حامد کاشانی: تفاوت میان نسخه‌ها

'''<big>حامد کاشانی</big>؛''' روحانی شیعه و پژوهشگر حوزه دین.

حامد کاشانی (زادۀ ۵ دی ۱۳۶۴) روحانی شیعه و پژوهشگر دینی است. وی دارای تحصیلات حوزوی و دانشگاهی است و به‌عنوان کارشناس مذهبی با [[صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران]] همکاری دارد. مناظره او با [[عبدالرحیم اردستانی|عبدالرحیم سلیمانی اردستانی]] درباره واقعه [[شهادت حضرت فاطمه]]، واکنش‌های گسترده‌ای در حوزه‌های علمیه، رسانه‌ها و فضای اجتماعی برانگیخت و به یکی از نمونه‌های بحث‌برانگیز گفت‌وگوی درون‌مذهبی در سال‌های اخیر تبدیل شد.

[[حامد کاشانی]] تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته [[مهندسی مکانیک]] در [[دانشگاه علم‌وصنعت]] ایران به پایان رسانده است. او دارای [[تحصیلات حوزوی]] است و [[لباس روحانیت]] بر تن دارد.<ref>[https://moshakhasat.ir/person/%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C?utm_source=chatgpt.com «بیوگرافی حامد کاشانی»، وب‌سایت مشخصات.]</ref> کاشانی در مدارس [[حوزه علمیه تهران]] ازجمله [[مدرسه علمیه امام خمینی (تهران)|امام خمینی]]، [[مدرسه علمیه مروی|مروی]] و امام علی‌ بن‌ ابی‌طالب تدریس کرده است. وی همچنین به‌عنوان استاد در [[دانشگاه امام صادق]] فعالیت داشته است. حوزۀ تدریس او شامل مباحث مرتبط با [[تاریخ اسلام]] و [[معارف دینی]] است.<ref>[https://moshakhasat.ir/person/%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C?utm_source=chatgpt.com «بیوگرافی حامد کاشانی»، وب‌سایت مشخصات.]</ref>

=== '''رویکرد''' '''علمی حامد کاشانی''' ===

حامد کاشانی با رویکردی پژوهشی و مبتنی بر سند، مستقیماً به متون کهن تاریخی و روایی مراجعه کرده و بیش‌تر منابع خود را از متون، اسناد و کتب معتبر [[اهل‌سنت]] برمی‌گزیند تا حقانیت [[اهل‌بیت]] [[حضرت محمد|پیامبر]] را اثبات کند.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1359413/%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%86-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «حامد کاشانی چرا از برنامه «ماه من» کناره‌گیری کرد؟»، وب‌سایت مشرق.]</ref> کاشانی با جریان‌های افراطی و غلوآمیز مرزبندی دارد و در جلسات متعدد به بررسی [[انحرافات اعتقادی]] و نقد [[غلو]] در بازنمایی ائمه پرداخته است. او معتقد است [[محبت اهل‌بیت|محبت به اهل‌بیت]] باید بر پایه اسناد مستحکم باشد تا در برابر شبهات آسیب‌ناپذیر باقی بماند.<ref>[https://www.hkashani.com/?p=10838 «درآمدی بر نهج البلاغه – جلسه هفتاد و چهارم»، وب‌سایت مناظره حامد کاشانی و عبدالرحیم سلیمانی اردستانی.]</ref>

