بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
<big>'''سلبریتی وطندوست'''</big>؛ چهرههای شناختهشدۀ همسو با هویت ملی و همبستگی اجتماعی در شرایط بحرانی. | <big>'''سلبریتی وطندوست'''</big>؛ چهرههای شناختهشدۀ همسو با هویت ملی و همبستگی اجتماعی در شرایط بحرانی. | ||
سلبریتی وطندوست به چهرههای شناختهشدهای اطلاق میشود که در شرایط بحرانی، بهویژه در زمان جنگ یا بحرانهای ملی، با تأکید بر هویت ملی، همبستگی اجتماعی و حمایت از مردم، مواضعی همسو با منافع و ارزشهای کشور اتخاذ میکنند. | سلبریتی وطندوست به چهرههای شناختهشدهای اطلاق میشود که در شرایط بحرانی، بهویژه در زمان جنگ یا بحرانهای ملی، با تأکید بر هویت ملی، همبستگی اجتماعی و حمایت از مردم، مواضعی همسو با منافع و ارزشهای کشور اتخاذ میکنند. | ||
==مفهومشناسی== | ==مفهومشناسی== | ||
در | در ادبیات رسانهای و اجتماعی، مفهوم سلبریتی وطندوست با مؤلفهها و شاخصههای خاصی تعریف میشود. بر اساس این دیدگاه، چنین چهرههایی در زمان بحرانها از منافع ملی در برابر تهدیدات خارجی حمایت کرده و به دور از فشارهای رسانهای، مواضعی صریح در قبال حوادث امنیتی کشور اتخاذ میکنند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821758/%D8%A7%D8%AD%D8%B3%D9%86%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%88%D8%AF%D9%86%DA%98%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D8%AF%DB%8C%D «احسنت به دفاع مردانۀ علیرضا داوودنژاد و دیگر هنرمندان غیور از ایران و ایرانی»، خبرگزاری دفاع مقدس]</ref> از دیگر ویژگیهای برشمرده برای این مفهوم، داشتن آگاهی سیاسی و پرهیز از همراهی با موجهای زودگذر مجازی است؛ بهگونهای که از شهرت خود در راستای تقویت همبستگی و امنیت ملی بهره میبرند.<ref>[https://www.aparat.com/v/t11ramb «سخنرانی استاد رائفیپور، سلبریتی وطنفروش یا وطندوست»، وبسایت آپارات.] </ref> تعهد به تکثر فرهنگی ایران، واکنش دغدغهمندانه نسبت به مسائل جامعه و استفاده از ظرفیتهای هنری برای حفظ یکپارچگی و بازتاب همدلی ملی، از شاخصههای فعالیت حرفهای این افراد دانسته میشود.<ref>[https://www.farhang.gov.ir/fa/news/830392/%D9%85%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85-%D9%88%D8%B7%D9%86-%D9%88-%D8%AE%D8%A7%DA%A9-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%85 «ما باید بهنام وطن و خاک ایران متعهد باشیم»، وبسایت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی]؛ [https://farsnews.ir/naieme/1759567837732677491/%DA%A9%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B9%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D9%88%D8%B7%D9%86-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%87%D «کوروش زارعی: بیتفاوتی نسبت به وطن، پایان هنر است»، خبرگزاری فارس.]</ref> | ||
در سطح فردی نیز، اقداماتی نظیر اولویت دادن به هویت ملی در انتخابهای شخصی (مانند تولد فرزند در داخل کشور و ارزشنهادن به تابعیت ایرانی)، در تقابل با تمایل به دریافت تابعیتهای مضاعف غربی، از مصادیق این رویکرد عنوان شده است.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/777006/%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D9%88-%D8%B3%D9%84%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «تفاوت نگاه دو سلبریتی دربارۀ ایران»، خبرگزاری تابناک.]</ref> | |||
==مضامین رایج در واکنشها== | ==مضامین رایج در واکنشها== | ||
محتوای واکنشهای این گروه از سلبریتیها اغلب شامل موارد زیر است: | محتوای واکنشهای این گروه از سلبریتیها اغلب شامل موارد زیر است: | ||
# تأکید بر هویت تاریخی و فرهنگی ایران | # تأکید بر هویت تاریخی و فرهنگی ایران | ||
# ابراز همدلی با مردم و قربانیان | # ابراز همدلی با مردم و قربانیان | ||
# محکومیت اقدامات نظامی یا تهدیدهای خارجی | # محکومیت اقدامات نظامی یا تهدیدهای خارجی | ||
# دعوت به همبستگی و امید اجتماعی | # دعوت به همبستگی و امید اجتماعی | ||
# قدردانی از نیروهای امدادی و خدماتی.<ref>[https://www.khabarfoori.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-69/3205041-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D9%86%DA%A «واکنش ادامهدار هنرمندان به جنگ»، خبرگزاری خبر فوری.]</ref> | # قدردانی از نیروهای امدادی و خدماتی.<ref>[https://www.khabarfoori.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-69/3205041-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D9%86%DA%A «واکنش ادامهدار هنرمندان به جنگ»، خبرگزاری خبر فوری.]</ref> | ||
==اقدامات در شرایط بحران== | |||
