بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۲۲: | خط ۲۲: | ||
صدیقه وسمقی، دانشآموختۀ دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی از دانشگاه تهران و از چهرههای نواندیشی دینی است که سابقۀ تدریس در دانشگاههای تهران، گوتینگن و اوپسالا و نیز عضویت در نخستین دورۀ شورای شهر تهران را در کارنامه دارد. دیدگاههای وی بر محورهایی چون بشری بودن نهاد پیامبری، تکامل تاریخی مفهوم خدا و لزوم گذار از فقه سنتی به خرد جمعی در قانونگذاری استوار است که در آثاری نظیر ''زن، فقه، اسلام'' و ''مسیر پیامبری'' تبیین شدهاند. در مقابل، پژوهشگران و منتقدان با تکیه بر مبانی کلامی و روششناسی استنباط، آرای او را در مواردی همچون نادیدهگرفتن سازوکارهای درونی فقه شیعه مانند منطقه الفراغ و احکام ثانویه و خروج از دایرۀ استدلال تخصصی به نفع ادبیات ژورنالیستی به چالش کشیدهاند. | صدیقه وسمقی، دانشآموختۀ دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی از دانشگاه تهران و از چهرههای نواندیشی دینی است که سابقۀ تدریس در دانشگاههای تهران، گوتینگن و اوپسالا و نیز عضویت در نخستین دورۀ شورای شهر تهران را در کارنامه دارد. دیدگاههای وی بر محورهایی چون بشری بودن نهاد پیامبری، تکامل تاریخی مفهوم خدا و لزوم گذار از فقه سنتی به خرد جمعی در قانونگذاری استوار است که در آثاری نظیر ''زن، فقه، اسلام'' و ''مسیر پیامبری'' تبیین شدهاند. در مقابل، پژوهشگران و منتقدان با تکیه بر مبانی کلامی و روششناسی استنباط، آرای او را در مواردی همچون نادیدهگرفتن سازوکارهای درونی فقه شیعه مانند منطقه الفراغ و احکام ثانویه و خروج از دایرۀ استدلال تخصصی به نفع ادبیات ژورنالیستی به چالش کشیدهاند. | ||
==زندگینامه | ==زندگینامه== | ||
صدیقه وسمقی در بیستم اسفند ماه ۱۳۴۰ش در تهران به دنیا آمد و دوران کودکی و نوجوانی خود را در همین شهر گذراند.<ref>[https://bookroom.ir/people/2125/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C «صدیقه وسمقی»، وبسایت پاتوق کتاب فردا]</ref> او در ۱۳۵۹ش دیپلم ریاضی گرفت و سپس به مدت سه سال در مدرسه عالی شهید مطهری به تحصیل دروس حوزوی پرداخت. در ۱۳۶۲ش وارد دانشگاه تهران شد و در ۱۳۶۵ش مدرک کارشناسی الهیات را دریافت کرد و در همان سال موفق به کسب مدرک کارشناسی ارشد نیز شد. تحصیلات خود را ادامه داد تا این که در اردیبهشت ۱۳۷۷ش دکترای فقه و مبانی حقوق اسلامی را از دانشگاه تهران گرفت.<ref>[https://bookroom.ir/people/2125/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C «صدیقه وسمقی»، وبسایت پاتوق کتاب فردا]</ref> | صدیقه وسمقی در بیستم اسفند ماه ۱۳۴۰ش در تهران به دنیا آمد و دوران کودکی و نوجوانی خود را در همین شهر گذراند.<ref>[https://bookroom.ir/people/2125/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C «صدیقه وسمقی»، وبسایت پاتوق کتاب فردا]</ref> او در ۱۳۵۹ش دیپلم ریاضی گرفت و سپس به مدت سه سال در مدرسه عالی شهید مطهری به تحصیل دروس حوزوی پرداخت. در ۱۳۶۲ش وارد دانشگاه تهران شد و در ۱۳۶۵ش مدرک کارشناسی الهیات را دریافت کرد و در همان سال موفق به کسب مدرک کارشناسی ارشد نیز شد. تحصیلات خود را ادامه داد تا این که در اردیبهشت ۱۳۷۷ش دکترای فقه و مبانی حقوق اسلامی را از دانشگاه تهران گرفت.<ref>[https://bookroom.ir/people/2125/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C «صدیقه وسمقی»، وبسایت پاتوق کتاب فردا]</ref> | ||
