| خط ۵۹: | خط ۵۹: | ||
'''شروع فعالیت سیاسی:''' سید علی خامنهای فعالیت سیاسی خود را از اوایل دهه ۱۳۳۰ش آغاز کرد؛ پیشینهای که تا حدی متأثر از زمینه مذهبی و سیاسی خانواده او بود. نخستین محرک جدی فعالیتهای او دیدار با سید مجتبی نواب صفوی در سال ۱۳۳۲ش در مشهد بود که به گفته وی نقش مهمی در جهتگیری سیاسیاش داشت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1862068/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%A8-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%82%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA «دیدار رهبر انقلاب در نوجوانی با نواب صفوی/ تصورات آقاسیدعلی نسبت به نواب در هم ریخت...»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref> سپس از طریق طلاب قم، بهویژه سید مصطفی خمینی، با اندیشههای سید روحالله خمینی آشنا شد و در نخستین ملاقات در سال ۱۳۳۶ش تحت تأثیر او قرار گرفت.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۵-۹۴.</ref> | '''شروع فعالیت سیاسی:''' سید علی خامنهای فعالیت سیاسی خود را از اوایل دهه ۱۳۳۰ش آغاز کرد؛ پیشینهای که تا حدی متأثر از زمینه مذهبی و سیاسی خانواده او بود. نخستین محرک جدی فعالیتهای او دیدار با سید مجتبی نواب صفوی در سال ۱۳۳۲ش در مشهد بود که به گفته وی نقش مهمی در جهتگیری سیاسیاش داشت.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/1862068/%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%A8-%D8%B5%D9%81%D9%88%DB%8C-%D8%AA%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%82%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA «دیدار رهبر انقلاب در نوجوانی با نواب صفوی/ تصورات آقاسیدعلی نسبت به نواب در هم ریخت...»، وبسایت خبر آنلاین.]</ref> سپس از طریق طلاب قم، بهویژه سید مصطفی خمینی، با اندیشههای سید روحالله خمینی آشنا شد و در نخستین ملاقات در سال ۱۳۳۶ش تحت تأثیر او قرار گرفت.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۵-۹۴.</ref> | ||
'''همراهی با مبارزات''' '''علیه رژیم پهلوی:''' خامنهای از آغاز مبارزات علیه لایحه انجمنهای ایالتی و ولایتی در سال ۱۳۴۱ش به حرکت اعتراضی پیوست و پیش از قیام ۱۵ خرداد 1342ش، از نخستین افرادی بود که در تکثیر و توزیع اعلامیههای سید روحالله خمینی نقش داشت.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۹.</ref> او به همراه برادرش سید محمد، پیام سید محمدهادی میلانی درباره واکنش مردم مشهد را به سید روحالله خمینی رساند.<ref>جلالی، مشهد در بامداد نهضت امامخمینی، ۱۳۷۸ش، ص۱۴۸.</ref> در سال ۱۳۴۲ش نیز مأمور انتقال پیامهای محرمانه سید روحالله خمینی درباره سیاستها و خطمشی مبارزات، به علما و هیئتهای مذهبی شد.<ref>عبایی خراسانی، مصاحبه، ۱۳۸۸ش، ص۱۳–۱۴.</ref> | '''همراهی با مبارزات''' '''علیه رژیم پهلوی:''' خامنهای از آغاز مبارزات علیه لایحه انجمنهای ایالتی و ولایتی در سال ۱۳۴۱ش به حرکت اعتراضی پیوست و پیش از قیام ۱۵ خرداد 1342ش، از نخستین افرادی بود که در تکثیر و توزیع اعلامیههای سید روحالله خمینی نقش داشت.<ref>سلیمی بنی و مظفری، جامعه روحانیت مبارز، ۱۳۸۸ش، ص۹۹.</ref> او به همراه برادرش سید محمد، پیام سید محمدهادی میلانی درباره واکنش مردم مشهد را به سید روحالله خمینی رساند.<ref>جلالی، مشهد در بامداد نهضت امامخمینی، ۱۳۷۸ش، ص۱۴۸.</ref> در سال ۱۳۴۲ش نیز مأمور انتقال پیامهای محرمانه سید روحالله خمینی درباره سیاستها و خطمشی مبارزات، به علما و هیئتهای مذهبی شد.<ref>عبایی خراسانی، مصاحبه، ۱۳۸۸ش، ص۱۳–۱۴.</ref> سخنرانیهای او درباره واقعه مدرسه فیضیه و نقد اسرائیل موجب بازداشتش در سال ۱۳۴۲ش شد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref> پس از آزادی و ملاقات با سید محمدهادی میلانی، برای سازماندهی دوباره فعالیتهای سیاسی به قم بازگشت<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۱۵۷-۱۵۶.</ref> و با ارسال تلگرافها و نامههایی به سید محمود طالقانی، مهدی بازرگان، یدالله سحابی<ref>طالقانی، یاران امام به روایت اسناد ساواک، ۱۳۸۲ش، ج۱، ص۴۶۸.</ref> و حسنعلی منصور نخستوزیر وقت<ref>مؤسسه تنظیم و نشر آثار امامخمینی، سیر مبارزات امامخمینی در آینه اسناد به روایت ساواک، ۱۳۸۶ش، ج۴، ص۳۹۲.</ref> در حمایت از سید روحالله خمینی و انجام سخنرانیهایی در شهرهای مختلف، بار دیگر بازداشت شد و مدتی را در زندان قزلقلعه گذراند.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۶۹.]</ref> | ||
