بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۴۰: | خط ۱۴۰: | ||
== دوران رهبری == | == دوران رهبری == | ||
۶ فروردین ماه سال ۱۳۶۸ش سیدروحالله خمینی به سبب درگیری حسینعلی منتظری با سران نظام، او را از قائم مقامی رهبری عزل کرد. | ۶ فروردین ماه سال ۱۳۶۸ش سیدروحالله خمینی به سبب درگیری حسینعلی منتظری با سران نظام، او را از قائم مقامی رهبری عزل کرد.[1] بعد از رحلت سیدروحالله خمینی در ۱۴ خرداد ۱۳۶۸ش، در مجلس خبرگان رهبری موضوع رهبری سیدعلی خامنهای به رأی گذاشته شد. او ابتدا در علل مخالفت خود مطالبی را بیان كرد كه مورد قبول خبرگان قرار نگرفت و سرانجام انتخاب او با ۶۰ رأی از ۷۴ عضو حاضر در جلسه[2] یعنی با اكثریت بیش از دو سوم و با حذف شرط مرجعیت به تصویب رسید.[3] | ||
وظایف و اختیارات رهبر را میتوان در سه حیطه هدایت، نظارت و حمایت دستهبندی کرد. | در زمینة مسائلی در دوران رهبری بر علیه او استفاده شد. | ||
۱) جامعه مدرسین حوزة علمیه با تایید اعلمیت سیدعلی خامنهای او را بهعنوان یکی از مراجع تقلید شیعیان معرفی کرد. | |||
۲) ریاست جمهوری محمد خاتمی و اصلاحطالبان و آغاز فشار و تنش، به علت موافقت خاتمی برای ایجاد رابطه نزدیک با آمریکا و همچنین توقیف گسترده نشریات اصلاحطلبان. | |||
۳) قتلهای زنجیرهای ایران در دهة ۱۳۷۰ش که بر علیه نیروهای وزارت اطلاعات تمام شد. | |||
۴) تظاهرات اعتراضآمیز دانشجویان در سال ۱۳۷۸ش به درگیری و خشونت کشیده شد و کار به دخالت سپاه رسید. سیدعلی خامنهای حمله به کوی دانشگاه تهران را اشتباه دانست و معتقد بود این مسئله سوءاستفاده دشمن از اختلاف گرایشهای سیاسی بوده است. | |||
۵) نخستین بار اصطلاح حکم حکومتی در ادبیات سیاسی ایران در سال ۱۳۷۹ش مطرح شد و طیف گستردهای از نشریات اصلاحطلبان کمی پس از آغاز ریاست جمهوری محمد خاتمی توقیف شد.[4] | |||
۶) انتخابات سال ۱۳۸۸ش و جنبش سبز که با اعتراض به نتیجه انتخابات ریاست جمهوری، مخالفان نتیجه را رد کردند و برای اعتراض در خیابانها تجمع کردند.[5] | |||
۷) دوره دوم ریاست جمهوری احمدینژاد که برخلاف دوره اول بود. | |||
۸) مهمترین بحث میان نامزدهای دهمین انتخابات ریاست جمهوری ایران، برنامه هستهای، تحریمهای غرب و مذاکره با گروه ۱+۵ بود. با پیروزی حسن روحانی در انتخابات، مذاکرات برای دستیابی به توافق هستهای، منجر به توافقی بینالمللی با نام توافقنامه برجام شد و این توافق کوتاهمدت از طرف آمریکا لغو شد. سیدعلی خامنهای مذاکره را «سمی مهلک» خواند و مجدداً تاکید کرد که سیاست جمهوری اسلامی ایران در مقابل فشارهای آمریکا مقاومت است. | |||
۹) درگذشت اکبر هاشمی رفسنجانی چالشهای دیگری در مقابل جمهوری اسلامی ایران قرار داد.[6] | |||
۱۰) در سال ۱۳۹۷ش رویدادهای مهم و سرنوشتسازی مثل نقض برجام توسط آمریکا تا حوادث تروریستی، ممنوع شدن خرید و فروش اسکناس ارز، رسیدگی به پروندههای فساد و حوادث دیگری اتفاق افتاد.[7] | |||
۱۱) افزایش قیمت بنزین در آبان ۱۳۹۸ش، تظاهرات گستردهای در چندین شهر را به همراه داشت.[8] | |||
۱۲) در سال ۱۳۹۸ش قاسم سلیمانی مهمترین و مشهورترین فرمانده نظامی ایران با حمله پهپادی آمریکا در نزدیکی فرودگاه بغداد به شهادت رسید و ایران در راستی انتقام سخت به پایگاه عینالاسد در عراق حمله موشکی کرد و در ایران تظاهرات در دی سال ۱۳۹۸ش روی داد. | |||
