امارات متحده عربی: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۳۳: / خط ۳۳: @@
 == '''نظام سیاسی''' ==
-کشور امارات متحده عربی، یک کشور با سیستم سیاسی حکومت مطلقه است که در آن همه امور مستقیماً زیر نظر و اداره سلطان یا شیخ انجام می‌شود. نظام حکومتی این کشور بیش از همه متکی بر سیستم قبیله‌ای و طایفه‌گری است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۴|ک=پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه|ف=سیاست و حکومت در امارات عربی متحده}}</ref> این اتحادیه از ابتدا با نابرابری بنیادین در توزیع قدرت میان امارت‌های هفت‌گانه مواجه بود؛ به‌گونه‌ای که در شورای عالی امارات، ابوظبی و دبی از حق وتو برخوردارند و این شکاف همواره منشأ رقابت و بحران‌های مکرر بوده است. ایرانِ عصر پهلوی با حمایت‌های بی‌چون‌وچرای خود از اتحاد امارات، مانع فروپاشی آن شد، اما هرگز از این فرصت برای تأمین منافع ملی خود بهره‌برداری نکرد.<ref>{{پک/بن|امارات۱۷|ک=مرکز اسناد انقلاب اسلامی|ف=مروری بر تاریخچه چالش‌های سیاسی و امنیتی امارات متحده عربی}}</ref> از زمان تأسیس این کشور، تحولی برای نظارت بر اجرای حکومت وجود نداشته و به تدریج حرکت‌هایی آرام در جهت تحولات سیاسی در این کشور مشاهده می‌شود. اگرچه این کشور آزادی‌های بسیاری در زمینه‌های اقتصادی و تجاری دارد، تلاش کرده است با ایجاد زمینه‌های آزادی مطبوعاتی و فردی، مشارکت بیشتر مردمی را در حکومت به وجود آورد. امارات تنها کشور عضو شورای هم‌کاری خلیج فارس است که تاکنون هیچ‌گونه انتخابات مردمی، حتی در سطح شوراهای شهر در آن برگزار نشده است.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۷۵}}</ref> تشکیل حزب و گروه سیاسی در کشور امارات ممنوع است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۲|ک=ایرنا|ف=یک مقام اماراتی تشکیل احزاب سیاسی در کشورش را منتفی دانست}}</ref> دارای جمعیت‌ها و باشگاه‌های اجتماعی، هنری، صنفی، فرهنگی و فکری است که بیشترین هم‌گرایی را با سیاست‌های راهبردی و کلان نظام امارات متحده دارند. مجلس ملی فدرال امارات با عضویت چهل نماینده انتصابی از سوی حاکمان بدون داشتن حق قانون‌گذاری و تصویب قوانین، یا حق رد صلاحیت و تأیید وزیران، فقط به عنوان نهادی مشورتی عمل می‌کند. شیعیان تقریبأ هیچ دخالتی در امر کشورداری ندارند و هیچ اتحادیه، حزب و سندیکایی وجود ندارد.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۷۵}}</ref> در تازه‌ترین تحول سیاسی، دولت امارات با پیشنهاد خاندان آل‌مکتوم و محمد بن‌راشد، حاکم دبی، تغییراتی در کابینه شامل ادغام وزارتخانه‌ها و حرکت به‌سوی دولت الکترونیک و فناوری‌های نوین در چشم‌انداز دو ساله اعمال کرده که نشان‌دهنده رویکرد اصلاحی آرام اما مستمر است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۵|ک=باشگاه خبرنگاران جوان|ف=چرایی تغییرات سیاسی در کابینه دولت امارات متحده عربی / ماجراجویی‌های نظامی ابوظبی و دردسرهای امنیتی برای دبی}}</ref>
