حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
||
| خط ۱۰۸: | خط ۱۰۸: | ||
توبه محارب در فقه و حقوق کیفری ایران جایگاه ویژهای دارد. بر اساس دیدگاه مشهور فقها، اگر محارب پیش از آنکه بر او «قدرت» و تسلط حکومتی حاصل شود و پیش از دستگیری توبه کند، توبهاش پذیرفته و حدّ محاربه از او ساقط میشود؛ مبنای این حکم قید «مِنْ قَبْلِ أَنْ تَقْدِرُوا عَلَیْهِم» در نصوص شرعی است که بر اختیاری و صادقانه بودن توبه دلالت دارد و آن را از توبه ناشی از ترس از مجازات متمایز میکند. | توبه محارب در فقه و حقوق کیفری ایران جایگاه ویژهای دارد. بر اساس دیدگاه مشهور فقها، اگر محارب پیش از آنکه بر او «قدرت» و تسلط حکومتی حاصل شود و پیش از دستگیری توبه کند، توبهاش پذیرفته و حدّ محاربه از او ساقط میشود؛ مبنای این حکم قید «مِنْ قَبْلِ أَنْ تَقْدِرُوا عَلَیْهِم» در نصوص شرعی است که بر اختیاری و صادقانه بودن توبه دلالت دارد و آن را از توبه ناشی از ترس از مجازات متمایز میکند. | ||
در قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ نیز، مطابق تبصره ۱ ماده ۱۱۴، توبه محارب پیش از دستگیری یا تسلط بر او موجب سقوط حد شناخته شده است، هرچند در اینکه آیا این توبه حقوقالناس | در قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ نیز، مطابق تبصره ۱ ماده ۱۱۴، توبه محارب پیش از دستگیری یا تسلط بر او موجب سقوط حد شناخته شده است، هرچند در اینکه آیا این توبه حقوقالناس مانند قصاص و دیه را نیز از بین میبرد یا نه، میان فقها اختلاف گزارش شده است. احراز واقعی بودن توبه در عمل بر عهده قاضی است و میتواند از طریق قرائنی مانند دست کشیدن داوطلبانه از محاربه و تسلیم خود به حاکم صورت گیرد. در مقابل، توبه پس از دستگیری پذیرفته نشده، زیرا بیم صوری بودن آن و بیاثر شدن فلسفه مجازاتهای حدی و هتک حرمت حدود الهی مطرح شده است؛ از این رو، توبه محارب در عین گشودن راه بازگشت برای مجرم، با سازوکارهای سختگیرانه برای حفظ کارکرد بازدارنده حدّ همراه است.<ref>[https://www.sid.ir/FileServer/SF/8921396H0363 مصلح، «نقش توبه درجرایم حدودی و تعزیری ازمنظر فقه و قانون مجازات اسلامی مصوب 1392»، اولین همایش بین المللی و سومین همایش ملی پژوهشهای مدیریت و علوم انسانی، 1396ش، ص3-4.] </ref> | ||
== چالشهای فقهی و حقوقی محاربه<ref group="دیدگاه">ادبیات را متناسب با ویکی بازنویسی کنید لطفا | == چالشهای فقهی و حقوقی محاربه<ref group="دیدگاه">ادبیات را متناسب با ویکی بازنویسی کنید لطفا | ||