وسمقی در مطبوعاتی چون روزنامۀ اطلاعات و مجلۀ سروش و تعدادی از سایتهای فارسیزبان کار کرده است و سابقۀ فعالیت بهعنوان کارشناس فرهنگی در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و نیز عضویت در هیئت علمی و دانشیاری دانشگاه تهران را دارد. او با پیروزی اصلاحطلبان در انتخابات ریاستجمهوری ۱۳۷۶ش وارد عرصۀ سیاست شد و در اولین دورۀ انتخابات شورای شهر تهران در ۱۳۷۷ش به نمایندگی مردم این شهر برگزیده شد. وی از ۱۳۷۸ش تا ۱۳۸۰ش نماینده تهران در شورای شهر اول بود و علاوهبر سخنگویی این شورا، مدتی نیز عضو هیئت منصفه مطبوعات شد.<ref>[https://www.sarpoosh.com/biography/political-biography/sad%C4%ABqah-vasmaqi-10.html «بیوگرافی صدیقه وسمقی فعال سیاسی اجتماعی»، وبسایت سرپوش]</ref> | == فعالیتها == | ||
وسمقی در مطبوعاتی چون روزنامۀ اطلاعات و مجلۀ سروش و تعدادی از سایتهای فارسیزبان کار کرده است و سابقۀ فعالیت بهعنوان کارشناس فرهنگی در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و نیز عضویت در هیئت علمی و دانشیاری دانشگاه تهران را دارد. او با پیروزی اصلاحطلبان در انتخابات ریاستجمهوری ۱۳۷۶ش وارد عرصۀ سیاست شد و در اولین دورۀ انتخابات شورای شهر تهران در ۱۳۷۷ش به نمایندگی مردم این شهر برگزیده شد. وی از ۱۳۷۸ش تا ۱۳۸۰ش نماینده تهران در شورای شهر اول بود و علاوهبر سخنگویی این شورا، مدتی نیز عضو هیئت منصفه مطبوعات شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1198547/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B6%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%81-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 «صدیقه وسمقی کیست؛ از عضویت در شورای شهر تهران تا کشف حجاب»، وبسایت تابناک؛] [https://www.sarpoosh.com/biography/political-biography/sad%C4%ABqah-vasmaqi-10.html «بیوگرافی صدیقه وسمقی فعال سیاسی اجتماعی»، وبسایت سرپوش]</ref> | |||
وسمقی سالها بهعنوان عضو هیئت علمی دانشگاه تهران با درجه استادیار به تدریس فقه اسلامی اشتغال داشت و در ۲۰۱۱م ایران را ترک کرد تا بهعنوان استاد میهمان در دپارتمان اسلامشناسی دانشگاه گوتینگن آلمان فعالیت کند؛ او در همین زمینه با دانشگاه اوپسالا در سوئد نیز همکاری داشته است. وسمقی از چهرههای شاخص نواندیش دینی در ایران به شمار میرود و دیدگاههای او درباره حجاب، حق پوشش زنان و برخی مسائل فقهی دیگر همواره چالشبرانگیز بوده است.<ref>[https://www.sarpoosh.com/biography/political-biography/sad%C4%ABqah-vasmaqi-10.html «بیوگرافی صدیقه وسمقی فعال سیاسی اجتماعی»، وبسایت سرپوش]</ref> و سمقی در مهر ماه ۱۴۰۲ش با انتشار ویدیویی در اینستاگرام، کشف حجاب کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1198547/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B6%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%81-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 «صدیقه وسمقی کیست؛ از عضویت در شورای شهر تهران تا کشف حجاب»، وبسایت تابناک.] </ref> | وسمقی سالها بهعنوان عضو هیئت علمی دانشگاه تهران با درجه استادیار به تدریس فقه اسلامی اشتغال داشت و در ۲۰۱۱م ایران را ترک کرد تا بهعنوان استاد میهمان در دپارتمان اسلامشناسی دانشگاه گوتینگن آلمان فعالیت کند؛ او در همین زمینه با دانشگاه اوپسالا در سوئد نیز همکاری داشته است. وسمقی از چهرههای شاخص نواندیش دینی در ایران به شمار میرود و دیدگاههای او درباره حجاب، حق پوشش زنان و برخی مسائل فقهی دیگر همواره چالشبرانگیز بوده است.