۱۳) سیدعلی خامنهای در سال ۱۳۹۹ش. واردات واکسن کرونا از آمریکا و انگلیس را ممنوع کرد و به دلیل پرونده خونهای آلوده از فرانسه نیز خوشبینانه ندانست و از ساخت واکسن در ایران حمایت کرد.[9] | |||
۱۴) خیزش اعتراضی مهسا امینی از پاییز ۱۴۰۱ش که در بیش از 150 شهر ایران نمود یافت.[10] | |||
۱۵) در سال ۱۴۰۳ش ابراهیم رئیسی در پی سقوط هلیکوپتر در شمال غربی ایران به شهادت رسید. | |||
۱۶) وعده صادق ۱ در فروردین ۱۴۰۳ش در پاسخ به حمله به کنسولگری ایران در دمشق آغاز شد.[11] | |||
۱۷) آغاز ریاست جمهوری مسعود پزشکیان همزمان اوج رویارویی ایران و اسرائیل بود. به دنبال شهادت اسماعیل هنیه از رهبران ارشد حماس در ایران و حسن نصرالله، دبیرکل حزبالله و عباس نیلفروشان، از فرمانده سپاه در لبنان با حمله موشکی اسرائیل، عملیات «وعده صادق ۲» انجام شد. | |||
۱۸) به دنبال حمله ۱۲ روزه اسرائیل به ایران در خرداد ۱۴۰۴ش تعداد زیادی از مهمترین فرماندهان نظامی در کنار دانشمندان هستهای ایران به شهادت رسیدند و عملیات «وعده صادق ۳» محقق شد. | |||
۱۹) افزایش قیمت کالاهی اساسی در دی ۱۴۰۴ش، تظاهرات گستردهای در چندین شهر را به همراه داشت.[12] | |||
۲۰) حمله مجدد اسرائیل به ایران در ۹ اسفند سال ۱۴۰۴ش اتفاق افتاد[13] و بلافاصله وعده صادق ۴ در پاسخ به حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران و ترور رهبر جمهوری اسلامی ایران شکل گرفت. برخی تحلیلگران این تحولات را نشانهای از افزایش چالشهای امنیتی برای اسرائیل و کاهش کارآمدی نسبی سامانههای پدافندی آن، از جمله گنبد آهنین، فلاخن داوود، تاد و پیکان، ارزیابی کردهاند.[14] | |||
وظایف و اختیارات رهبر را میتوان در سه حیطه هدایت، نظارت و حمایت دستهبندی کرد.[15] در دوران رهبری اقدمات سیدعلی خامنهای مبنی بر تداوم راه سیدروحالله خمینی در راستای حفظ وحدت ملی، ایجاد اعتماد متقابل بین مسئولین نظام و آحاد مردم، اصرار بر ارزشها و موازین قرآنی و روایی، حمایت از محرومان و مظلومان و ایجاد همبستگی با آنان در قالب عدالت اجتماعی[16]، عزتبخشی به امت مسلمان، نترسیدن از تهدیدات اسکتبار جهاني، خنثیکردن فتنههای داخلی و خارجی از سوی جریانهای مدعی اصلاحات و ملیگرایان براساس رهنمودها و تدابیر خاص، توجه و تأکید بر اقتصاد مقاومتی، محور مقاومت، هشدارهای بیدارگرایانه در مورد جنگ نرم و خیانت و خباثت دشمن[17] و نامگذاری سالهای شمسی در کار بوده است. | |||
== سازمانهای ایجاد شده زیر نظر سیدعلی خامنهای == | == سازمانهای ایجاد شده زیر نظر سیدعلی خامنهای == | ||
| خط ۲۱۹: | خط ۲۶۱: | ||
شامل مبارزه سیاسی و جهاد، دیدگاه ضد امپریالیسمی، ضد آمریکایی و ضد اسرائیلی<ref>[https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=5085 «تاریخ دشمنی آمریکا با ایران»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref>، حمایت از وحدت مسلمانان در جهان اسلام، مسائل فرهنگی و منطقهای از جمله تهاجم فرهنگی، بهکارگیری اصلاح غرب آسیا و بیداری اسلامی، مسئله فلسطین از طریق همهپرسی، اقتصاد و مدیریت داخلی، حوزه علمیه و تمدن اسلامی، مخالفت با صلح تحمیلی<ref>[https://fa.wikishia.net/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-54 «سید علی حسینی خامنهای»، وبسایت ویکی شیعه.]