ایجاد لینک داخلی
بدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۷۳: خط ۷۳:


=== الگوی ایثار ===
=== الگوی ایثار ===
[[پرونده:35431500-7aed-4082-a330-9825dca3a4c9.jpg|جایگزین=نمایشگاه قرآن کریم - مصلی امام خمینی (ره)|بندانگشتی|معرفی ۴۰ زن الگو و نمونه در نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)]]مفسران قرآن، حضرت فاطمه را مصداق کوثر دانسته‌اند که در سورهٔ کوثر یاد شده است؛<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_1_سوره_کوثر سوره کوثر، آیه 1.]</ref> مراد از کوثر خیر فراوان است و [[سرور زنان عالم|فاطمه]] از این منظر؛ خیر فراوانی است که خدا به پیامبر اسلام إعطا کرده است.<ref>[https://markazi.iqna.ir/fa/news/3785828/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D9%87-%D8%B2%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%88%D8%AD%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87-%D علایی رحمانی، «شخصیت حضرت فاطمه زهرا در کلام وحی»، خبرگزاری بین‌المللی قرآن.]</ref> فاطمه در راه بندگی خدا به بالاترین درجه بخشندگی، ازخودگذشتگی و انفاق رسید. قرآن، فاطمه را [[سرور زنان عالم]] و الگوی ایثار معرفی کرده است؛<ref>[https://www.balagh.ir/content/17614 فاطمی‌مهر، «الگوسازی زنان در قرآن»، در وب‌سایت بلاغ.]</ref> مفسرین، آیه ۸ سوره انسان را که به فضیلت ایثار اشاره دارد در شأن فاطمه و [[خانواده|خانوادهٔ]] او دانسته‌اند؛ از این منظر، فاطمه و علی به‌نیت شفای فرزندان‌شان، سه روز روزه گرفتند و در پایان هر سه روز، غذای افطار خویش را به نیازمندان دادند و با گرسنگی، صبر پیش کردند.<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج‏25، ص343-344.</ref>
مفسران قرآن، حضرت فاطمه را مصداق کوثر دانسته‌اند که در سورهٔ کوثر یاد شده است؛<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/آیه_1_سوره_کوثر سوره کوثر، آیه 1.]</ref> مراد از کوثر خیر فراوان است و [[سرور زنان عالم|فاطمه]] از این منظر؛ خیر فراوانی است که خدا به پیامبر اسلام إعطا کرده است.<ref>[https://markazi.iqna.ir/fa/news/3785828/%D8%B4%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%81%D8%A7%D8%B7%D9%85%D9%87-%D8%B2%D9%87%D8%B1%D8%A7%D8%B3-%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%88%D8%AD%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87-%D علایی رحمانی، «شخصیت حضرت فاطمه زهرا در کلام وحی»، خبرگزاری بین‌المللی قرآن.]</ref> فاطمه در راه بندگی خدا به بالاترین درجه بخشندگی، ازخودگذشتگی و انفاق رسید. قرآن، فاطمه را [[سرور زنان عالم]] و الگوی ایثار معرفی کرده است؛<ref>[https://www.balagh.ir/content/17614 فاطمی‌مهر، «الگوسازی زنان در قرآن»، در وب‌سایت بلاغ.]</ref> مفسرین، آیه ۸ سوره انسان را که به فضیلت ایثار اشاره دارد در شأن فاطمه و [[خانواده|خانوادهٔ]] او دانسته‌اند؛ از این منظر، فاطمه و علی به‌نیت شفای فرزندان‌شان، سه روز روزه گرفتند و در پایان هر سه روز، غذای افطار خویش را به نیازمندان دادند و با گرسنگی، صبر پیش کردند.<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج‏25، ص343-344.</ref>


=== الگوی مادری ===
=== الگوی مادری ===
خط ۷۹: خط ۷۹:


== ویژگی‌های زن الگو در قرآن ==
== ویژگی‌های زن الگو در قرآن ==
[[پرونده:56.jpg|جایگزین= نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)|بندانگشتی|معرفی ۴۰ زن الگو و نمونه در نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)]]
در قرآن کریم، ویژگی‌های زن الگو به‌عنوان معیارهای شایسته برای زندگی فردی و اجتماعی معرفی شده است، از جمله:
در قرآن کریم، ویژگی‌های زن الگو به‌عنوان معیارهای شایسته برای زندگی فردی و اجتماعی معرفی شده است، از جمله:


خط ۹۲: خط ۹۱:


=== ایستادگی در برابر فساد ===
=== ایستادگی در برابر فساد ===
[[پرونده:549.jpg|جایگزین= نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)|بندانگشتی|معرفی ۴۰ زن الگو و نمونه در نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)]]
مقاومت در برابر فساد، ویژگی مهمی برای مواجهه با شرایط دشوار و نابرابری‌های اجتماعی و عامل اصلی در حفظ ارزش‌های اخلاقی است. قرآن کریم از همسر فرعون، به‌عنوان انسان نمونه‌ای یاد می‌کند که از فساد حاکم بر جامعه، تأثیر نپذیرفت و در برابر آن ایستاد.<ref>. قرائتی، تفسیر نور، 1383ش، ج10، ص140.</ref> سلامت یا فساد یک جامعه از منظر اندیشمندان [[مسلمان]]، ارتباط تنگاتنگی با روحیه زنان در آن جامعه دارد؛ تربیت نسل متعهد به ارزش‌های والای انسانی و دینی یا نسلی که از این ارزش‌ها فاصله دارد، عمدتاً به مسئولیت زنان بازمی‌گردد. زنان مؤمن و مقاوم مانند همسر فرعون، با ایستادگی در برابر فساد و تباهی، می‌توانند جامعه‌ای را به سمت رشد و تعالی معنوی هدایت کنند.<ref>. خمینی، آیین انقلاب اسلامی، 1389ش، ج2، ص395.</ref>
مقاومت در برابر فساد، ویژگی مهمی برای مواجهه با شرایط دشوار و نابرابری‌های اجتماعی و عامل اصلی در حفظ ارزش‌های اخلاقی است. قرآن کریم از همسر فرعون، به‌عنوان انسان نمونه‌ای یاد می‌کند که از فساد حاکم بر جامعه، تأثیر نپذیرفت و در برابر آن ایستاد.<ref>. قرائتی، تفسیر نور، 1383ش، ج10، ص140.</ref> سلامت یا فساد یک جامعه از منظر اندیشمندان [[مسلمان]]، ارتباط تنگاتنگی با روحیه زنان در آن جامعه دارد؛ تربیت نسل متعهد به ارزش‌های والای انسانی و دینی یا نسلی که از این ارزش‌ها فاصله دارد، عمدتاً به مسئولیت زنان بازمی‌گردد. زنان مؤمن و مقاوم مانند همسر فرعون، با ایستادگی در برابر فساد و تباهی، می‌توانند جامعه‌ای را به سمت رشد و تعالی معنوی هدایت کنند.<ref>. خمینی، آیین انقلاب اسلامی، 1389ش، ج2، ص395.</ref>


خط ۹۹: خط ۹۷:


=== امر به معروف و نهی از منکر ===
=== امر به معروف و نهی از منکر ===
[[پرونده:58.jpg|جایگزین= نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)|بندانگشتی|معرفی ۴۰ زن الگو و نمونه در نمایشگاه قرآن کریم مصلی امام خمینی (ره)]]
در قرآن کریم، امر به معروف و نهی از منکر به‌عنوان یکی از ویژگی‌های برجسته برای امت مسلمان مطرح شده و مورد تأکید قرار گرفته است. این وظیفه دینی و اجتماعی، به حفظ و تقویت حدود الهی کمک کرده و نقش اساسی در حفظ ارزش‌های دینی و اخلاقی در زندگی فردی و اجتماعی دارد. طبق آیات قرآن، آمران به معروف و ناهیان از منکر، رستگار و یاری‌دهنده خدا معرفی شده‌اند.<ref>. سورة توبه، آیة 112. سورة حج، آیة 41. سورة آل‌عمران، آیة 104.</ref> در ماجرای کشتن نوزاد توسط فرعون، همسرش آسیه با شهامت در برابر او و اطرافیانش ایستاد<ref>. شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج16، ص29.</ref> و با عبارات عاطفی و دلنشین،<ref>. سورة قصص، آیة 9.</ref> موفق به تغییر رای فرعون شد.<ref>. قرائتی، تفسیر نور، 1383ش، ج7، ص22.</ref>
در قرآن کریم، امر به معروف و نهی از منکر به‌عنوان یکی از ویژگی‌های برجسته برای امت مسلمان مطرح شده و مورد تأکید قرار گرفته است. این وظیفه دینی و اجتماعی، به حفظ و تقویت حدود الهی کمک کرده و نقش اساسی در حفظ ارزش‌های دینی و اخلاقی در زندگی فردی و اجتماعی دارد. طبق آیات قرآن، آمران به معروف و ناهیان از منکر، رستگار و یاری‌دهنده خدا معرفی شده‌اند.<ref>. سورة توبه، آیة 112. سورة حج، آیة 41. سورة آل‌عمران، آیة 104.</ref> در ماجرای کشتن نوزاد توسط فرعون، همسرش آسیه با شهامت در برابر او و اطرافیانش ایستاد<ref>. شیرازی، تفسیر نمونه، 1374ش، ج16، ص29.</ref> و با عبارات عاطفی و دلنشین،<ref>. سورة قصص، آیة 9.</ref> موفق به تغییر رای فرعون شد.<ref>. قرائتی، تفسیر نور، 1383ش، ج7، ص22.</ref>