حامد کاشانی به‌عنوان سخنران دینی شناخته می‌شود<ref>[https://farsnews.ir/Culture/1649248088000778836/%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D9%85%D9%86-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%86-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%B2%DB%8C%D9%88%D9%86-%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%AF-%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF «حامد کاشانی چرا از برنامه «ماه من» کناره‌گیری کرد؟»، وب‌سایت فارس من.]</ref> و همکاری رسانه‌ای با [[سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران]] دارد.<ref>[https://moshakhasat.ir/person/%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C?utm_source=chatgpt.com «بیوگرافی حامد کاشانی»، وب‌سایت مشخصات.]</ref> او از سال ۱۳۹۸ش با تحلیل‌های تاریخی خود در برنامه سحرگاهی «[[ماه من (برنامه تلویزیونی)|ماه من]]» [[شبکه سه]] سیما در [[ماه رمضان]] شناخته‌تر شد.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1359413/%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%86-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «حامد کاشانی چرا از برنامه «ماه من» کناره‌گیری کرد؟»، وب‌سایت مشرق.]</ref> کاشانی در برنامه «ماه من» بیشتر به تبیین فضائل [[امام علی]] می‌پرداخت که بخشی از سخنان او با انتقادهایی در زمینۀ [[وحدت اسلامی]] روبه‌رو شد. وی در [[ماه رمضان|رمضان]] ۱۴۰۰ش، از ادامه حضور در این برنامه کناره‌گیری کرد. کاشانی در صفحۀ شخصی خود اعلام کرد که فشارها باعث شد تا برای پایبندی به اصول و سیرۀ امام علی، از حضور در برنامه صرف‌نظر کند. با این حال، او پس از آن در برنامه «[[سمت خدا]]» شبکه سه حاضر شد که این امر نشان داد که تصمیم او محدود به برنامه «ماه من» بوده است.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1359413/%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%86-%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF «حامد کاشانی چرا از برنامه «ماه من» کناره‌گیری کرد؟»، وب‌سایت مشرق.]</ref>

== '''مناظره حامد کاشانی با عبدالرحیم سلیمانی اردستانی''' ==

مناظره میان حامد کاشانی و [[عبدالرحیم سلیمانی اردستانی]]، عضو پیشین [[مجمع مدرسین و محققین حوزه علمیه قم]]، پس از آن برگزار شد که اردستانی در یک شبکه تلویزیونی مروج [[وهابیت]]، شبهاتی درباره واقعۀ شهادت حضرت زهرا مطرح کرد. کاشانی به‌منظور پاسخ مستند به این ادعاها و تبیین مظلومیت حضرت زهرا، او را به مناظره دعوت کرد.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1768795/%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1%D8%B3-%DB%B3-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%87-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%AF-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%81-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D9%81%D8%AA%D9%86%D9%87-%DA%AF%D8%B1 «کلاس درس ۳ ساعته حامد کاشانی برای رد یک انحراف»، وب‌سایت مشرق.]</ref>

کاشانی در این مناظره بر استناد به [[منابع روایی]] و تاریخی مورد وفاق [[شیعه]] و حتی [[اهل‌سنت]] تأکید داشت و بر حجیت منابع تکیه می‌کرد. او معتقد بود که واقعۀ تاریخی باید با ابزارهای تاریخ، از جمله سند و روایت، سنجیده شود.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1768795/%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1%D8%B3-%DB%B3-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%87-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%AF-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%81-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D9%81%D8%AA%D9%86%D9%87-%DA%AF%D8%B1 «کلاس درس ۳ ساعته حامد کاشانی برای رد یک انحراف»، وب‌سایت مشرق.]</ref> در مقابل، اردستانی با رویکردی که خود آن را «پدیدارشناسی دینی» می‌نامد، بدون توجه به مستندات تاریخی، به نقد واقعۀ شهادت حضرت زهرا پرداخت.<ref>[https://www.tasnimnews.com/fa/news/1404/09/11/3461183/%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%DB%80-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B9%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%B9%D9%82%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B2%D8%A7%D8%B9%DB%8C «تحلیل مناظرۀ کاشانی و اردستانی؛ تقابل هویت شیعی با عقلانیت انتزاعی»، خبرگزاری تسنیم.]</ref> اردستانی در مناظره، رویکردی مبتنی بر استبعاد ذهنی در پیش گرفت و روایت‌های مشهور درباره [[هجوم به خانه حضرت فاطمه]] را به این دلیل رد می‌کرد که با برداشت ذهنی او از [[عدالت امام علی]] هماهنگ نبود. در مقابل، کاشانی تأکید داشت که استبعاد عرفی و ذهنی نمی‌تواند واقعیت تاریخی را رد کند.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1768795/%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1%D8%B3-%DB%B3-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%87-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%AF-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%81-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D9%81%D8%AA%D9%86%D9%87-%DA%AF%D8%B1 «کلاس درس ۳ ساعته حامد کاشانی برای رد یک انحراف»، وب‌سایت مشرق.]</ref> در این مناظره، کاشانی با تفکیک میان اصل واقعه و جزئیات تأکید می‌کند که اختلاف در جزئیات، اصل شهادت حضرت زهرا را مخدوش نمی‌کند؛ همان‌گونه که اختلاف‌ها در جزئیات [[واقعه کربلا]]، اصل آن را نفی نمی‌کند.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/1768795/%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1%D8%B3-%DB%B3-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%87-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%AF-%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%81-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D9%81%D8%AA%D9%86%D9%87-%DA%AF%D8%B1 «کلاس درس ۳ ساعته حامد کاشانی برای رد یک انحراف»، وب‌سایت مشرق.]</ref>