</ref>، پیام سیاسی-عبادی سالیانه به حجاج، دعوت جوانان غربی برای شناخت بدون واسطه اسلام، ابراز همبستگی با دانشجویان حامی مردن فلسطین در آمریکا، ارسال پیام به اجلاس هزاره رهبران روحانی ادیان، حمایت از محور مقاومت، دستور مقابله نظامی ایران با اسرائیل، دستور عملیات نظامی علیه پایگاههای آمریکا در غرب آسیا، امنیت اجتماعی<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1485786/%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D9%82%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C?q=%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C&score=137438953000.0&rownumber=4 شایگان، «راهکارهای ارتقای «امنیت اجتماعی» از دیدگاه مقام معظم رهبری»، ۱۳۹۵ش، ص۹.]</ref>، اخلاق کارگزاران<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/156923/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C?q=%D9%87%D9%85%D8%A8%D8%B3%D8%AA%DA%AF%DB%8C%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C&score=32777.04&rownumber=10 «معرفی کتاب: اخلاق کارگزاران در بیانات مقام معظم رهبری معرفی و نقد»، مجله تحول اداری، ۱۳۷۸ش، ص۱۰۰.]</ref> و دیدگاههای بسیار دیگری است. | شامل مبارزه سیاسی و جهاد، دیدگاه ضد امپریالیسمی، ضد آمریکایی و ضد اسرائیلی<ref>[https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=5085 «تاریخ دشمنی آمریکا با ایران»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref>، حمایت از وحدت مسلمانان در جهان اسلام، مسائل فرهنگی و منطقهای از جمله تهاجم فرهنگی، بهکارگیری اصلاح غرب آسیا و بیداری اسلامی، مسئله فلسطین از طریق همهپرسی، اقتصاد و مدیریت داخلی، حوزه علمیه و تمدن اسلامی، مخالفت با صلح تحمیلی<ref>[https://fa.wikishia.net/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#cite_note-54 «سید علی حسینی خامنهای»، وبسایت ویکی شیعه.]</ref>، پیام سیاسی-عبادی سالیانه به حجاج، دعوت جوانان غربی برای شناخت بدون واسطه اسلام، ابراز همبستگی با دانشجویان حامی مردن فلسطین در آمریکا، ارسال پیام به اجلاس هزاره رهبران روحانی ادیان، حمایت از محور مقاومت، دستور مقابله نظامی ایران با اسرائیل، دستور عملیات نظامی علیه پایگاههای آمریکا در غرب آسیا، امنیت اجتماعی<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1485786/%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D9%82%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C?q=%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C&score=137438953000.0&rownumber=4 شایگان، «راهکارهای ارتقای «امنیت اجتماعی» از دیدگاه مقام معظم رهبری»، ۱۳۹۵ش، ص۹.]</ref>، اخلاق کارگزاران<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/156923/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C?q=%D9%87%D9%85%D8%A8%D8%B3%D8%AA%DA%AF%DB%8C%20%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C&score=32777.04&rownumber=10 «معرفی کتاب: اخلاق کارگزاران در بیانات مقام معظم رهبری معرفی و نقد»، مجله تحول اداری، ۱۳۷۸ش، ص۱۰۰.]</ref> و دیدگاههای بسیار دیگری است. | ||
مهمترین دیدگاههاى او در عرصه کلام سیاسى عبارت از مبانى کلام سیاسى، نبوت و رسالت، امامت، مهدویت، عدالت اجتماعی و ولایت فقیه است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/122615/%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C بهروزلک، «کلام سیاسی در اندیشه مقام معظم رهبری»، ۱۳۸۵ش، بدون صفحه.]</ref> | مهمترین دیدگاههاى او در عرصه کلام سیاسى عبارت از مبانى کلام سیاسى، نبوت و رسالت، امامت، مهدویت، عدالت اجتماعی و ولایت فقیه است.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/122615/%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C بهروزلک، «کلام سیاسی در اندیشه مقام معظم رهبری»، ۱۳۸۵ش، بدون صفحه.]</ref> | ||