<ref>[https://www.sarpoosh.com/biography/political-biography/sad%C4%ABqah-vasmaqi-10.html «بیوگرافی صدیقه وسمقی فعال سیاسی اجتماعی»، وبسایت سرپوش]</ref> و سمقی در مهر ماه ۱۴۰۲ش با انتشار ویدیویی در اینستاگرام، کشف حجاب کرد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1198547/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B6%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%81-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 «صدیقه وسمقی کیست؛ از عضویت در شورای شهر تهران تا کشف حجاب»، وبسایت تابناک.] </ref> | ||
=== بازداشت === | |||
صدیقه وسمقی در طول فعالیتهای سیاسی و اجتماعی خود چندین بار بازداشت شده است. نخستینبار در ۱۳۷۶ش به دنبال انتشار مقالهای در نقد مذاکرۀ پنهانی یکی از مقامات وقت، از او شکایت و به زندان محکوم شد. پس از آن، در تیرماه ۱۳۹۳ش در یک دادگاه غیابی به اتهام فعالیت تبلیغی علیه نظام به پنج سال حبس محکوم گردید.<ref>[https://niacouncil.org/prominent-iranian-scholar-arrested-amid-stand-against-compulsory-hijab-and-womens-oppression-farsi/ «صدیقه وسمقی, زنی که ایستاد و زندان و حکم و بیماری نیز او را از پا نینداخت»، وبسایت NIAC Action.] </ref> او در مهرماه ۱۳۹۶خ به ایران بازگشت و در فرودگاه بازداشت و سپس با قرار وثیقه آزاد شد،<ref>[https://ensafnews.com/82490/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA-%D8%B4%D8%AF%D8%9F/ «صدیقه وسمقی بازداشت شد؟»، وبسایت انصاف نیوز.]</ref> اما محاکمه و دوباره به زندان اوین منتقل گردید. این حکم در نهایت در اردیبهشت ۱۳۹۷خ به پنج سال حبس تعلیقی تبدیل شد. همچنین در پی امضای بیانیه ۷۷ نفر درباره اعتراضات آبان ۱۳۹۸ش، به یک سال حبس تعزیری دیگر محکوم شد.<ref>[https://www.magiran.com/article/4116815 «احتمال مخالفت پزشكي قانوني با حبس وسمقي»، وبسایت روزنامۀ اعتماد.]</ref> صدیقه وسمقی در ۲۶ اسفند ۱۴۰۲ش بازداشت و به زندان اوین منتقل شد<ref>[https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-3/1460251-%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA-%D8%B4%D8%AF «صدیقه وسمقی بازداشت شد»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> و در ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۳ در پی تشدید بیماری و با قرار کفالت آزاد شد.<ref>[https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-3/1474997-%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF-%D8%B4%D8%AF «صدیقه وسمقی آزاد شد»، خبرگزاری ایلنا.]</ref> | |||
== دیدگاههای صدیقه وسمقی == | == دیدگاههای صدیقه وسمقی == | ||
| خط ۸۵: | خط ۸۹: | ||
==آثار== | ==آثار== | ||
{| class="wikitable" | |||
|'''دستهبندی موضوعی''' | |||
|'''نام اثر''' | |||
|'''ناشر / نوع انتشار''' | |||
|'''سال انتشار''' | |||
|- | |||
|'''اندیشه دینی و فقهی''' | |||
