رضا عسکری (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
ایجاد لینک داخلی
خط ۱: خط ۱:
'''<big>مردپرهیزی</big>'''؛ ترند فرهنگی ـ اجتماعی برای پرهیز آگاهانه و موقت از قرار عاشقانه و روابط عاطفی با مردان.  
'''<big>مردپرهیزی</big>'''؛ ترند فرهنگی‌اجتماعی برای پرهیز آگاهانه و موقت از قرار عاشقانه و روابط عاطفی با مردان.  


مردپرهیزی یک ترند فرهنگی ـ اجتماعی است که به پرهیز آگاهانه و داوطلبانه از هر گونه رابطه عاشقانه و جنسی برای یک دورهٔ مشخص اشاره دارد. این اصطلاح در میان زنان جوان، در شبکه‌های اجتماعی مانند [[تیک‌تاک]] وایرال شده است. هدف اصلی این ترند، فاصله گرفتن از تمامی اشکال روابط عاطفی به‌منظور خودشناسی و رشد فردی است؛ با این حال، منتقدان بر این باورند که تعریفِ رشد فردی در تضاد با [[روابط زوجیت]] و یافته‌های روان‌شناسی است که [[نهاد خانواده]] و پیوندهای عاطفی پایدار را رکن اصلی [[سلامت روان]] و تکامل شخصیت می‌دانند. از این منظر، [[سبک زندگی]] مبتنی بر پرهیزِ مطلق می‌تواند به‌جای رشد، منجر به تضعیف ساختارهای حمایتی فرد شود.  
مردپرهیزی یک ترند فرهنگی‌اجتماعی است که به پرهیز آگاهانه و داوطلبانه از هر گونه رابطه عاشقانه و جنسی برای یک دورهٔ مشخص اشاره دارد. این اصطلاح میان زنان جوان، در شبکه‌های اجتماعی مانند [[تیک‌تاک]] وایرال شده است. هدف اصلی این ترند، فاصله‌گرفتن از تمامی اشکال روابط عاطفی به‌منظور خودشناسی و رشد فردی است؛ با این حال، منتقدان بر این باورند که تعریفِ رشد فردی در تضاد با روابط زوجیت و یافته‌های [[روان‌شناسی]] است که [[نهاد خانواده]] و پیوندهای عاطفی پایدار را رکن اصلی [[سلامت روان]] و تکامل شخصیت می‌دانند. از این منظر، [[سبک زندگی]] مبتنی بر پرهیزِ مطلق می‌تواند به‌جای رشد، منجر به تضعیف ساختارهای حمایتی فرد شود.  


== مفهوم‌شناسی مردپرهیزی ==
== مفهوم‌شناسی مردپرهیزی ==
واژهٔ مردپرهیزی در [[زبان‌فارسی]] از ترکیب دو واژۀ [[مرد]] و پرهیز به‌معنای اجتناب ساخته شده است. اصطلاح Boysober در سال ۲۰۲۴م توسط هوپ وودارد، کمدین آمریکایی، در یک اجرای کمدی مطرح شد و از واژه Boy به‌معنای پسر و ''Sober'' به‌معنای هوشیار یا پاک در ادبیاتِ [[ترک اعتیاد]] ساخته شده است. این اصطلاح به‌معنای سم‌زدایی عاطفی است<ref>[https://www.mamamia.com.au/boysober-movement/ “No dating, no sex, no men: Why women in their 20s are going 'boysober'”, mamamia website.]</ref> و به توقف موقت روابط عاطفی و رمانتیک با مردان، از جمله پرهیز از قرارهای عاشقانه، روابط عاطفی جدید، ارتباط مجدد با شرکای عاطفی پیشین و تماس فیزیکی عاشقانه با مردان، با هدف تمرکز بر سلامت روان و اهداف فردی اشاره دارد.<ref>[https://kolbehsargarmi.ir/%D8%AC%D9%86%D8%A8%D8%B4-boysober-%D9%88-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%86%D8%B3%D9%84-z/24618/ «جنبش Boysober و معنای جدید تجرد در دختران نسل Z»، وب‌سایت کلبه سرگرمی.]</ref>
واژهٔ مردپرهیزی در [[زبان‌ فارسی]] برگرفته از اصطلاح انگلیسی Boysober است که در سال ۲۰۲۴م توسط هوپ وودارد، کمدین آمریکایی، در یک اجرای کمدی مطرح شد و از واژه Boy به‌معنای [[پسر]] و ''Sober'' به‌معنای هوشیار یا پاک در ادبیاتِ [[ترک اعتیاد]] ساخته شده است. این اصطلاح به‌معنای سم‌زدایی عاطفی است<ref>[https://www.mamamia.com.au/boysober-movement/ “No dating, no sex, no men: Why women in their 20s are going 'boysober'”, mamamia website.]</ref> و به توقف موقت روابط عاطفی و رمانتیک با [[مردان]]، از جمله پرهیز از [[دیت|قرارهای عاشقانه]]، روابط عاطفی جدید، ارتباط مجدد با شرکای عاطفی پیشین و تماس جنسی عاشقانه با مردان، با هدف تمرکز بر [[سلامت روان]] و اهداف فردی اشاره دارد.<ref>[https://kolbehsargarmi.ir/%D8%AC%D9%86%D8%A8%D8%B4-boysober-%D9%88-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%86%D8%B3%D9%84-z/24618/ «جنبش Boysober و معنای جدید تجرد در دختران نسل Z»، وب‌سایت کلبه سرگرمی.]</ref>


