لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲: تفاوت میان نسخه‌ها

تاریخچۀ توسعۀ اف-35 به سال‌ 1990م بازمی‌گردد؛ زمانی که ایالات متحده با ایدۀ ایجاد یا ساخت یک جنگندۀ چندمنظوره و پیشرفته به تولید این جنگنده رسید. به گزارش منابع مختلف، اف-۳۵ نتیجۀ توسعه‌یافته هواپیمای آزمایشی ایکس-۳۵ است که توسط شرکت لاکهید مارتین برای رقابت در پروژه «جنگنده تهاجمی مشترک» (JSF) ساخته شد.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1009121/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-f-35-%D8%B9%DA%A9%D8%B3 «همه چیز درباره F - 35 (+عکس)»،  وب‌سایت عصر ایران.]</ref> در این رقابت، ایکس-۳۵ توانست بر رقیب خود، هواپیمای ایکس-۳۲ شرکت بوئینگ، پیروز شود.<ref>[https://www.google.com/search?q=%D9%81-%DB%B3%DB%B5+%D9%86%D9%88%D8%B9+%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D9%87%E2%80%8C%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA%D9%87+%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C+%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3-%DB%B3%DB%B5+%D8%A7%D8%B3%D8%AA.+%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3-%DB%B3%DB%B5+%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C+%D8%A8%D9%88%D8%AF+%DA%A9%D9%87+%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7+%D9%84%D8%A7%DA%A9%D9%87%DB%8C%D8%AF+%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%AA%DB%8C%D9%86+%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C+%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%AA+%D8%AF%D8%B1+%D9%BE%D8%B1%D9%88%DA%98%D9%87+%C2%AB%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%D9%87+%D8%AA%D9%87%D8%A7%D8%AC%D9%85%DB%8C+%D9%85%D8%B4%D8%AA%D8%B1%DA%A9%C2%BB+%28JSF%29+%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87+%D8%B4%D8%AF+%D9%88+%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA+%D8%A8%D8%B1+%D8%B1%D9%82%DB%8C%D8%A8+%D8%AE%D9%88%D8%AF+%D8%AF%D8%B1+%D8%A7%DB%8C%D9%86+%D9%BE%D8%B1%D9%88%DA%98%D9%87+%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C+%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3-%DB%B3%DB%B2+%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA+%D8%A8%D9%88%D8%A6%DB%8C%D9%86%DA%AF+%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2+%D8%B4%D9%88%D8%AF&sca_esv=8de6bca2391c3c3e&biw=1600&bih=773&sxsrf=ANbL-n6GFxHUcbyTRyf7hzk0I9heXrMQEQ%3A1777224887894&ei=t0zuad-ZNtyH9u8Pxcy64Qs&ved=0ahUKEwif0YPRhoyUAxXcg_0HHUWmLrwQ4dUDCBE&uact=5&oq=%D9%81-%DB%B3%DB%B5+%D9%86%D9%88%D8%B9+%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D9%87%E2%80%8C%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA%D9%87+%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C+%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3-%DB%B3%DB%B5+%D8%A7%D8%B3%D8%AA.+%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3-%DB%B3%DB%B5+%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C+%D8%A8%D9%88%D8%AF+%DA%A9%D9%87+%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7+%D9%84%D8%A7%DA%A9%D9%87%DB%8C%D8%AF+%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%AA%DB%8C%D9%86+%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C+%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%AA+%D8%AF%D8%B1+%D9%BE%D8%B1%D9%88%DA%98%D9%87+%C2%AB%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%D9%87+%D8%AA%D9%87%D8%A7%D8%AC%D9%85%DB%8C+%D9%85%D8%B4%D8%AA%D8%B1%DA%A9%C2%BB+%28JSF%29+%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%87+%D8%B4%D8%AF+%D9%88+%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA+%D8%A8%D8%B1+%D8%B1%D9%82%DB%8C%D8%A8+%D8%AE%D9%88%D8%AF+%D8%AF%D8%B1+%D8%A7%DB%8C%D9%86+%D9%BE%D8%B1%D9%88%DA%98%D9%87+%D9%87%D9%88%D8%A7%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C+%D8%A7%DB%8C%DA%A9%D8%B3-%DB%B3%DB%B2+%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA+%D8%A8%D9%88%D8%A6%DB%8C%D9%86%DA%AF+%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2+%D8%B4%D9%88%D8%AF&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAigwPZgS3bs9u1INmG2YjYuSDYqtmI2LPYudmH4oCM24zYp9mB2KrZhyDZh9mI2KfZvtuM2YXYp9uMINin24zaqdizLduz27Ug2KfYs9iqLiDYp9uM2qnYsy3bs9u1INmH2YjYp9m-24zZhdin24zbjCDYqNmI2K8g2qnZhyDYqtmI2LPYtyDZhNin2qnZh9uM2K8g2YXYp9ix2KrbjNmGINio2LHYp9uMINix2YLYp9io2Kog2K_YsSDZvtix2YjamNmHIMKr2KzZhtqv2YbYr9mHINiq2YfYp9is2YXbjCDZhdi02KrYsdqpwrsgKEpTRikg2LPYp9iu2KrZhyDYtNivINmIINiq2YjYp9mG2LPYqiDYqNixINix2YLbjNioINiu2YjYryDYr9ixINin24zZhiDZvtix2YjamNmHINmH2YjYp9m-24zZhdin24wg2KfbjNqp2LMt27PbsiDYtNix2qnYqiDYqNmI2KbbjNmG2q8g2b7bjNix2YjYsiDYtNmI2K8yBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyBxAjGCcY6gIyFxAAGIAEGJECGLQCGOcGGIoFGOoC2AEBMhcQABiABBiRAhi0AhjnBhiKBRjqAtgBATIXEAAYgAQYkQIYtAIY5wYYigUY6gLYAQEyFxAAGIAEGJECGLQCGOcGGIoFGOoC2AEBMiAQLhiABBiRAhjRAxi0AhjnBhjHARjIAxiKBRjqAtgBATIgEC4YgAQYkQIY0QMYtAIY5wYYxwEYyAMYigUY6gLYAQFIpBBQwQtYwQtwAXgBkAEAmAEAoAEAqgEAuAEDyAEA-AEB-AECmAIBoAIhqAIQmAMh8QXZPhon_QyX7LoGBggBEAEYAZIHATGgBwCyBwC4BwDCBwM0LTHIBxSACAE&sclient=gws-wiz-serp «گران‌قیمت‌ترین جنگنده آمریکا در خلیج فارس!+عکس»، وب‌سایت روزنامۀ دنیای اقتصاد.]</ref> در ۲۰۰۱م شرکت لاکهید مارتین، از شرکت‌های بزرگ هوافضا و صنایع دفاعی آمریکا، موفق شد قرارداد تولید جنگندهٔ مدرن خود را به ثبت برساند. از آن زمان، اف-۳۵ به‌عنوان یکی از مدرن‌ترین جنگنده‌های حال حاضر جهان شناخته می‌شود.<ref>[https://www.ilna.ir/بخش-سایر-رسانه-ها-10/1520706-رقیب-اصلی-اف-با-قیافه-ای-عجیب «رقیب اصلی اف ۳۵ با قیافه‌ای عجیب»، خبرگزاری ایلنا؛][https://fararu.com/fa/news/791945/اف-یا-رادارگریز-قهار-هرچه-لازم-است-در-مورد-یک-جنگنده-مدرن-بدانید «اف ۳۵ یا رادارگریز قهار؛ هرچه لازم است در مورد یک جنگنده مدرن بدانید»، خبرگزاری فرارو.]</ref>پیش‌بینی می‌شود این جنگنده تا ۲۰۷۰م در خدمت باشد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/146123/1/جنگنده-اف-35 «در مورد جنگنده اف 35 در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، وب‌سایت تابناک.]</ref>

