صفحه‌ای تازه حاوی «خودباوری؛» ایجاد کرد
 
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
خودباوری؛
<big>'''خودباوری'''</big>، ادراک فرد از توانایی‌ها و شایستگی‌های خویش به‌عنوان منشأ رفتار و عملکرد مؤثر.
 
خودباوری، ادراکی عمیق از توانمندی‌های فردی است که در روان‌شناسی با خودکارآمدی و در نگرش اسلامی با اعتماد به سرمایه‌های فطری و الهی تعریف می‌شود. تحلیل‌گران تاریخ معاصر ایران معتقدند که این جامعه، گذار از دوران تضعیف [[اعتمادبه‌نفس ملی]] در عصر [[استعمار]] به تلاش برای احیای خودباوری پس از پیروزی [[انقلاب اسلامی]] ایران را تجربه کرده است؛ تحولی که اکنون آثار و چالش‌های آن در [[سبک زندگی]]، از [[الگوی مصرف]] تا [[معماری]]، قابل بررسی است. در [[گفتمان]] رسمی [[جمهوری اسلامی ایران]]، دستیابی به [[تمدن نوین اسلامی]] در گرو رفع موانع ساختاری همچون آموزش حافظه‌محور، اصلاح ساختار اقتصادی و تغییر در الگوهای مرجع دانسته می‌شود تا این باور قلبی به شکوفایی عینی برسد.
 
== تعریف خودباوری ==
خودباوری در لغت به معنای باور داشتن به خود است،<ref>[https://www.sid.ir/paper/1073207/fa علیزاده و قطبی، «خودباوری در روایات امام علی(ع)»، 1402ش، ص34].</ref> اما در اصطلاح [[علوم رفتاری]] فراتر از [[خوش‌بینی]] به معنای ارزیابی شناختی فرد از توانایی‌هایش برای انجام یک عمل خاص است.<ref>[https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3540350/ آرتینو جونیور، «خودکارآمدی تحصیلی: از نظریة آموزشی تا عمل آموزشی»، وب‌سایت PubMed].</ref> در روان‌شناسی شناختی، خودباوری تحت عنوان خودکارآمدی جانمایی می‌شود و به اعتقاد فرد به قابلیت‌هایش برای سازماندهی و اجرای اقدامات لازم جهت مدیریت موقعیت‌های پیش‌رو تعریف می‌شود.<ref>[https://psycnet.apa.org/doiLanding?doi=10.1037%2F0033-295X.84.2.191 بندورا، «خودکارآمدی: به سوی یک نظریه یکپارچه برای تغییر رفتار»، وب‌سایت APA PsycNet].</ref> در اندیشۀ اسلامی خودباوری به معنای باور به سرمایه‌های وجودی اعطا شده از سوی خداوند و [[مسئولیت‌پذیری]] برای شکوفایی آن‌ها است. در این رویکرد، خودباوری، [[اعتماد به نفسِ]] متصل به مبدأ [[هستی]] است.<ref>[https://www.sid.ir/paper/1073207/fa علیزاده و قطبی، «خودباوری در روایات امام علی(ع)»، 1402ش، ص35].</ref>
 