=== '''دیدگاه فرهنگی''' === | |||
سیدعلی خامنهای فرهنگ را جزو اساسیترین مسائل کشور میداند. او معتقد است دشمن از راه اشاعة فرهنگ غلط یعنی فرهنگ فساد و فحشا جوانان را تهدید میکند که تهاجم فرهنگی را با عناوینی مانند شبیخون فرهنگی، غارت فرهنگی و یک قتل عام فرهنگی معرفی کرده است.[1] سیدعلی خامنهای بر ضرورت حیاتی جهاد تبیین، بهعنوان یک حرکت فرهنگی، اجتماعی و فکری عمیق تأکید دارد که هدف اصلی آن، روشنگری صادقانه، مقابله با شبههافکنیها و تحریفها و در نهایت، ارتقای سطح بصیرت و آگاهی جامعه در تمامی ابعاد است.[2] | |||
=== دیدگاه فقهی === | === دیدگاه فقهی === | ||
| خط ۲۲۶: | خط ۲۷۱: | ||
«به اعتقاد ما افزون بر سلاح هستهای، دیگر انواع سلاحهای کشتار جمعی، نظیر سلاح شیمیایی و سلاح میکروبی نیز تهدیدی جدی علیه بشریت تلقی میشوند... ما کاربرد این سلاحها را حرام... میدانیم».<ref>[https://farsi.khamenei.ir/message-content?id=9171 «پیام به نخستین کنفرانس بینالمللی خلع سلاح هستهای و عدم اشاعه»، دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> | «به اعتقاد ما افزون بر سلاح هستهای، دیگر انواع سلاحهای کشتار جمعی، نظیر سلاح شیمیایی و سلاح میکروبی نیز تهدیدی جدی علیه بشریت تلقی میشوند... ما کاربرد این سلاحها را حرام... میدانیم».<ref>[https://farsi.khamenei.ir/message-content?id=9171 «پیام به نخستین کنفرانس بینالمللی خلع سلاح هستهای و عدم اشاعه»، دفتر حفظ و نشر آثار آیتالله خامنهای.]</ref> | ||
== فعالیتهای | == فعالیتهای فرهنگی == | ||
سیدعلی خامنهای در معارف گوناگون اسلامی اعم از معقول و منقول، علم اصول، شناخت رجال، حوزه الهیات با رویکرد اجتماعی و کاربردی، مباحث تاریخی، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، ادبی و ذوقی صاحب نظر و دیدگاه است. سیدعلی خامنهای به زبان و ادبیات عربی مسلط است و سرودههای سخنوران عرب را به خوبی میشناسد. خطبههای او به زبان عربی بهسبب جنبههای ادبی، لحن خوش و صوت زیبا در جهان عرب مخاطبان خاص و بسیاری دارد. در مقوله فرهنگ اسلامی-ایرانی و سبک زندگی صاحب نظر است. [1] بسیاری از رمانها و داستانهای کوتاه در سطح جهانی مانند آثار رومن رولان و استاندال تا آثار جین اوستین، آنتوان چخوف، شولوخف، آلکسی تولستوی، روژه مارتین دوگار، زاهاریا استانکو، ویکتور هوگو، اشتاین بک و امیل زولا را مطالعه کرده و درباره آنها نظرات فنی بیان کرده است. در 18 مرداد 1376ش در دیدار با مسئولان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان پیشنهاد دادند ۲ الی ۳ عنوان رمان بلند قابل قبول در کشور میتواند تولید شود و خلا را پر کند. او حاشیههایی بر این مجموعههای ادبی نوشته و در قالب کتاب به چاپ رسیده است.[2] | |||
در شناخت فنون شعر، وزن، قافیه و صنایع شهری تسلط دارد و خود شعر میسراید و «امین» تخلص میکند.[3] دیدار شاعران با خامنهای که هرساله در نیمه ماه رمضان برگزار میشد، در این سالها دیگر تبدیل به یک آیین فرهنگی شده است. رسانههای خارجی نیز درباره علاقه او به شعر و ادبیات سخن گفتهاند. در مقاله Who Is Ali Khamenei، اکبر گنجی متنی هم برای علاقهمندی سیدعلی خامنهای به شعر و ادبیات و رمان نوشته است. رسانه انگلیسی ضمن معرفی حساب توئیتری دفتر نشر آثار او، گزارش خود را اینچنین آغاز کرد که این رهبر دینی 75 ساله تعداد زیادی کتب رمان و شعر خوانده است! هرچند اجازه نداد تصویری مثبت از سیدعلی خامنهای مخابره شود. همچنین رسانه سعودی الشرقالاوسط سعی کرد رهنمودهای همدلانه سیدعلی خامنهای را دیکته به شعرا تعبیر کند و گزارش کرد که به عقیده او، شعرای انقلابی باید شعر خود را بهعنوان یک سلاح جنگی در جنگ حق و باطل استفاده کنند. این موضوع حتی از نگاه نیویورکر هم در مورد ملاقات سیدعلی خامنهای با در تعدادی از شعرای ایرانی، افغانستانی، تاجیکستانی، هندی، آذربایجانی و پاکستانی پنهان نماند.[4] او در ۳۰ اردیبهشت سال ۱۳۹۸ش راجع به زبان فارسی ابراز نگرانی کرد و گفت زبان فارسی در حال فرسایش است. صدا و سیما به جای ترویج زبان صحیح، معیار، صیقلخورده و درست گاهی از زبان بیهویت، تعابیر غلط و بدتر از همه تعابیر خارجی استفاده میکند.[5] | |||
او در زمینه جنبههای هنری، بهخصوص در عرصه سینما و تلویزیون، در مورد بسیاری از برنامهها، براساس اظهارات کارگردانان و هنرپیشیههای باسابقه، نظرات کارشناسانه و دقیق بیان کرده است.[6] | |||
== تدریس == | |||
او با تلسط و تخصص در خارج فقه، ابواب جهاد، قصاص، مکاسب محرمه و نماز مسافر<ref>[https://farsi.khamenei.ir/memory-content?id=26142#602 «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی سید علی حسینی خامنهای»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای.]</ref>، علم رجال، شناخت احادیث و توالی آنها، علم کلام، مقتضیات زمان و مسائل مستحدثه، دقت نظر و ظرافتهای ویژه در تحلیل و نقد و ارزیابی دیدگاههای قدما، تدریس نظریه علمی و فکری خویش را مستدل و مستند از سال ۱۳۶۹ش آغاز<ref>دائره المعارف بزرگ اسلامی، ۱۳۹۲ش، ج۲۱، ص۶۷۵؛ آوردی، آشنایی با ستارگان هدایت، ۱۳۷۶ش، ص۲۱.</ref> و تا زمان شهادت در اسفندماه ۱۴۰۴ش ادامه داد. | او با تلسط و تخصص در خارج فقه، ابواب جهاد، قصاص، مکاسب محرمه و نماز مسافر<ref>[https://farsi.khamenei.ir/memory-content?id=26142#602 «نگاهی گذرا به زندگینامهی حضرت آیتاللهالعظمی سید علی حسینی خامنهای»، وبسایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتالله العظمی خامنهای.]</ref>، علم رجال، شناخت احادیث و توالی آنها، علم کلام، مقتضیات زمان و مسائل مستحدثه، دقت نظر و ظرافتهای ویژه در تحلیل و نقد و ارزیابی دیدگاههای قدما، تدریس نظریه علمی و فکری خویش را مستدل و مستند از سال ۱۳۶۹ش آغاز<ref>دائره المعارف بزرگ اسلامی، ۱۳۹۲ش، ج۲۱، ص۶۷۵؛ آوردی، آشنایی با ستارگان هدایت، ۱۳۷۶ش، ص۲۱.</ref> و تا زمان شهادت در اسفندماه ۱۴۰۴ش ادامه داد. | ||
== جایگاه علمی == | |||
سیدعلی خامنهای در معارف گوناگون اسلامی اعم از معقول و منقول، علم اصول، شناخت رجال، حوزه الهیات با رویکرد اجتماعی و کاربردی، مباحث تاریخی، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، ادبی و ذوقی صاحب نظر و دیدگاه است. سیدعلی خامنهای به زبان و ادبیات عربی مسلط است و سرودههای سخنوران عرب را به خوبی میشناسد. خطبههای او به زبان عربی بهسبب جنبههای ادبی، لحن خوش و صوت زیبا در جهان عرب مخاطبان خاص و بسیاری دارد. در مقوله فرهنگ اسلامی-ایرانی