== مدل‌ها و قیمت ==

جنگنده اف-35 در سه مدل اصلی تولید می‌شود.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/146123/1/جنگنده-اف-35 «در مورد جنگنده اف 35 در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، وب‌سایت تابناک.]</ref> بر اساس گزارش دیفنس‌نیوز در اواسط سال 2024م، میانگین قیمت تولیدات جدید این جنگنده به این شرح است:

 

* '''اف-35 اِی (F-35A):''' با قابلیت نشست و برخاست متعارف (82.5 میلیون دلار).

* '''اف-35 بی (F-35B):''' با قابلیت نشست و برخاست عمودی و کوتاه (109 میلیون دلار).

* '''اف-35 سی (F-35C):''' با قابلیت ناونشینی (102.1 میلیون دلار).<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1018142/%D9%85%D9%82%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D9%87-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%AC%D9%86%DA%AF%D9%86%D8%AF%D9%87-f-35-lightning-ii-%D8%A8%D8%A7-%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D9%86%DA%AF%DB%8C «مقایسه قیمت جنگنده F-35 Lightning II با دیگر جت های جنگی»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref>

 

نخستین اسکادران از جنگنده‌های اف-۳۵ در تاریخ ۳۱ ژوئیه ۲۰۱۵م در اختیار سپاه تفنگداران دریایی ایالات متحده قرار گرفت. در ۲ اوت ۲۰۱۶م نیز اولین اسکادران اف-۳۵ اِی به نیروی هوایی آمریکا تحویل داده شد.<ref>[https://www.tabnak.ir/fa/tags/146123/1/جنگنده-اف-35 «در مورد جنگنده اف 35 در ویکی تابناک بیشتر بخوانید»، وب‌سایت تابناک.]</ref> ایالات متحده تا سال ۲۰۴۴م قصد دارد ۲۴۵۶ فروند از این جنگنده را از شرکت سازنده خریداری کند. علاوه‌بر آمریکا، رژیم صهیونیستی، انگلیس، ژاپن، کره جنوبی، ترکیه و ایتالیا نیز اف-۳۵ خریداری کرده‌اند.<ref>[https://www.hamshahrionline.ir/news/640405/آشنایی-با-جنگنده-لاکهید-مارتین-اف-۳۵-لایتنینگ-۲ «آشنایی با جنگنده لاکهید مارتین اف-۳۵ لایتنینگ ۲»، همشهری آنلاین.]</ref>