رضا عسکری (بحث | مشارکت‌ها)
رضا عسکری (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۶: خط ۶:


==دیدگاه‌ها==
==دیدگاه‌ها==
محور اصلی اندیشه‌های شهلا شفیق، تحلیل نظام‌های ایدئولوژیک بر پایۀ تفکیک جنسیتی است.  
اندیشه‌های شهلا شفیق بر تحلیل نظام‌های ایدئولوژیک مبتنی بر تفکیک جنسیتی متمرکز است. <br>
===اسلام‌گرایی و نظام مردسالار===
* '''اسلام‌گرایی و نظام مردسالار:''' شفیق، اسلام‌گرایی سیاسی را ایدئولوژی‌ای مبتنی بر تفکیک جنسیتی و نظم مردسالارانه می‌داند که از شریعت برای مشروعیت‌بخشی به نابرابری میان زنان و مردان بهره می‌گیرد. او معتقد است بسیاری از تحلیل‌ها نقش محوری روابط جنسیتی را در فهم این جنبش‌ها نادیده گرفته‌اند.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/1-%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%d8%8c-%d8%ac%d9%86%d8%b3-%d9%88-%d8%ac%d9%86%d8%b3%db%8c%d8%aa/ «اسلام، جنس و جنسیت»، وب‌سایت شخصی شهلا شفیق.]</ref> <br>
شفیق، اسلام‌گرایی سیاسی را ایدئولوژی‌ای مبتنی بر تفکیک جنسیتی و نظم مردسالارانه می‌داند که از شریعت برای مشروعیت‌بخشی به نابرابری میان زنان و مردان بهره می‌گیرد. او معتقد است بسیاری از تحلیل‌ها نقش محوری روابط جنسیتی را در فهم این جنبش‌ها نادیده گرفته‌اند.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/1-%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%d8%8c-%d8%ac%d9%86%d8%b3-%d9%88-%d8%ac%d9%86%d8%b3%db%8c%d8%aa/ «اسلام، جنس و جنسیت»، وب‌سایت شخصی شهلا شفیق.]</ref>  
* '''سکولاریسم (لائیسیته):''' لیلا شفیق، سکولاریسم را چارچوبی حقوقی و سیاسی برای محدود کردن امر قدسی به حوزۀ فردی و معنوی می‌داند. او خروج دین از عرصۀ قانون‌گذاری را شرط لازم برای تضمین آزادی عقیده و جلوگیری از سرکوب تنوع فکری در جامعه می‌داند.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/1-%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%d8%8c-%d8%ac%d9%86%d8%b3-%d9%88-%d8%ac%d9%86%d8%b3%db%8c%d8%aa/ «اسلام، جنس و جنسیت»، وب‌سایت شخصی شهلا شفیق.]</ref> <br>
===سکولاریسم (لائیسیته)===
* '''نقد فمینیسم اسلامی:''' به باور او، تلاش برای تحقق برابری جنسیتی در چارچوب متون دینی، به تقویت هویت‌های مذهبی و در نهایت بازتولید اسلام‌گرایی می‌انجامد. شفیق تأکید می‌کند که برابری تنها در بستر حقوقی و فرادینی امکان‌پذیر است.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%e2%80%8c%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c%d8%8c-%d8%a7%d9%86%d9%82%d9%84%d8%a7%d8%a8-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86-%d9%88-%d9%81%d9%85%db%8c%d9%86%db%8c%d8%b3%d9%85-%d8%a7/ «اسلام‌گرایی، انقلاب ایران و فمینیسم اسلامی»، وب‌سایت شهلا شفیق.]</ref> <br>
شفیق، سکولاریسم را چارچوبی حقوقی و سیاسی برای محدود کردن امر قدسی به حوزۀ فردی و معنوی می‌داند. او خروج دین از عرصۀ قانون‌گذاری را شرط لازم برای تضمین آزادی عقیده و جلوگیری از سرکوب تنوع فکری در جامعه می‌داند.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/1-%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%d8%8c-%d8%ac%d9%86%d8%b3-%d9%88-%d8%ac%d9%86%d8%b3%db%8c%d8%aa/ «اسلام، جنس و جنسیت»، وب‌سایت شخصی شهلا شفیق.]</ref>  
* '''حجاب و عاملیت:''' او حجاب را در نظام‌های ایدئولوژیک تنها پوشش نمی‌داند بلکه آن را نمادی سیاسی برای سازمان‌دهی هویت جمعی و تفکیک جنسیتی در فضای عمومی تحلیل می‌کند.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/%d8%a7%db%8c%d8%af%d8%a6%d9%88%d9%84%d9%88%da%98%db%8c-%d9%88-%d9%84%d8%a8%d8%a7%d8%b3-%d8%ad%d8%ac%d8%a7%d8%a8-%d9%88-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d8%b3%d8%aa-%d8%af%d8%b1-%da%af%d9%81%d8%aa%da%af%d9%88/ «ایدئولوژی و لباس: حجاب و سیاست در گفت‌وگو با شهلا شفیق»، وب‌سایت شهلا شفیق.]</ref> <br>
===نقد فمینیسم اسلامی===