== تاریخچه خودباوری ==
 
=== در جهان ===
 
تا پیش از رنسانس، در بسیاری از مکاتب غربی و شرقی، انسان مقهور سرنوشت یا نیروهای ماورایی پنداشته می‌شد.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/26659/%D8%AC%D8%A8%D8%B1-%D9%88-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AF%DB%8C%D8%B4%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%BE%DB%8C%D9%86%D9%88%D8%B2%D8%A7 عبادیان، «جبر و اختیار در اندیشه اسپینوزا»، وب‌سایت پرتال جامع انسانی].</ref> با ظهور [[اومانیسم]] و در دوران روشنگری، عاملیت انسان محوریت یافت.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/92855/%D8%B1%D9%88%D8%B4%D9%86%DA%AF%D8%B1%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA- محمودی، «روشنگری چیست؟»، وب‌سایت پرتال جامع انسانی].</ref> اما صورت‌بندی علمی این مفهوم در قرن بیستم و با عبور از رویکردهای جبرگرایانه، مانند روانکاوی فروید و رفتارگرایی رادیکال رخ داد.<ref>[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17874899/ اورسکید، «به دنبال اسکینر و یافتن فروید»، وب‌سایت PubMed].</ref> ظهور روان‌شناسی انسان‌گرای مزلو و راجرز و سپس نظریۀ شناخت اجتماعی، انسان را موجودی فعال، انتخاب‌گر و توانمند در تغییر محیط معرفی کرد.<ref>[https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26151469/ بندورا، «به سوی روانشناسی عامل انسانی»، وب‌سایت PubMed].</ref>
 
=== در ایران ===
 
در تاریخ‌نگاری رسمی پس از [[انقلاب اسلامی]]، دوران [[قاجار]] و [[پهلوی]] اغلب به‌عنوان دوره‌ای توصیف می‌شود که در آن، مواجهه با [[مدرنیته غربی]] منجر به تضعیف [[اعتماد‌به‌نفس ملی]] شده است.<ref>[https://pkn.isu.ac.ir/article_75836.html عطاردی و زیبنده، «تحلیل تطبیقی ـ تاریخی چگونگی مواجهه ایرانیان با فناوری‌های نوظهور در تاریخ معاصر و تأثیر آن بر نظام خط‌مشی‌گذاری کشور (موردهای مطالعه: قاجاریه و پهلوی)»، 1400ش، ص450].</ref><ref>[https://www.mizanonline.ir/fa/news/151747/%DA%86%D9%87-%DA%A9%D8%B3%DB%8C-%DA%AF%D9%81%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%D9%86%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%86%D8%AF-%D9%84%D9%88%D9%84%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%87%D9%85-%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF «چه کسی گفت ایرانی ها نمی توانند لولهنگ هم بسازند؟»، خبرگزاری میزان].</ref> روشنفکرانی همچون [[جلال آل‌احمد]] با طرح مفهوم «[[غرب‌زدگی]]»، نوسازی‌های آن دوره را تقلیدی و فاقد ریشه‌های بومی می‌دانستند.<ref>آل احمد، جلال، غرب‌زدگی، 1396ش، ص13-26.</ref> در مقابل، وقوع انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش از سوی رهبران و نظریه‌پردازان [[جمهوری اسلامی ایران|جمهوری اسلامی]] [[جمهوری اسلامی ایران|ایران]] به‌عنوان نقطه عطفی برای [[بازگشت به خویشتن]] و احیای خودباوری معرفی می‌شود.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=5406 خامنه‌ای، «شعار ما می‌توانیم»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای].</ref> در این گفتمان، دستاوردهای نظامی و هسته‌ای دهه‌های اخیر به‌عنوان نشانگرهای عینیِ گذار از وابستگی به [[استقلال]] تفسیر می‌شوند، هرچند برخی منتقدان بر لزوم تفکیک میان پیشرفت‌های حاکمیتی و احساس عمومی جامعه تأکید دارند.<ref>[https://www.defamoghaddas.ir/index.php/%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA/%D9%81%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%86%DA%AF-8-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 قهرمانی، «فواید جنگ 8 ساله ایران و عراق»، وب‌سایت مرکز اسناد، تحقیقات و نشر معارف دفاع مقدس و مجاهدت‌های سپاه].</ref><ref>[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=25274 خامنه‌ای، «دستاوردهای انقلاب اسلامی»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای].</ref>
 
== خودباوری در سبک زندگی ==
 
برخی از محققین معتقدند میان سطح خودباوری و انتخاب‌های سبک زندگی رابطه وجود دارد.<ref>[https://www.manaviyat.ir/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%A8%D8%A7%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%9B-%D8%B3%D8%A8%DA%A9-%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D8%AD%DB%8C%D8%AF/ «معرفی کتاب «خودباوری؛ سبک زندگی توحیدی و موفقیت الهی» | اثر دکتر محمدتقی فعالی»، وب‌سایت مؤسسۀ فرهنگی هنری سبک زندگی آل یاسین.]</ref>
 
