ابرابزار
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''{{درشت|تنب بزرگ؛}}''' جزیره‌ای در شمال شرقی جزیره ابوموسی.<ref group="دیدگاه">دربارهٔ اهمیت جزیره مطلبی وجود ندارد؟</ref><ref group="دیدگاه">دربارهٔ فرهنگ مردم و ساکنان در منابع مطلبی نیست؟</ref><ref group="دیدگاه">تاریخچه جزیره و مالکیت و دعواهای مربوطه گزارش نمی‌شود؟ در حد خیلی کوتاه و مختصر بیاورید که تفصیل آن در مقاله جزایر سه‌گانه باشد</ref><ref group="دیدگاه">در موارد زیادی به سایت‌های ناشناخته استناد شده است در حالی که بسیاری از مطالب در مقالات علمی معتبر هم آمده است. تعدادی از منابع برای شما ارسال شد.</ref>
'''{{درشت|تنب بزرگ؛}}''' جزیره‌ای در شمال شرقی جزیره ابوموسی.


تنب بزرگ جزیره‌ای در نزدیکی تنگه هرمز است. این جزیره با جمعیت محدود و کمبود پوشش گیاهی کاربری نظامی و مسکونی دارد.
تنب بزرگ جزیره‌ای در نزدیکی تنگه هرمز است. این جزیره با جمعیت محدود و کمبود پوشش گیاهی کاربری نظامی و مسکونی دارد.


== موقعیت ==
== موقعیت ==
تنب بزرگ در فاصلهٔ ۱۵۶ کیلومتری از شهر بندرعباس، ۴۳٫۵ کیلومتری از شمال شرقی جزیره ابوموسی،<ref>[https://avash.ir/بخش-سیاسی-3/81020-آشنایی-با-جزیره-تنب-بزرگ-هرمزگان «آشنایی با جزیره تنب بزرگ - هرمزگان»، وب‌سایت آوش.]</ref> در ۳۱ کیلومتری جنوب غربی قشم و ۵۰ کیلومتری بندرلنگه قرار دارد. همچنین ۷۰ کیلومتر تا جزیرهٔ الحمرا و حدود ۱۰۰ کیلومتر تا بندر شارجه در امارات متحدهٔ عربی فاصله دارد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/224413/تنب،-جزایر وثوقی، «تنب، جزایر»، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> این جزیره بین ۵۵/۱۶ و ۵۵/۱۹ درجه طول شرقی نسبت به نصف‌النهار گرینویچ و بین ۲۶/۱۵ و ۲۶/۱۹ درجهٔ عرض شمالی واقع شده است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-تاریخ-اقتصاد-31/631972-اهمیت-دو-تنب-بزرگ-کوچک «اهمیت دو تنب بزرگ و کوچک»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>
تنب بزرگ در فاصلهٔ ۱۵۶ کیلومتری از شهر بندرعباس، ۴۳٫۵ کیلومتری از شمال شرقی جزیره ابوموسی،<ref>[https://avash.ir/بخش-سیاسی-3/81020-آشنایی-با-جزیره-تنب-بزرگ-هرمزگان «آشنایی با جزیره تنب بزرگ - هرمزگان»، وب‌سایت آوش.]</ref> این جزیره در شرق تنب کوچک، شمال ابوموسی و رأس‌الخیمه، حدود پنجاه کیلومتری بندرلنگه و ۳۱ کیلومتری جنوب جزیرهٔ قشم قرار دارد.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/1615960043-10357-99-62.pdf جالینوسی و رستمی، «بررسي دلایل سياسي و تاريخي ادعاهاي امارات متحده عربي و استدلال ايران در مورد مالکيت ايران بر جزاير سه‌گانة تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسي»، 1395ش، ص78.]</ref> همچنین ۷۰ کیلومتر تا جزیرهٔ الحمرا و حدود ۱۰۰ کیلومتر تا بندر شارجه در امارات متحدهٔ عربی فاصله دارد.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/224413/تنب،-جزایر وثوقی، «تنب، جزایر»، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> این جزیره بین ۵۵/۱۶ و ۵۵/۱۹ درجه طول شرقی نسبت به نصف‌النهار گرینویچ و بین ۲۶/۱۵ و ۲۶/۱۹ درجهٔ عرض شمالی واقع شده است.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-تاریخ-اقتصاد-31/631972-اهمیت-دو-تنب-بزرگ-کوچک «اهمیت دو تنب بزرگ و کوچک»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>
 
