محاربه: تفاوت میان نسخه‌ها

محاربه در فقه به معنای ترساندن مردم با سلاح است و در قانون نیز به «ایجاد رعب و هراس و سلب آزادی و امنیت مردم با کشیدن سلاح» تعریف می‌شود. در این عنوان، رفتار مجرمانه مستقیم متوجه جامعه و آرامش شهروندان است؛ به گونه‌ای که با به‌کارگیری سلاح، ترس و ناامنی در میان مردم ایجاد می‌شود. بنابراین، معیار اصلی در محاربه، تهدید امنیت عمومی و ایجاد جوّ خوف و ناامنی در میان مردم است، نه نوع حکومت.<ref>[http://www.ljournal.ir/index.php/ma/article/view/2836 میرزایی، «تفاوت بغی، افساد فی الارض و محاربه در قانون مجازات اسلامی»، 1404ش. ص7]</ref>

بغی به‌ معنای قیام مسلحانه علیه حکومت اسلامی تعریف شده است. در اینجا، جهت‌گیری اصلی رفتار مجرمانه متوجه دولت و حکومت اسلامی است؛ یعنی هدف مرتکبان، مقابله مسلحانه با حاکمیت اسلامی، براندازی یا تضعیف آن است، نه صرفاً ایجاد ترس در بین مردم. هرچند ممکن است ناامنی عمومی از نتایج آن باشد.<ref>[http://www.ljournal.ir/index.php/ma/article/view/2836 میرزایی، «تفاوت بغی، افساد فی الارض و محاربه در قانون مجازات اسلامی»، 1404ش. ص15-16]</ref>

میان فقها و حقوقدانان درباره نسبت افساد فی‌الارض و محاربه اختلاف وجود دارد: گروهی این دو را هم‌معنا دانسته و افساد فی‌الارض را منطبق بر محاربه اصطلاحی می‌گیرند، در حالی که عده‌ای دیگر، این دو را دو مفهوم جداگانه دانسته و محاربه را تنها یکی از مصادیق افساد فی‌الارض تلقی می‌کنند. بر این اساس، دایره افساد فی‌الارض گسترده‌تر از محاربه است و شامل هر نوع فساد سازمان‌یافته و تخریب گسترده‌ای می‌شود که بنیان‌های امنیت و آسایش جامعه را تهدید کند؛ حتی اگر به شکل کلاسیک محاربه مثل کشیدن سلاح برای ترساندن مردم در معابر درنیاید.<ref>[http://www.ljournal.ir/index.php/ma/article/view/2836 میرزایی، «تفاوت بغی، افساد فی الارض و محاربه در قانون مجازات اسلامی»، 1404ش. ص18]</ref>