و سبک زندگی صاحب نظر است. بسیاری از رمانها و داستانهای کوتاه در سطح جهانی را مطالعه کرده و درباره آنها نظرات فنی بیان کرده است. حاشیههایی بر این مجموعههای ادبی نوشته و در قالب کتاب به چاپ رسیده است. در شناخت فنون شعر، وزن، قافیه و صنایع شهری تسلط دارد و خود شعر میسراید و «امین» تخلص میکند. او در زمینه جنبههای هنری، بهخصوص در عرصه سینما و تلویزیون، در مورد بسیاری از برنامهها، براساس اظهارات کارگردانان و هنرپیشیههای باسابقه، نظرات کارشناسانه و دقیق بیان کرده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۶-۶۵.]</ref> | سیدعلی خامنهای در معارف گوناگون اسلامی اعم از معقول و منقول، علم اصول، شناخت رجال، حوزه الهیات با رویکرد اجتماعی و کاربردی، مباحث تاریخی، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی، ادبی و ذوقی صاحب نظر و دیدگاه است. سیدعلی خامنهای به زبان و ادبیات عربی مسلط است و سرودههای سخنوران عرب را به خوبی میشناسد. خطبههای او به زبان عربی بهسبب جنبههای ادبی، لحن خوش و صوت زیبا در جهان عرب مخاطبان خاص و بسیاری دارد. در مقوله فرهنگ اسلامی-ایرانی و سبک زندگی صاحب نظر است. بسیاری از رمانها و داستانهای کوتاه در سطح جهانی را مطالعه کرده و درباره آنها نظرات فنی بیان کرده است. حاشیههایی بر این مجموعههای ادبی نوشته و در قالب کتاب به چاپ رسیده است. در شناخت فنون شعر، وزن، قافیه و صنایع شهری تسلط دارد و خود شعر میسراید و «امین» تخلص میکند. او در زمینه جنبههای هنری، بهخصوص در عرصه سینما و تلویزیون، در مورد بسیاری از برنامهها، براساس اظهارات کارگردانان و هنرپیشیههای باسابقه، نظرات کارشناسانه و دقیق بیان کرده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۶-۶۵.]</ref> | ||
== آثار == | |||
مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، مجموعه آثار سیدعلی خامنهای را با عنوان حدیث ولایت و بهصورت نرمافزار و مجموعه بیانات و پیامها از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۹۹ش، به همراه متن ۱۲۱ عنوان کتاب در ۲۰۸ جلد از آثار انتشارات انقلاب اسلامی به زبانهای مختلف، منتشر کرده است.<ref>[https://www.noorshop.ir/fa/product/74024 «حدیث ولایت؛ مجموعه بیانات و پیامهای رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیتالله العظمی خامنهای (مد ظله العالی) و آثار انتشارات انقلاب اسلامی»، وبسایت مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.]</ref> | مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، مجموعه آثار سیدعلی خامنهای را با عنوان حدیث ولایت و بهصورت نرمافزار و مجموعه بیانات و پیامها از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۹۹ش، به همراه متن ۱۲۱ عنوان کتاب در ۲۰۸ جلد از آثار انتشارات انقلاب اسلامی به زبانهای مختلف، منتشر کرده است.<ref>[https://www.noorshop.ir/fa/product/74024 «حدیث ولایت؛ مجموعه بیانات و پیامهای رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیتالله العظمی خامنهای (مد ظله العالی) و آثار انتشارات انقلاب اسلامی»، وبسایت مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی.]</ref> | ||
| خط ۲۴۹: | خط ۳۰۰: | ||