+کشور امارات متحده عربی، یک کشور با سیستم سیاسی حکومت مطلقه است که در آن همه امور مستقیماً زیر نظر و اداره سلطان یا شیخ انجام می‌شود. نظام حکومتی این کشور بیش از همه متکی بر سیستم قبیله‌ای و طایفه‌گری است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۴|ک=پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه|ف=سیاست و حکومت در امارات عربی متحده}}</ref> این اتحادیه از ابتدا با نابرابری بنیادین در توزیع قدرت میان امارت‌های هفت‌گانه مواجه بود؛ به‌گونه‌ای که در شورای عالی امارات، ابوظبی و دبی از حق وتو برخوردارند و این شکاف همواره منشأ رقابت و بحران‌های مکرر بوده است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۷|ک=مرکز اسناد انقلاب اسلامی|ف=مروری بر تاریخچه چالش‌های سیاسی و امنیتی امارات متحده عربی}}</ref> از زمان تأسیس این کشور، تحولی برای نظارت بر اجرای حکومت وجود نداشته و به تدریج حرکت‌هایی آرام در جهت تحولات سیاسی در این کشور مشاهده می‌شود. امارات تنها کشور عضو شورای هم‌کاری خلیج فارس است که تاکنون هیچ‌گونه انتخابات مردمی، حتی در سطح شوراهای شهر در آن برگزار نشده است.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۷۵}}</ref> تشکیل حزب و گروه سیاسی در کشور امارات ممنوع است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۲|ک=ایرنا|ف=یک مقام اماراتی تشکیل احزاب سیاسی در کشورش را منتفی دانست}}</ref> دارای جمعیت‌ها و باشگاه‌های اجتماعی، هنری، صنفی، فرهنگی و فکری است که بیشترین هم‌گرایی را با سیاست‌های راهبردی و کلان نظام امارات متحده دارند. مجلس ملی فدرال امارات با عضویت چهل نماینده انتصابی از سوی حاکمان بدون داشتن حق قانون‌گذاری و تصویب قوانین، یا حق رد صلاحیت و تأیید وزیران، فقط به عنوان نهادی مشورتی عمل می‌کند. شیعیان تقریبأ هیچ دخالتی در امر کشورداری ندارند و هیچ اتحادیه، حزب و سندیکایی وجود ندارد.<ref>{{پک|ارزانی و کشاورز|۱۳۹۵|ک=شیعه‌شناسی|ف=شیعیان امارات متحده عربی|ص=۷۵}}</ref> در تازه‌ترین تحول سیاسی، دولت امارات با پیشنهاد خاندان آل‌مکتوم و محمد بن‌راشد، حاکم دبی، تغییراتی در کابینه شامل ادغام وزارتخانه‌ها و حرکت به‌سوی دولت الکترونیک و فناوری‌های نوین در چشم‌انداز دو ساله اعمال کرده که نشان‌دهنده رویکرد اصلاحی آرام اما مستمر است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۵|ک=باشگاه خبرنگاران جوان|ف=چرایی تغییرات سیاسی در کابینه دولت امارات متحده عربی / ماجراجویی‌های نظامی ابوظبی و دردسرهای امنیتی برای دبی}}</ref>