=== '''واکنش‌ها به مناظره کاشانی و اردستانی''' ===

'''حوزه علمیه قم؛''' [[جعفر سبحانی]]، از [[مرجع تقلید|مراجع تقلید]]، ضمن تأیید تاریخی اصل هجوم به خانۀ حضرت زهرا، بررسی جزئیات آن را امری تخصصی دانست و طرح عمومی مسائل تفرقه‌انگیز را به‌دلیل آسیب به وحدت، غیرعقلانی شمرد.<ref>[https://fararu.com/fa/news/932226/%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D8%A2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D8%B3%D8%A8%D8%AD%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%86%D9%87-%D8%A7%D9%86%DA%AF%DB%8C%D8%B2%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%A7%DB%8C%D9%86-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A6%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA «انتقاد آیت‌الله سبحانی از انتشار مناظره سلیمانی اردستانی و کاشانی: چه انگیزه‌ای پشت طرح این مسائل است؟!»، خبرگزاری فرارو.]</ref> [[محمدجواد فاضل لنکرانی]]، رئیس [[مرکز فقهی ائمه اطهار]]، تفسیر وقایع تاریخی از زاویه الهیات و نه بر اساس روش‌های تاریخی را رویکردی انحرافی دانست.<ref>[https://fararu.com/fa/news/930345/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%81%D8%A7%D8%B6%D9%84-%D9%84%D9%86%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D9%86%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AD%D9%82%D8%A7%DB%8C%D9%82-%D8%A8%D8%A7-%D9%BE%D8%B1%D8%B1%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84-%D8%AA%D8%AD%D9%85%D9%84-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA «واکنش فاضل لنکرانی به سخنان سلیمانی اردستانی: انکار حقایق با پررویی قابل تحمل نیست»، وب‌سایت فرارو.]</ref>

'''جریان اصلاح‌طلب؛''' جریان اصلاح‌طلب و نزدیکان [[سیدمحمد خاتمی]]، با اینکه بخشی از دیدگاه‌های اردستانی را پذیرفته بودند، به ادبیات ناپخته و بی‌ادبانه او اعتراض کردند و نگران آسیب به جریان نواندیشی شدند.<ref>[https://www.entekhab.ir/fa/news/898445/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B5%D9%88%D9%84%DA%AF%D8%B1%D8%A7-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D9%81%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%85%DB%8C-%D8%AD%D8%B1%D9%81%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%B1%D8%AF-%D9%86%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF-%D8%A2%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D9%85%D9%88%D8%AF%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%AF «روزنامه اصولگرا: حامد کاشانی در دام مناظره افتاد/ خاتمی حرف‌های سلیمانی اردستانی را رد نمی‌کند، آن را غیرمودبانه می‌داند»، وب‌سایت انتخاب.]</ref>

