زهرا فاضل (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱۱: خط ۱۱:
# نظام حقوقی مشروطیت و عصر پهلوی (۱۲۸۵ تا ۱۳۵۷ش): با شکل‌گیری مجلس مشروطه، فرآیند عرفی‌سازی قوانین آغاز شد. در دوران پهلوی با کدگذاری نوین قانونی، صلاحیت محاکم عرفی به تمام روابط اجتماعی گسترش یافت. شاکلۀ این قوانین به‌شدت تحت تأثیر الگوهای حقوقی غربی، به‌ویژه حقوق فرانسه قرار گرفت.
# نظام حقوقی مشروطیت و عصر پهلوی (۱۲۸۵ تا ۱۳۵۷ش): با شکل‌گیری مجلس مشروطه، فرآیند عرفی‌سازی قوانین آغاز شد. در دوران پهلوی با کدگذاری نوین قانونی، صلاحیت محاکم عرفی به تمام روابط اجتماعی گسترش یافت. شاکلۀ این قوانین به‌شدت تحت تأثیر الگوهای حقوقی غربی، به‌ویژه حقوق فرانسه قرار گرفت.
# نظام حقوقی جمهوری اسلامی (پس از ۱۳۵۷ش): با تصویب قانون اساسی، تفکیک سنتی محاکم عرفی و شرعی لغو شد. بر اساس اصل ۴ قانون اساسی، تمامی قوانین و مقررات کشور باید بر موازین اسلامی استوار باشند.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/99634/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%88-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%DA%A9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D «نقش و جایگاه مجلس شورای اسلامی در حکمرانی خوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref> نخستین دورۀ مجلس شورای اسلامی پس از انقلاب با برگزاری انتخابات در اسفند ۱۳۵۸ش و اردیبهشت ۱۳۵۹ش، به‌صورت رسمی در ۷ خرداد ۱۳۵۹ش آغاز به‌کار کرد.<ref>[https://farsnews.ir/politics/1575178786000078992/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88%D8%B8%D8%A7%DB%8C%D9%81-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D9%88%DB%8C%D9%87-%D9%87%D «مجلس شورای اسلامی؛ وظایف، اختیارات و رویه‌ها»، خبرگزاری فارس.]</ref>   
# نظام حقوقی جمهوری اسلامی (پس از ۱۳۵۷ش): با تصویب قانون اساسی، تفکیک سنتی محاکم عرفی و شرعی لغو شد. بر اساس اصل ۴ قانون اساسی، تمامی قوانین و مقررات کشور باید بر موازین اسلامی استوار باشند.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/99634/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%88-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%DA%A9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D «نقش و جایگاه مجلس شورای اسلامی در حکمرانی خوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref> نخستین دورۀ مجلس شورای اسلامی پس از انقلاب با برگزاری انتخابات در اسفند ۱۳۵۸ش و اردیبهشت ۱۳۵۹ش، به‌صورت رسمی در ۷ خرداد ۱۳۵۹ش آغاز به‌کار کرد.<ref>[https://farsnews.ir/politics/1575178786000078992/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88%D8%B8%D8%A7%DB%8C%D9%81-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D9%88%DB%8C%D9%87-%D9%87%D «مجلس شورای اسلامی؛ وظایف، اختیارات و رویه‌ها»، خبرگزاری فارس.]</ref>   
==ماهیت حقوقی نمایندگی<ref group="دیدگاه">ربطش به مجلس شورای اسلامی چیست؟ شما باید نهاد را معرفی کنید </ref>==
# وکالت عام و قائم به شخص: نمایندۀ مجلس، وکیل تمامی ملت در امر قانون‌گذاری و نظارت است. این سمت قائم به شخص و غیرقابل واگذاری است.<ref> [https://www.irna.ir/news/5699630/%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%DA%AF%D8%B0%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%88-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB% «نگاهی گذرا به نقش و جایگاه مجلس شورای اسلامی در قانون اساسی ایران»، خبرگزاری ایرنا.]</ref>  هر نماینده در برابر تمام ملت مسئول بوده و حق دارد در تمامی مسائل داخلی و خارجی اظهار نظر کند.<ref>[https://farsi.khamenei.ir/sahifeh-content?id=16131 «ویژگی‌های مجلس شورای اسلامی در نظام جمهوری اسلامی»، وب‌سایت دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای.]