# '''سیاسی:''' فلسطین از منظر سیدعلی خامنهای(کتاب)، گروههای معارض در نهضتهای انبیا و در انقلاب اسلامی ایران، گفتاری در وحدت و تحزّب، درست فهمیدن اسلام، دشمنشناسی، دوران جدید عالم، اندیشه مقاومت، منشور حکومت علوی.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B1_%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1 «فهرست آثار سید علی حسینی خامنهای»، وبسایت ویکی شیعه.]</ref> | # '''سیاسی:''' فلسطین از منظر سیدعلی خامنهای(کتاب)، گروههای معارض در نهضتهای انبیا و در انقلاب اسلامی ایران، گفتاری در وحدت و تحزّب، درست فهمیدن اسلام، دشمنشناسی، دوران جدید عالم، اندیشه مقاومت، منشور حکومت علوی.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%B9%D9%84%DB%8C_%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C_%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C#%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%B1_%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1 «فهرست آثار سید علی حسینی خامنهای»، وبسایت ویکی شیعه.]</ref> | ||
== مرجعیت == | |||
او در ۵۵ سالگی با تأیید چندین مرجع و مجتهد | او در ۵۵ سالگی پس از درگذشت محمدعلی اراکی با تأیید چندین مرجع و مجتهد مسلم از جمله اکبر هاشمی رفسنجانی، علیاکبر مشکینی، محمدعلی اراکی، محمدفاضل لنکرانی، عبدالله جوادی عاملی، سیدرضا بهاءالدینی، محمد مؤمن، محمدرضا مهدویکنی، محمد یزدی، محمدتقی مصباح یزدی، ابراهیم امینی و محیالدین حائری شیرازی[1] جوانترین مرجع عصر بود.[2] هرچند برخی از علما مانند حسینعلی منتظری، محمدحسین فضلالله[3] و احمد آذری قمی مرجعیت او را قبول نداشتند.[4] در سال ۱۴۰۱ش، کاظم حائری از مراجع شیعه عراق به دلیل بیماری از مرجعیت کنارهگیری کرد و از مقلدین خود تقاضا کرد، به دلیل اینکه خامنهای «بهترین و شایستهترین شخص برای رهبری امت و اداره مبارزه با نیروهای ستمگر و مستکبر» است از او پیروی کنند.[5] | ||
اولین اثر مدون فتوایی منتشرشده از او کتاب «اجوبة الاستفتائات» است که شامل پاسخها به استفتاءات شیعیان است.[6] | |||
== '''دارایی''' == | == '''دارایی''' == | ||
به گفته احمد مروی و محمدحسن رحیمیان، اعضای سابق دفتر و بیت رهبری، سطح زندگی شخصی سیدعلی خامنهای بیشتر با استفاده از حداقل نذورات مردمی میگذرد و از بیتالمال و از دفتر، حقوق نمیگیرند. | سفارت ایالات متحده آمریکا در بغداد در گزارشی دارایی و سرمایه سیدعلی خامنهای را 200 میلیارد دلار برآورد کرده است. براساس گزارش وبسایت اسرائیلی «ینت نیوز» چون خامنهای کنترلی بلامنازع بر این امپراتوری اقتصادی دارد، با جرات میتوان گفت که او ثروتمندترین فرد جهان است.[1] | ||
خبرگزاری رویترز در سال ۲۰۱۳م، درباره روحانیون ثروتمند، از جمله سیدعلی خامنهای بهعنوان شخصیتی ثروتمند گزارش کرد که او از طریق سازمان «ستاد اجرایی فرمان امام» با 95 میلیارد دلار در صدر این فهرست قرار میگیرد. این سازمان از طریق مالکیت، سرمایهگذاری، داشتن سهام تقریباْ در تمام شاخههای اقتصادی ایران مانند نفت، بانکها، مخابرات، کنترل جمعیت و مزارع شترمرغ در بازار اقتصاد ایران و جهان فعالیت دارد. این مقدار ۳۰ برابر بیشتر از داراییهای محمدرضا پهلوی شاه سابق ایران است. همچنین بر اساس گزارش صندوق بینالمللی پول، اساس داراییهای ستاد از راه مصادره املاک و داراییهای افراد عادی شیعه، اقلیتهای مذهبی مثل بهاییان، اهلحق، اهلسنت و ایرانیان مقیم خارج از کشور به دست میآید.[2] همچنین، نهادهایی مانند «بنیاد مستضعفان[3]»، «سازمان اقتصادی قدس[4]» و «آستان قدس رضوی» نیز از جمله سازمانهایی هستند که با خرید سهام بانکها و شرکتهای بزرگ توسط این نهادها که وابسته به دفتر رهبر جمهوری اسلامی میباشد، ثروت ایران را به خود اختصاص داده است.[5] البته بنا بر گزارش رویترز، این خبرگزاری مدرک مستندی ندارد که نشان دهد سیدعلی خامنهای از این سازمانها برای دارایی شخصی خود استفاده کرده است.[6] | |||
با این حال، به گفته احمد مروی و محمدحسن رحیمیان، اعضای سابق دفتر و بیت رهبری، سطح زندگی شخصی سیدعلی خامنهای بیشتر با استفاده از حداقل نذورات مردمی میگذرد و از بیتالمال و از دفتر، حقوق نمیگیرند.[7] مستنداتی مانند انتشار تصویری از دیدار قاسم سلیمانی با سیدعلی خامنهای در دفتر کار او برای نخستین بار به مناسبت هفته دفاع مقدس، سخنان سیدعلی اکبری، سیدرحیم صفوی، غلامعلی حداد عادل، محمد محمدیگلپایگانی، سیداحمد خمینی، محمدتقی مصباح یزدی و سیدعلیاکبر طاهایی نیز سطح زندگی وی را پایینتر از حد متوسط ایران توصیف کرده است.[8] | |||
== نظر شخصیتها در مورد سیدعلی خامنهای == | == نظر شخصیتها در مورد سیدعلی خامنهای == | ||
شخصیتهای مهم و متعدد دینی، فرهنگی و سیاسی جهان از جمله سیدروحالله خمینی، شیخ محمد فاضل لنکرانی، شیخ حسین نوری همدانی، سیدرضا بهاءالدینی، شیخ محمدتقی مصباح یزدی، سیدمحمود هاشمی شاهرودی، شیخ علی مشکینی، حسن حسن زاده آملی، سیدحسن نصرالله، خاویر پرز دکوئیار و کوفی عنان (دبیر کل | شخصیتهای مهم و متعدد دینی، فرهنگی و سیاسی جهان نیز از جمله سیدروحالله خمینی، شیخ محمد فاضل لنکرانی، شیخ حسین نوری همدانی، سیدرضا بهاءالدینی، شیخ محمدتقی مصباح یزدی، سیدمحمود هاشمی شاهرودی، شیخ علی مشکینی، حسن حسن زاده آملی، سیدحسن نصرالله، خاویر پرز دکوئیار و کوفی عنان (دبیر کل سازمان ملل متحد) با رویکردهای متنوع، او را مورد تکریم و احترام قرار دادند.[1] خاویر پرز دکوئیار، دبیرکل سابق سازمان ملل متحد در دوران ریاست جمهوری سیدعلی خامنهای میگوید تا کنون شخصیتی سیاستمدارتر و هوشمندتر از رئیسجمهور شما ندیدهام.[2] کوفی عنان هفتمین دبیرکل سازمان ملل متحد نیز معتقد است «احساس کردم که کسی را مثل او ندیدهام. شخصیت معنوی ایشان چنان مرا گرفت که از خود پرسیدم چرا شخصیتی مثل من دبیرکل سازمان ملل باشد و از معنویات چیزی نداشته باشد؟».[3] | ||
در سال ۱۳۹۳ش/۲۰۱۴م نشریه «شارلی ابدو» در پاریس به خاطر انتشار تصاویری موهن از محمد رسولخدا هدف حمله تروریستی قرار گرفت. سیدعلی خامنهای دو هفته از طریق نامهای از جوانان غربی خواست شناخت مستقیم و بیواسطه از اسلام به دست بیاورند. یکسال بعد حادثة تروریستی دیگری در فرانسه رخ داد و سیدعلی خامنهای در طی نامه دوم به جوانان گفت حوادث تلخی که تروریسم کور در فرانسه رقم زد، بار دیگر مرا به گفتگو با شما جوانان برانگیخت. متن دو نامه که با ایام پیروزی جبهه مقاومت بر تروریسم تکفیری و پایان سیطره داعش در منطقه مقارن شده است، از نظر کارشناسان بینالمللی، اساتید دانشگاهها و شخصیتهای سیاسی و فرهنگی جهان مانند فیل ویلایتو، مایکل برگ، ریچارد فالک، سارا فلاندرز، دریک فورد، آلیسون ویر، تیزینا کاواردینی، برندن هریس، ابوذر محمدهاشمی، مصطفی مصدقپور، محسن صلاح، شیخ حسن طریکی، زینب الصفار، بسام هاشم، اسماعیل احمداف، دنیس رنکورت، بثینه شعبان، الهامی الملیجی، محمود حیدر، طلال عتریسی، عادل العرداوی، امین حطیط و آدام گری جالب توجه است.[4] | |||
== شهادت == | == شهادت == | ||