=== مصرف ===
 
برخی پژوهشگرانِ رفتار مصرف‌کننده، ترجیح [[کالاهای خارجی]] نسبت به داخلی حتی در شرایط کیفیت برابر را نشانه‌ای از ضعف اعتماد به [[تولید ملی]] می‌دانند. در جامعه‌ای که این باور وجود داشته باشد، کالای خارجی به‌عنوان نماد منزلت [[مصرف]] می‌شود. برخی اقتصاددانان معتقدند این رفتار چرخه‌ای نامطلوب ایجاد می‌کند که در آن عدم خرید کالای ایرانی منجر به تضعیف تولیدکننده می‌شود و تضعیف تولید، کیفیت را کاهش می‌دهد و این کاهش کیفیت، دوباره باور به ناتوانی داخلی را تقویت می‌کند.<ref>[https://iss.razavi.ac.ir/article_118.html اصغری، «اهمیت تولید داخلی در اقتصاد مقاومتی از منظر مقام معظم رهبری»، 1396ش، ص62-64].</ref> در مقابل، در گفتمان‌های اقتصادی ایران نظیر [[اقتصاد مقاومتی]]، بر [[مصرف کالای داخلی]] به‌عنوان راهکاری برای تقویت [[اقتصاد]] تأکید شده است.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/newspart-index?tid=1932 خامنه‌ای، «اقتصاد مقاومتی»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای].</ref>
 
=== معماری ===
 
رواج سبک‌های [[معماری نئوکلاسیک]] موسوم به نمای رومی در شهرهای ایران، دیدگاه‌های متناقضی را برانگیخته است. از منظر [[معماران سنت‌گرا]] و برخی نهادهای نظارتی، این سبک با اقلیم و هویت [[معماری ایرانی‌ اسلامی]] ناهمخوان است و گسترش آن نشانه‌ای از تغییر در ذائقه فرهنگی تلقی می‌شود.[۲۰] در سوی دیگر، اقبال بازار مسکن و کارفرمایان شخصی به این سبک، نشان می‌دهد که بخشی از جامعه این نوع معماری را نمادی از تجمل و رفاه می‌داند. بنابراین، آنچه از نگاه منتقدان فرهنگی گسست هویتی نامیده می‌شود، ممکن است از نگاه مصرف‌کننده صرفاً یک انتخاب زیبایی‌شناختی یا اقتصادی برای نمایش جایگاه طبقاتی باشد.<ref>[https://bsnt.modares.ac.ir/article_841_en.html دنبلی و همکاران، «بازشناسی مؤلفه‌های هویت‌بخش منظر شهری در شهرهای ایرانی-اسلامی - مطالعة موردی تهران»، 1397ش، ص228-229].</ref>
 
=== زبان ===
 
استفاده از واژگان [[انگلیسی]] در مکالمات روزمره یا تابلوهای تجاری، از دیدگاه فرهنگستان زبان و [[ادب فارسی]] و برخی فعالان فرهنگی، تهدیدی برای هویت زبانی محسوب می‌شود.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1404/07/16/3417421/%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B4-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%AE%DB%8C%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7-%D9%88%DB%8C%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%88%D8%A7%DA%98%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87 «ممنوعیت فراموش‌شده؛ خیابان‌ها ویترین اسامی و واژه‌های بیگانه»، خبرگزاری تسنیم].</ref> در این رویکرد، خودباوری زبانی به معنای پاسداشت [[زبان فارسی]] به‌عنوان یک رکن هویتی و پرهیز از تغییرات زبانیِ ناشی از غلبه فرهنگ دیگری است. <ref>[https://farsi.khamenei.ir/others-dialog?id=34380 مجتهدی، «استفاده از لغات بیگانه باید قدغن شود»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای].</ref>
 
