خط ۱۰۱: خط ۱۰۱:


== '''مناظرات امام جواد(ع)''' ==
== '''مناظرات امام جواد(ع)''' ==
  مناظرات امام جواد(ع) با بزرگان اهل‌سنت و معتزله، در محوریت موضوعات فقهی و کلامی بوده است.<ref>حرانی، تحف‌العقول عن آل‌الرسول، ۱۳۸۵ش، ص۸۱۷.</ref> فهرست مناظرات امام شامل مناظره امام و عمویش با فردی برای پاسخ حکم فقهی در باب طلاق زن، مناظرات امام جواد(ع) و یحیی بن‌اکثم قاضی‌القضات بغداد در چهار موضوع صید در حرم، کیفیت حلال و حرام شدن یک زن در روز در چند نوبت، فضایل غالیانه درباره ابوبکر و عمر و علائم امامت و مباحث مربوط به توحید، مناظره بین ابوهاشم داوود بن‎هاشم جعفری با امام در باب معنای احد و لایدرکه الأبصار و صفات و اسماء الهی، عبدالعظیم حسنی از نوادگان امام حسن(ع) با امام جواد(ع) درباره حضرت مهدی(عج)، مناظره احمد بن‌أبوداوود قاضی‌القضات معتصم در سامرا در زمینه حد بریدن دست دزد و در نهایت مناظره امام در جهت توطئه معتصم علیه ایشان می‌باشد.<ref>بارانی و معتمد لنگرودی، «سیر تطور مناظره‌های امام جواد(ع)»، ۱۳۹۴ش، ص۱۳.</ref>
  مناظرات امام جواد(ع) با بزرگان اهل‌سنت و معتزله، در محوریت موضوعات فقهی و کلامی بوده است.<ref>حرانی، تحف‌العقول عن آل‌الرسول، ۱۳۸۵ش، ص۸۱۷.</ref> فهرست مناظرات امام شامل مناظره امام و عمویش با فردی برای پاسخ حکم فقهی در باب طلاق زن، مناظرات امام جواد(ع) و یحیی بن‌اکثم قاضی‌القضات بغداد در چهار موضوع صید در حرم، کیفیت حلال و حرام شدن یک زن در روز در چند نوبت، فضایل غالیانه درباره ابوبکر و عمر و علائم امامت و مباحث مربوط به توحید، مناظره بین ابوهاشم داوود بن‎هاشم جعفری با امام در باب معنای احد و لایدرکه الأبصار و صفات و اسماء الهی، عبدالعظیم حسنی از نوادگان امام حسن(ع) با امام جواد(ع) درباره حضرت مهدی(عج)، مناظره احمد بن‌أبوداوود قاضی‌القضات معتصم در سامرا در زمینه حد بریدن دست دزد و در نهایت مناظره امام در جهت توطئه معتصم علیه ایشان می‌باشد.<ref>[https://skh.journals.miu.ac.ir/article_66.html بارانی و معتمد لنگرودی، «سیر تطور مناظره‌های امام جواد(ع)»، ۱۳۹۴ش، ص۱۳.]</ref>


خلفا با اهدافی چون مبراکردن خود از اتهام قتل امام رضا(ع)، آرام‌کردن شیعیان در برابر واﻗﻌه شهادت آن حضرت، سرگرم کردن مردم به مناظرات علمی و در نتیجه بی‌توجهی به قیام‌های علوی، به چالش کشیدن علم و مقام امام‌جواد(ع) در جامعه، ایجاد تردید در بین شیعیان نسبت به امام، انزوای امامت و ولایت اهل‌بیت(ع) در جامعه و محدود نمودن ایشان به دربار به برپایی مناظرات روی آوردند.<ref>سلمیانی و همکاران، «تبیین تاریخی مؤلفه‌های همگرایی از منظر امام‌ جواد علیه‌السلام»، ۱۴۰۰ش، ص۲.</ref>
خلفا با اهدافی چون مبراکردن خود از اتهام قتل امام رضا(ع)، آرام‌کردن شیعیان در برابر واﻗﻌه شهادت آن حضرت، سرگرم کردن مردم به مناظرات علمی و در نتیجه بی‌توجهی به قیام‌های علوی، به چالش کشیدن علم و مقام امام‌جواد(ع) در جامعه، ایجاد تردید در بین شیعیان نسبت به امام، انزوای امامت و ولایت اهل‌بیت(ع) در جامعه و محدود نمودن ایشان به دربار به برپایی مناظرات روی آوردند.<ref>[https://jhr.ui.ac.ir/article_25230.html سلیمانی و همکاران، «تبیین تاریخی مؤلفه‌های همگرایی از منظر امام‌ جواد علیه‌السلام»، ۱۴۰۰ش، ص۲.]</ref>


امام جواد(ع) نیز در راستای این مناظرات علاوه بر دفع شبهات و روشن نمودن افکار درباره تعالیم اسلامی و شیعه در زمینه‌های اعتقادی چون توحید، نبوت، امامت و قرآن، استفاده از فرصت‌های مناسب در تبلیغ و ترویج آیین اسلام و تبیین راهی برای شناخت حق از باطل، نشان دادن طریقه درست برخورد منطقی و عقلانی در مناظرات خویش و شکوفایی علمی و بازگردانی تمدن اسلامی به جایگاه اصلی خویش، درصددِ نزدیکی مذاهب اسلامی، عمل می‌کردند.<ref>طبرسی، الاحتجاج، ۱۴۰۳ق، ج۲، ص۴۴۶.</ref>
امام جواد(ع) نیز در راستای این مناظرات علاوه بر دفع شبهات و روشن نمودن افکار درباره تعالیم اسلامی و شیعه در زمینه‌های اعتقادی چون توحید، نبوت، امامت و قرآن، استفاده از فرصت‌های مناسب در تبلیغ و ترویج آیین اسلام و تبیین راهی برای شناخت حق از باطل، نشان دادن طریقه درست برخورد منطقی و عقلانی در مناظرات خویش و شکوفایی علمی و بازگردانی تمدن اسلامی به جایگاه اصلی خویش، درصددِ نزدیکی مذاهب اسلامی، عمل می‌کردند.<ref>طبرسی، الاحتجاج، ۱۴۰۳ق، ج۲، ص۴۴۶.</ref>