|زن، فقه، اسلام | |||
|انتشارات صمدیه | |||
|۱۳۸۷ | |||
|- | |||
| | |||
|بضاعت فقه | |||
|انتشار مجازی | |||
| - | |||
|- | |||
| | |||
|بازخوانی شریعت | |||
| - | |||
|۱۳۹۸ | |||
|- | |||
| | |||
|مسیر پیامبری (نقد نبوت سنتی) | |||
| - | |||
|۱۴۰۰ | |||
|- | |||
| | |||
|چرا علیه حجاب شوریدم | |||
| - | |||
|۱۴۰۴ | |||
|- | |||
|'''شعر و ادبیات''' | |||
|نماز باران | |||
|انتشارات امیرکبیر | |||
|۱۳۶۸ | |||
|- | |||
| | |||
|شاخههای شکسته | |||
|انتشارات اطلاعات | |||
|۱۳۷۳ | |||
|- | |||
| | |||
|گزیده ادبیات معاصر | |||
|انتشارات نیستان | |||
|۱۳۷۹ | |||
|- | |||
| | |||
|توصیف دردهای مذاب | |||
|انتشارات اطلاعات | |||
|۱۳۸۹ | |||
|- | |||
|'''ترجمه''' | |||
|گنجینههای قدس | |||
|انتشارات امیرکبیر | |||
|۱۳۷۱ | |||
|- | |||
| | |||
|لحن الخلود | |||
|کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان | |||
|۱۳۷۲ | |||
|- | |||
| | |||
|مدینه منوره | |||
|وزارت ارشاد - کانون پرورش فکری | |||
|۱۳۷۲ | |||
|- | |||
|'''سایر آثار''' | |||
|حتماً راهی هست | |||
|انتشارات خاوران<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1198547/%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D9%82%D9%87-%D9%88%D8%B3%D9%85%D9%82%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B6%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%81-%D8%AD%D8%AC%D8%A7%D8%A8 «صدیقه وسمقی کیست؛ از عضویت در شورای شهر تهران تا کشف حجاب»، وبسایت تابناک.]</ref> | |||
|۱۳۹۳ | |||
|} | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
| خط ۱۰۹: | خط ۱۶۶: | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
{{آغاز منابع}} | {{آغاز منابع}}*«احتمال مخالفت پزشكي قانوني با حبس وسمقي»، وبسایت روزنامۀ اعتماد، تاریخ درج مطلب: 1 آذر 1399ش. | ||
*«بیوگرافی صدیقه وسمقی فعال سیاسی اجتماعی»، وبسایت سرپوش، تاریخ بازدید: 27 بهمن 1404ش. | *«بیوگرافی صدیقه وسمقی فعال سیاسی اجتماعی»، وبسایت سرپوش، تاریخ بازدید: 27 بهمن 1404ش. | ||
*ربانی گلپایگانی، علی، «نقد مسیر پیامبری، نقد و بررسی اشکالات»، وبسایت مدرسۀ فقاهت، تاریخ بازدید: 27 بهمن 1404ش. | *ربانی گلپایگانی، علی، «نقد مسیر پیامبری، نقد و بررسی اشکالات»، وبسایت مدرسۀ * فقاهت، تاریخ بازدید: 27 بهمن 1404ش. | ||
«صدیقه وسمقی آزاد شد»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: 10 اردیبهشت 1404ش. | |||
* «صدیقه وسمقی بازداشت شد؟»، وبسایت انصاف نیوز، تاریخ درج مطلب: 23 مهر 1396ش. | |||
«صدیقه وسمقی بازداشت شد»، خبرگزاری ایلنا، تاریخ درج مطلب: 26 اسفند 1404ش. | |||
* «صدیقه وسمقی, زنی که ایستاد و زندان و حکم و بیماری نیز او را از پا نینداخت»، وبسایت NIAC Action، تاریخ درج مطلب: 20 مارچ 2024ش. | |||
*«صدیقه وسمقی کیست؛ از عضویت در شورای شهر تهران تا کشف حجاب»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 22 مهر 1402ش. | *«صدیقه وسمقی کیست؛ از عضویت در شورای شهر تهران تا کشف حجاب»، وبسایت تابناک، تاریخ درج مطلب: 22 مهر 1402ش. | ||
*«صدیقه وسمقی»، وبسایت پاتوق کتاب فردا، تاریخ بازدید: 27 بهمن 1404ش. | *«صدیقه وسمقی»، وبسایت پاتوق کتاب فردا، تاریخ بازدید: 27 بهمن 1404ش. | ||