وطن: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۴۲: / خط ۴۲: @@
 # رویکرد میانه: ترکیب تداوم تاریخی و شکل‌گیری مدرن را مطرح می‌کند.<ref>اشرف، مفاهیم و نظریه‌ها: هویت ایرانی به سه روایت، در هویت ایرانی از دوران باستان تا پایان پهلوی، 1395ش، ص38.</ref>
 ==وطن در دیدگاه اسلامی==
+===وطن در آموزه‌ها و روایات اسلامی===
+در آموزه‌های اسلامی و روایات، «وطن» حقیقتی طبیعی و مقدس دانسته شده است. علاقه به وطن، نشانۀ شخصیت انسانی و مایهۀ آبادی شهرها شمرده می‌شود. به‌همین دلیل، حبّ وطن مذموم نبوده و دفاع از وطن در برابر دشمن، وظیفه‌ای شرعی و منطقی به شمار می‌رود زیرا وطن بستر حفظ ارزش‌ها و اعتقادات است. همچنین اگر در وطنی حق و حقیقت حاکم نباشد و انسان نتواند شخصیت دینی و ایدئولوژیک خود را حفظ کند، هجرت از آن جایز و گاه ضروری می‌شود؛ چنان‌که قرآن کریم مسلمانان صدر اسلام را به ترک وطن ناسازگار با ایمان و مهاجرت به سرزمینی که زمینۀ رشد معنوی فراهم باشد، فرمان داده است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_97_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1 سورۀ نساء، آیۀ 97.]</ref>  علاوه بر آن، در نگاه اسلامی، وطن‌دوستی مطلوب است، مشروط به آن‌که وطن مانع تکامل روحی و پایبندی به حق نباشد.<ref>[https://www.tebyan.net/news/514296/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D9%88%D8%B7%D9%86-%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «آیا وطن دوستی ارزش است؟»، خبرگزاری تبیان.]</ref>
 ===وطن در فقه اسلامی===
 در فقه اسلامی، وطن در احکام نماز و روزه نقش داشته و به محل اقامت فرد اشاره می‌کند. مهم‌ترین انواع آن عبارت‌اند از:
@@ خط ۴۸: / خط ۵۰: @@
 # وطن شرعی: محل تولد یا اقامت همراه با شرایط خاص؛
 # وطن حُکمی: محل اقامت طولانی بدون قصد دائمی.<ref>[https://fa.wikishia.net/view/%D9%88%D8%B7%D9%86 «وطن»، ویکی شیعه.]</ref>
-===وطن در آموزه‌ها و روایات اسلامی===
-در آموزه‌های اسلامی و روایات، «وطن» حقیقتی طبیعی و مقدس دانسته شده است. علاقه به وطن، نشانهۀ شخصیت انسانی و مایهۀ آبادی شهرها شمرده می‌شود. به‌همین دلیل، حبّ وطن مذموم نبوده و دفاع از وطن در برابر دشمن، وظیفه‌ای شرعی و منطقی به شمار می‌رود زیرا وطن بستر حفظ ارزش‌ها و اعتقادات است. همچنین اگر در وطنی حق و حقیقت حاکم نباشد و انسان نتواند شخصیت دینی و ایدئولوژیک خود را حفظ کند، هجرت از آن جایز و گاه ضروری می‌شود؛ چنان‌که قرآن کریم مسلمانان صدر اسلام را به ترک وطن ناسازگار با ایمان و مهاجرت به سرزمینی که زمینۀ رشد معنوی فراهم باشد، فرمان داده است.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/%D8%A2%DB%8C%D9%87_97_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1 سورۀ نساء، آیۀ 97.]</ref>  علاوه بر آن، در نگاه اسلامی، وطن‌دوستی مطلوب است، مشروط به آن‌که وطن مانع تکامل روحی و پایبندی به حق نباشد.<ref>[https://www.tebyan.net/news/514296/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D9%88%D8%B7%D9%86-%D8%AF%D9%88%D8%B3%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «آیا وطن دوستی ارزش است؟»، خبرگزاری تبیان.]</ref>
 ==تصویرسازی وطن در هنرهای کلامی، دیداری و نمایشی==
 ===تصویرسازی وطن در بازنمایی‌های رسانه‌ای و هنری===
@@ خط ۵۷: / خط ۵۶: @@
 در شعر فارسی، وطن همواره یکی از دغدغه‌های ذهنی شاعران بوده است. این مفهوم در هر دوره، بسته به شرایط اجتماعی، سیاسی و جهان‌بینی شاعران، جلوه‌های متنوعی یافته است. برای مثال، در دورۀ مشروطه، تحت تأثیر اندیشه‌های اروپایی و پیدایش مفاهیم «هویت» و «فردیت»، وطن به پربسامدترین مضمون شعری تبدیل شد. در دورۀ معاصر نیز دوران پادشاهی پهلوی اول و دوم، به‌دلیل استبداد و خفقان حاکم، شاعران برای بیان انتقادات خود به نماد پناه برده و مفهوم وطن در شعر ظاهری کمرنگ‌تر یافت اما همچنان با جلوه‌های متفاوت در آثار شاعران حضور داشت.<ref>[https://elmnet.ir/doc/10615504-71181 محمدی فشارکی و دیگران، «مفهوم وطن در شعر منتخب شعرای معاصر»، 1392ش، چکیده.]</ref>  از مشهورترین اشعار دربارۀ وطن می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
 ====دوباره می‌سازمت وطن====
-از شاخص‌ترین نمونه‌های شعر معاصر دربارۀ «وطن» می‌توان به سرودۀ «دوباره می‌سازمت وطن» اثر سیمین بهبانی اشاره کرد که در آن به مفهوم بازسازی وطن با وجود فرسودگی و سختی‌ها، به عنوان یک ارادۀ جمعی اشاره دارد:<br>
+----
+از شاخص‌ترین نمونه‌های شعر معاصر دربارۀ «وطن» می‌توان به سرودۀ «دوباره می‌سازمت وطن» اثر سیمین بهبانی اشاره کرد که در آن به مفهوم بازسازی وطن با وجود فرسودگی و سختی‌ها، به عنوان یک ارادۀ جمعی اشاره دارد:
-دوباره می‌سازمت وطن *** اگرچه با خشت جان خویش<br>
+دوباره می‌سازمت وطن *** اگرچه با خشت جان خویش
 ستون به سقف تو میزنم *** اگرچه با استخوان خویش.<ref>[https://www.tebyan.net/news/270453/%D8%AF%D9%88%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%AA-%D9%88%D8%B7%D9%86 «دوباره می‌سازمت وطن!»، خبرگزاری تبیان.]</ref>