خط ۱۱۲: خط ۱۰۹:


== حقوق زن در قرآن ==
== حقوق زن در قرآن ==
[[پرونده:کنشگری اجتماعی زنان در قرآن (2).jpg|بندانگشتی|اشاره قرآن به بیعت زنان با پیامبر در آیه ۱۲ سوره ممتحنه]]قرآن کریم، به دو دسته از حقوق اساسی زنان توجه کرده است:
قرآن کریم، به دو دسته از حقوق اساسی زنان توجه کرده است:
* حقوق عام؛ این حقوق بین زن و مرد مشترک بوده و عبارت‌اند از حق حیات، حق تعلیم و تعلم،<ref>سورهٔ قلم، آیهٔ 1.</ref> حق دستیابی به مقام‌های معنوی،<ref>فتاحی‌زاده، زن در تاریخ و اندیشهٔ اسلامی، 1386ش، ص190.</ref> حق ارث،<ref>سورهٔ نساء، آیهٔ 7.</ref> حق تملک،<ref>سورهٔ نساء، آیهٔ 4.</ref> حق ازدواج،<ref>سورهٔ نور، آیهٔ 23.</ref> حق دیه<ref>سورهٔ بقره، آیهٔ 178.</ref> و حق اشتغال.<ref>سورهٔ قصص، آیهٔ 23.</ref>
* حقوق عام؛ این حقوق بین زن و مرد مشترک بوده و عبارت‌اند از حق حیات، حق تعلیم و تعلم،<ref>سورهٔ قلم، آیهٔ 1.</ref> حق دستیابی به مقام‌های معنوی،<ref>فتاحی‌زاده، زن در تاریخ و اندیشهٔ اسلامی، 1386ش، ص190.</ref> حق ارث،<ref>سورهٔ نساء، آیهٔ 7.</ref> حق تملک،<ref>سورهٔ نساء، آیهٔ 4.</ref> حق ازدواج،<ref>سورهٔ نور، آیهٔ 23.</ref> حق دیه<ref>سورهٔ بقره، آیهٔ 178.</ref> و حق اشتغال.<ref>سورهٔ قصص، آیهٔ 23.</ref>
* حقوق خاص؛ از دیدگاه قرآن کریم برخی حقوق به‌دلیل آفرینش قوای جسمانی و جایگاه اجتماعی متفاوت زنان، مختص به آنها بوده و عبارت است از: حق نفقه،<ref>سورهٔ قصص، آیهٔ 23.</ref> حق مهریه<ref>سورهٔ نساء، آیهٔ 4.</ref> و حق دریافت اجر جهت رضاع.<ref>سورهٔ بقره، آیهٔ 233.</ref>
* حقوق خاص؛ از دیدگاه قرآن کریم برخی حقوق به‌دلیل آفرینش قوای جسمانی و جایگاه اجتماعی متفاوت زنان، مختص به آنها بوده و عبارت است از: حق نفقه،<ref>سورهٔ قصص، آیهٔ 23.</ref> حق مهریه<ref>سورهٔ نساء، آیهٔ 4.</ref> و حق دریافت اجر جهت رضاع.<ref>سورهٔ بقره، آیهٔ 233.</ref>
خط ۱۲۵: خط ۱۲۲:
آموزه‌های اسلامی به نقش زن به‌عنوان عامل کلیدی در تحکیم نهاد خانواده توجه ویژه‌ای داشته و مجموعه‌ای از ویژگی‌ها را برای او برشمرده است، از جمله: [[خوش‌زبانی]]، [[مهرورزی در خانواده|مهرورزی]]، خوش‌اخلاقی، رفتار نیکو، دینداری و انجام مؤثر وظایف مادری که به تحکیم و پایداری نهاد خانواده کمک می‌کند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/498549/نقش-زن-در-تحکیم-نهاد-خانواده-از-منظر-قرآن-و-حدیث حسینی و ولایتی فاضل، «نقش زن در تحکیم نهاد خانواده از منظر قرآن و حدیث»،  1401ش، ص25.]</ref> زن در خانواده قادر است فرزندان را براساس اصول اخلاقی، ایمانی و اعمال صالح پرورش دهد<ref>. سورة نور، آیة 58.</ref> که به استحکام خانواده می‌انجامد. برخورداری زن از فضائل اخلاقی و رفتاری مانند [[صداقت]]، احترام، گذشت، نرم‌خویی و [[انصاف]]، او را از بسیاری از خشونت‌ها، اختلافات و تنش‌های ویرانگر محفوظ می‌سازد. همچنین، ابراز [[محبت زن به شوهر|محبت زن به شوهرش]] می‌تواند [[وفاداری همسران|وفاداری]]، انگیزه و رضایت همسرش را از زندگی افزایش دهد.<ref>. مجلسی، بحارالانوار، 1403ق، ج78، ص237</ref>