بر اساس منابع موجود، چهرههای شناختهشده در شرایط بحرانی، بهویژه طی رویدادهای موسوم به جنگ 12 روزه و جنگ رمضان، از طریق اقداماتی نظیر فعالیت در شبکههای اجتماعی، خلق آثار هنری با مضامین حماسی، انجام مصاحبه، حضور در تجمعات مردمی و دیدار با نیروهای نظامی و امدادی، به ابراز همبستگی با کشور پرداختهاند. همچنین انتشار پیامهایی خطاب به افکار عمومی جهان در محکومیت اقدامات خصمانه، از دیگر رویههای ثبتشده در این زمینه است.<ref> [https://farsnews.ir/Mohammadrezaesmaeili/1774817157976820784/%DB%B1%DB%B0%DB%B0-%D8%A7%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%84%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7 «100 اقدام مثبت سلبریتیها در حمایت از ایران»، خبرگزاری فارس.]</ref> | |||
در بخش کنشهای جمعی، مشارکت این افراد در پویشهای مختلفی نظیر «به نام ایران» و چالش «من تهرانم» با هدف تقویت همبستگی ملی،<ref>[https://www.irna.ir/news/85873018/%DB%B1%DB%B2-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%DB%B1%DB%B2-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%87%D9%85%D8%AF%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D «12 روز جنگ؛ 12 روز همدلی و ایستادگی هنرمندان برای وطن»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> و پویش «وطنم، ایران» بهمنظور بازتاب هنری وقایع جنگ مورد توجه بوده است.<ref> [https://www.irna.ir/news/85869652/%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%86%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85 «ایستاده با هنر، در کنار مردم»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> افزون بر این، همراهی با کارزارهایی نظیر «تحریم شبکه اینترنشنال» در مخالفت با رسانههایی که ایرانستیز خوانده میشدند، از دیگر اقدامات این چهرهها بهشمار میرود.<ref>[https://www.irna.ir/news/85873018/%DB%B1%DB%B2-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%DB%B1%DB%B2-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%87%D9%85%D8%AF%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D «12 روز جنگ؛ 12 روز همدلی و ایستادگی هنرمندان برای وطن»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> | |||
==نمونه واکنشها | ==نمونه واکنشها== | ||
در جریان بحرانهای پیشآمده در ایران، شماری از چهرههای هنری و فرهنگی با انتشار پیامها و اقدامات مختلف، مواضعی در حمایت از وطن و همبستگی ملی ابراز کردند؛ | در جریان بحرانهای پیشآمده در ایران، شماری از چهرههای هنری و فرهنگی با انتشار پیامها و اقدامات مختلف، مواضعی در حمایت از وطن و همبستگی ملی ابراز کردند؛ ازجمله: | ||
# حامد بهداد: انتشار تصویری از زنجیرۀ انسانی بر روی پل سفید اهواز همراه با تأکید بر همبستگی و ارزشهای انسانی مردم ایران.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-70/1097303-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%D8%A8%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B4%DA%A9%DB% «واکنش حامد بهداد نسبت به تشکیل زنجیرۀ انسانی روی پل سفید»، شبکۀ شرق.]</ref> | # حامد بهداد: انتشار تصویری از زنجیرۀ انسانی بر روی پل سفید اهواز همراه با تأکید بر همبستگی و ارزشهای انسانی مردم ایران.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-70/1097303-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%D8%A8%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B4%DA%A9%DB% «واکنش حامد بهداد نسبت به تشکیل زنجیرۀ انسانی روی پل سفید»، شبکۀ شرق.]</ref> | ||
# پیمان معادی: یادبود کودکان میناب با بازنشر منابع و مواضع بینالمللی در نقد جنگ و جلب توجه افکار عمومی جهانی به پیامدهای آن.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-70/1097195-%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8 «پیمان معادی دربارۀ کودکان میناب نوشت»، شبکۀ شرق.]</ref> | # پیمان معادی: یادبود کودکان میناب با بازنشر منابع و مواضع بینالمللی در نقد جنگ و جلب توجه افکار عمومی جهانی به پیامدهای آن.<ref>[https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%86%D8%B1-70/1097195-%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8 «پیمان معادی دربارۀ کودکان میناب نوشت»، شبکۀ شرق.]</ref> | ||
| خط ۵۴: | خط ۳۷: | ||
