بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۲۸۷: خط ۲۸۷:


بر اساس گزارش‌های وال‌استریت ژورنال، تحلیلگران اقتصادی پیش‌بینی می‌کنند که در صورت اجرای طرح ایران برای دریافت عوارض از کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز، کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس اصلی‌ترین تحمل‌کنندگان این هزینه‌ها خواهند بود. دلیل این امر وابستگی حیاتی این کشورها به این آبراه برای صادرات نفت و محدود بودن گزینه‌های جایگزین آنها است. کشورهای صادرکنندهٔ نفت در منطقهٔ خلیج فارس در بلندمدت چاره‌ای جز پذیرش و پرداخت عوارض پیشنهادی ایران ندارند. وابستگی شدید آنها به تنگه هرمز به‌عنوان مسیر اصلی صادرات نفت و محدودیت‌های زیاد مسیرهای جایگزین انتقال انرژی، آنها را در این موقعیت قرار می‌دهد.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/309170/عوارض-تنگه-هرمز-بیشترین-فشار-را-بر-کشورهای-عربی-وارد-می-کند «عوارض تنگه هرمز بیشترین فشار را بر کشورهای عربی وارد می‌کند»، نورنیوز.]</ref>
بر اساس گزارش‌های وال‌استریت ژورنال، تحلیلگران اقتصادی پیش‌بینی می‌کنند که در صورت اجرای طرح ایران برای دریافت عوارض از کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز، کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس اصلی‌ترین تحمل‌کنندگان این هزینه‌ها خواهند بود. دلیل این امر وابستگی حیاتی این کشورها به این آبراه برای صادرات نفت و محدود بودن گزینه‌های جایگزین آنها است. کشورهای صادرکنندهٔ نفت در منطقهٔ خلیج فارس در بلندمدت چاره‌ای جز پذیرش و پرداخت عوارض پیشنهادی ایران ندارند. وابستگی شدید آنها به تنگه هرمز به‌عنوان مسیر اصلی صادرات نفت و محدودیت‌های زیاد مسیرهای جایگزین انتقال انرژی، آنها را در این موقعیت قرار می‌دهد.<ref>[https://nournews.ir/fa/news/309170/عوارض-تنگه-هرمز-بیشترین-فشار-را-بر-کشورهای-عربی-وارد-می-کند «عوارض تنگه هرمز بیشترین فشار را بر کشورهای عربی وارد می‌کند»، نورنیوز.]</ref>
بر اساس برخی اخبار ایران محدودیت‌های اعمال‌شده از سوی ایران بر عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز و نیز محاصره دریایی ایالات متحده در خلیج فارس، تجارت ایران را با مشکلاتی روبه‌رو ساخته است. به باور برخی کارشناسان، اگرچه اعمال محدودیت بر تردد در تنگه هرمز در کوتاه‌مدت منافع مشخصی داشته است، اما در بلندمدت ممکن است به اقتصاد ایران آسیب وارد سازد.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86-3/4269825-%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C «پیامدهای محاصره دریایی»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>


=== طرح دوفوریتی مدیریت تنگه هرمز ===
=== طرح دوفوریتی مدیریت تنگه هرمز ===
خط ۳۲۲: خط ۳۲۴:


روزانه تعدادی کشتی شامل نفتکش، کانتینربر و شناورهای تجاری، پس از اخذ مجوز و با هماهنگی و تحت حفاظت امنیتی نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، با وجود ناامنی ایجادشده توسط ارتش امریکا از تنگه هرمز عبور می‌کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6837554/%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DB%B3%DB%B5-%D9%81%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2 «عبور ۳۵ فروند کشتی با هماهنگی نیروی دریایی سپاه از تنگه هرمز»، خبرگزاری مهر]؛ [https://www.mehrnews.com/news/6836091/%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%DB%B2%DB%B6-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF «نیروی دریایی سپاه: ۲۶ کشتی با هماهنگی نیروی دریایی عبور کردند»، خبرگزاری مهر.]</ref>
روزانه تعدادی کشتی شامل نفتکش، کانتینربر و شناورهای تجاری، پس از اخذ مجوز و با هماهنگی و تحت حفاظت امنیتی نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، با وجود ناامنی ایجادشده توسط ارتش امریکا از تنگه هرمز عبور می‌کنند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6837554/%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DB%B3%DB%B5-%D9%81%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2 «عبور ۳۵ فروند کشتی با هماهنگی نیروی دریایی سپاه از تنگه هرمز»، خبرگزاری مهر]؛ [https://www.mehrnews.com/news/6836091/%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%DB%B2%DB%B6-%DA%A9%D8%B4%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87-%D8%B9%D8%A8%D9%88%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86%D8%AF «نیروی دریایی سپاه: ۲۶ کشتی با هماهنگی نیروی دریایی عبور کردند»، خبرگزاری مهر.]</ref>
=== بحران ایجاد شده در تنگه هرمز ===
محدودیت عبورومرور و محاصره در تنگه هرمز، پیامدهای اقتصادی و سیاسی برای ایران، آمریکا، رژیم صهیونیستی و کشورهای عربی هم‌پیمان آنها و سایر کشورها ایجاد کرده است. بار اقتصادی این بحران برای این کشورها عبارت است از:
ایران: محدودیت‌های اعمال‌شده از سوی ایران بر عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز و نیز محاصره دریایی ایالات متحده در خلیج فارس، تجارت ایران را با مشکلاتی روبه‌رو ساخته است. از آنجا که نزدیک به ۸۰درصد مبادلات تجاری ایران از طریق بنادر جنوبی صورت می‌گیرد، بروز بحران‌های نظامی در این منطقه، روند صادرات و واردات را مختل کرده است. همچنین، تغییر مسیرهای تجاری به سایر مرزهای کشور برای انتقال کالا، با کمبودها و دشواری‌های زیرساختی و لجستیکی همراه است. بر اساس تحلیل کارشناسان، اگرچه اعمال محدودیت بر تردد در تنگه هرمز در کوتاه‌مدت منافع مشخصی داشته است، اما در بلندمدت لزوماً این‌گونه نخواهد بود.<ref>[https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86-3/4269825-%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C «پیامدهای محاصره دریایی»، وب‌سایت دنیای اقتصاد.]</ref>
آمریکا: این شرایط برای آمریکا یک تناقض اقتصادی به‌وجود آورده است؛ از یک‌سو واشنگتن با تکیه بر تولید داخلی انرژی، توان نسبی برای جذب شوک‌های قیمتی دارد؛ اما از سوی دیگر، افزایش بهای نفت و گاز، انتظارات تورمی را بالا برده و فشار مضاعفی بر سیاست‌گذاری مالی و پولی فدرال‌رزرو تحمیل کرده است. این چالش می‌تواند هم رشد اقتصادی آمریکا را کاهش دهد و هم نرخ بهره را افزایش دهد.
رژیم صهیونیستی: اقتصاد این رژیم که به ثبات منطقه و صادرات وابسته است، با افزایش هزینه‌های واردات انرژی و مواد اولیه، کاهش فعالیت صنایع انرژی‌بر مانند فناوری و ساخت‌وساز و ضررهای سنگین در بخش‌هایی مانند هواپیمایی مواجه شده است. همچنین گزارش‌ها از کوچک شدن ۳.۳درصدی اقتصاد آن در سه‌ماهه نخست سال ۲۰۲۶م خبر می‌دهند. هزینه‌های نظامی و پدافندی نیز افزایش یافته است.
کشورهای عربی هم‌پیمان آمریکا مانند امارات، عربستان، قطر، کویت و بحرین: افزایش قیمت نفت از یک‌سو درآمدهای صادراتی را بالا می‌برد، اما از سوی دیگر افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل، بیمه دریایی و امنیت لجستیکی، سودآوری را کاهش می‌دهد. همچنین استفاده از مسیرهای جایگزین مانند خطوط لوله یا ریلی هزینه‌های عملیاتی را افزایش داده و سرمایه‌گذاری خارجی در منطقه را تحت تأثیر قرار داده است. کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، با وجود وابستگی راهبردی به آمریکا، از تشدید تنش هراس دارند و به‌دنبال میانجی‌گری و گفت‌وگوهای منطقه‌ای برای حفظ منافع خود هستند.
در میان کشورهای اروپایی هم‌پیمان آمریکا و روسیه و چین: اقدامات واشنگتن برای کنترل این آبراه، نه‌تنها با تردید و تزلزل متحدان سنتی اروپایی مانند بریتانیا، فرانسه و آلمان مواجه شده که بر راه‌حل‌های دیپلماتیک چندجانبه تأکید دارند، بلکه موجب تضعیف اعتبار و قدرت چانه‌زنی جهانی آمریکا نیز شده است. قدرت‌های بین‌المللی مانند روسیه و چین نیز با رویکردهای یک‌جانبۀ آمریکا مخالفت کرده و آن را عامل تشدید تنش و مانع مذاکره می‌دانند.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6836369/%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%86%DA%AF%D9%87-%D9%87%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%88%D8%A7%D9%82%D8%B9%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D8%B1%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%DB%8C%D8%B3%D8%AA «بحران تنگه هرمز؛ بازنده واقعی محاصره دریایی کیست؟»، خبرگزاری مهر.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==