پالایش متن |
زهرا غلامی (بحث | مشارکتها) |
||
| خط ۴۳: | خط ۴۳: | ||
== '''تغذیه مادر شیرده''' == | == '''تغذیه مادر شیرده''' == | ||
جوی دو سر دارای مقادیر زیادی از ویتامینهای خانواده «ب» است. این ماده غذایی کمخونی مادر باردار را برطرف میکند، به تقویت اعصاب و برطرف | جوی دو سر دارای مقادیر زیادی از ویتامینهای خانواده «ب» است. این ماده غذایی کمخونی مادر باردار را برطرف میکند، به تقویت اعصاب و برطرف کردن مشکلات روحی و روانی مادر بعداز [[زایمان]] کمک میکند، بهعلت داشتن فیبر باعث تسهیل حرکات گوارشی میشود و شیر مادر را از طریق افزایش تولید هورمون اکسیتوسین، زیاد میکند. هویج دارای مقادیر زیادی ویتامین «آ» و پیشسازنده آن یعنی «آلفا و بتاکاروتن» است؛ ازاینرو در تقویت شیر بهعنوان یک ویتامین محلول در چربی خاصیت آنتیاکسیدانی دارد و تا حدودی مانع از رشد بافت سرطانی در سینه میشود. میوههایی مثل طالبی، هندوانه، زردآلو و [[انگور]] ویتامین «آ» مورد نیاز مادر را تأمین میکنند. مویز، [[خرما]]، شیره خرما، انجیر و انگور بهتر است مابین وعدههای غذایی و همچنین در وعده صبحگاهی مصرف شود. مصرف سبزیجاتی که دارای برگهای سبز هستند نیز به مادران شیرده توصیه شده است. امگا۳ و چربیهای غیراشباع که در ماهیهایی مانند ماهی سالمون، قزلآلا و روغنهای گیاهی مانند روغن نارگیل به فراوانی یافت میشود، برای تقویت سیستم ایمنی و تأمین ویتامین «د» بدن مادر مناسب هستند. این چربیها در مغزهای خوراکی مانند [[بادام]] نیز وجود دارند.<ref>[https://www.pooralimd.com/مطلب-اثرات-مثبت-شیردهی-بر-سلامت-مادر پورعلی، «اثرات مثبت شیردهی بر سلامت مادر»، وبسایت دکتر رقیه پورعلی.]</ref> | ||
=== '''پرهیزهای غذایی''' === | === '''پرهیزهای غذایی''' === | ||
مواد غذایی کافئیندار؛ این گونه نوشیدنیها باعث بروز عوارضی در کودک مانند بیاشتهایی، کمخوابی و تحریکپذیری میشود. [[قهوه]]، چای خصوصاً غلیظ، کولا و شکلات دارای کافئین هستند. از مصرف هر مقدار الکل در دوران شیردهی باید اجتناب شود. اگر مادر الکل مصرف کند باید تا پاک | مواد غذایی کافئیندار؛ این گونه نوشیدنیها باعث بروز عوارضی در کودک مانند بیاشتهایی، کمخوابی و تحریکپذیری میشود. [[قهوه]]، چای خصوصاً غلیظ، کولا و شکلات دارای کافئین هستند. از مصرف هر مقدار الکل در دوران شیردهی باید اجتناب شود. اگر مادر الکل مصرف کند باید تا پاک شدن کامل اثرات آن در شیر، از شیردهی به فرزندش خودداری کند. دوشیدن و دور ریختن شیر هیچ تأثیری بر افزایش سرعت پاک شدن الکل از شیر ندارد. بهطور کلی توصیه میشود مادران در زمان شیردهی تا آنجا که ممکن است از مصرف مواد مصنوعی پرهیز و از مواد طبیعی استفاده کنند. ادویهها میتوانند سبب تغییر طعم شیر و بیقراری کودک شوند. مادر باید تاحدامکان از خوردن سبزیجات خام اجتناب کند یا این سبزیجات را بهصورت بخارپز میل کند. سبزیهایی مانند کلم بروکلی و گل کلم باعث دردهای کولیکی و بیقراری در کودک میشوند. جعفری نیز باعث کاهش تولید شیر میشود و بهتر است در دوران شیردهی مصرف نشود. سیر و پیاز نیز باعث تغییر طعم شیر میشوند. اگرچه سیر تأثیر مثبتی بر تولید شیر دارد، توصیه میشود اگر کودک بهدلیل تغییر طعم شیر از شیر خوردن امتناع کرد، مادر این مواد غذایی را مصرف نکند.<ref>[https://mom.ir/blog/Postpartum/baid-o-nbaid-hai-tghthih-ai-doran-shirdhi شهبازی، «باید و نبایدهای تغذیهای دوران شیردهی»، وبسایت مام، مهد آگاهی مادران.]</ref> | ||
== مدت زمان شیردهی == | == مدت زمان شیردهی == | ||
| خط ۶۴: | خط ۶۴: | ||