'''مجمع مدرسین و محققین حوزه علمیه قم؛''' این مجمع، مواضع اردستانی را نظر شخصی او دانست و شماری از اعضای مجمع دربارۀ برخی مطالب و شیوه بیان وی، به‌ویژه در مصاحبه با برخی وب‌سایت‌ها، اظهار مخالفت و نگرانی کرده‌اند.<ref>[https://fararu.com/fa/news/929601/%D8%AC%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%84-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%85%D8%B9-%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D9%86 «جنجال‌های ادامه‌دار مناظره سلیمانی‌ اردستانی/ از اعتراض خاتمی تا بیانیه مجمع مدرسین»، وب‌سایت فرارو.]</ref>

'''رسانه‌ها؛''' [[روزنامه جمهوری اسلامی]] رفتار اردستانی را «پریشان‌گویی» خواند و بر لزوم پاسخ‌گویی منطقی و اخلاق‌مدار فضلای حوزه در فضای مجازی تأکید کرد. [[روزنامه اطلاعات]] او را متهم کرد که با توسل به ادعای «الهیاتی بودن» اهمیت تاریخ را نادیده گرفته و مغلطه می‌کند.<ref>[https://fararu.com/fa/news/929601/%D8%AC%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%84-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6-%D8%AE%D8%A7%D8%AA%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%85%D8%B9-%D9%85%D8%AF%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D9%86 «جنجال‌های ادامه‌دار مناظره سلیمانی‌ اردستانی/ از اعتراض خاتمی تا بیانیه مجمع مدرسین»، وب‌سایت فرارو.]</ref>

'''تحلیل‌گران اجتماعی؛''' از نظر برخی تحلیل‌گران اجتماعی، مناظره اردستانی و کاشانی فراتر از یک گفت‌وگوی رسانه‌ای بود و به [[آزمون اجتماعی|آزمونی اجتماعی]] برای سنجش [[تاب‌آوری]] [[گفت‌وگوی دینی]] و نقد درون‌مذهبی تبدیل شد.<ref>[https://www.irna.ir/news/86032396/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D9%88%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%D9%86%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D9%88%DB%8C «واکاوی جامعه ایرانی در آینه مناظره اردستانی-کاشانی؛ در جستجوی زبان گفت‌وگو»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران.]</ref> زهرا شکیب‌مهر، جامعه‌شناس، نیز در تحلیلی نوشت که در این مناظره انسجام فکری کاشانی چشمگیر بود؛ در حالی‌که سخنان اردستانی با وجود سابقۀ سنی و علمی‌اش، از چارچوب منسجمی برخوردار نبود.<ref>[https://www.rouydad24.ir/fa/news/437947/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%AC%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%B2%D9%87%D8%B1%D8%A7-%D8%B3-%7C-%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%B5%D8%AF%D8%A7%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%85%D8%A7-%D9%88-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D9%81%DA%A9%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C «واکنش فضای مجازی به مناظره جنجالی درباره شهادت حضرت زهرا (س) | از نقد صداوسیما و اردستانی تا ستایش انسجام فکری کاشانی»، خبرگزاری رویداد 24.]</ref>

'''سخنرانان''' '''و مداحان؛''' [[ناصر رفیعی]] با انتقاد شدید از اظهارات سلیمانی اردستانی، ایجاد تنش در [[ایام فاطمیه]] را جریحه‌دار کردن احساسات [[شیعیان]] دانست.<ref>[https://fa.abna24.com/news/1758043/%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%AA%D9%86%D8%AF-%D8%AF%DA%A9%D8%AA%D8%B1-%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%B9%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%AF%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D8%AA «بیانیه تند دکتر رفیعی در واکنش به سخنان سلیمانی اردستانی/ ادبیات توهین‌آمیز و تمسخر روضه اهل‌بیت (ع) قابل تحمل نیست»، وب‌سایت ابنا.]</ref> [[حسین طاهری]]، مداح اهل‌بیت، در واکنش به این مناظره تأکید کرد شیعه امیرالمؤمنین اهل منطق است؛ نه ناسزا، وارد فضاسازی‌ها نمی‌شود و به حامد کاشانی افتخار می‌کند.<ref>[https://www.asriran.com/fa/news/1120340/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86-%D8%B7%D8%A7%D9%87%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%81%D8%AD%D8%A7%D8%B4%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B9%D9%87-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%88%D9%85%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%87%D9%84-%D9%85%D9%86%D8%B7%D9%82-%D9%88-%D8%A8%D8%B1%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85 «واکنش حسین طاهری به فحاشی به سلیمانی اردستانی پس از مناظره با حامد کاشانی»، وب‌سایت عصر ایران.]</ref>