# هنرمندان هنرهای تجسمی: گروه بزرگی از هنرهای تجسمی نیز در این چارچوب با تولید آثار گرافیکی و بصری، به بازنمایی مفاهیم ملی و اجتماعی میپردازند. این آثار اغلب دارای ویژگیهایی مانند استفاده از نمادهای ملی، پیامهای مستقیم و تأکید بر همبستگی اجتماعی هستند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6769058/%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%BA%D8%B0-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8 فضلی، «گرافیک جنگ، سلاحی روی کاغذ/ واکنش هنرمندان به جنگ آمریکایی- صهیونی»، خبرگزاری مهر.]</ref> | # هنرمندان هنرهای تجسمی: گروه بزرگی از هنرهای تجسمی نیز در این چارچوب با تولید آثار گرافیکی و بصری، به بازنمایی مفاهیم ملی و اجتماعی میپردازند. این آثار اغلب دارای ویژگیهایی مانند استفاده از نمادهای ملی، پیامهای مستقیم و تأکید بر همبستگی اجتماعی هستند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6769058/%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%DA%A9-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D9%84%D8%A7%D8%AD%DB%8C-%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%BA%D8%B0-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%87%D9%86%D8%B1%D9%85%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8 فضلی، «گرافیک جنگ، سلاحی روی کاغذ/ واکنش هنرمندان به جنگ آمریکایی- صهیونی»، خبرگزاری مهر.]</ref> | ||
== | ==واکنشها با اقدامات سلبریتیهای وطندوست== | ||
همزمان با فعالیتهای وطندوستانه پس از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در اسفند 1404ش برخی سلبریتیها، پویشی در فضای مجازی با عنوان «بایکوت سلبریتیهای ساکت» شکل گرفت که ضمن درخواست برای تحریم حرفهای هنرمندان منفعل، از مواضع برخی چهرهها نظیر محسن چاوشی و مریلا زارعی تقدیر و حمایت کرد.<ref>[https://farsnews.ir/Nalinaghiyan/1775899098193441065/%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D9%85%D9%86--%D9%BE%D9%88%DB%8C%D8%B4-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D9%88%D8%AA-%D8%B3%D9%84%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D «پویش مردمی برای بایکوت سلبریتیهای ساکت در جنگ»، خبرگزاری فارس، تاریخ بازدید: 29 فروردین 1405ش.]</ref> | |||
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اعلام کرده است که نگاه حاکمیت بر ایجاد فرصت برای تعامل و همکاری با هنرمندان وطندست، چه در داخل و چه در خارج از کشور، مثبت است. او با انتقاد از وجود موانع میانی در بدنۀ اجرایی این امر و تأکید بر ادبیات رهبری و سران قوا بر اتحاد ملی، بیان کرد که با رفع موانع میانی، امید میرود هنرمندان وطندوست خارجنشین بتوانند به کشور بازگشته و در میان مردم ایران حضور پیدا کنند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1325053/%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B4%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D8%AA%D8%B2%D8%B1%DB%8C%D9%82-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%AA-%D9%87%D9%86%D8%B «سخنان وزیر ارشاد و تزریق امید به بازگشت هنرمندان وطندوست به کشور»، خبرگزاری تابناک.]</ref> | وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اعلام کرده است که نگاه حاکمیت بر ایجاد فرصت برای تعامل و همکاری با هنرمندان وطندست، چه در داخل و چه در خارج از کشور، مثبت است. او با انتقاد از وجود موانع میانی در بدنۀ اجرایی این امر و تأکید بر ادبیات رهبری و سران قوا بر اتحاد ملی، بیان کرد که با رفع موانع میانی، امید میرود هنرمندان وطندوست خارجنشین بتوانند به کشور بازگشته و در میان مردم ایران حضور پیدا کنند.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1325053/%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B4%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D8%AA%D8%B2%D8%B1%DB%8C%D9%82-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%AA-%D9%87%D9%86%D8%B «سخنان وزیر ارشاد و تزریق امید به بازگشت هنرمندان وطندوست به کشور»، خبرگزاری تابناک.]</ref> | ||