-بر اساس برخی منابع، علل شکل‌گیری بی‌اعتمادی و بروز تنش در روابط دوجانبه میان ایران و امارات، موضوعاتی نظیر اختلاف بر سر مالکیت جزایر سه‌گانه، فعالیت‌های هسته‌ای و برنامه موشکی بالستیک ایران، همچنین نگرانی از نفوذ شیعیان ایرانی و تلاش برای برانگیختن احساسات سیاسی آنان در امارات است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۳|ک=مرکز بین‌المللی مطالعات صلح|ف=وضعيت سياسی و اقتصادی و جايگاه ايرانيان در امارات}}</ref> پس از انقلاب اسلامی ایران، امارات در جنگ تحمیلی در کنار صدام قرار گرفت و هم‌زمان مسیر پنهان همکاری با اسرائیل را آغاز کرد که ریشه در دهه ۱۹۸۰م داشت.<ref>{{پک/بن|امارات۱۷|ک=مرکز اسناد انقلاب اسلامی|ف=مروری بر تاریخچه چالش‌های سیاسی و امنیتی امارات متحده عربی}}</ref> در این راستا سیاست کلی امارات در مقابل ایران بر پایه رویکردی دیپلماتیک و مبتنی بر توازن نرم استوار است تا از هرگونه رویارویی مستقیم نظامی یا گرفتار شدن در منازعات نابرابر اجتناب کند.<ref>{{پک/بن|امارات۱۳|ک=مرکز بین‌المللی مطالعات صلح|ف=وضعيت سياسی و اقتصادی و جايگاه ايرانيان در امارات}}</ref>
 === مناسبات منطقه‌ای خلیج‌فارس ===
@@ خط ۴۶: / خط ۴۴: @@
 مهمترین راهبرد نظامی امارات، وابستگی شدید به آمریکا با استقرار ۱۳۰۰ نظامی در پایگاه الضفره و امضای موافقت‌نامه دفاعی ۱۹۹۶م است. دکترین نظامی این کشور بر سه محور تقابل با ایران، حفظ امنیت عربی و حضور نیابتی در مناقشات منطقه‌ای استوار است. امارات با سرمایه‌گذاری هنگفت روی سامانه‌های پاتریوت و تاد بر اساس قرارداد ۷ میلیارد دلاری در سال ۲۰۱۱م و هزینۀ نظامی دو برابر ایران، به‌دنبال کاهش وابستگی به آمریکا از طریق صنعتی‌سازی است. هرچند امارات با توجه به موقعیت ژئوپلیتیک خود در منطقه‌ای بحرانی و همچنین فقدان عمق راهبردی دچار تهدیدات فزاینده است که حمله نظامی ایران به خود را بزرگ‌ترین تهدید نظامی برای خود می‌داند.<ref>{{پک/بن|امارات۱۶|ک=مرکز بین‌المللی مطالعات صلح|ف=مهمترین راهبردهای نظامی و دفاعی امارات}}</ref>
-بروندادهای موازنه جدید بر منافعِ ملی و امنیت منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران عبارتند از:
+=== روابط اسرائیل و امارات متحده عربی ===
+پس از انقلاب اسلامی ایران، امارات در جنگ تحمیلی در کنار صدام قرار گرفت و هم‌زمان مسیر پنهان همکاری با اسرائیل را از دهه ۱۹۸۰م آغاز کرد.<ref>{{پک/بن|امارات۱۷|ک=مرکز اسناد انقلاب اسلامی|ف=مروری بر تاریخچه چالش‌های سیاسی و امنیتی امارات متحده عربی}}</ref> این روند سرانجام در ۲۳ مرداد ۱۳۹۹ش به عادی‌سازی رسمی روابط انجامید و امارات به سومین کشور عربی پس از مصر و اردن تبدیل شد که با رژیم صهیونیستی پیمان صلح امضا می‌کند.