* '''حق اغواگری:''' در واکنش به مباحث پس از جنبش «می‌تو»، شفیق ضمن دفاع از «آزادی اغواگری دوطرفه»، آزار جنسی را پدیده‌ای مرتبط با سلطه و رابطۀ قدرت می‌داند که در آن فرد به «شیء» تقلیل یافته و رضایت متقابل وجود ندارد.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/%D8%B4%D9%87%D9%84%D8%A7-%D8%B4%D9%81%DB%8C%D9%82-%D8%A8%D8%A7-%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AA-%D9%86%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2/ «شهلا شفیق: با دفاع از خشونت نمی‌توان از آزادی دفاع کرد»، وب‌سایت شخصی شهلا شفیق.]</ref>
به باور او، تلاش برای تحقق برابری جنسیتی در چارچوب متون دینی، به تقویت هویت‌های مذهبی و در نهایت بازتولید اسلام‌گرایی می‌انجامد. شفیق تأکید می‌کند که برابری تنها در بستر حقوقی و فرادینی امکان‌پذیر است.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/%d8%a7%d8%b3%d9%84%d8%a7%d9%85%e2%80%8c%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c%d8%8c-%d8%a7%d9%86%d9%82%d9%84%d8%a7%d8%a8-%d8%a7%db%8c%d8%b1%d8%a7%d9%86-%d9%88-%d9%81%d9%85%db%8c%d9%86%db%8c%d8%b3%d9%85-%d8%a7/ «اسلام‌گرایی، انقلاب ایران و فمینیسم اسلامی»، وب‌سایت شهلا شفیق.]</ref>  
 
===حجاب و عاملیت===
او حجاب را در نظام‌های ایدئولوژیک تنها پوشش نمی‌داند بلکه آن را نمادی سیاسی برای سازمان‌دهی هویت جمعی و تفکیک جنسیتی در فضای عمومی تحلیل می‌کند.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/%d8%a7%db%8c%d8%af%d8%a6%d9%88%d9%84%d9%88%da%98%db%8c-%d9%88-%d9%84%d8%a8%d8%a7%d8%b3-%d8%ad%d8%ac%d8%a7%d8%a8-%d9%88-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d8%b3%d8%aa-%d8%af%d8%b1-%da%af%d9%81%d8%aa%da%af%d9%88/ «ایدئولوژی و لباس: حجاب و سیاست در گفت‌وگو با شهلا شفیق»، وب‌سایت شهلا شفیق.]</ref>  
===حق اغواگری===
در واکنش به مباحث پس از جنبش «می‌تو»، شفیق ضمن دفاع از «آزادی اغواگری دوطرفه»، آزار جنسی را پدیده‌ای مرتبط با سلطه و رابطۀ قدرت می‌داند که در آن فرد به «شیء» تقلیل یافته و رضایت متقابل وجود ندارد.<ref>[https://chahlachafiq.com/farsi/%D8%B4%D9%87%D9%84%D8%A7-%D8%B4%D9%81%DB%8C%D9%82-%D8%A8%D8%A7-%D8%AF%D9%81%D8%A7%D8%B9-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%B4%D9%88%D9%86%D8%AA-%D9%86%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2/ «شهلا شفیق: با دفاع از خشونت نمی‌توان از آزادی دفاع کرد»، وب‌سایت شخصی شهلا شفیق.]</ref>  
==فعالیت‌ها و نقش‌ها==
==فعالیت‌ها و نقش‌ها==
فعالیت‌های شفیق در دو حوزۀ فکری و مدنی متمرکز است. او به‌عنوان تحلیل‌گر در همایش‌ها و رسانه‌های بین‌المللی به بررسی وضعیت حقوق زنان و پیامدهای حاکمیت قوانین مذهبی می‌پردازد. در عرصۀ ادبی نیز با نگارش داستان و نمایشنامه، تجربه‌های تبعید، زندان و مهاجرت را بازنمایی کرده است. نقش او به‌عنوان رابط فرهنگی میان فضای فکری ایران و فرانسه، به‌ویژه در موضوعاتی چون لائیسیته و حقوق شهروندی، قابل توجه است.<ref>[https://www.rfi.fr/fa/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/20170323-%D9%82%D8%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%87-%D8%AF%D9%87%D9%87-%D8%AA%D9%84%D8%A7%D8%B4-%D9%81%DA%A9%D8%B «قدردانی فرانسه از سه دهه تلاش فکری و اجتماعی شهلا شفیق»، وب‌سایت rfi.]</ref>  
فعالیت‌های شفیق در دو حوزۀ فکری و مدنی متمرکز است. او به‌عنوان تحلیل‌گر در همایش‌ها و رسانه‌های بین‌المللی به بررسی وضعیت حقوق زنان و پیامدهای حاکمیت قوانین مذهبی می‌پردازد. در عرصۀ ادبی نیز با نگارش داستان و نمایشنامه، تجربه‌های تبعید، زندان و مهاجرت را بازنمایی کرده است. نقش او به‌عنوان رابط فرهنگی میان فضای فکری ایران و فرانسه، به‌ویژه در موضوعاتی چون لائیسیته و حقوق شهروندی، قابل توجه است.<ref>[https://www.rfi.fr/fa/%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%88-%D9%87%D9%86%D8%B1/20170323-%D9%82%D8%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%87-%D8%AF%D9%87%D9%87-%D8%AA%D9%84%D8%A7%D8%B4-%D9%81%DA%A9%D8%B «قدردانی فرانسه از سه دهه تلاش فکری و اجتماعی شهلا شفیق»، وب‌سایت rfi.]</ref>