آموزه‌های اسلامی به نقش زن به‌عنوان عامل کلیدی در تحکیم نهاد خانواده توجه ویژه‌ای داشته و مجموعه‌ای از ویژگی‌ها را برای او برشمرده است، از جمله: [[خوش‌زبانی]]، [[مهرورزی در خانواده|مهرورزی]]، خوش‌اخلاقی، رفتار نیکو، دینداری و انجام مؤثر وظایف مادری که به تحکیم و پایداری نهاد خانواده کمک می‌کند.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/498549/نقش-زن-در-تحکیم-نهاد-خانواده-از-منظر-قرآن-و-حدیث حسینی و ولایتی فاضل، «نقش زن در تحکیم نهاد خانواده از منظر قرآن و حدیث»،  1401ش، ص25.]</ref> زن در خانواده قادر است فرزندان را براساس اصول اخلاقی، ایمانی و اعمال صالح پرورش دهد<ref>. سورة نور، آیة 58.</ref> که به استحکام خانواده می‌انجامد. برخورداری زن از فضائل اخلاقی و رفتاری مانند [[صداقت]]، احترام، گذشت، نرم‌خویی و [[انصاف]]، او را از بسیاری از خشونت‌ها، اختلافات و تنش‌های ویرانگر محفوظ می‌سازد. همچنین، ابراز [[محبت زن به شوهر|محبت زن به شوهرش]] می‌تواند [[وفاداری همسران|وفاداری]]، انگیزه و رضایت همسرش را از زندگی افزایش دهد.<ref>. مجلسی، بحارالانوار، 1403ق، ج78، ص237</ref>
الگوهایی که قرآن کریم برای مشارکت فعال زنان در جامعه ارائه می‌دهد، دارای ویژگی‌های زیر هستند:
الگوهایی که قرآن کریم برای مشارکت فعال زنان در جامعه ارائه می‌دهد، دارای ویژگی‌های زیر هستند:
[[پرونده:موسی کلیم الله.jpg|جایگزین=بهاره کیان افشار بازیگر نقش آسیه در موسی کلیم‌الله|بندانگشتی|بهاره کیان افشار بازیگر نقش آسیه در موسی کلیم‌الله]]
* انگیزه و جرأت بیان دیدگاه‌ها، زنان تأثیرگذار مانند همسر فرعون که در برابر ظلم مقاومت کرد<ref>سوره تحریم، آیه 11.</ref> یا زنانی که پرسش‌های خود را مستقیماً با [[حضرت محمد|پیامبر اکرم]] در میان می‌گذاشتند، از جرات و انگیزهٔ لازم برای بیان نظرات و تجربیات خود برخوردار بودند. این ویژگی، زمینه‌ساز مشارکت فعال زنان در عرصه‌های اجتماعی و فرهنگی است.<ref>[https://pdf.lib.efatwa.ir/91003/4/306 هیثمی، مجمع‌الزوائد، 1408ق، ج4، ص306.]</ref>
* انگیزه و جرأت بیان دیدگاه‌ها، زنان تأثیرگذار مانند همسر فرعون که در برابر ظلم مقاومت کرد<ref>سوره تحریم، آیه 11.</ref> یا زنانی که پرسش‌های خود را مستقیماً با [[حضرت محمد|پیامبر اکرم]] در میان می‌گذاشتند، از جرات و انگیزهٔ لازم برای بیان نظرات و تجربیات خود برخوردار بودند. این ویژگی، زمینه‌ساز مشارکت فعال زنان در عرصه‌های اجتماعی و فرهنگی است.<ref>[https://pdf.lib.efatwa.ir/91003/4/306 هیثمی، مجمع‌الزوائد، 1408ق، ج4، ص306.]</ref>
* مدیریت چالش‌ها و مقاومت، زنان مؤمن در برابر مخالفت‌ها و فشارهای اجتماعی استقامت می‌کنند. قرآن بر ضرورت [[صبر]] و ایستادگی در برابر دشواری‌ها تأکید دارد. این پیام برای زنان کنشگر اجتماعی، الگویی از تحمل و مدیریت چالش‌ها فراهم می‌کند تا با عزم راسخ در مسیر فعالیت‌های خود باقی بمانند.<ref>[https://lib.eshia.ir/50081/19/579 طباطبایی، تفسیرالمیزان، 1374، ج19، ص579.]</ref>
* مدیریت چالش‌ها و مقاومت، زنان مؤمن در برابر مخالفت‌ها و فشارهای اجتماعی استقامت می‌کنند. قرآن بر ضرورت [[صبر]] و ایستادگی در برابر دشواری‌ها تأکید دارد. این پیام برای زنان کنشگر اجتماعی، الگویی از تحمل و مدیریت چالش‌ها فراهم می‌کند تا با عزم راسخ در مسیر فعالیت‌های خود باقی بمانند.<ref>[https://lib.eshia.ir/50081/19/579 طباطبایی، تفسیرالمیزان، 1374، ج19، ص579.]</ref>
خط ۱۴۳: خط ۱۳۹:


== نمونه‌های کنشگری اجتماعی زنان در قرآن ==
== نمونه‌های کنشگری اجتماعی زنان در قرآن ==
قرآن کریم در آیات گوناگون، الگوها و مصادیقی از کنشگری اجتماعی زنان را نشان می‌دهد. یکی از نمونه‌های برجسته در کنشگری اجتماعی زنان، داستان همسر فرعون در قرآن است.<ref>سوره تحریم، آیه 11.</ref> او با وجود جایگاه قدرتمند فرعون و فشارهای اجتماعی سنگین، به خدا [[ایمان]] آورد و در برابر ظلم و بی‌عدالتی ایستادگی کرد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ قرائتی، تفسیر نور، 1383ش، ج10، ص140.]</ref> همسر فرعون با [[ایمان]] راسخ و اظهار عقاید خود، در برابر قدرت استبدادی ایستاد و به الگویی برای مقاومت و پایداری در برابر ستم تبدیل شد.<ref>[https://lib.eshia.ir/12023/10/64 الطبرسی، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، 1415ق، ج10، ص64.]</ref> حضرت مریم با ایمان استوار و تقوای خود، در برابر نابرابری‌ها و قضاوت‌های اجتماعی ایستاد<ref>[https://lib.eshia.ir/12023/3/232 طبرسی، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، 1415ق، ج3، ص232.]</ref> و مسئولیت نگهداری از فرزندش را بر عهده گرفت و به الگویی قرآنی برای مقاومت در مقابل هنجارهای نادرست اجتماعی، تبدیل شد.<ref>[https://lib.eshia.ir/12013/1/174/ثمان عیاشی، تفسیر العیاشی، 1380ق، ج1، ص174.]</ref>[[پرونده:مریم.jpg|جایگزین=عکس حضرت مریم|بندانگشتی|مریم، نمادی از زهد، تقوا و تربیت دینی]]
قرآن کریم در آیات گوناگون، الگوها و مصادیقی از کنشگری اجتماعی زنان را نشان می‌دهد. یکی از نمونه‌های برجسته در کنشگری اجتماعی زنان، داستان همسر فرعون در قرآن است.<ref>سوره تحریم، آیه 11.</ref> او با وجود جایگاه قدرتمند فرعون و فشارهای اجتماعی سنگین، به خدا [[ایمان]] آورد و در برابر ظلم و بی‌عدالتی ایستادگی کرد.<ref>[https://wiki.ahlolbait.com/ قرائتی، تفسیر نور، 1383ش، ج10، ص140.]</ref> همسر فرعون با [[ایمان]] راسخ و اظهار عقاید خود، در برابر قدرت استبدادی ایستاد و به الگویی برای مقاومت و پایداری در برابر ستم تبدیل شد.<ref>[https://lib.eshia.ir/12023/10/64 الطبرسی، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، 1415ق، ج10، ص64.]</ref> حضرت مریم با ایمان استوار و تقوای خود، در برابر نابرابری‌ها و قضاوت‌های اجتماعی ایستاد<ref>[https://lib.eshia.ir/12023/3/232 طبرسی، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، 1415ق، ج3، ص232.]</ref> و مسئولیت نگهداری از فرزندش را بر عهده گرفت و به الگویی قرآنی برای مقاومت در مقابل هنجارهای نادرست اجتماعی، تبدیل شد.<ref>[https://lib.eshia.ir/12013/1/174/ثمان عیاشی، تفسیر العیاشی، 1380ق، ج1، ص174.]</ref>
 
