| خط ۲۰۰: | خط ۲۰۰: | ||
== '''رسمیت یافتن تشیع در سطح ملی در عصر صفوی''' == | == '''رسمیت یافتن تشیع در سطح ملی در عصر صفوی''' == | ||
دعوت از علمای جبلعامل و تقویت موقعیت علما در ایران، اتحاد سیاسی کشور، تشکیل یک حکومت ملی و وحدت مذهبی شیعه امامیه در تشکیل حکومت صفویان (۹۰۷ -۱۱۳۵ق) نقش مهمی را ایفا کرد. | دعوت از علمای جبلعامل و تقویت موقعیت علما در ایران، اتحاد سیاسی کشور، تشکیل یک حکومت ملی و وحدت مذهبی شیعه امامیه در تشکیل حکومت صفویان (۹۰۷ -۱۱۳۵ق) نقش مهمی را ایفا کرد.<ref>کشاورز و همکاران، «بررسی زمینههای شکلگیری تعادل نهادی سنّتی در عصر صفویه با تاکید بر روابط متقابل روحانیت و حکومت»، ۱۴۰۰ش، ص۱۹.</ref> ۱۲ نفر از حاکمان آنان از شاه اسماعیل صفوی تا شاه عباس سوم ۱۱۴۸ق، در سه پایتخت تبریز، قزوین و اصفهان به قدرت رسیدند. رسمی شدن مذهب شیعه، به یکپارچگی مردم ایران، روابط متقابل سلاطین صفوی و علمای شیعه، صرافت سیاسی شاهان صفویه برای کسب مشروعیت سیاسی، رقابتهای منطقهای و مبارز با همسایگان اهلسنت(عثمانی)، ایجاد تغییر در نیروهای نظامی قزلباش، شکلگیری مناصب مذهبی مانند صدر و شیخالاسلام، رواج آموزهها و شعائر و آیینهای تعریفشده اسلامی مبتنی بر قواعد فقهی مذهب شیعه انجامید و در نهایت زمینهساز تثبیت هویت مذهبی-سیاسی تازهای برای دولت صفوی و جامعة ایران شد.<ref>کشاورز و همکاران، «بررسی زمینههای شکلگیری تعادل نهادی سنّتی در عصر صفویه با تاکید بر روابط متقابل روحانیت و حکومت»، ۱۴۰۰ش، ص ۲۲-۲۱ و ۳۱.</ref> | ||
عوامل ضعف و فروپاشی در این حکومت عبارت از نابودی صوفیان و عدم جایگزینی برای آنان، توطئهچینی و رقابتهای میان عناصر تأثیرگذار نظام حکومتی صفویان از جمله قزلباشان، ایرانیان دیوانسالار، گرجیان، ارمنیها و چرکسیها، تحدید استقلال و اقتدار شاهان صفوی توسط وزراء، عمال حکومتی، زنان حرم و برخی دیگر از منتفذین، رواج رفاهطلبی و برخی اعمال ناپسند نظیر شرب خمر در دربار صفوی و تربیت شاهزادگان صفوی در حرم از دوران شاه عباس اول، جنگها و منازعات مستمر صفویان و دولتهای اطراف مانند ازبکان، عثمانیها، گورکانیان هند و روسها و صدمات اقتصادی و تلفات انسانی شدید است. | عوامل ضعف و فروپاشی در این حکومت عبارت از نابودی صوفیان و عدم جایگزینی برای آنان، توطئهچینی و رقابتهای میان عناصر تأثیرگذار نظام حکومتی صفویان از جمله قزلباشان، ایرانیان دیوانسالار، گرجیان، ارمنیها و چرکسیها، تحدید استقلال و اقتدار شاهان صفوی توسط وزراء، عمال حکومتی، زنان حرم و برخی دیگر از منتفذین، رواج رفاهطلبی و برخی اعمال ناپسند نظیر شرب خمر در دربار صفوی و تربیت شاهزادگان صفوی در حرم از دوران شاه عباس اول، جنگها و منازعات مستمر صفویان و دولتهای اطراف مانند ازبکان، عثمانیها، گورکانیان هند و روسها و صدمات اقتصادی و تلفات انسانی شدید است.<ref>چلونگر و شاهمرادی، دولتهای شیعی در تاریخ، ۱۳۹۵ش، ص۲۶۲-۲۴۵.</ref> | ||
== '''دوران گذار و تثبیت قدرت علما''' == | == '''دوران گذار و تثبیت قدرت علما''' == | ||
