حمید گلزار (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
||
| خط ۵: | خط ۵: | ||
==ویژگیهای سبکشناختی لباس مردم آذربایجان== | ==ویژگیهای سبکشناختی لباس مردم آذربایجان== | ||
افراد بهواسطۀ سبک پوشش خود، وجود و هویت خود را نشان میدهند. لباس مردم آذربایجان نیز دارای قوانین و چارچوبهایی است که بهعنوان سبک پوشش مردم آذری شناخته میشود. این سبکها تابع عوامل مختلفی است:<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیتهای پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص71.]</ref> | افراد بهواسطۀ سبک پوشش خود، وجود و هویت خود را نشان میدهند. لباس مردم آذربایجان نیز دارای قوانین و چارچوبهایی است که بهعنوان سبک پوشش مردم آذری شناخته میشود. این سبکها تابع عوامل مختلفی است:<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیتهای پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص71.]</ref> | ||
=== | ===شیوه معیشت و اوضاع اقتصادی=== | ||
در آذربایجان شرقی از دیرباز ابریشم به مقدار زیادی تولید میشد و به همین دلیل بیشتر لباسها از ابریشم بود. در روستاها و ایلات عشایر مردم به دامداری مشغول بودند؛ به همین سبب به الیاف پشم دسترسی بیشتری داشتند. استفاده از پشم در تولید البسه بسیار رایج بوده و امروزه نیز از الیاف پشمی در تهیة جورابهای پشمی بهکار میرود. | در آذربایجان شرقی از دیرباز ابریشم به مقدار زیادی تولید میشد و به همین دلیل بیشتر لباسها از ابریشم بود. در روستاها و ایلات عشایر مردم به دامداری مشغول بودند؛ به همین سبب به الیاف پشم دسترسی بیشتری داشتند. استفاده از پشم در تولید البسه بسیار رایج بوده و امروزه نیز از الیاف پشمی در تهیة جورابهای پشمی بهکار میرود. | ||
این منطقه از قدیم، اوضاع و شرایط اقتصادی خوبی داشته؛ بهطوریکه تولیدات گوناگون آن باعث شده که لباس مردم این استان در طرح، نقش و رنگ از تنوع بسیاری برخوردار باشد. لباس مردمی که در روستاها و ایلات عشایر زندگی میکنند، گرمتر و همچنین لباس زنان مشغول کار بادوامتر، راحتتر و آزادتر از زنان شهری است. در گذشته زنان شهری بیشتر در محیط خانه بودند و لباسهای ظریفتری میپوشیدند. هنگام بیرون رفتن از خانه نیز از چادر استفاده میکردند. | این منطقه از قدیم، اوضاع و شرایط اقتصادی خوبی داشته؛ بهطوریکه تولیدات گوناگون آن باعث شده که لباس مردم این استان در طرح، نقش و رنگ از تنوع بسیاری برخوردار باشد. لباس مردمی که در روستاها و ایلات عشایر زندگی میکنند، گرمتر و همچنین لباس زنان مشغول کار بادوامتر، راحتتر و آزادتر از زنان شهری است. در گذشته زنان شهری بیشتر در محیط خانه بودند و لباسهای ظریفتری میپوشیدند. هنگام بیرون رفتن از خانه نیز از چادر استفاده میکردند. | ||
تزیینات بهکار رفته در پوشاک زنان ایلی و روستایی سکههایی بود که روی لباسهای خود میدوختند و در گذشته بیانگر اوضاع اقتصادی و اجتماعی آنان بوده؛ اما امروزه بیشتر جنبة تزیینی دارد و نوعی پسانداز برای خانوادهها است. تزیینات ظریف کار شده روی لباسهای زنان شهری نشاندهندة فراغت بیشتر آنها برای انجام کارهای ظریف است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیتهای پوشاک سنتی به منظور طراحی و 73.مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص72] </ref> | تزیینات بهکار رفته در پوشاک زنان ایلی و روستایی سکههایی بود که روی لباسهای خود میدوختند و در گذشته بیانگر اوضاع اقتصادی و اجتماعی آنان بوده؛ اما امروزه بیشتر جنبة تزیینی دارد و نوعی پسانداز برای خانوادهها است. تزیینات ظریف کار شده روی لباسهای زنان شهری نشاندهندة فراغت بیشتر آنها برای انجام کارهای ظریف است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیتهای پوشاک سنتی به منظور طراحی و 73.مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص72] </ref> | ||