== '''تفاوت''' '''مردپرهیزی با مفاهیم مشابه''' ==
=== '''تفاوت''' '''مردپرهیزی با مفاهیم مشابه''' ===
 
* '''[[خویشتن‌داری جنسی]]:''' معمولاً بر پرهیز از [[رابطه جنسی|عمل جنسی]] تمرکز دارد و می‌تواند ریشه‌های مذهبی، اخلاقی یا پزشکی داشته باشد؛<ref>[https://bamdadc.com/%D8%AE%D9%88%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C/ «نقش خویشتن‌داری جنسی در سلامت روانی و جسمی»، وب‌سایت بامدادان.]</ref> اما در مردپرهیزی هدف اصلی نه صرفاً قطع رابطهٔ جنسی، بلکه جداسازی تمرکزِ ذهنی و عاطفی از [[جنس مخالف]] به‌منظور بازیابی استقلال فردی است.<ref>[https://dayan-co.com/%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D9%87%DB%8C%D8%B2%DB%8C-man-boysober-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%82%D8%A8/ «پسر/مرد پرهیزی (Man/Boysober): ترند جهانی خودمراقبتی زنان»، وب‌سایت خانه رشد دایان.]</ref>
* '''[[خویشتن‌داری جنسی]]:''' معمولاً بر پرهیز از [[عمل جنسی]] تمرکز دارد و می‌تواند ریشه‌های مذهبی، اخلاقی یا پزشکی داشته باشد؛<ref>[https://bamdadc.com/%D8%AE%D9%88%DB%8C%D8%B4%D8%AA%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AC%D9%86%D8%B3%DB%8C/ «نقش خویشتن‌داری جنسی در سلامت روانی و جسمی»، وب‌سایت بامدادان.]</ref> اما در مردپرهیزی هدف اصلی نه صرفاً [[قطع رابطهٔ جنسی]]، بلکه جداسازی تمرکزِ ذهنی و عاطفی از جنس مخالف به‌منظور بازیابی استقلال فردی است.<ref>[https://dayan-co.com/%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D9%87%DB%8C%D8%B2%DB%8C-man-boysober-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%82%D8%A8/ «پسر/مرد پرهیزی (Man/Boysober): ترند جهانی خودمراقبتی زنان»، وب‌سایت خانه رشد دایان.]</ref>
* '''مردهراسی:''' در ادبیات علمی، آندروفوبیا معنای [[مردهراسی]] دارد که در [[روان‌پزشکی]] برای توصیف ترس خاص و غیرارادی از مردان به کار می‌رود.<ref>[https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/21987-androphobia “Androphobia", cleveland clinic website.] </ref>
* '''مردهراسی:''' در ادبیات علمی، آندروفوبیا معنای [[مردهراسی]] دارد که در [[روان‌پزشکی]] برای توصیف ترس خاص و غیرارادی از مردان به کار می‌رود.<ref>[https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/21987-androphobia “Androphobia", cleveland clinic website.] </ref>
* '''[[مردستیزی]]:''' بر پایهٔ تنفر یا تحقیر مردان استوار است؛<ref>[https://vajehyab.com/farhangestan/%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D8%B2%DB%8C?q=%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D8%B2%DB%8C «مردستیزی»، وب‌سایت واژه‌یاب.]</ref> اما در مردپرهیزی، لزوماً چنین تنفری وجود ندارد؛ بلکه تمرکز بر استقلال فردی و سلامت روان است.<ref>[https://dayan-co.com/%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D9%87%DB%8C%D8%B2%DB%8C-man-boysober-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%82%D8%A8/ «پسر/مرد پرهیزی (Man/Boysober): ترند جهانی خودمراقبتی زنان»، وب‌سایت خانه رشد دایان.]</ref>
