مخزن الاسرار: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «<big>'''مخزن الاسرار'''</big>؛ کوتاهترین و نخستین اثر از پنجگنج نظامی گنجوی<br> مخزن الاسرار، نخستین مثنوی از «الیاس بن یوسف نظامی گنجوی»، شاعر ایرانی است که در حدود سال 570ق تألیف گردیده و نزدیک به 2260 بیت دارد. حکیم نظامی این کتاب را که قالب ابیات آ...» ایجاد کرد |
حسین صبوری (بحث | مشارکتها) ابرابزار |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات کتاب | |||
| نام = مخزنالاسرار | |||
| تصویر = | |||
| زیرنویس تصویر = | |||
| متن جایگزین تصویر = | |||
| فایل پادکست = | |||
| حجم فایل پادکست = | |||
| تاریخ پادکست = | |||
| زیرنویس عنوان = | |||
| نامهای دیگر = | |||
| نام انگلیسی = | |||
| نام اصلی = | |||
| زبان = فارسی | |||
| کشور = ایران | |||
| ژانر = ادبیات تعلیمی{{سخ}}عرفانی | |||
| گونه = مثنوی | |||
| نویسنده = [[نظامی گنجوی]] | |||
| مترجم = | |||
+| ویراستار = | |||
| مقدمه = | |||
| تصویرگر = | |||
| ناشر = | |||
| تاریخ نگارش = حدود ۵۷۰ ق | |||
| تاریخ انتشار = | |||
| محل انتشار = | |||
| چاپ نخست = | |||
| تعداد چاپها = | |||
| تعداد صفحات = | |||
| شمار جلدها = | |||
| قطع = | |||
| نوع جلد = | |||
| شابک = | |||
| شابک الکترونیکی = | |||
| شماره استاندارد = | |||
| موضوع = اخلاق{{سخ}}عرفان | |||
| جوایز = | |||
| نامزدها = | |||
| اقتباسها = | |||
| وبگاه رسمی = | |||
}} | |||
{{درشت|'''مخزن الاسرار'''}}؛ کوتاهترین و نخستین اثر از پنجگنج نظامی گنجوی. | |||
مخزن الاسرار، نخستین مثنوی از «الیاس بن یوسف نظامی گنجوی»، شاعر ایرانی است که در حدود سال | مخزن الاسرار نخستین مثنوی از [[نظامی گنجوی|الیاس بن یوسف نظامی گنجوی]]، [[شاعر]] ایرانی است که در حدود سال ۵۷۰ق تألیف گردیده و از بخشهای مهم [[پنجگنج]] محسوب میشود. | ||
==ساختار مخزن الاسرار== | |||
منظومه مخزن الاسرار با این بیت معروف نظامی شروع میشود:<ref>[https://ganjoor.net/nezami/5ganj/makhzanolasrar/sh1 نظامی، مخزن الاسرار، بخش1، آغاز سخن، بیت1، سایت گنجور.] </ref> | مخزن الاسرار، نخستین مثنوی از «الیاس بن یوسف نظامی گنجوی»، شاعر ایرانی است که در حدود سال ۵۷۰ق تألیف گردیده و نزدیک به ۲۲۶۰ بیت دارد. حکیم نظامی این کتاب را که قالب ابیات آن، مثنوی است بهنام «ملک فخرالدین بهرامشاه بن داود» (پادشاه ارزنگان، والی آذربایجان) نوشته است.<ref>صفا، تاریخ ادبیات در ایران، ج2، 1347ش، ص801-802.</ref> | ||
== ساختار مخزن الاسرار == | |||
منظومه مخزن الاسرار با این بیت معروف نظامی شروع میشود:<ref>[https://ganjoor.net/nezami/5ganj/makhzanolasrar/sh1 نظامی، مخزن الاسرار، بخش1، آغاز سخن، بیت1، سایت گنجور.]</ref> | |||
{{آغاز نستعلیق}} | {{آغاز نستعلیق}} | ||
{{شعر|نستعلیق}} | {{شعر|نستعلیق}} | ||
{{ب|بسم الله الرّحمن الرّحیم| هست کلید در گنج حکیم}} | {{ب|بسم الله الرّحمن الرّحیم| هست کلید در گنج حکیم}} | ||
{{پایان شعر}} | {{پایان شعر}} | ||
{{پایان نستعلیق}} | {{پایان نستعلیق}} | ||
[[نظامی]]، این منظومه را که یکی از مصداقهای روشن ادبیات تعلیمی است، با مجموعهای از مقدمات اصولی پیش میبرد. وی مخزن الاسرار را با ستایش یزدان (که یکی از اصول اصلی عرفان و تصوف است)، مدح [[پیامبر اسلام|پیامبر]] و تکریم بهرامشاه شروع کرده و در ادامه به شرح چگونگی سرودن و مرتبت اثر میپردازد. پس از آن، موضوعات مختلف را در | [[نظامی]]، این منظومه را که یکی از مصداقهای روشن ادبیات تعلیمی است، با مجموعهای از مقدمات اصولی پیش میبرد. وی مخزن الاسرار را با ستایش یزدان (که یکی از اصول اصلی عرفان و تصوف است)، مدح [[پیامبر اسلام|پیامبر]] و تکریم بهرامشاه شروع کرده و در ادامه به شرح چگونگی سرودن و مرتبت اثر میپردازد. پس از آن، موضوعات مختلف را در ۲۰ مقاله تدوین کرده و در هر کدام، به شرح حکایت و تمثیل پرداخته تا موضوع بر همگان روشن شود.<ref>آربری، ادبیات کلاسیک فارسی، 1371ش، ص142.</ref> | ||
==موضوع کتاب مخزن الاسرار== | |||
نظامی، در این منظومه، مردم را به خودشناسی، خداشناسی و برگزیدن عادات و رفتار پسندیده دعوت کرده است. این مجموعه از حکیم نظامی، سرشار از نکتهها و پندهای عرفانی است که در قالب حکایت و ادبیات غنایی به مخاطب ارائه میشود.<ref>[https://www.iranketab.ir/book/15857-makhzan-al-asrar «کتاب مثنوی مخزن الاسرار نظامی گنجوی»، سایت ایرانکتاب.] </ref> | == موضوع کتاب مخزن الاسرار == | ||
==مقایسه مخزن الاسرار با دیگر آثار نظامی== | نظامی، در این منظومه، مردم را به خودشناسی، خداشناسی و برگزیدن عادات و رفتار پسندیده دعوت کرده است. این مجموعه از حکیم نظامی، سرشار از نکتهها و پندهای عرفانی است که در قالب حکایت و ادبیات غنایی به مخاطب ارائه میشود.<ref>[https://www.iranketab.ir/book/15857-makhzan-al-asrar «کتاب مثنوی مخزن الاسرار نظامی گنجوی»، سایت ایرانکتاب.]</ref> | ||
کیفیت این اثر از نظامی گنجوی نسبت به دیگر آثار او، متفاوت است. وی، در این منظومه به داستانگویی نپرداخته و تنها برای تشریح معانی مدنظر خویش، حکایاتی کوچک بهسبک «حدیقه» سنایی و «مثنوی» مولوی آورده است.<ref> | |||
==ترجمه و تصحیح مخزن الاسرار== | == مقایسه مخزن الاسرار با دیگر آثار نظامی == | ||
از آنجا که فهم و درک مفاهیم عرفانی این کتاب، گاهی برای مخاطب دشوار جلوه میکند، افرادی بهتصحیح و تشریح این کتاب پرداختهاند. وحید دستگردی در | کیفیت این اثر از نظامی گنجوی نسبت به دیگر آثار او، متفاوت است. وی، در این منظومه به داستانگویی نپرداخته و تنها برای تشریح معانی مدنظر خویش، حکایاتی کوچک بهسبک «حدیقه» سنایی و «مثنوی» مولوی آورده است.<ref>براون، تاریخ ادبی ایران، ج2، 1358ش، ص685.</ref> | ||
==پانویس== | |||
== ترجمه و تصحیح مخزن الاسرار == | |||
از آنجا که فهم و درک مفاهیم عرفانی این کتاب، گاهی برای مخاطب دشوار جلوه میکند، افرادی بهتصحیح و تشریح این کتاب پرداختهاند. وحید دستگردی در ۱۳۴۳ش، پژمان بختیاری در ۱۳۴۴ش و عبدالحمید آیتی در ۱۳۶۷ش این کتاب را تصحیح و به چاپ رساندند. این کتاب معروف نظامی گنجوی را به زبانهای دیگر جهان نیز ترجمه کردهاند. عبدالسلام مدرسی (خانی)، این منظومه را به زبان کردی و گویش سورانی ترجمه کرده است.<ref>نظامی، مخزن الاسرار، چ1، 1395ش.</ref> | |||
== پانویس == | |||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
==منابع== | |||
* | == منابع == | ||
* | * آربری، آرتورجان، ادبیات کلاسیک فارسی، ترجمة اسدالله آزاد، مشهد، آستان قدس، ۱۳۷۱ش. | ||
* صفا، | * براون، ادوارد، تاریخ ادبی ایران، ترجمة علیپاشا صالح، تهران، امیرکبیر، ج۲، ۱۳۵۸ش. | ||
* «کتاب مثنوی مخزن الاسرار نظامی گنجوی»، سایت ایرانکتاب، تاریخ بازدید: | * صفا، ذبیحالله، تاریخ ادبیات در ایران، تهران، ابنسینا، ۱۳۴۷ش. | ||
* نظامی، الیاس بن یوسف، مخزن الاسرار، ترجمه عبدالسلام مدرسی (خانی)، ارومیه، مؤسسه انتشاراتی حسینی اصل، | * «کتاب مثنوی مخزن الاسرار نظامی گنجوی»، سایت ایرانکتاب، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۰ش. | ||
* نظامی، خمسه، مخزن الاسرار، در سایت گنجور، تاریخ بازدید: | * نظامی، الیاس بن یوسف، مخزن الاسرار، ترجمه عبدالسلام مدرسی (خانی)، ارومیه، مؤسسه انتشاراتی حسینی اصل، چ۱، ۱۳۹۵ش. | ||
* نظامی، مخزن الاسرار، تصحیح وحید دستگردی، تهران، قطره، | * نظامی، خمسه، مخزن الاسرار، در سایت گنجور، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۰ش. | ||
* نظامی، مخزن الاسرار، تصحیح وحید دستگردی، تهران، قطره، ۱۳۹۵ش. | |||
<!-- | |||
== تغییر مسیرهای پیشنهادی == | |||
مخزن الاسرار{{سخ}} | |||
مخزنالاسرار{{سخ}} | |||
کتاب مخزن الاسرار{{سخ}} | |||
--> | |||
[[رده:اصلاح رباتیک]] | |||
[[رده:کتابهای نظامی گنجوی]] | |||
[[رده:مثنویهای فارسی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱۲ شهریور ۱۴۰۵، ساعت ۱۷:۰۲
| مشخصات اثر | |
|---|---|
| زبان | فارسی |
| کشور | ایران |
| ژانر | ادبیات تعلیمی عرفانی |
| گونه | مثنوی |
| پدیدآورندگان | |
| نویسنده | نظامی گنجوی |
| مترجم | + |
| اطلاعات انتشار | |
| تاریخ نگارش | حدود ۵۷۰ ق |
| موضوع | |
| موضوع | اخلاق عرفان |
مخزن الاسرار؛ کوتاهترین و نخستین اثر از پنجگنج نظامی گنجوی.
مخزن الاسرار نخستین مثنوی از الیاس بن یوسف نظامی گنجوی، شاعر ایرانی است که در حدود سال ۵۷۰ق تألیف گردیده و از بخشهای مهم پنجگنج محسوب میشود.
مخزن الاسرار، نخستین مثنوی از «الیاس بن یوسف نظامی گنجوی»، شاعر ایرانی است که در حدود سال ۵۷۰ق تألیف گردیده و نزدیک به ۲۲۶۰ بیت دارد. حکیم نظامی این کتاب را که قالب ابیات آن، مثنوی است بهنام «ملک فخرالدین بهرامشاه بن داود» (پادشاه ارزنگان، والی آذربایجان) نوشته است.[۱]
ساختار مخزن الاسرار
منظومه مخزن الاسرار با این بیت معروف نظامی شروع میشود:[۲]
| بسم الله الرّحمن الرّحیم | هست کلید در گنج حکیم |
نظامی، این منظومه را که یکی از مصداقهای روشن ادبیات تعلیمی است، با مجموعهای از مقدمات اصولی پیش میبرد. وی مخزن الاسرار را با ستایش یزدان (که یکی از اصول اصلی عرفان و تصوف است)، مدح پیامبر و تکریم بهرامشاه شروع کرده و در ادامه به شرح چگونگی سرودن و مرتبت اثر میپردازد. پس از آن، موضوعات مختلف را در ۲۰ مقاله تدوین کرده و در هر کدام، به شرح حکایت و تمثیل پرداخته تا موضوع بر همگان روشن شود.[۳]
موضوع کتاب مخزن الاسرار
نظامی، در این منظومه، مردم را به خودشناسی، خداشناسی و برگزیدن عادات و رفتار پسندیده دعوت کرده است. این مجموعه از حکیم نظامی، سرشار از نکتهها و پندهای عرفانی است که در قالب حکایت و ادبیات غنایی به مخاطب ارائه میشود.[۴]
مقایسه مخزن الاسرار با دیگر آثار نظامی
کیفیت این اثر از نظامی گنجوی نسبت به دیگر آثار او، متفاوت است. وی، در این منظومه به داستانگویی نپرداخته و تنها برای تشریح معانی مدنظر خویش، حکایاتی کوچک بهسبک «حدیقه» سنایی و «مثنوی» مولوی آورده است.[۵]
ترجمه و تصحیح مخزن الاسرار
از آنجا که فهم و درک مفاهیم عرفانی این کتاب، گاهی برای مخاطب دشوار جلوه میکند، افرادی بهتصحیح و تشریح این کتاب پرداختهاند. وحید دستگردی در ۱۳۴۳ش، پژمان بختیاری در ۱۳۴۴ش و عبدالحمید آیتی در ۱۳۶۷ش این کتاب را تصحیح و به چاپ رساندند. این کتاب معروف نظامی گنجوی را به زبانهای دیگر جهان نیز ترجمه کردهاند. عبدالسلام مدرسی (خانی)، این منظومه را به زبان کردی و گویش سورانی ترجمه کرده است.[۶]
پانویس
- ↑ صفا، تاریخ ادبیات در ایران، ج2، 1347ش، ص801-802.
- ↑ نظامی، مخزن الاسرار، بخش1، آغاز سخن، بیت1، سایت گنجور.
- ↑ آربری، ادبیات کلاسیک فارسی، 1371ش، ص142.
- ↑ «کتاب مثنوی مخزن الاسرار نظامی گنجوی»، سایت ایرانکتاب.
- ↑ براون، تاریخ ادبی ایران، ج2، 1358ش، ص685.
- ↑ نظامی، مخزن الاسرار، چ1، 1395ش.
منابع
- آربری، آرتورجان، ادبیات کلاسیک فارسی، ترجمة اسدالله آزاد، مشهد، آستان قدس، ۱۳۷۱ش.
- براون، ادوارد، تاریخ ادبی ایران، ترجمة علیپاشا صالح، تهران، امیرکبیر، ج۲، ۱۳۵۸ش.
- صفا، ذبیحالله، تاریخ ادبیات در ایران، تهران، ابنسینا، ۱۳۴۷ش.
- «کتاب مثنوی مخزن الاسرار نظامی گنجوی»، سایت ایرانکتاب، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۰ش.
- نظامی، الیاس بن یوسف، مخزن الاسرار، ترجمه عبدالسلام مدرسی (خانی)، ارومیه، مؤسسه انتشاراتی حسینی اصل، چ۱، ۱۳۹۵ش.
- نظامی، خمسه، مخزن الاسرار، در سایت گنجور، تاریخ بازدید: ۲۷ آبان ۱۴۰۰ش.
- نظامی، مخزن الاسرار، تصحیح وحید دستگردی، تهران، قطره، ۱۳۹۵ش.