===موقعیت جغرافیایی، تاریخی و سیاسی=== | ===موقعیت جغرافیایی، تاریخی و سیاسی=== | ||
در دورههای صفویه و ایلخانی، آذربایجان پایتخت ایران بود که این امر باعث شکوفایی صنایع و هنرها در این منطقه شد. از طرفی هم بهدلیل قرارگرفتن آذربایجان در مسیر جادۀ ابریشم، بر غنای فرهنگی این شهر افزوده شد. بافت پارچههای ابریشمی و زری از دیرباز در این منطقه رایج بود؛ بهطوریکه عصر طلایی و درخشان بافندگی به دورة صفویه تعلق دارد. در موزۀ آستان قدس رضوی و موزة هنرهای تزیینی اصفهان، نمونههایی از پارچههای حریر ساده، ابریشم زربفت و مخمل ابریشمی دیده میشود. در آذربایجان شرقی، ابریشم به وفور یافت میشد که این امر به ظرافت پوشاک این منطقه میافزود. آذربایجان بهدلیل تولید انبوه پارچه و نیز رونق دادوستد به پارچههای بومی نیز دسترسی داشت و آنها را به سایر مناطق ارسال میکرد. این امر سبب تنوع در لباسها شد. صنعت پارچهبافی در برخی مناطق مانند اسکو و اسکندان هنوز نیز به شکل محدود ادامه دارد و در گذشته، شهرهایی مانند مراغه نیز از مراکز مهم پارچهبافی به شمار میرفتند. این پیشینه غنی نساجی، نقش مؤثری در تنوع و زیبایی پوشاک سنتی آذربایجان داشته است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیتهای پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص73 و 74.]</ref> | در دورههای صفویه و ایلخانی، آذربایجان پایتخت ایران بود که این امر باعث شکوفایی صنایع و هنرها در این منطقه شد. از طرفی هم بهدلیل قرارگرفتن آذربایجان در مسیر جادۀ ابریشم، بر غنای فرهنگی این شهر افزوده شد. بافت پارچههای ابریشمی و زری از دیرباز در این منطقه رایج بود؛ بهطوریکه عصر طلایی و درخشان بافندگی به دورة صفویه تعلق دارد. در موزۀ آستان قدس رضوی و موزة هنرهای تزیینی اصفهان، نمونههایی از پارچههای حریر ساده، ابریشم زربفت و مخمل ابریشمی دیده میشود. در آذربایجان شرقی، ابریشم به وفور یافت میشد که این امر به ظرافت پوشاک این منطقه میافزود. آذربایجان بهدلیل تولید انبوه پارچه و نیز رونق دادوستد به پارچههای بومی نیز دسترسی داشت و آنها را به سایر مناطق ارسال میکرد. این امر سبب تنوع در لباسها شد. صنعت پارچهبافی در برخی مناطق مانند اسکو و اسکندان هنوز نیز به شکل محدود ادامه دارد و در گذشته، شهرهایی مانند مراغه نیز از مراکز مهم پارچهبافی به شمار میرفتند. این پیشینه غنی نساجی، نقش مؤثری در تنوع و زیبایی پوشاک سنتی آذربایجان داشته است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/423589/%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%A7%DA%A9-%D8%B3%D9%86%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%B8%D9%88%D8%B1-%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AF-%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B3- بابایی و امیری، «ظرفیتهای پوشاک سنتی به منظور طراحی مد لباس؛ مطالعة موردی: آذربایجان شرقی»، 1398ش، ص73 و 74.]</ref> | ||
