش نظریه برخورد تمدن‌ها و تلاش برای ارائه تفسیری از اسلام منطبق با دموکراسی و حقوق بشر غربی، در عمل راهی را پیشنهاد می‌کند که از موضع ضعف در برابر گفتمان مسلط غربی برآمده است. از منظر منتقدان، این رویکرد به نوعی مشروعیت‌بخشی به مبانی فکری غرب به شمار می‌آید. دوم، استناد عبادی به پذیرش حکمیت توسط امام علی برای اثبات همخوانی اسلام با دموکراسی، از نظر منتقدان فاقد دقت تاریخی است؛ زیرا پذیرش حکمیت در شرایط خاص و به‌دلیل چاره‌ناچیری صورت گرفت، نه به‌عنوان تأیید اصل برتری رأی اکثریت بر حق. همچنین مشورت در اسلام امری استحبابی و در چارچوب ارزش‌های دینی است، در حالی که دموکراسی غربی الزامی و مبتنی بر مبانی سکولار است.  سوم، عبادی میان عملکرد ناصواب برخی حکومت‌های اسلامی و اصل اسلام خلط کرده و از این طریق به نفع حقوق بشر غربی نتیجه‌گیری می‌کند. به باور منتقدان، اسلام نه با حکومت‌های استبدادی همسان است و نه با حقوق بشر غربی، بلکه دارای مبانی مستقل و ارزش‌های خاص خود است که باید با رجوع به منابع اصیل دینی استخراج شود.  چهارم، تنوع تفاسیر از دین را نمی‌توان به معنای حقانیت همه آنها یا انکار اصول ثابت و ضروری اسلام دانست. وجود تفسیرهای گوناگون در فروع، نافی اصول مسلم و تغییرناپذیر دین نیست و نمی‌توان عملکرد گروه‌های خاص را به عنوان نماینده اسلام راستین معرفی کرد. منتقدان بر این باورند که راه‌حل چالش‌های جهان اسلام نه در تطبیق اسلام با هنجارهای غربی، بلکه در بازگشت به منابع اصیل و اجتهاد پویا در چارچوب ارزش‌های اسلامی است.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/20101205093933-1466.pdf عبادی، «اسلام و حقوق بشر»، ۱۳۸۵ش، ص296-297.]</ref>
* عبادی وضعیت حقوق بشر در ۱۳۸۸ش را نامطلوب ارزیابی کرده، اما مشخص نمی‌کند چه رویداد جدیدی در این سال رخ داده که منجر به این ارزیابی شده است. به باور منتقدان قطعنامه‌های مجمع عمومی سازمان ملل علیه ایران پدیده تازه‌ای نیست و در طول حیات انقلاب اسلامی مکرراً اتفاق افتاده است. مواردی که اغلب محور این انتقادات قرار می‌گیرد، مانند دیه، ارث و شهادت زنان، ریشه در مبانی دینی جمهوری اسلامی دارد که از ابتدای انقلاب وجود داشته و جزئی از باورهای مردم ایران است.
* عبادی وضعیت حقوق بشر در ۱۳۸۸ش را نامطلوب ارزیابی کرده، اما مشخص نمی‌کند چه رویداد جدیدی در این سال رخ داده که منجر به این ارزیابی شده است. به باور منتقدان قطعنامه‌های مجمع عمومی سازمان ملل علیه ایران پدیده تازه‌ای نیست و در طول حیات انقلاب اسلامی مکرراً اتفاق افتاده است. مواردی که اغلب محور این انتقادات قرار می‌گیرد، مانند دیه، ارث و شهادت زنان، ریشه در مبانی دینی جمهوری اسلامی دارد که از ابتدای انقلاب وجود داشته و جزئی از باورهای مردم ایران است.
* اگرچه دولت پیشین به میثاق‌های حقوق بشری پیوسته بود، اما بر اساس اصل چهارم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، کلیه قوانین و مقررات کشور باید بر اساس موازین اسلامی باشد و این اصل بر سایر اصول قانون اساسی و قوانین حاکم است.
* اگرچه دولت پیشین به میثاق‌های حقوق بشری پیوسته بود، اما بر اساس اصل چهارم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، کلیه قوانین و مقررات کشور باید بر اساس موازین اسلامی باشد و این اصل بر سایر اصول قانون اساسی و قوانین حاکم است.
خط ۶۰: خط ۶۰:


=== نام‌گذاری خیابانی در فرانسه ===
=== نام‌گذاری خیابانی در فرانسه ===
در تاریخ ۱۶ مارس ۲۰۱۱ میلادی، یکی از خیابان‌های شهر پواتیه در فرانسه تغییر نام یافت و به نام شیرین عبادی،  نام‌گذاری شد.
در تاریخ ۱۶ مارس ۲۰۱۱ میلادی، یکی از خیابان‌های شهر پواتیه در فرانسه تغییر نام یافت و به نام شیرین عبادی،  نام‌گذاری شد.<ref>«نگاهی به زندگی حرفه‌ای شیرین عبادی»، وب‌سایت وکلاپرس.</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==