تجمعات شبانه ایرانیان ۱۴۰۴-۱۴۰۵: تفاوت میان نسخه‌ها

آغاز جنگ تحمیلی سوم، در ۹ اسفند ۱۴۰۴ش، با حملات هوایی و موشکی گسترده همراه بود، اما نقطهٔ عطفی که تجمعات خودجوش را کلید زد، ترور سیدعلی خامنه‌ای، رهبر وقت و جمعی از فرماندهان ارشد و اعضای خانوادۀ رهبر در این روز بود. نخستین دسته‌های خودجوش مردمی از مساجد و میادین اصلی شکل گرفت. این رویداد چند ویژگی داشت:

* '''شوک و خشم ملی''': ترور یک رهبر مذهبی-سیاسی در شب‌های ماه رمضان، نوعی تابوی شکسته‌شده تلقی شد که فراتر از مرزهای سیاسی، احساسات مذهبی و میهنی را برانگیخت؛ از همین رو، انگیزهٔ انتقام‌خواهی برای امام شهید و نیز شهدای جنایاتی مانند مدرسهٔ شجره طیبه در میناب، به نیروی محرکهٔ اصلی آغاز تجمعات شبانه تبدیل شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/news/1361233/55-%D9%88%DB%8C%D8%AF%DB%8C%D9%88-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D8%B3%D9%87-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%AF «55 ویدیو از حماسه شبانه مردم ایران را ببینید»، وب‌سایت تابناک.]</ref>

* '''تهدید امنیتی داخلی''': بر اساس گزارش‌ها، دشمن قصد داشت با بهره‌گیری از خلأ قدرت پس از ترور رهبر و فرماندهان، ضمن تضعیف حاکمیت مرکزی، زمینه را برای فروپاشی سیاسی و تجزیهٔ ارضی ایران فراهم آورد. در چنین شرایطی، حضور شبانهٔ مردم در خیابان‌ها، علاوه بر تأمین امنیت محله‌ها و مقابله با نفوذ خرابکاران، موجب خنثی‌سازی توطئهٔ تغییر نظام و تجزیهٔ ایران نیز شد.<ref>[https://www.irna.ir/news/86131974/%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A8%D9%87-%DB%B5%DB%B0-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D9%87%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A8%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF «تجمع‌های شبانه به ۵۰ رسید، جمعیتی که هر روز بیشتر می‌شود»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  

* '''پاسخ عملی به تهدید نفوذ''': مردم دریافتند که حضور فیزیکی در خیابان‌ها، عملاً امنیت محله‌ها را تأمین می‌کند و مانع از نفوذ خرابکاران می‌شود. این احساس کارآمدی انگیزه را دوچندان کرد.<ref>[https://tasnimnews.ir/fa/news/1405/01/28/3567757/%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B4%D9%85%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D9%87%D9%85-%D8%B4%DA%A9%D8%B3%D8%AA «معادلات دشمن را حضور شبانه مردم در تجمعات ‌در‌هم شکست»، خبرگزاری تسنیم.]</ref>

* '''فضای آیینی-حماسی رمضان''': همزمانی جنگ با ماه رمضان، به تجمعات بار معنایی مضاعفی بخشید. مراسم شب‌های قدر، افطاری‌های دسته‌جمعی، قرائت قرآن، سینه‌زنی و نوحه برای شهدا، ترس از بمباران را به شب‌زنده‌داری عبادی-ملی تبدیل کرد. این فضا، حضور شبانه را نه یک اجبار، بلکه یک افتخار دینی و ملی جلوه می‌داد.<ref>[https://farsnews.ir/Haniyehnaseri/1773842539213335973/%D8%A2%D8%AA%D8%B4-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86 «آتش‌پاره‌های جنگ رمضان»، خبرگزاری فارس؛] [https://www.irna.ir/amp/86104283/ «سفره‌های افطاری مردم در خیابان‌های تبریز/دشمن سوزی در چهارشنبه سوری»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>

* '''نقش زنان در پایداری تجمعات''': زنان در تمام شب‌ها نه‌تنها در صفوف راهپیمایی حاضر بودند، بلکه با سازماندهی موکب‌های اطعام، پشتیبانی لجستیکی و تشویق خانواده‌ها، حلقهٔ وصل میان نسل‌ها و اقشار مختلف شدند. حضور زنان باحجاب و بی‌حجاب در کنار هم، پیام وحدت فراتر از اختلافات را مخابره می‌کرد که خود عاملی برای جذب طیف‌های وسیع‌تر بود.<ref>[https://www.irna.ir/news/86124524/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D8%AA%D8%A7-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%DB%B4%DB%B0-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87 «بازخوانی نقش زنان از انقلاب تا جنگ ۴۰ روزه»، خبرگزاری ایرنا.]</ref> همچنین در تاریخ ۲۸ فروردین ۱۴۰۵ش و همزمان با روز دختر و ولادت حضرت معصومه، تجمع عظیم دختران جان‌فدای ایران در میدان انقلاب تهران با حضور هزاران زن و دختر جوان برگزار شد که در فضایی ضدآمریکایی و ضدصهیونیستی، بر بیعت با رهبر جدید و آمادگی برای دفاع از کشور تأکید کردند.<ref>[https://www.khabaronline.ir/news/2206815/%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B1%D8%B2%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%AF%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%AA%D9%88%D8%B1%D8%B3%D9%88%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%A7-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86 «تصاویری از رزمایش دختران جان فدا، از دختر موتورسوار تا دختران مستقر پشت تیربار+عکس»، خبرآنلاین.]</ref>

* '''واکنش به ادعاهای دشمن''': وقتی دونالد ترامپ این تجمعات را ساختگی و تولید هوش مصنوعی خواند،<ref>[https://fararu.com/fa/news/956408/%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «ترامپ تجمعات خیابانی این روزهای ایران را هوش مصنوعی معرفی کرد»، وب‌سایت فرارو.]</ref> این ادعا به انگیزه‌ای برای اثبات عینی حضور تبدیل شد. مردم با انتشار ویدیوهای زنده و پرچم‌ها، عملاً به یک جنگ روایت علیه رسانه‌های غربی وارد شدند.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/821849/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A2%D9%85%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D8%AF%D8%B9%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%87%D9%88%D8%B4-%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C «فیلم/ واکنش مردم آمل به ادعای ترامپ درباره تجمعات مردمی و هوش مصنوعی»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref>