امان الله فصیحی (بحث | مشارکت‌ها)
بازگرداندن تغییرات
خط ۳: خط ۳:
تشییع جنازه در [[فرهنگ اسلامی]]، به‌عنوان بخشی از [[آیین تدفین]]، عملی [[مستحب]] است که از یک‌سو، حرمت [[انسان]] درگذشته و [[بدن]] او را پاس می‌دارد و از سوی دیگر، به حاضران در مراسم تشییع، ناپایداری [[زندگی]] در [[دنیا]] را یادآوری می‌کند تا آنان از باقی‌مانده [[سرمایه عمر|سرمایهٔ عمر]] خویش بهرهٔ بیشتری برگیرند و آن را [[توشه آخرت]] سازند. ازاین‌رو در سخن و سیرهٔ [[حضرت محمد]] و [[اهل‌بیت]] او به حضور و مشارکت در تشییع جنازه و [[طلب آمرزش]] از [[خدا]] برای خود و درگذشتگان، سفارش شده است.
تشییع جنازه در [[فرهنگ اسلامی]]، به‌عنوان بخشی از [[آیین تدفین]]، عملی [[مستحب]] است که از یک‌سو، حرمت [[انسان]] درگذشته و [[بدن]] او را پاس می‌دارد و از سوی دیگر، به حاضران در مراسم تشییع، ناپایداری [[زندگی]] در [[دنیا]] را یادآوری می‌کند تا آنان از باقی‌مانده [[سرمایه عمر|سرمایهٔ عمر]] خویش بهرهٔ بیشتری برگیرند و آن را [[توشه آخرت]] سازند. ازاین‌رو در سخن و سیرهٔ [[حضرت محمد]] و [[اهل‌بیت]] او به حضور و مشارکت در تشییع جنازه و [[طلب آمرزش]] از [[خدا]] برای خود و درگذشتگان، سفارش شده است.


== مفهوم‌شناسی ==
== جایگاه تشییع جنازه در آیین خاک‌سپاری اسلامی ==
تشییع در لغت به معنای بدرقه رفتن، به قصد وداع دنبال کسی رفتن و در مراسم دفن مرده شرکت کردن را گویند.<ref>عمید، فرهنگ عمید، 1356ش، ص۳۲۱.</ref> در اصطلاح فقهی خارج شدن و رفتن دنبال جنازه میت تا زمانی که میت را در قبر می‌گذارند.<ref>مصطلحات الفقه، ص۱۴۶، مشکینی، مصطلحات الفقه، 1379ش، ص146؛ همچنین جواهر، ج۴، ص۲۶۳:  نجفی، جواهرالکلام، 1981م، ج4، ص263.</ref>
 
== مراسم خاک‌سپاری ==
در [[فرهنگ|فرهنگ‌های مختلف]]، مراسم [[خاک‌سپاری]] مردگان [[آداب]] متنوعی دارد. در فرهنگ اسلامی، [[مرگ]] به معنای جدایی [[روح]] و حقیقت وجود آدمی از جسم او است، اما بدن انسان که در وضعیت مرگ، جنازه نامیده می‌شود همچنان دارای احترام است و باید با آداب ویژه‌ای به خاک سپرده شود.<ref>مجلسی، [https://ar.lib.eshia.ir/11008/31/88/حرمة_المسلم_ميتا بحار الانوار]، ۱۴۰۳ق، ج۳۱، ص۸۸.</ref> آداب اسلامی مربوط به جنازه، از هنگام [[احتضار]] به معنای آشکار شدن نشانه‌های مرگ در [[انسان]]، آغاز می‌شود. در چارچوب فرهنگ اسلامی، هرگاه انسانی در آستانه مرگ و خروج روح از [[بدن]] قرار می‌گیرد، اطرافیان، جنازۀ او را به‌سوی [[قبله]] می‌گردانند و [[شهادتین]] را به او تلقین می‌کنند. [[ادب اسلامی]] دیگر آن است که [[جنابت|جُنُب]] و [[قاعدگی|حائض]] از حضور در کنار انسان در حال جان‌دادن، پرهیز کند. [[مسلمانان]] پس از مرگ، جنازه را [[غسل میت|می‌شویند]]، با [[کافور]]، آن را [[حنوط|خوش‌بو می‌کنند]] و [[کفن|پارچه‌ای پاکیزه]] بر آن می‌پوشانند؛ سپس بر جنازه، نماز می‌خوانند و آن را تا [[قبر|محل دفن]]، همراهی و مشایعت می‌کنند. مسلمانان، جنازه را به صورت کفن‌پوش، در قبر وارد می‌کنند، آن را روبه‌قبله قرار می‌دهند و صورت مرده را بر خاک گور می‌نهند. در پایان [[سنگ لحد]] را قرار می‌دهند و قبر را با خاک می‌پوشانند.<ref>طباطبایی یزدی، [https://ar.lib.eshia.ir/10027/2/18/توجيهه_إلى_القبلة العروة الوثقی]، ١٤١٩ق، ج۲، ص۱۸-۱۳۱.</ref>
در [[فرهنگ|فرهنگ‌های مختلف]]، مراسم [[خاک‌سپاری]] مردگان [[آداب]] متنوعی دارد. در فرهنگ اسلامی، [[مرگ]] به معنای جدایی [[روح]] و حقیقت وجود آدمی از جسم او است، اما بدن انسان که در وضعیت مرگ، جنازه نامیده می‌شود همچنان دارای احترام است و باید با آداب ویژه‌ای به خاک سپرده شود.<ref>مجلسی، [https://ar.lib.eshia.ir/11008/31/88/حرمة_المسلم_ميتا بحار الانوار]، ۱۴۰۳ق، ج۳۱، ص۸۸.</ref> آداب اسلامی مربوط به جنازه، از هنگام [[احتضار]] به معنای آشکار شدن نشانه‌های مرگ در [[انسان]]، آغاز می‌شود. در چارچوب فرهنگ اسلامی، هرگاه انسانی در آستانه مرگ و خروج روح از [[بدن]] قرار می‌گیرد، اطرافیان، جنازۀ او را به‌سوی [[قبله]] می‌گردانند و [[شهادتین]] را به او تلقین می‌کنند. [[ادب اسلامی]] دیگر آن است که [[جنابت|جُنُب]] و [[قاعدگی|حائض]] از حضور در کنار انسان در حال جان‌دادن، پرهیز کند. [[مسلمانان]] پس از مرگ، جنازه را [[غسل میت|می‌شویند]]، با [[کافور]]، آن را [[حنوط|خوش‌بو می‌کنند]] و [[کفن|پارچه‌ای پاکیزه]] بر آن می‌پوشانند؛ سپس بر جنازه، نماز می‌خوانند و آن را تا [[قبر|محل دفن]]، همراهی و مشایعت می‌کنند. مسلمانان، جنازه را به صورت کفن‌پوش، در قبر وارد می‌کنند، آن را روبه‌قبله قرار می‌دهند و صورت مرده را بر خاک گور می‌نهند. در پایان [[سنگ لحد]] را قرار می‌دهند و قبر را با خاک می‌پوشانند.<ref>طباطبایی یزدی، [https://ar.lib.eshia.ir/10027/2/18/توجيهه_إلى_القبلة العروة الوثقی]، ١٤١٩ق، ج۲، ص۱۸-۱۳۱.</ref>


خط ۳۹: خط ۳۶:
* ری‌شهری، محمد، میزان الحکمة، قم، دارالحدیث، ۱۴۱۶ق.
* ری‌شهری، محمد، میزان الحکمة، قم، دارالحدیث، ۱۴۱۶ق.
* طباطبایی یزدی، سید محمدکاظم، العروة الوثقی، قم، مؤسسة النشر الاسلامی التابعه لجماعة المدرسین، ۱۴۱۹ق.
* طباطبایی یزدی، سید محمدکاظم، العروة الوثقی، قم، مؤسسة النشر الاسلامی التابعه لجماعة المدرسین، ۱۴۱۹ق.
* حسن عمید، حسن، فرهنگ عمید، تهران، امیرکبیر تهران، ۱۳۵۶ش.
* مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار الجامعة لدرر اخبار الائمة الاطهار، بیروت، مؤسسة الوفاء، ۱۴۰۳ق.
* مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار الجامعة لدرر اخبار الائمة الاطهار، بیروت، مؤسسة الوفاء، ۱۴۰۳ق.
* مشکینی، علی، مصطلحات الفقه، قم، الهادی، ۱۳۷۹ش.
* مشکینی، علی، مصطلحات الفقه، قم، الهادی، ۱۳۷۹ش.
* نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، تهران، دارالکتب الاسلامیه و المکتبة الاسلامیه، ۱۳۶۲–۱۳۶۹ش.
* نجفی، محمدحسن، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، تهران، دارالکتب الاسلامیه و المکتبة الاسلامیه، ۱۳۶۲–۱۳۶۹ش.
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}