بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
فریدان فمینیست لیبرال شمرده میشود که معتقد به آزادی مطلق در حوزه خصوصی بویژه همجنسگرایی است . فریدان لیبرال فمینیسم را فمینیسم غالب مینامد. | فریدان فمینیست لیبرال شمرده میشود که معتقد به آزادی مطلق در حوزه خصوصی بویژه همجنسگرایی است . فریدان لیبرال فمینیسم را فمینیسم غالب مینامد. | ||
== زندگینامه == | == زندگینامه == | ||
بتی فریدان با نام | بتی فریدان با نام «بتی نائومی گلدستین» در ۱۹۲۱م در ایلینوی در یک خانوادۀ یهودی با تبار روسی و مجارستانی متولد شد. مادرش، میریام هورویتز، پیش از ازدواج روزنامهنگار بود و پس از تشکیل خانواده شغل خود را ترک کرد، اقدامی که همواره از آن ابراز نارضایتی مینمود. این تجربه نخستین تأثیرات را بر نگرش فریدان نسبت به نقشهای جنسیتی باقی گذاشت.<ref>Yenor, Scott (October 12, 2018). "Betty Friedan and the Birth of Modern Feminism". ''The Heritage Foundation''. Archived from the original on December 8, 2019. Retrieved September 24, 2024.</ref> | ||
او در جوانی در حلقههای روشنفکری مارکسیستی و یهودی فعال بود و نسبت به بیعدالتیهای اجتماعی حساسیت داشت. فریدان در ۱۹۳۸م وارد کالج اسمیت و در ۱۹۴۲م با مدرک روانشناسی فارغالتحصیل شد. وی برای یک سال در دانشگاه کالیفرنیا در برکلی به تحصیل در مقطع فوقلیسانس پرداخت، اما آن را ناتمام گذاشت. | او در جوانی در حلقههای روشنفکری مارکسیستی و یهودی فعال بود و نسبت به بیعدالتیهای اجتماعی حساسیت داشت. فریدان در ۱۹۳۸م وارد کالج اسمیت و در ۱۹۴۲م با مدرک روانشناسی فارغالتحصیل شد. وی برای یک سال در دانشگاه کالیفرنیا در برکلی به تحصیل در مقطع فوقلیسانس پرداخت، اما آن را ناتمام گذاشت.<ref>Henderson, Margaret (July 2007). "Betty Friedan 1921–2006". ''Australian Feminist Studies''. '''22''' (53): 163–166. doi:10.1080/08164640701361725. S2CID 144278497.</ref> | ||
فریدان در ۱۹۴۷م با کارل فریدان، یک مدیر تبلیغاتی، ازدواج کرد که سه فرزند بود. او در این دوران بهعنوان روزنامهنگار آزاد برای نشریات کارگری و زنانه فعالیت میکرد. تجربه شخصی او از زندگی در حومۀ شهر بهعنوان یک زن خانهدار تحصیلکرده، همراه با تعارضات زندگی خانوادگی و شغلی، بذرهای اصلی اندیشههای بعدیاش را کاشت. این زوج در ۱۹۶۹م از یکدیگر جدا شدند. | فریدان در ۱۹۴۷م با کارل فریدان، یک مدیر تبلیغاتی، ازدواج کرد که سه فرزند بود. او در این دوران بهعنوان روزنامهنگار آزاد برای نشریات کارگری و زنانه فعالیت میکرد. تجربه شخصی او از زندگی در حومۀ شهر بهعنوان یک زن خانهدار تحصیلکرده، همراه با تعارضات زندگی خانوادگی و شغلی، بذرهای اصلی اندیشههای بعدیاش را کاشت. این زوج در ۱۹۶۹م از یکدیگر جدا شدند.<ref>Henderson, Margaret (July 2007). "Betty Friedan 1921–2006". ''Australian Feminist Studies''. '''22''' (53): 163–166. doi:10.1080/08164640701361725. S2CID 144278497.</ref> | ||