=== تعامل با اتباع غیر ایرانی ===
 
نوع برخورد بدنۀ جامعه با اتباع غیر ایرانی، سنجه‌ای دیگر برای خودباوری است. گاه مشاهده می‌شود که در مواجهه با توریست‌های غربی، نوعی رفتار اغراق‌آمیز در احترام وجود دارد،<ref>[https://borna.news/fa/news/1298693/%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D8%A7-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%B4%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%B3%D9%84%D9%81%DB%8C-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86-%D8%A8%D8%A7-%D8%A2%D9%86%E2%80%8C%D9%87%D8%A7-%D8%AA%D8%A7-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B4%D8%AA%D9%86-%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%81-%D9%88-%D8%A7%D8%AD%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B2%D9%87 «چگونگی برخورد با گردشگران خارجی/ از ممنوعیت سلفی گرفتن با آن‌ها تا کنار گذاشتن تعارف و احترام بیش از اندازه»، خبرگزاری برنا].</ref> در حالی که گزارش‌هایی از برخوردهای نامناسب با اتباع کشورهای همسایه نیز وجود دارد.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3100432-%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%A6%D8%A8-%D9%85%D9%87%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 «اندر مصائب مهاجران افغان در ایران»، روزنامة دنیای اقتصاد].</ref> طبق آموزه‌های اسلامی، اصل [[عزت]]، مستلزم برخورد محترمانه و برابر با همۀ انسان‌ها و پرهیز از خودباختگی در برابر قدرت‌های جهانی<ref>[https://lib.eshia.ir/11150/9/379 خمینی، «صحيفه امام‌»، 1389ش، ص379-380].</ref> یا رفتارهای تبعیض‌آمیز با دیگر اقوام است.<ref>سورۀ حجرات، آیه 13.</ref>
 
=== بازنمایی رسانه‌ای ===
مقامات و تحلیلگران امنیتی ایران، تمرکز رسانه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور بر چالش‌های داخلی را مصداقی از [[جنگ شناختی]] می‌دانند که هدف آن تضعیف [[امید]] و خودباوری عمومی است.<ref>[https://csr.ir/fa/news/1178/%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D9%85 خانعلی‌زاده، «رسانه‌های جدید را به رسمیت بشناسیم»، وب‌سایت پژوهشکدۀ تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام].</ref> طبق این تحلیل، بزرگ‌نمایی مشکلات منجر به شکل‌گیری احساسی می‌شود که لزوماً با واقعیت‌های آماری منطبق نیست. در مقابل، پژوهشگران ارتباطات بر این باورند که نادیده گرفتن کارکردهای نظارتی رسانه و تقلیل انتقادات به توطئه خارجی، می‌تواند [[اعتماد عمومی]] به رسانه‌های داخلی را کاهش دهد. از این منظر، ارتقای سواد رسانه‌ای ابزاری است که مخاطب را قادر می‌سازد تا میان نقد سازنده و جریان‌سازی‌های سیاسی تمایز قائل شود، بدون آنکه واقعیتِ مشکلات اجتماعی انکار گردد.<ref>[https://www.ensani.ir/fa/article/213376/%D8%B3%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%B2-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%82%D8%A7%D9%88%D9%85%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1-%D8%AA%D9%87%D8%A7%D8%AC%D9%85-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7 خوشنویس، «سواد رسانه‌ای، ساز و کار مقاومت در برابر تهاجم رسانه‌ها»، 1389ش، ص17].</ref>
 
== خودباوری در شکل‌گیری تمدن ==
 
در [[گفتمان انقلاب اسلامی]]، خودباوری به عنوان پیش‌شرط و سنگ‌بنای تحقق [[تمدن نوین اسلامی]] شناخته می‌شود. طبق این نگرش، گذار از یک کشور در حال توسعه به قدرتی بین‌المللی، نیازمند [[تولید علم،]] سبک زندگی و [[نظام‌های اجتماعی]] بومی است که بدون اتکا به توانمندی‌های داخلی ممکن نیست. از منظر کارکردی، خودباوری با کاهش هزینه‌های [[کنترل اجتماعی]] و افزایش [[سرمایه اجتماعی]]، سبب ارتقای [[مقاومت ملی]] در برابر تحریم‌ها و فشارهای خارجی می‌گردد.<ref>[https://www.ipoba.ir/article_136717.html صدری‌فر و مولوی، «مقدمات و الزامات ایجاد تمدن نوین اسلامی»، 1400ش، ص47].</ref>
 
== چالش‌های نهادینه‌سازی ==
با وجود رشد [[شاخص‌های توسعه]] در حوزه‌های دفاعی و علمی، پژوهش‌های [[جامعه‌شناسی|جامعه‌شناختی]] بر وجود شکاف میان دستاوردهای کلان و [[سبک زندگی]] عمومی تأکید دارند.<ref name="source1">[https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=25274 خامنه‌ای، «دستاوردهای انقلاب اسلامی»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای].</ref> در متون آسیب‌شناسی فرهنگی، عوامل زیر به عنوان موانع تقویت خودباوری عمومی برشمرده شده‌اند:
 
=== نظام آموزشی حافظه‌محور ===
در پژوهش‌های [[علوم تربیتی]]، تمرکز [[نظام آموزشی]] بر محفوظات و نمره‌گرایی به جای مهارت‌محوری، از عوامل تضعیف [[خودکارآمدی]] معرفی می‌شود. استدلال می‌شود که این شیوه با ایجاد فاصله میان دانش نظری و توانمندی عملی، مانع از شکل‌گیری احساس توانایی در فارغ‌التحصیلان می‌گردد.<ref name="source2">لیاقت‌دار و ماهینی، «بررسی دو رویکرد حافظه‌محور و اندیشه‌محور؛ به روش‌های آموزش با تأکید بر روایات منقول از امام علی(ع)»، 1392ش، ص65-66.</ref>
 
=== ساختار اقتصادی ===
[[اقتصاد نهادگرایی|اقتصاددانان نهادگرا]] تأثیر [[اقتصاد رانتی|ساختارهای رانتی]] بر [[روان‌شناسی اجتماعی]] را مورد بررسی قرار داده‌اند. طبق این دیدگاه، در نظام‌هایی که کسب جایگاه اجتماعی تابعی از روابط و نه [[شایستگی‌سالاری|شایستگی فردی]] باشد، همبستگی میان تلاش و موفقیت» در ذهنیت عمومی تضعیف شده و زمینه برای بروز [[درماندگی آموخته‌شده]] فراهم می‌شود.<ref>فضلی‌نژاد و احمدیان، «اقتصاد رانتی در ایران و راه‌های برون رفت از آن»، 1389ش، ص135.</ref><ref>رحیمی، «نفی رانتیریسم در نهج‌البلاغه»، 1393ش، ص62.</ref>
 
=== تغییر گروه‌های مرجع ===
جامعه‌شناسان فرهنگی به تغییر الگوی [[گروه مرجع|گروه‌های مرجع]] از مفاخر علمی-ملی به چهره‌های [[سلبریتی]] اشاره دارند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/69775/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D9%85%D9%84-%D8%AF%DB%8C%D9%86-%DA%AF%D8%B1%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D8%BA%D8%B1%D8%A8 عباسی، «عوامل دین‌گریزی و گرایش جوانان به فرهنگ غرب»، وب‌سایت پرتال جامع انسانی].</ref> بررسی‌ها نشان می‌دهد که عدم انطباق شیوه‌های معرفی مفاخر با الگوهای مصرف رسانه‌ای نسل جدید، موجب گرایش به الگوهای [[فرهنگ عامه]] شده است.<ref name="source4">[https://www.jscm.ir/article_99098.html کوچکزائی و همکاران، «بررسی سلبریتی‌سازی در رسانه و بحران هویت نوجوان در جامعه»، 1397ش، ص118-119].</ref>
 
==پانویس==
{{پانویس}}
 
==منابع==
{{آغاز منابع}}
* اصغری، محمود، «اهمیت تولید داخلی در اقتصاد مقاومتی از منظر مقام معظم رهبری»، در پژوهش‌های اجتماعی اسلامی، سال بیست و سوم، شمارة 4، پیاپی 115، زمستان 1396ش.
* «اندر مصائب مهاجران افغان در ایران»، روزنامة دنیای اقتصاد، تاریخ درج مطلب: 22 شهریور 1395ش.
* اورسکید، گی‌یر، «به دنبال اسکینر و یافتن فروید»، وب‌سایت PubMed، تاریخ درج مطلب: سپتامبر 2007م.
* آرتینو جونیور، آنتونی آر، «خودکارآمدی تحصیلی: از نظریة آموزشی تا عمل آموزشی»، وب‌سایت PubMed، تاریخ درج مطلب: 11 آوریل 2012م.
* آل احمد، جلال، غرب‌زدگی، تهران، فردوس، فرهنگ روز، چاپ یازدهم، 1396ش.
* بندورا، آلبرت، «به سوی روانشناسی عامل انسانی»، وب‌سایت PubMed، تاریخ درج مطلب: ژوئن 2006م.
* بندورا، آلبرت، «خودکارآمدی: به سوی یک نظریه یکپارچه برای تغییر رفتار»، وب‌سایت APA PsycNet، تاریخ درج مطلب: 1977م.
* «چگونگی برخورد با گردشگران خارجی/ از ممنوعیت سلفی گرفتن با آن‌ها تا کنار گذاشتن تعارف و احترام بیش از اندازه»، خبرگزاری برنا، تاریخ درج مطلب: 26 بهمن 1400ش.
* «چه کسی گفت ایرانی ها نمی توانند لولهنگ هم بسازند؟»، خبرگزاری میزان، تاریخ درج مطلب: 1 فروردین 1395ش.
* خامنه‌ای، سیدعلی، «اقتصاد مقاومتی»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای، تاریخ بازدید: 4 آذر 1404ش.
* خامنه‌ای، سیدعلی، «دستاوردهای انقلاب اسلامی»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای، تاریخ درج مطلب: 10 بهمن 1395ش.
* خامنه‌ای، سیدعلی، «شعار ما می‌توانیم»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای، تاریخ بازدید: 4 آذر 1404ش.
* خانعلی‌زاده، مهدی، «رسانه‌های جدید را به رسمیت بشناسیم»، وب‌سایت پژوهشکدۀ تحقیقات راهبردی مجمع تشخیص مصلحت نظام، تاریخ درج مطلب: 20 آذر 1399ش.
* خمینی، روح‌الله، «صحيفه امام‌»، تهران، مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)، چاپ پنجم، 1389ش.
* خوشنویس، ناهید، «سواد رسانه‌ای، ساز و کار مقاومت در برابر تهاجم رسانه‌ها»، در نشریۀ روابط عمومی، شمارۀ 72، خرداد و تیر 1389ش.
* دنبلی، سارا و همکاران، «بازشناسی مؤلفه‌های هویت‌بخش منظر شهری در شهرهای ایرانی-اسلامی - مطالعة موردی تهران»، در فصلنامة نقش جهان، دورة 8، شمارة 4، پیاپی 24، زمستان 1397ش.
* رحیمی، حسن، «نفی رانتیریسم در نهج‌البلاغه»، در فصلنامۀ پژوهش‌های نهج البلاغه، دورۀ 2، شمارۀ 6، پیاپی 6، شهریور 1393ش.
* صدری‌فر، نبی‌اله و مولوی، محمد، «مقدمات و الزامات ایجاد تمدن نوین اسلامی»، در فصلنامۀ علمی مطالعات الگوی پیشرفت اسلامی ایرانی، دورۀ 9، شمارۀ 2، پیاپی 18، تابستان 1400ش.