<ref>{{پک/بن|امارات۱۹|ک=تابناک|ف=در مورد توافق اسرائیل و امارات در ویکی تابناک بیشتر بخوانید}}</ref> توافق ابراهیم در سال ۲۰۲۰م نقطه‌عطف رسمی‌سازی همکاری‌های امنیتی و نظامی دو طرف بود که پیش‌تر به‌صورت پنهان ادامه داشت. این توافق با محوریت تهدیدانگاری نسبت به ایران، زمینه‌ساز شکل‌گیری «رژیم امنیتی پویا» در حوزه‌های دفاعی، اطلاعاتی و فناوری نظامی شد و ایران به یکی از مهمترین محورهای همکاری دو طرف تبدیل گردید.<ref>{{پک/بن|امارات۱۸|ک=ایرنا|ف=توافق ابراهیم؛ خروج همکاری‌های امنیتی امارات و اسرائیل از سایه}}</ref>
+این توافق اهداف راهبردی متفاوتی را برای هر یک از طرفین دنبال می‌کرد. امارات با هدف فرار رو به جلو از تهدیدات ناشی از دموکراسی‌سازی منطقه‌ای، نفوذ جریان‌های اسلامی و پیامدهای توافق برجام، و همچنین مقابله با نفوذ ایران، ترکیه و روسیه در کشورهای شورای همکاری خلیج‌فارس، به این توافق تن داد. در مقابل، رژیم صهیونیستی از این توافق به دنبال شکستن شوکت فلسطین، گسترش شهرک‌سازی، مشروعیت‌بخشی به قدس به‌عنوان پایتخت و بهره‌مندی از ثروت‌های کلان کشورهای حاشیه خلیج‌فارس در توسعه اقتصادی و صنعتی خود بود.<ref>{{پک/بن|امارات۲۰|ک=مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی|ف=بررسی توافق امارات متحده عربی و رژیم صهیونیستی}}</ref>
+=== روابط دوجانبه ایران و امارات ===
+بر اساس برخی منابع، علل شکل‌گیری بی‌اعتمادی و بروز تنش در روابط دوجانبه میان ایران و امارات، موضوعاتی نظیر اختلاف بر سر مالکیت جزایر سه‌گانه، فعالیت‌های هسته‌ای و برنامه موشکی بالستیک ایران، همچنین نگرانی از نفوذ شیعیان ایرانی و تلاش برای برانگیختن احساسات سیاسی آنان در امارات است.<ref>{{پک/بن|امارات۱۳|ک=مرکز بین‌المللی مطالعات صلح|ف=وضعيت سياسی و اقتصادی و جايگاه ايرانيان در امارات}}</ref> در این راستا سیاست کلی امارات در مقابل ایران بر پایه رویکردی دیپلماتیک و مبتنی بر توازن نرم استوار است تا از هرگونه رویارویی مستقیم نظامی یا گرفتار شدن در منازعات نابرابر اجتناب کند.<ref>{{پک/بن|امارات۱۳|ک=مرکز بین‌المللی مطالعات صلح|ف=وضعيت سياسی و اقتصادی و جايگاه ايرانيان در امارات}}</ref>
+بروندادهای موازنه جدید بر منافعِ ملی و امنیتِ منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران عبارتند از:
 # کاهش مداخلات مستقیم آمریکا در حوزه منافع راهبردی ایران، هرچند جایگزین این عدم مداخله لزوماً منطبق با منافع ایران نیست.
 # تداوم نظم امنیتی مدنظر آمریکا در منطقه، علی‌رغم خروج تدریجی و کاهش مداخلات مستقیم این کشور در جنوب غرب آسیا در یک روند میان‌مدت.
@@ خط ۵۳: / خط ۵۷: @@
 # امکان‌پذیری طرح‌ریزی نظم جدید امنیتی خاورمیانه توسط ایران با مشارکت بازیگران جدید در دوره گذار، علی‌رغم ملاحظات یادشده.