== تاریخچه ==
 
== اهمیت ==
اگرچه تنب بزرگ به‌دلیل فاصلهٔ نسبتاً زیاد از تنگهٔ هرمز، ارزش استراتژیک مستقیم چندانی ندارد؛ اما حلقه‌ای حیاتی در زنجیرهٔ دفاعی ایران در این تنگه محسوب می‌شود<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/93076/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D9%88-%D8%AC%D8%BA%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%A8%D9%88%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%86%D8%A8-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D9%88-%D8%AA%D9%86%D8%A8-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9 مجتهدزاده، «تاریخ و جغرافیای سیاسی جزایر «تنب» و «ابوموسی»»، 1371ش، ص4.]</ref> و در شکل‌دهی بخشی از خط دفاعی ایران در ورودی تنگه هرمز اهمیت دارد.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1092481/%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%DA%86%D8%A7%D9%84%D8%B4-%DA%98%DB%8C%D9%88%D9%BE%D9%84%DB%8C%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D8%A8%D8%B1-%D9%87%D9%85%D8%A8%D8%B3%D8%AA%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87-%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87 حیدری موصلو و کاویانی‌راد، «تأثير چالش ژئوپليتيك بر همبستگي ملي (مطالعه موردي: جزاير سه‌گانه)»، 1393ش، ص70.]</ref>
 
== جمعیت‌شناسی ==
طبق سرشماری مرکز آمار در سال 1390ش، این منطقه جمعیتی حدود ۳۸۰ نفر و شامل ۵۸ خانوار، از توابع شهرستان ابوموسی در استان هرمزگان محسوب می‌شود.<ref name=":0">[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1092481/%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%DA%86%D8%A7%D9%84%D8%B4-%DA%98%DB%8C%D9%88%D9%BE%D9%84%DB%8C%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D8%A8%D8%B1-%D9%87%D9%85%D8%A8%D8%B3%D8%AA%DA%AF%DB%8C-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%B3%D9%87-%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87 حیدری موصلو و کاویانی‌راد، «تأثير چالش ژئوپليتيك بر همبستگي ملي (مطالعه موردي: جزاير سه‌گانه)»، 1393ش، ص70.]</ref> جمعیت کم‌شمار این جزیره از ایرانیان با اصالت بندرلنگه‌ای و عرب‌هایی از قبیلهٔ بنی‌یاس دبی تشکیل شده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/93076/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE-%D9%88-%D8%AC%D8%BA%D8%B1%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AC%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B1-%D8%A7%D8%A8%D9%88%D9%85%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%86%D8%A8-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D9%88-%D8%AA%D9%86%D8%A8-%DA%A9%D9%88%DA%86%DA%A9 مجتهدزاده، «تاریخ و جغرافیای سیاسی جزایر «تنب» و «ابوموسی»»، 1371ش، ص4.]</ref>


== نام‌های جزیره ==
== نام‌های جزیره ==
تنب بزرگ به نام‌های تمب گپ، تنب مار و تل‌مار نیز شناخته می‌شود.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/بخش-تاریخ-اقتصاد-31/631972-اهمیت-دو-تنب-بزرگ-کوچک «اهمیت دو تنب بزرگ و کوچک»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref> در گذشته نام‌های جزیرهٔ تنب و جزیرهٔ تنبو برای این جزایر رواج داشت.<ref>[https://avash.ir/بخش-سیاسی-3/81020-آشنایی-با-جزیره-تنب-بزرگ-هرمزگان «آشنایی با جزیره تنب بزرگ - هرمزگان»، وب‌سایت آوش.]</ref>
تنب بزرگ به نام‌های تنب مار، تنب مار بزرگ و تل‌مار نیز شناخته می‌شود.<ref>[https://www.ensani.ir/file/download/article/1615960043-10357-99-62.pdf جالینوسی و رستمی، «بررسي دلایل سياسي و تاريخي ادعاهاي امارات متحده عربي و استدلال ايران در مورد مالکيت ايران بر جزاير سه‌گانة تنب بزرگ، تنب کوچک و ابوموسي»، 1395ش، ص78.]</ref>


== مساحت ==
== مساحت ==
شکل این جزیره تقریباً دایره‌ای با قطری نزدیک به ۴٫۶ کیلومتر و مساحتی حدود ۱۰٫۵ کیلومتر مربع است.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/224413/تنب،-جزایر وثوقی، «تنب، جزایر»، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>
شکل این جزیره تقریباً دایره‌ای با قطری نزدیک به ۴٫۶ کیلومتر و با وسعت تقریبی ۱۰.۳ کیلومتر مربع است.<ref>[https://www.cgie.org.ir/fa/article/224413/تنب،-جزایر وثوقی، «تنب، جزایر»، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref>