در فرهنگ عامه و برخی سنتهای قدیمی، روشهایی برای قطع شیردهی به کار میرفته است؛ ازجمله مالیدن خوراکیهای تلخ و تند<ref>عزالدین زنجانی و دیگران، «پایش کیفی عوامل مؤثر بر تغذیه انحصاری با شیر مادر و تداوم آن در مناطق شهری و روستایی کشور در سال 1379»، 1381ش، ص136.</ref> مانند عصارهٔ گیاه بسیار تلخِ صبر زرد به نوک پستان تا نوزاد از گرفتن پستان خودداری کند. این روشها در منابع پزشکی دورهٔ صفویه نیز مورد اشاره قرار گرفتهاند.<ref>[https://downloadme.ir/طب-در-دوره-صفوی/ الگود، طب در دوره صفویه، 1357ش، ص320.]</ref> | در فرهنگ عامه و برخی سنتهای قدیمی، روشهایی برای قطع شیردهی به کار میرفته است؛ ازجمله مالیدن خوراکیهای تلخ و تند<ref>عزالدین زنجانی و دیگران، «پایش کیفی عوامل مؤثر بر تغذیه انحصاری با شیر مادر و تداوم آن در مناطق شهری و روستایی کشور در سال 1379»، 1381ش، ص136.</ref> مانند عصارهٔ گیاه بسیار تلخِ صبر زرد به نوک پستان تا نوزاد از گرفتن پستان خودداری کند. این روشها در منابع پزشکی دورهٔ صفویه نیز مورد اشاره قرار گرفتهاند.<ref>[https://downloadme.ir/طب-در-دوره-صفوی/ الگود، طب در دوره صفویه، 1357ش، ص320.]</ref> | ||
در روشهای نوین امروزی، از شیر گرفتن کودک باید بهصورت تدریجی و برنامهریزیشده انجام شود؛ این کار به کودک فرصت میدهد تا به آرامی با طعمهای جدید آشنا شود و به مادر نیز کمک میکند تا تولید شیر بهطور طبیعی کاهش یابد و از مشکلاتی مانند ورم و درد پستان جلوگیری شود؛<ref>[https://doctoreto.com/blog/how-to-wean-a-baby/#:~:text=بهترین%20زمان%20از%20شیر%20گرفتن%20کودک%20معمولاً%20بین%20۱۲%20تا، | در روشهای نوین امروزی، از شیر گرفتن کودک باید بهصورت تدریجی و برنامهریزیشده انجام شود؛ این کار به کودک فرصت میدهد تا به آرامی با طعمهای جدید آشنا شود و به مادر نیز کمک میکند تا تولید شیر بهطور طبیعی کاهش یابد و از مشکلاتی مانند ورم و درد پستان جلوگیری شود؛<ref>[https://doctoreto.com/blog/how-to-wean-a-baby/#:~:text=بهترین%20زمان%20از%20شیر%20گرفتن%20کودک%20معمولاً%20بین%20۱۲%20تا، قشلاقی، «از شیر گرفتن کودک؛ چه زمانی و چگونه شیردهی را قطع کنیم؟»، وبسایت دکترتو.]</ref> بهطور مثال باید هر هفته یک وعده شیردهی حذف شده و بهترتیب شیردهی شب، میانروز، صبح و سپس وعدهٔ قبلاز خواب قطع شود. در فواصل حذفشده، از غذاهای مقوی و متناسب با سن کودک استفاده کرده و برای کاهش وابستگی به شیر مادر، از همسر برای خواباندن کودک کمک گرفته شود. همچنین تغییر روال شیردهی (کاهش مدت یا تغییر ساعات) و تفریحات روزانه برای تخلیهٔ انرژی کودک، از راهکارهای مؤثر در این روشها است. کارشناسان مشورت با پزشک در این دوران را برای تأمین نیازهای تغذیهای کودک توصیه کردهاند.<ref>[https://isovisit.com/articles/how-to-wean-a-baby «نحوه از شیر گرفتن کودک، راهنمای کامل مادر و فرزند»، وبسایت ایزو ویزیت.]</ref> | ||
براساس دیدگاه پزشکی نوین و نیز طب سنتی، بهترین فصل برای از شیر گرفتن کودک، بهار و پاییز است؛ زیرا بهار و پاییز بهدلیل اعتدال مزاجی و کاهش خطر بروز بیماریهای فصلی، بهترین زمان برای این کار هستند و بدن کودک کمتر در معرض بیحالی ناشی از گرما یا ضعف ناشی از سرمای مفرط قرار میگیرد. در مقابل، تابستان و زمستان برای این کار توصیه نشده است.<ref>[https://doctoreto.com/blog/how-to-wean-a-baby/#:~:text=بهترین%20زمان%20از%20شیر%20گرفتن%20کودک%20معمولاً%20بین%20۱۲%20تا، | براساس دیدگاه پزشکی نوین و نیز طب سنتی، بهترین فصل برای از شیر گرفتن کودک، بهار و پاییز است؛ زیرا بهار و پاییز بهدلیل اعتدال مزاجی و کاهش خطر بروز بیماریهای فصلی، بهترین زمان برای این کار هستند و بدن کودک کمتر در معرض بیحالی ناشی از گرما یا ضعف ناشی از سرمای مفرط قرار میگیرد. در مقابل، تابستان و زمستان برای این کار توصیه نشده است.<ref>[https://doctoreto.com/blog/how-to-wean-a-baby/#:~:text=بهترین%20زمان%20از%20شیر%20گرفتن%20کودک%20معمولاً%20بین%20۱۲%20تا، قشلاقی، «از شیر گرفتن کودک؛ چه زمانی و چگونه شیردهی را قطع کنیم؟»، وبسایت دکترتو.]</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