زنان مدینه با اثرپذیری از آموزه‌های قرآن، در عرصه‌های مختلف نقش‌آفرینی می‌کردند و پشتیبان [[اسلام]] و پیامبر اکرم بودند. فعالیت‌های زنان مؤمن مدینه، نوعی کنشگری اجتماعی گروهی بود که در زمینه‌های متنوعی بروز می‌کرد.<ref>[https://lib.eshia.ir/44786/1/162/ام_عماره_احد المقریزی، ، امتاع الاسماع بما للنبی من الاحوال و الاموال و الحفدة و المتاع، بی‌تا، ج1، ص162.]</ref> خدیجه که یک زن موفق در عرصه [[مدیریت اقتصادی زنان|اقتصادی]] بود با ثروت سرشار خود به حمایت از اسلام پرداخت. او با تدبیر مالی و مدیریتی خود، نقش مهمی در پیشبرد اهداف اسلام داشت.<ref>حسینی شاه‌عبدالعظیمی، تفسیر اثنی‌عشری، 1363ش، ج14، ص256.</ref> خدیجه نماد زنی توانمند و آینده‌نگر است که نشان داد زنان می‌توانند هم‌زمان در [[خانه‌داری]] و کنشگری اجتماعی تأثیرگذار باشند و به پیشرفت جامعه کمک کنند.<ref>[https://lib.eshia.ir/11008/35/425 مجلسی، بحارالانوار، 1403ق، ج35، ص425؛ ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب، 1379ق، ج3، ص320.]</ref>
زنان مدینه با اثرپذیری از آموزه‌های قرآن، در عرصه‌های مختلف نقش‌آفرینی می‌کردند و پشتیبان [[اسلام]] و پیامبر اکرم بودند. فعالیت‌های زنان مؤمن مدینه، نوعی کنشگری اجتماعی گروهی بود که در زمینه‌های متنوعی بروز می‌کرد.<ref>[https://lib.eshia.ir/44786/1/162/ام_عماره_احد المقریزی، ، امتاع الاسماع بما للنبی من الاحوال و الاموال و الحفدة و المتاع، بی‌تا، ج1، ص162.]</ref> خدیجه که یک زن موفق در عرصه [[مدیریت اقتصادی زنان|اقتصادی]] بود با ثروت سرشار خود به حمایت از اسلام پرداخت. او با تدبیر مالی و مدیریتی خود، نقش مهمی در پیشبرد اهداف اسلام داشت.<ref>حسینی شاه‌عبدالعظیمی، تفسیر اثنی‌عشری، 1363ش، ج14، ص256.</ref> خدیجه نماد زنی توانمند و آینده‌نگر است که نشان داد زنان می‌توانند هم‌زمان در [[خانه‌داری]] و کنشگری اجتماعی تأثیرگذار باشند و به پیشرفت جامعه کمک کنند.<ref>[https://lib.eshia.ir/11008/35/425 مجلسی، بحارالانوار، 1403ق، ج35، ص425؛ ابن شهرآشوب، مناقب آل ابی‌طالب، 1379ق، ج3، ص320.]</ref>