* '''[[مردستیزی]]:''' بر پایهٔ تنفر یا تحقیر مردان استوار است؛<ref>[https://vajehyab.com/farhangestan/%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D8%B2%DB%8C?q=%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D8%B2%DB%8C «مردستیزی»، وب‌سایت واژه‌یاب.]</ref> اما در مردپرهیزی، لزوماً چنین تنفری وجود ندارد؛ بلکه تمرکز بر استقلال فردی و سلامت روان است.<ref>[https://dayan-co.com/%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D9%87%DB%8C%D8%B2%DB%8C-man-boysober-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%82%D8%A8/ «پسر/مرد پرهیزی (Man/Boysober): ترند جهانی خودمراقبتی زنان»، وب‌سایت خانه رشد دایان.]</ref>


== '''بازتاب‌های فرهنگی و رسانه‌ای مردپرهیزی''' ==
== '''بازتاب‌های فرهنگی و رسانه‌ای مردپرهیزی''' ==
این گرایش در بسترهای رسانه‌ای، اغلب به‌عنوان واکنشی به فرسودگی ناشی از [[دوستیابی دیجیتال]] تحلیل می‌شود.<ref>[https://dayan-co.com/%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D9%87%DB%8C%D8%B2%DB%8C-man-boysober-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%82%D8%A8/ «پسر/مرد پرهیزی (Man/Boysober): ترند جهانی خودمراقبتی زنان»، وب‌سایت خانه رشد دایان.]</ref> نمود عینی این پدیده، تغییر در نحوهٔ تخصیص منابع فردی است؛ به‌طوری که طرفداران این الگو با تعلیق فعالیت در پلتفرم‌های دوستیابی، زمان و انرژی روانی خود را به فعالیت‌های ملموسی نظیر فراگیری مهارت‌های جدید'''،''' [[ورزش]] یا سفر اختصاص می‌دهند. اگرچه این رویکرد در متون آکادمیک تثبیت نشده، اما گزارش‌های رسانه‌ای آن را الگویی برای اولویت‌بخشی به سلامت روان در برابر تنش‌های ناشی از روابط کوتاه‌مدت و بی‌سرانجام توصیف کرده‌اند.<ref>[https://rooziato.com/1404739484/boysober-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%DA%AF%D8%B0%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86-%DB%8C%DA%A9-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86/ تاجدینی، «Boysober چیست؟ ترند جدید گذراندن «یک سال بدون مرد» توسط دختران نسل Z!»، وب‌سایت روزیاتو.]</ref>
این گرایش در بسترهای رسانه‌ای، اغلب به‌عنوان واکنشی به فرسودگی ناشی از [[دوستیابی دیجیتال]] تحلیل می‌شود.<ref>[https://dayan-co.com/%D9%BE%D8%B3%D8%B1-%D9%85%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D9%87%DB%8C%D8%B2%DB%8C-man-boysober-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%82%D8%A8/ «پسر/مرد پرهیزی (Man/Boysober): ترند جهانی خودمراقبتی زنان»، وب‌سایت خانه رشد دایان.]</ref> نمود عینی این پدیده، تغییر در نحوهٔ تخصیص منابع فردی است؛ به‌طوری که طرفداران این الگو با تعلیق فعالیت در پلتفرم‌های دوستیابی، زمان و انرژی روانی خود را به فعالیت‌های ملموسی نظیر فراگیری مهارت‌های جدید'''،''' [[ورزش]] یا [[سفر]] اختصاص می‌دهند. اگرچه این رویکرد در متون آکادمیک تثبیت نشده، اما گزارش‌های رسانه‌ای آن را الگویی برای اولویت‌بخشی به سلامت روان در برابر تنش‌های ناشی از روابط کوتاه‌مدت و بی‌سرانجام توصیف کرده‌اند.<ref>[https://rooziato.com/1404739484/boysober-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%DA%AF%D8%B0%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%86-%DB%8C%DA%A9-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86/ تاجدینی، «Boysober چیست؟ ترند جدید گذراندن «یک سال بدون مرد» توسط دختران نسل Z!»، وب‌سایت روزیاتو.]</ref>


