شریف عظیمی (بحث | مشارکت‌ها)
جزبدون خلاصۀ ویرایش
شریف عظیمی (بحث | مشارکت‌ها)
جزبدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
== '''مفهوم شرم''' ==
== '''مفهوم شرم''' ==
شرم در عربی به‌معنای بریدن<ref>[https://lib.eshia.ir/86578/7/332/%D8%B4%D8%B1%D9%85 صاحب بن عباد، المحیط فی اللغه، 1414ق، ج7، ص332.]</ref> و در فارسی به جای حیا به‌کار می‌رود<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/4173/25743/%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D8%8C-%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C نساجی، «حیا، فضیلتی انسانی»، وب سایت پایگاه اطلاع رسانی حوزه.]</ref> و به‌معنای خجالت، آزرم، انفعال و آن حیرت و وحشتی است که از ترس ملامت، مجازات و آگاهی دیگری برعیب و نقص در سبک زندگی آدمی پدیدار می‌شود.<ref>دهخدا، لغت نامۀ دهخدا، 1377ش، ج9، ص14237؛ معین، فرهنگ فارسی یک جلدی، 1380ش، ص617؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/4173/25743/%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D8%8C-%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C نساجی، «حیا، فضیلتی انسانی»، وب سایت پایگاه اطلاع رسانی حوزه.]</ref> گفته شده است که شرم، یک‌واژه فارسی است و در منابع اسلامی با حیا هم‌معنا بوده در عرف جامعه نیز مترادف با آن به‌کار می‌رود.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/64aa70e9b01b8-10694-1400-60.pdf سمیعیان و دیگران، «بررسی تأثیر دین داری بر تجریۀ احساس شرم و حیای شهروندان»،  1396ش، ش11، ص76.] </ref> کلمۀ شرم به‌ احساس گناه، غمگینی و خشم یک فرد برخویشتن یا ملامت خود به دلیل مغایرت رفتارهای او با هنجارهای اخلاقی جامعه نیز تعریف شده است.<ref>[http://akhlagh.saminatech.ir/Article/18313/FullText حاجی ده آبادی و کریمی، «شرم و پیشگیری از جرم از منظر دانش جرم شناسی و اخلاق اسلامی»، 1400ش، ش3، ص126.]</ref>
شرم در عربی به‌معنای بریدن<ref>[https://lib.eshia.ir/86578/7/332/%D8%B4%D8%B1%D9%85 صاحب بن عباد، المحیط فی اللغه، 1414ق، ج7، ص332.]</ref> و در فارسی به جای حیا به‌کار می‌رود<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/4173/25743/%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D8%8C-%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C نساجی، «حیا، فضیلتی انسانی»، وب سایت پایگاه اطلاع رسانی حوزه.]</ref> و به‌معنای خجالت، آزرم، انفعال و آن حیرت و وحشتی است که از ترس ملامت، مجازات و آگاهی دیگری برعیب و نقص در سبک زندگی آدمی پدیدار می‌شود.<ref>دهخدا، لغت نامۀ دهخدا، 1377ش، ج9، ص14237؛ معین، فرهنگ فارسی یک جلدی، 1380ش، ص617؛ [https://hawzah.net/fa/Magazine/View/3992/4173/25743/%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D8%8C-%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C نساجی، «حیا، فضیلتی انسانی»، وب سایت پایگاه اطلاع رسانی حوزه.]</ref> گفته شده است که شرم، یک‌واژه فارسی است و در منابع اسلامی با حیا هم‌معنا بوده و در عرف جامعه نیز مترادف با آن به‌کار می‌رود.<ref>[https://ensani.ir/file/download/article/64aa70e9b01b8-10694-1400-60.pdf سمیعیان و دیگران، «بررسی تأثیر دین داری بر تجریۀ احساس شرم و حیای شهروندان»،  1396ش، ش11، ص76.] </ref> کلمۀ شرم به‌ احساس گناه، غمگینی و خشم یک فرد برخویشتن یا ملامت خود به دلیل مغایرت رفتارهای او با هنجارهای اخلاقی جامعه نیز تعریف شده است.<ref>[http://akhlagh.saminatech.ir/Article/18313/FullText حاجی ده آبادی و کریمی، «شرم و پیشگیری از جرم از منظر دانش جرم شناسی و اخلاق اسلامی»، 1400ش، ش3، ص126.]</ref>


== مفهوم شرم در قرآن ==
== مفهوم شرم در قرآن ==
خط ۸: خط ۸:


== جایگاه شرم در اسلام ==
== جایگاه شرم در اسلام ==
شرم و حیا در فرهنگ اسلامی، یک‌خصلت اصیل و ارزشمند معرفی شده است و بدین‌جهت، کلمۀ بی‌شرمی نوعی ناسزا به شمار می‌آید.<ref>[https://lib.eshia.ir/10208/1/100 مصباح یزدی، سجادهای سلوک، 1390ش، ج1، ص100.]</ref>
شرم و حیا در فرهنگ اسلامی، یک‌خصلت اصیل و ارزشمند معرفی شده است و بدین‌جهت، کلمۀ بی‌شرمی نوعی ناسزا به شمار می‌آید.<ref>[https://lib.eshia.ir/10208/1/100 مصباح یزدی، سجادهای سلوک، 1390ش، ج1، ص100.]</ref> در روایات شرم به دو


حیا در روایات اسلامی، به‌مثابۀ دیدگان عقل یا زینت و لباس رویین اسلام و بلکه کل اسلام است.[2] پیوند شرم با ایمان موجب شده است تا حیا در اسلام به عفت نیز معنا شود.[3] حیا در روایتی قرین و یاور عفاف[4]و همچنین علت عفاف و پاکدامنی معرفی شده است.[5]  
حیا در روایات اسلامی، به‌مثابۀ دیدگان عقل یا زینت و لباس رویین اسلام و بلکه کل اسلام است.[2] پیوند شرم با ایمان موجب شده است تا حیا در اسلام به عفت نیز معنا شود.[3] حیا در روایتی قرین و یاور عفاف[4]و همچنین علت عفاف و پاکدامنی معرفی شده است.[5]  
برگرفته از «https://iranpedia.net/wiki/شرم»