== جمعیت‌شناسی ==
جزیره تنب بزرگ، در فاصله ۱۷ مایلی جنوب غربی جزیره قشم و در بخش شمالی خط میانی خلیج فارس قرار گرفته است. این جزیره بین طول‌های جغرافیایی ۵۵.۱۶ تا ۵۵.۱۹ درجه شرقی و عرض‌های جغرافیایی ۲۶.۱۵ تا ۲۶.۱۹ درجه شمالی واقع شده است. فاصله تنب بزرگ تا بندرلنگه حدود ۳۰ مایل و تا سواحل رأس‌الخیمه (جزیره حمرا) بیش از ۴۶ مایل است. نیمه شمالی جزیره نسبت به نیمه جنوبی آن ارتفاع بیشتری دارد و زمین آن عمدتاً پوشیده از سنگ و صخره است.<ref name=":0" />
موقعیت راهبردی تنب بزرگ، به‌دلیل نزدیکی به [[تنگه هرمز]]، آن را به یکی از نقاطی کلیدی برای پایش و کنترل تردد کشتی‌ها در این آبراه تبدیل کرده است.<ref>[https://safarmarket.com/blog/attractions/iran/hormozgan/greater-tunb-and-lesser-tunb «تنب بزرگ و تنب کوچک کجا هستند؟»، وب‌سایت سفرمارکت.]</ref> تنب بزرگ زیرمجموعهٔ ابوموسی است<ref>[https://www.tinn.ir/بخش-دریایی-49/283826-شرایط-زندگی-در-جزایر-ابوموسی-تنب-بزرگ-کوچک-چگونه-است «شرایط زندگی در جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و کوچک چگونه است؟»، تین‌نیوز.]</ref> و مردم بومی در کنار نیروهای نظامی سکونت دارند<ref>[https://www.tinn.ir/بخش-دریایی-49/283826-شرایط-زندگی-در-جزایر-ابوموسی-تنب-بزرگ-کوچک-چگونه-است «شرایط زندگی در جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و کوچک چگونه است؟»، تین‌نیوز.]</ref> و از صید ماهی و مروارید امرار معاش می‌کنند.<ref>[https://avash.ir/بخش-سیاسی-3/81020-آشنایی-با-جزیره-تنب-بزرگ-هرمزگان «آشنایی با جزیره تنب بزرگ - هرمزگان»، وب‌سایت آوش.]</ref> این جزیره ۱۵۰ نفر جمعیت دارد.<ref>[https://safarmarket.com/blog/attractions/iran/hormozgan/greater-tunb-and-lesser-tunb «تنب بزرگ و تنب کوچک کجا هستند؟»، وب‌سایت سفرمارکت.]</ref><ref group="دیدگاه">آمار قدیمی است گویا. در برخی مقالات ارسالی اعداد دیگری بود. نسبت به جمعیت حتماً سال هم درج شود مثلاً بگویید بر اساس آمار سال 1390</ref>
 
موقعیت راهبردی تنب بزرگ، به‌دلیل نزدیکی به [[تنگه هرمز]]، آن را به یکی از نقاطی کلیدی برای پایش و کنترل تردد کشتی‌ها در این آبراه تبدیل کرده است.<ref>[https://safarmarket.com/blog/attractions/iran/hormozgan/greater-tunb-and-lesser-tunb «تنب بزرگ و تنب کوچک کجا هستند؟»، وب‌سایت سفرمارکت.]</ref> تنب بزرگ زیرمجموعهٔ ابوموسی است<ref>[https://www.tinn.ir/بخش-دریایی-49/283826-شرایط-زندگی-در-جزایر-ابوموسی-تنب-بزرگ-کوچک-چگونه-است «شرایط زندگی در جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و کوچک چگونه است؟»، تین‌نیوز.]</ref> و مردم بومی در کنار نیروهای نظامی سکونت دارند<ref>[https://www.tinn.ir/بخش-دریایی-49/283826-شرایط-زندگی-در-جزایر-ابوموسی-تنب-بزرگ-کوچک-چگونه-است «شرایط زندگی در جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و کوچک چگونه است؟»، تین‌نیوز.]</ref> و از صید ماهی و مروارید امرار معاش می‌کنند.<ref>[https://avash.ir/بخش-سیاسی-3/81020-آشنایی-با-جزیره-تنب-بزرگ-هرمزگان «آشنایی با جزیره تنب بزرگ - هرمزگان»، وب‌سایت آوش.]</ref>  
 
== فرهنگ مردم ==


== پوشش گیاهی و جانوری ==
== پوشش گیاهی و جانوری ==