''' | '''تشکیلات و سازماندهی مبارزات و فعالیتها:''' خامنهای در سال ۱۳۴۳ش همراه گروهی از روحانیان فعال، ازجمله عبدالرحیم ربانی شیرازی، سید محمد حسینی بهشتی، علی قدوسی، اکبر هاشمی رفسنجانی و محمدتقی مصباح یزدی در ایجاد یک تشکیلات سیاسی در حوزه علیمه نقش داشت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/211515/%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D9%84%D9%85-%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85?q=%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%E2%80%8C%20%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%20%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C%20%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2%DB%8C%20%D8%A8%D9%87%20%D9%82%D9%84%D9%85%20%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B4&score=65545.04&rownumber=1 ربانی شیرازی، «زندگی نامه آیتالله ربانی شیرازی به قلم خودش»، ۱۳۸۴ش، ص۲۷۸-۲۷۷.]</ref> از اواخر سال ۱۳۴۳ش، با بازگشت به مشهد، فعالیتهای آموزشی، تبلیغی و سازماندهی جلسات مذهبی و فکری را ادامه داد و تا سال ۱۳۴۸ش چندین بار بازداشت. در سالهای ۱۳۵۰–۱۳۵۳ش محور جلسات تفسیری در سه مسجد مهم مشهد؛ یعنی مسجد کرامت، مسجد امام حسین و مسجد میرزا جعفر بود. در دی ۱۳۵۳ش ششمین و سختترین دوره بازداشت او رخ داد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref> سید علی خامنهای در سال ۱۳۵۶ش، در مشهد هستۀ اولیه بنیان جامعه روحانیت مبارز با رهبری سید روحالله خمینی و جمعی از روحانیان قم و تهران را بنا نهاد.<ref>جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم، گلشن ابرار، ۱۳۸۵ش، ج۲، ص۹۷۶.</ref> | ||
''' | '''دوران تبعید و فعالیتهای پنهانی:''' با درگذشت سید مصطفی خمینی و تشدید فشارهای سیاسی،<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۵۷۱-۵۷۰.</ref> رژیم پهلوی خامنهای را در آذر ۱۳۵۶ش به مدت 3 سال به ایرانشهر تبعید کرد. فعالیتهای گسترده او در میان مردم ایرانشهر باعث انتقال محل تبعیدش به جیرفت شد.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۵-۶۰۲.</ref> با وجود محدودیتها، سیدعلی خامنهای با ایراد سخنرانی در مسجد جامع ایرانشهر و ارائۀ راهکارها از طریق نوشتن نامه به علما و روحانیون پیرامون حوادث کشور، به مبارزه با رژیم پهلوی ادامه داد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1523704/%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D9%84-%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%88-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85-%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C?q=%DA%AF%D9%84%DB%8C%20%D8%B2%D9%88%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%8C%20%D8%BA%D9%84%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D8%8C%20%C2%AB%D8%AF%D8%B1%20%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87%20%D8%B3%D8%A7%D8%B1%20%D9%86%D8%AE%D9%84%20%D9%88%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AA%20%D9%88%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C%20%D8%A7%D8%B2%20%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C%20%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%85%20%D9%85%D8%B9%D8%B8%D9%85%20%D8%B1%D9%87%D8%A8%D8%B1%DB%8C%20%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA%20%D8%A2%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%20%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C%C2%BB%D8%8C%20%D9%85%D8%A8%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%8C%20%D8%B3%D8%A7%D9%84%DB%B2%DB%B1%D8%8C%20%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87%DB%B2%DB%B4%DB%B0%D8%8C%20%DB%B1%DB%B3%DB%B9%DB%B8%D8%B4.&score=8201.03&rownumber=1 گلی زواره، «در سایه سار نخل ولایت و رهبری فرازهایی از زندگی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله خامنهای»، ۱۳۹۸ش، ص۷۰-۶۹؛] بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۰۹-۶۰۸.</ref> خامنهای سپس برای ادامه مبارزات بهصورت مخفیانه به کهنوج رفت.<ref>بهبودی، شرح اسم، ۱۳۹۱ش، ص۶۱۰.</ref> | ||
=== '''آستانه انقلاب اسلامی''' === | === '''آستانه انقلاب اسلامی''' === | ||