'''کاربران شبکه‌های اجتماعی؛''' کاربران در شبکه‌های اجتماعی، بخش‌هایی از سخنان کاشانی و جملۀ «شهادت حضرت فاطمه برای من ناموسی است» را بازنشر و آن را به‌عنوان دفاعی محکم از [[باورهای شیعی]] ستایش کردند.<ref>[https://www.rouydad24.ir/fa/news/437947/%D9%88%D8%A7%DA%A9%D9%86%D8%B4-%D9%81%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B8%D8%B1%D9%87-%D8%AC%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D9%87%D8%A7%D8%AF%D8%AA-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D8%B2%D9%87%D8%B1%D8%A7-%D8%B3-%7C-%D8%A7%D8%B2-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%B5%D8%AF%D8%A7%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%85%D8%A7-%D9%88-%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D9%81%DA%A9%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C «واکنش فضای مجازی به مناظره جنجالی درباره شهادت حضرت زهرا (س) | از نقد صداوسیما و اردستانی تا ستایش انسجام فکری کاشانی»، خبرگزاری رویداد 24.]</ref>

== '''آثار حامد کاشانی''' ==

کتاب «[[قبله کعبه‌زاد]]» اثر حامد کاشانی، مجموعه‌ای سه‌جلدی است که در آن ۸۰ فضیلت [[امام علی|امیرالمؤمنین]] بر پایه منابع روایی و تاریخی گردآوری و تنظیم شده است.<ref>[https://www.mehrnews.com/news/6467008/%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%A2%D9%88%D8%B1%DB%8C-%DB%B8%DB%B0-%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%88%D9%85%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%B9-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%D9%87-%DB%B3-%D8%AC%D9%84%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D8%A7%D9%85%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%D8%A7%D9%86%DB%8C «گردآوری ۸۰ فضیلت امیرالمومنین (ع) در مجموعه ۳ جلدی از حامد کاشانی»، خبرگزاری مهر.]</ref>

* «تحلیل مناظرۀ کاشانی و اردستانی؛ تقابل هویت شیعی با عقلانیت انتزاعی»، خبرگزاری تسنیم، تاریخ درج مطلب: 11 آذر 1404ش.

* تقی‌زاده، محمد، «واکاوی جامعه ایرانی در آینه مناظره اردستانی-کاشانی؛ در جستجوی زبان گفت‌وگو»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، تاریخ درج مطلب: 1 دی 1404ش.

* «جنجال‌های ادامه‌دار مناظره سلیمانی‌ اردستانی/ از اعتراض خاتمی تا بیانیه مجمع مدرسین»، وب‌سایت فرارو، تاریخ درج مطلب: ۱۵ آذر ۱۴۰۴ش.

* «حامد کاشانی چرا از برنامه «ماه من» کناره‌گیری کرد؟»، وب‌سایت فارس من، تاریخ درج مطلب: 17 فروردین 1401ش.

* «گردآوری ۸۰ فضیلت امیرالمومنین (ع) در مجموعه ۳ جلدی از حامد کاشانی»، خبرگزاری مهر، تاریخ درج مطلب: ۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۴ش

* «واکنش حسین طاهری به فحاشی به سلیمانی اردستانی پس از مناظره با حامد کاشانی»، وب‌سایت عصر ایران، تاریخ درج مطلب: 13 آذر 1404ش.

* «واکنش فضای مجازی به مناظره جنجالی درباره شهادت حضرت زهرا (س) | از نقد صداوسیما و اردستانی تا ستایش انسجام فکری کاشانی»، خبرگزاری رویداد 24، تاریخ درج مطلب: 10 آذر 1404ش.<br />