 # قابلیت بالاتر بازیگران نوظهوری نظیر هند، چین، روسیه، کره جنوبی و ژاپن نسبت به آمریکا در حفظ و برقراری ثبات و امنیت در جنوب غرب آسیا و سطحی از عملگرایی آن‌ها به دلیل وابستگی به نفت و منابع این منطقه.<ref>{{پک|میرفخرایی|۱۴۰۳|ک=پژوهش‌های بین‌الملل|ف=سیاست نگاه به شرق امارات متحده عربی در بستر تحول موازنه قوای منطقه ای پس از ۲۰۱۵|ص=۱۸۵-۱۸۶}}</ref>
-=== همکاری با اسرائیل ===
-روند همکاری‌های پنهان امارات با اسرائیل که از دهه ۱۹۸۰م با رفت‌وآمدهای مخفیانه آغاز شده بود، سرانجام در ۲۳ مرداد ۱۳۹۹ش به عادی‌سازی رسمی روابط انجامید و امارات به سومین کشور عربی پس از مصر و اردن تبدیل شد که با رژیم صهیونیستی پیمان صلح امضا می‌کند. این رویداد، نقطه اوج مسیری بود که از ترس از فلسطینیان، اختلافات درون‌اماراتی، رقابت با ایران و تمایل به امنیت‌سازی با قدرت منطقه‌ای نوظهور نشأت می‌گرفت.<ref>{{پک/بن|امارات۱۷|ک=مرکز اسناد انقلاب اسلامی|ف=مروری بر تاریخچه چالش‌های سیاسی و امنیتی امارات متحده عربی}}</ref>
 == '''نظام اجتماعی''' ==
@@ خط ۸۵: / خط ۸۶: @@
 {{یادکرد وب|عنوان=امارات سفارت خود در ایران را بست|نشانی=https://www.tasnimnews.ir/fa/news/1404/12/10/3528849/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B3%D8%AA|تاریخ=۱۰ اسفند ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۵ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۱۱|وبگاه=خبرگزاری تسنیم}}
+{{یادکرد وب|عنوان=بررسی توافق امارات متحده عربی و رژیم صهیونیستی|نشانی=https://ipis.ir/portal/newsview/610151/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%AF%D9%87-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C-%D9%88-%D8%B1%DA%98%DB%8C%D9%85-%D8%B5%D9%87%DB%8C%D9%88%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C|تاریخ=۲۴ شهریور ۱۳۹۹|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۲۰|وبگاه=مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی}}
 {{یادکرد وب|عنوان=ترکیب جمعیت امارات درابتدای سال 2023|نشانی=https://economic.mfa.ir/files/ecodep/population2.pdf|تاریخ=|تاریخ بازبینی=۳ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۴|وبگاه=وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران}}
+{{یادکرد وب|عنوان=توافق ابراهیم؛ خروج همکاری‌های امنیتی امارات و اسرائیل از سایه|نشانی=https://www.irna.ir/news/86170488/%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82-%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D9%87%D9%85%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%86%DB%8C%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D9%87|تاریخ=۱۲ خرداد ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۱۸|وبگاه=ایرنا}}
 {{یادکرد وب|عنوان=تهدید ترامپ علیه شرکای تجاری ایران چقدر عملی است؟ / هند و امارات هدف تنبیه‌های آمریکا قرار می‌گیرند|نشانی=https://www.khabaronline.ir/news/2179080/%D8%AA%D9%87%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%BE-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%87%D9%86%D8%AF-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA|تاریخ=۲ اسفند ۱۴۰۴|تاریخ بازبینی=۵ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۹|وبگاه=خبر آنلاین}}
@@ خط ۱۰۱: / خط ۱۰۶: @@
 {{یادکرد وب|عنوان=خلاصه‌ای از مهم‌ترین تحولات در کشور امارات|نشانی=https://go2tr.com/uae|تاریخ=۹ اردیبهشت ۱۴۰۵|تاریخ بازبینی=۲ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۳|وبگاه=گوتوتی آر}}
+{{یادکرد وب|عنوان=در مورد توافق اسرائیل و امارات در ویکی تابناک بیشتر بخوانید|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/tags/202029/1/%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82-%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%84-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%AA|تاریخ=۲۳ مرداد ۱۳۹۹|تاریخ بازبینی=۶ تیر ۱۴۰۵|شناسه=امارات۱۹|وبگاه=تابناک}}
 {{یادکرد کتاب|نام خانوادگی=دهخدا|نام=علی‌اکبر|عنوان=لغت‌نامه دهخدا|سال=۱۳۷۲|مکان=تهران|ناشر=دانشگاه تهران|پیوند نویسنده=|پیوند=|کوشش=|مترجم=|شابک=|دوره=}}