</ref>
# سوگند و تعهدات قانونی: نمایندگان در نخستین جلسۀ علنی، ملزم به ادای سوگند و امضای متن قسم‌نامه هستند تا پاسدار حریم اسلام، دستاوردهای انقلاب، استقلال و اعتلای کشور، حفظ حقوق ملت و مدافع قانون اساسی باشند.<ref>[https://farsnews.ir/politics/1575178786000078992/%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88%D8%B8%D8%A7%DB%8C%D9%81-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D9%88%DB%8C%D9%87-%D9%87%D «مجلس شورای اسلامی؛ وظایف، اختیارات و رویه‌ها»، خبرگزاری فارس.]</ref> 
# تصمیم‌گیری جمعی و عزل‌ناپذیری: مصوبات با رأی اکثریت به‌نام کل مجلس اعتبار یافته و موکلان برخلاف وکالت خصوصی، حق عزل نماینده را در طول دورۀ چهارساله ندارند.<ref>[https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-141/229379-%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%AF%D8%B1%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%AC%D9%85% «بررسی ساختار مجلس در نظام جمهوری اسلامی ایران»، خبرگزاری ایلنا.]</ref>
==اهمیت و جایگاه<ref group="دیدگاه">ادبیات این بخش خیلی ارزشی شده است</ref><ref group="دیدگاه">نظرات مهمی درباره اهمیت و نقش مجلس وجود دارد از امام  و رهبر شهید و رهبر انقلاب</ref><ref group="دیدگاه">خوب است به اصولی از قانون اساسی نیز اشاره شود</ref>==  
==اهمیت و جایگاه<ref group="دیدگاه">ادبیات این بخش خیلی ارزشی شده است</ref><ref group="دیدگاه">نظرات مهمی درباره اهمیت و نقش مجلس وجود دارد از امام  و رهبر شهید و رهبر انقلاب</ref><ref group="دیدگاه">خوب است به اصولی از قانون اساسی نیز اشاره شود</ref>==  
مجلس شورای اسلامی به‌دلیل ساختار شورایی، اتکا به آرای عمومی و نمایندگی از افکار متنوع جامعه، نقشی کلیدی در تحقق حاکمیت قانون، پاسخ‌گویی، مشارکت عمومی و کارایی ساختار سیاسی دارد. این نهاد از طریق ایجاد چارچوب‌های عادلانۀ قانونی، تضمین حقوق و تکالیف شهروندی و ایجاد شفافیت از مسیر علنی بودن مذاکرات و گردش آزاد اطلاعات، با فساد ساختاری مقابله می‌کند. همچنین الزامات قانونی مجلس، نهادهای عمومی را به پاسخ‌گویی در برابر شهروندان ملزم ساخته و با فراهم کردن بستر مشارکت جامعه، منافع و سلایق مختلف اجتماعی را به‌سمت یک اجماع ملی برای توسعۀ پایدار هدایت می‌کند.<ref> [https://hawzah.net/fa/Article/View/99634/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%88-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%DA%A9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D «نقش و جایگاه مجلس شورای اسلامی در حکمرانی خوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>   
مجلس شورای اسلامی به‌دلیل ساختار شورایی، اتکا به آرای عمومی و نمایندگی از افکار متنوع جامعه، نقشی کلیدی در تحقق حاکمیت قانون، پاسخ‌گویی، مشارکت عمومی و کارایی ساختار سیاسی دارد. این نهاد از طریق ایجاد چارچوب‌های عادلانۀ قانونی، تضمین حقوق و تکالیف شهروندی و ایجاد شفافیت از مسیر علنی بودن مذاکرات و گردش آزاد اطلاعات، با فساد ساختاری مقابله می‌کند. همچنین الزامات قانونی مجلس، نهادهای عمومی را به پاسخ‌گویی در برابر شهروندان ملزم ساخته و با فراهم کردن بستر مشارکت جامعه، منافع و سلایق مختلف اجتماعی را به‌سمت یک اجماع ملی برای توسعۀ پایدار هدایت می‌کند.<ref> [https://hawzah.net/fa/Article/View/99634/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%88-%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%DA%A9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D «نقش و جایگاه مجلس شورای اسلامی در حکمرانی خوب»، پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.]</ref>