| خط ۴۰: | خط ۴۰: | ||
# رویکرد جهانوطنگرایی:<ref>Cosmopolitanism.</ref> انسان را در درجهٔ نخست شهروند جهان دانسته و پیوندهای ملی را در برابر همبستگی جهانی انسانها در مرتبهای فروتر قرار میدهد. برخی از طرفداران این دیدگاه، جهانیشدن را فرایندی در تقابل با وطندوستی تلقی میکنند. در نقد این دیدگاه گفته شده که قرار دادن جهانیشدن در برابر وطن، دوگانهسازی نادرستی است زیرا زیست جهانی بهمعنای نفی تعلق ملی نیست. همچنین جهانیشدن بیشتر فرایندی اقتصادی دانسته شده و تجربهٔ جوامع پیشرو نشان میدهد که حس وطندوستی در آنها همچنان پابرجاست. مهاجرت نخبگان نیز بهمعنای گسست از هویت ملی نبوده و اغلب با حفظ پیوند عاطفی و فرهنگی با وطن همراه است. به این دلایل، تقلیل جهانیشدن به تضعیف وطنگرایی تحلیلی سادهانگارانه خوانده شده است<ref group="دیدگاه">جهان وطن یک بحث مهم مرتبط با وطن است. در عنوان جداگانه بیاید بهتر است و مباحث مهم فرهنگی هم دارد که به انها پرداخته نشده است</ref>.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/256015/نفی-وطن-با-دستاویز-جهانیشدن «نفی وطن با دستاویز جهانی شدن»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> | # رویکرد جهانوطنگرایی:<ref>Cosmopolitanism.</ref> انسان را در درجهٔ نخست شهروند جهان دانسته و پیوندهای ملی را در برابر همبستگی جهانی انسانها در مرتبهای فروتر قرار میدهد. برخی از طرفداران این دیدگاه، جهانیشدن را فرایندی در تقابل با وطندوستی تلقی میکنند. در نقد این دیدگاه گفته شده که قرار دادن جهانیشدن در برابر وطن، دوگانهسازی نادرستی است زیرا زیست جهانی بهمعنای نفی تعلق ملی نیست. همچنین جهانیشدن بیشتر فرایندی اقتصادی دانسته شده و تجربهٔ جوامع پیشرو نشان میدهد که حس وطندوستی در آنها همچنان پابرجاست. مهاجرت نخبگان نیز بهمعنای گسست از هویت ملی نبوده و اغلب با حفظ پیوند عاطفی و فرهنگی با وطن همراه است. به این دلایل، تقلیل جهانیشدن به تضعیف وطنگرایی تحلیلی سادهانگارانه خوانده شده است<ref group="دیدگاه">جهان وطن یک بحث مهم مرتبط با وطن است. در عنوان جداگانه بیاید بهتر است و مباحث مهم فرهنگی هم دارد که به انها پرداخته نشده است</ref>.<ref>[https://defapress.ir/fa/news/256015/نفی-وطن-با-دستاویز-جهانیشدن «نفی وطن با دستاویز جهانی شدن»، خبرگزاری دفاع مقدس.]</ref> | ||
# دیدگاه عرفانی<ref group="دیدگاه">این بحث جایش اینجا نیست و یک نوع تعریف است</ref> در این میان رویکردی متمایز دارد. در ادبیات صوفیانه، وطن بهمعنای عالم معنوی و بازگشت به مبدأ الهی تفسیر شده است. از این منظر، وطن حقیقی همان عالم روح یا عالم الهی بوده و جهان مادی محل اقامتی موقتی تلقی میشود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/180358 «تلقی قدما از وطن»، وبسایت دائرهالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> مولانا در بیتی این اندیشه را بهخوبی بیان کرده است: «از دم حبالوطن بگذر مهایست / که وطن آنسوست جان اینسوی نیست».<ref>[https://www.masnavi.net/2/25/eng/4/2202/ «قصۀ آن آبگیر است ای عنود»، وبسایت مثنوی.]</ref> در سنت مسیحی نیز تفکر مشابهی وجود دارد؛ آگوستین قدیس<ref>از تأثیرگذارترین فیلسوفان، الهیدانان و آباء کلیسا در اواخر باستان بود که پل ارتباطی میان اندیشه افلاطونی و کلام مسیحی ایجاد کرد.</ref> گفته است: «آسمان وطن مشترک تمامی مسیحیان است».<ref>[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/180358 «تلقی قدما از وطن»، وبسایت دائرهالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> | # دیدگاه عرفانی<ref group="دیدگاه">این بحث جایش اینجا نیست و یک نوع تعریف است</ref> در این میان رویکردی متمایز دارد. در ادبیات صوفیانه، وطن بهمعنای عالم معنوی و بازگشت به مبدأ الهی تفسیر شده است. از این منظر، وطن حقیقی همان عالم روح یا عالم الهی بوده و جهان مادی محل اقامتی موقتی تلقی میشود.<ref>[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/180358 «تلقی قدما از وطن»، وبسایت دائرهالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> مولانا در بیتی این اندیشه را بهخوبی بیان کرده است: «از دم حبالوطن بگذر مهایست / که وطن آنسوست جان اینسوی نیست».<ref>[https://www.masnavi.net/2/25/eng/4/2202/ «قصۀ آن آبگیر است ای عنود»، وبسایت مثنوی.]</ref> در سنت مسیحی نیز تفکر مشابهی وجود دارد؛ آگوستین قدیس<ref>از تأثیرگذارترین فیلسوفان، الهیدانان و آباء کلیسا در اواخر باستان بود که پل ارتباطی میان اندیشه افلاطونی و کلام مسیحی ایجاد کرد.</ref> گفته است: «آسمان وطن مشترک تمامی مسیحیان است».<ref>[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/180358 «تلقی قدما از وطن»، وبسایت دائرهالمعارف بزرگ اسلامی.]</ref> | ||
== وطن در فقه اسلامی == | |||
در فقه اسلامی، وطن در احکام نماز و روزه نقش داشته و به محل اقامت فرد اشاره میکند. مهمترین انواع آن عبارتاند از: | در فقه اسلامی، وطن در احکام نماز و روزه نقش داشته و به محل اقامت فرد اشاره میکند. مهمترین انواع آن عبارتاند از: | ||
# وطن اصلی: محل تولد یا رشد اولیه فرد؛ | # وطن اصلی: محل تولد یا رشد اولیه فرد؛ | ||