== آینده ترند مردپرهیزی و پیامدهای احتمالی ==
== آینده ترند مردپرهیزی و پیامدهای احتمالی ==
طبق پیش‌بینی‌ها این گرایش به‌عنوان یک موج رسانه‌ای گذرا است، اما پیامدهای رفتاری آن می‌تواند بر الگوی انتخاب شریک زندگی تأثیرگذار باشد. تحلیل‌گران اجتماعی معتقدند این دورهٔ پرهیز، بیش از آنکه تقابلی با نهاد خانواده باشد، واکنشی به روابط آسیب‌زا و بی‌سرانجام در دنیای مدرن است. بسیاری از پیروان این الگو قصد دارند پس از این دوره، با رویکردی گزینش‌گرانه و با هدف دستیابی به روابط پایدار و متعهدانه وارد پیوندهای عاطفی شوند.<ref>[https://www.usatoday.com/story/life/health-wellness/2024/07/11/boysober-sex-dating-empowerment-relationships-women/74331720007/ Goldberg, “‘Hot girl summer,’ move aside. Women are going ‘boysober’ and have never felt better”, usatoday website.]</ref> با این حال، منتقدان هشدار می‌دهند که ترویج پرهیز مطلق و طولانی‌مدت و ماندن در حالت تجرد، می‌تواند به چالشِ افزایش [[سن ازدواج]] دامن زند و آسیب‌های روحی، روانی و اجتماعی متعددی را برای دختران به‌دنبال داشته باشد.<ref>[https://www.migna.ir/news/24813/%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%AF-%D9%82%D8%B7%D8%B9%D9%8A-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%84-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%8A-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%D9%8A-%D8%A2%D8%B3%D9%8A%D8%A8-%D9%87%D8%A7%D9%8A-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%8A «تجرد قطعي؛ از دلايل فردي و اجتماعي تا آسيب‌هاي رواني»، وب‌سایت میگنا.]</ref>
طبق پیش‌بینی‌ها این گرایش به‌عنوان یک موج رسانه‌ای گذرا است، اما پیامدهای رفتاری آن می‌تواند بر [[الگوی انتخاب شریک زندگی]] تأثیرگذار باشد. تحلیل‌گران اجتماعی معتقدند این دورهٔ پرهیز، بیش از آنکه تقابلی با [[نهاد خانواده]] باشد، واکنشی به روابط آسیب‌زا و بی‌سرانجام در دنیای مدرن است. بسیاری از پیروان این الگو قصد دارند پس از این دوره، با رویکردی گزینش‌گرانه و با هدف دستیابی به روابط پایدار و متعهدانه وارد پیوندهای عاطفی شوند.<ref>[https://www.usatoday.com/story/life/health-wellness/2024/07/11/boysober-sex-dating-empowerment-relationships-women/74331720007/ Goldberg, “‘Hot girl summer,’ move aside. Women are going ‘boysober’ and have never felt better”, usatoday website.]</ref> با این حال، منتقدان هشدار می‌دهند که ترویج پرهیز مطلق و طولانی‌مدت و ماندن در حالت تجرد، می‌تواند به چالشِ افزایش [[سن ازدواج]] دامن زند و آسیب‌های روحی، [[آسیب‌های روانی|روانی]] و [[آسیب‌های اجتماعی|اجتماعی]] متعددی را برای [[دختران]] به‌دنبال داشته باشد.<ref>[https://www.migna.ir/news/24813/%D8%AA%D8%AC%D8%B1%D8%AF-%D9%82%D8%B7%D8%B9%D9%8A-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%8A%D9%84-%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%8A-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%D9%8A-%D8%A2%D8%B3%D9%8A%D8%A8-%D9%87%D8%A7%D9%8A-%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%8A «تجرد قطعي؛ از دلايل فردي و اجتماعي تا آسيب‌هاي رواني»، وب‌سایت میگنا.]</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==