* عبادیان، محمود، «جبر و اختیار در اندیشه اسپینوزا»، وب‌سایت پرتال جامع انسانی، تاریخ درج مطلب: 1382ش.
* عباسی، محمد، «عوامل دین‌گریزی و گرایش جوانان به فرهنگ غرب»، وب‌سایت پرتال جامع انسانی، تاریخ درج مطلب: 1386ش.
* عطاردی، محمدرضا و زیبنده، حسین، «تحلیل تطبیقی ـ تاریخی چگونگی مواجهه ایرانیان با فناوری‌های نوظهور در تاریخ معاصر و تأثیر آن بر نظام خط‌مشی‌گذاری کشور (موردهای مطالعه: قاجاریه و پهلوی)»، در نشریة دانش سیاسی، دورة 17، شمارة 2، پیاپی 34، مهر 1400ش.
* عاشوری، حسین و خوش‌نیت، غلامرضا، «جایگاه خودباوری در پیشرفت جامعه اسلامی از دیدگاه آیات و مقام معظم رهبری (حفظه الله)»، وب‌سایت یازدهمین همایش علمی پژوهشی علوم تربیتی و روانشناسی، آسیب‌های اجتماعی و فرهنگی ایران، تاریخ درج مطلب: 30 اردیبهشت 1404ش.
* علیزاده، فرشته و قطبی، ثریا، «خودباوری در روایات امام علی(ع)»، در نشریة مشکوة، دورة 42، شمارة 1، پیاپی 158، 1402ش.
* فضلی‌نژاد، سیف‌الله و احمدیان، مرتضی، «اقتصاد رانتی در ایران و راه‌های برون رفت از آن»، در مجلۀ اقتصادی، دورۀ 10، شمارۀ 11 و 12، بهمن و اسفند 1389ش.
* قهرمانی، عباس، «فواید جنگ 8 ساله ایران و عراق»، وب‌سایت مرکز اسناد، تحقیقات و نشر معارف دفاع مقدس و مجاهدت‌های سپاه، تاریخ درج مطلب: 27 بهمن 1403ش.
* کوچکزائی، مصطفی و همکاران، «بررسی سلبریتی‌سازی در رسانه و بحران هویت نوجوان در جامعه»، در جامعه فرهنگ رسانه، دورۀ 7، شمارۀ 29، زمستان 1397ش.
* لیاقت‌دار، محمدجواد و ماهینی، فاخته، «بررسی دو رویکرد حافظه‌محور و اندیشه‌محور؛ به روش‌های آموزش با تأکید بر روایات منقول از امام علی(ع)»، در اسلام و پژوهش‌های تربیتی، شمارۀ 1، پیاپی 9، بهار و تابستان 1392ش.
* مجتهدی، کریم، «استفاده از لغات بیگانه باید قدغن شود»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای، تاریخ بازدید: 27 شهریور 1395ش.
* محمودی، سیدعلی، «روشنگری چیست؟»، وب‌سایت پرتال جامع انسانی، تاریخ درج مطلب: 1382ش.
* ممنوعیت فراموش‌شده؛ خیابان‌ها ویترین اسامی و واژه‌های بیگانه»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 16 مهر 1404ش.
* «معرفی کتاب «خودباوری؛ سبک زندگی توحیدی و موفقیت الهی» | اثر دکتر محمدتقی فعالی»، وب‌سایت مؤسسۀ فرهنگی هنری سبک زندگی آل یاسین، تاریخ درج مطلب: 9 تیر 1404ش.
* میرمرعشی، انوشه، «مواریث مکتوب، از دوره طلایی تمدن اسلامی»، وب‌سایت پژوهشکدة تاریخ معاصر، تایخ درج مطلب: 30 آذر 1401ش.
{{پایان منابع}}