پیش‌نویس:عمان: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۵: / خط ۵: @@
 == نام‌گذاری ==
+بنا بر اظهارات نام عمان از نام بنیان‌گذارش گرفته شده است. این نام از دوران روم باستان در آثار پلینی با عنوان Omana ثبت شده است.
 == تاریخچه ==
-در قرن شانزدهم میلادی، پرتغال پایتخت عمان را تصرف کرد و تا سال ۱۶۵۰م آن را در اشغال داشت؛ خاندان حاکم آل‌بوسعید، پرتغالی‌ها را بیرون راندند و باعث تسلط عمانی‌ها بر بخش بزرگی از خلیج‌ فارس شدند. قدرت تا سال ۱۹۷۰م در دست خاندان آل‌بوسعید باقی ماند تا این‌که به دست سلطان قابوس بن سعید افتاد که نقش به‌سزایی در پیشرفت و توسعه چشمگیر عمان ایفا کرد.<ref>{{پک|الافضل|۱۴۴۴|ک=العربیه|ف=ویکی‌پدیا مسالة|کد=ar}}</ref>
+عمان قدیمی‌ترین دولت مستقل در جهان عرب است و  قدمت عمان به ۱۰۰ هزار سال پیش بازمی‌گردد. تا قرن هجدهم، امپراتوری عمان از محدوده فعلی عمان تا امتداد ساحل شرقی آفریقا گسترش یافته بود.  تا زمان ظهور اسلام در قرن هفتم میلادی، عمان تحت سلطه آشوری‌ها، بابلی‌ها و ایرانیان بود. هر یک از این قدرت‌ها به دنبال استفاده از موقعیت استراتژیک عمان برای تجارت با سایر نقاط جهان بودند. با گسترش اسلام در قرن هفتم، مردم عمان به این دین ایمان آوردند؛. در قرن‌های پس از آن، حکومت در عمان میان سلسله‌ها، امامت‌ها و قدرت‌های خارجی مختلف تقسیم شد. در سال ۱۱۵۴م، سلسله نبهانی به قدرت رسید و تا سال ۱۴۷۰م بر عمان حکمرانی کرد.
+پرتغال به‌دلیل موقعیت استراتژیک عمان در مسیرهای تجاری شرق، بین سال‌های ۱۵۰۷ تا ۱۶۵۰م بر منطقه اطراف مسقط تسلط داشت. امپراتوری عثمانی نیز بین سال‌های ۱۵۸۱ تا ۱۸۸۸م مسقط را اشغال کرد. با این حال، پرتغالی‌ها و عثمانی‌ها، کنترل تمام عمان را در دست نداشتند. تا اواسط قرن هفدهم، قبایل عمانی تحت رهبری امام (وقت)، پرتغالی‌ها را از مسقط بیرون راندند.
+در اواخر قرن هفدهم، امام عمان، سیف بن سلطان، فرآیند توسعه‌طلبی در امتداد ساحل شرقی آفریقا را آغاز کرد. در سال ۱۷۴۹م، سلسله فعلی «آل‌سعید» پس از بیرون راندن ایرانیانی که در سال ۱۷۳۷م به عمان حمله کرده بودند، به قدرت رسید. در سال ۱۷۸۳م، امپراتوری عمان تا «گوادر» در پاکستان امروزی گسترش یافت. عمان به یک قدرت تجاری منطقه‌ای قدرتمند مبتنی بر تجارت دریایی تبدیل شد.
+در سال ۱۷۹۸، عمان و بریتانیا یک معاهده دوستی امضا کردند. بر اساس این معاهده، بریتانیا حکومت سلطان را تضمین کرد. با این حال، یک بحران جانشینی در سال ۱۸۵۶م باعث شد که امپراتوری عمان به «سلطنت عمان و مسقط» و «سلطنت زنگبار» تقسیم شود. در سال ۱۸۹۱م، عمان و مسقط به تحت‌الحمایه بریتانیا تبدیل شدند. در بیشتر این دوران، سلطان کنترل سواحل اطراف مسقط را در دست داشت و امام از «نِزوی» بر مناطق داخلی حکومت می‌کرد. در نهایت، تحت معاهده دوستی، تجارت و کشتیرانی در سال ۱۹۵۱م، عمان استقلال خود را از بریتانیا بازیافت.
+سلطان قابوس در ۱۹۷۰م بر تخت نشست. از آن زمان تاکنون، عمان به‌عنوان یک کشور مرفه و مدرن ظهور کرده است. در سال ۱۹۹۶م، سلطان قابوس «نظام‌نامه اساسی دولت» را معرفی کرد که اولین قانون اساسی مکتوب عمان است و حقوق افراد را در چارچوب قوانین قرآنی و عرفی تضمین می‌کند. در این زمان نام کشور را از «سلطنت مسقط و عمان» به «عمان» تغییر داد.<ref>{{پک/بن|14|ک=rafmuseum|ف=A History of Oman|زبان=en}}</ref>
 == طبیعت و اقلیم ==
@@ خط ۱۵۰: / خط ۱۵۹: @@
 * {{یادکرد وب|عنوان=Oman Military Forces|نشانی=https://www.globalmilitary.net/countries/omn/|تاریخ=15 جولای 2026|تاریخ بازبینی=15 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|12}}|کد زبان=en|وبگاه=globalmilitary}}
 * {{یادکرد وب|عنوان=Oman Country Report 2026|نشانی=https://bti-project.org/en/reports/country-report/OMN|تاریخ=15 جولای 2026|تاریخ بازبینی=15 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|13}}|کد زبان=en|وبگاه=bti-project}}
+* {{یادکرد وب|عنوان=A History of Oman|نشانی=https://www.rafmuseum.org.uk/research/online-exhibitions/an-enduring-relationship-a-history/a-history-of-oman/|تاریخ=16 جولای 2026|تاریخ بازبینی=16 جولای 2026|شناسه={{شناسه یادکرد|14}}|کد زبان=en|وبگاه=rafmuseum}}