خط ۱۵۱: خط ۱۴۸:


=== عدم مشارکت زنان در امور سیاسی و رهبری ===
=== عدم مشارکت زنان در امور سیاسی و رهبری ===
[[پرونده:کنشگری اجتماعی زنان در قرآن (3).jpg|جایگزین=پرستاری زنان در بیمارستان صحرایی پادگان ابوذر|بندانگشتی|پرستاری زنان در بیمارستان صحرایی پادگان ابوذر حین جنگ ایران و عراق]]
عده‌ای بر این باور هستند که قرآن حضور زنان در سیاست و رهبری را محدود کرده است؛ اما قرآن زنان را به‌طور مستقیم از مشارکت سیاسی منع نکرده و بر شایستگی افراد به‌عنوان معیار اصلی تأکید دارد. نمونه‌های تاریخی فراوانی از نقش‌آفرینی سیاسی زنان در اسلام، نظیر بیعت زنان با پیامبر، وجود دارد.<ref>[https://lib.eshia.ir/44758/3/137 حلبی، سیره حلبی، بی‌تا، ج3، ص137.]</ref> زنان در زمان [[جنگ]] نیز نقش مهمی ایفا کرده و با پرستاری از مجروحان و حمایت از پیامبر و یارانش، تأثیر بسزایی در گسترش ارزش‌های اسلامی و تقویت امنیت عاطفی جامعه داشتند.<ref>[https://lib.eshia.ir/40238/1/0 ابن سعد، الطبقات الکبری، بی‌تا، ج8، ص414.]</ref> آیات ۲۳ تا ۴۴ سورهٔ نمل بر صلاحیت و شایستگی ملکه سبا تأکید دارند و نشان می‌دهند که او با هوش و درایت خود بر سرزمینش حکومت می‌کرد.<ref>[https://lib.efatwa.ir/40049/1/367 ابن‌حبیب البغدادی، المحبر، ، بی‌تا، ص367.]</ref> قرآن با نقل سخنان او، نقش مثبت زنان در موقعیت‌های سیاسی را تأیید می‌کند.<ref>سورة نمل، آیة 44.</ref>
عده‌ای بر این باور هستند که قرآن حضور زنان در سیاست و رهبری را محدود کرده است؛ اما قرآن زنان را به‌طور مستقیم از مشارکت سیاسی منع نکرده و بر شایستگی افراد به‌عنوان معیار اصلی تأکید دارد. نمونه‌های تاریخی فراوانی از نقش‌آفرینی سیاسی زنان در اسلام، نظیر بیعت زنان با پیامبر، وجود دارد.<ref>[https://lib.eshia.ir/44758/3/137 حلبی، سیره حلبی، بی‌تا، ج3، ص137.]</ref> زنان در زمان [[جنگ]] نیز نقش مهمی ایفا کرده و با پرستاری از مجروحان و حمایت از پیامبر و یارانش، تأثیر بسزایی در گسترش ارزش‌های اسلامی و تقویت امنیت عاطفی جامعه داشتند.<ref>[https://lib.eshia.ir/40238/1/0 ابن سعد، الطبقات الکبری، بی‌تا، ج8، ص414.]</ref> آیات ۲۳ تا ۴۴ سورهٔ نمل بر صلاحیت و شایستگی ملکه سبا تأکید دارند و نشان می‌دهند که او با هوش و درایت خود بر سرزمینش حکومت می‌کرد.<ref>[https://lib.efatwa.ir/40049/1/367 ابن‌حبیب البغدادی، المحبر، ، بی‌تا، ص367.]</ref> قرآن با نقل سخنان او، نقش مثبت زنان در موقعیت‌های سیاسی را تأیید می‌کند.<ref>سورة نمل، آیة 44.</ref>