نقطه عطف فکری فریدان زمانی رقم خورد که در ۱۹۵۷م بهمناسبت گردهمایی همکلاسیهای سابق خود در کالج اسمیت، اقدام به انجام یک نظرسنجی کرد. نتایج نشان میداد که بسیاری از این زنان تحصیلکرده، علیرغم زندگی مرفه در حومۀ شهر، از زندگی خود عمیقاً ناراضی و دچار نوعی بیهویتی و افسردگی هستند. این پژوهش مبنای کتاب انقلابی او، «رازورزی زنانه» (The Feminine Mystique) بود که در ۱۹۶۳م منتشر شد و به یکی از محرکهای اصلی موج دوم فمینیسم در آمریکا تبدیل شد. | نقطه عطف فکری فریدان زمانی رقم خورد که در ۱۹۵۷م بهمناسبت گردهمایی همکلاسیهای سابق خود در کالج اسمیت، اقدام به انجام یک نظرسنجی کرد. نتایج نشان میداد که بسیاری از این زنان تحصیلکرده، علیرغم زندگی مرفه در حومۀ شهر، از زندگی خود عمیقاً ناراضی و دچار نوعی بیهویتی و افسردگی هستند. این پژوهش مبنای کتاب انقلابی او، «رازورزی زنانه» (The Feminine Mystique) بود که در ۱۹۶۳م منتشر شد و به یکی از محرکهای اصلی موج دوم فمینیسم در آمریکا تبدیل شد.<ref>[https://www.britannica.com/women/article-9035419 ''Betty Friedan'', in ''300 Women Who Changed the World''. Encyclopædia Britannica, Retrieved February 2, 2010.]</ref> | ||
== دیدگاه == | == دیدگاه == | ||
=== همجنسگرایی === | |||
فریدان در نوشتههای خود اشاره کرده که در دوران کودکی با مسئله همجنسگرایی دشواری داشته است. به باور او، جنبش زنان ارتباطی به جنبش همجنسگرایان ندارد. به گفته جودیت استیسی، فریدان معتقد بود الگوهای زندگی نامتعارف ـ که بر سیالیت، انعطاف و حساسیت بینفردی تأکید دارند ـ به تدریج بر الگوهای سنتی مردانه غربی ـ که مبتنی بر رهبری سلسلهمراتبی، وظیفهمداری آمرانه و عقلانیت ابزاری است ـ غلبه خواهند کرد.<ref>Stacey, Judith. 1983. "the new conservative feminism." feminism studies 9, no. 3, fall.</ref> | فریدان در نوشتههای خود اشاره کرده که در دوران کودکی با مسئله همجنسگرایی دشواری داشته است. به باور او، جنبش زنان ارتباطی به جنبش همجنسگرایان ندارد. به گفته جودیت استیسی، فریدان معتقد بود الگوهای زندگی نامتعارف ـ که بر سیالیت، انعطاف و حساسیت بینفردی تأکید دارند ـ به تدریج بر الگوهای سنتی مردانه غربی ـ که مبتنی بر رهبری سلسلهمراتبی، وظیفهمداری آمرانه و عقلانیت ابزاری است ـ غلبه خواهند کرد.<ref>Stacey, Judith. 1983. "the new conservative feminism." feminism studies 9, no. 3, fall.</ref> | ||
سقط جنین | === سقط جنین === | ||
فریدان از حق انتخاب زنان در زمینه سقط جنین دفاع میکرد. او سازمان «نارال» را در دورای تأسیس کرد که «سازمان والدشدن برنامهریزیشده» از سقط جنین حمایت نمینمود. وی به دلیل مواضعش در این زمینه بارها تهدید به مرگ شد و سخنرانیهای او در چندین دانشگاه لغو گردید.<ref>Fridan, Betty. 1974. The Feminine Mystique. new york: dell.</ref> | فریدان از حق انتخاب زنان در زمینه سقط جنین دفاع میکرد. او سازمان «نارال» را در دورای تأسیس کرد که «سازمان والدشدن برنامهریزیشده» از سقط جنین حمایت نمینمود. وی به دلیل مواضعش در این زمینه بارها تهدید به مرگ شد و سخنرانیهای او در چندین دانشگاه لغو گردید.<ref>Fridan, Betty. 1974. The Feminine Mystique. new york: dell.</ref> | ||
پورنوگرافی | === پورنوگرافی === | ||
او معتقد بود جنبش زنان نباید مانع آزادی بیان در تولید آثار پورنوگرافی شود. اگرچه صنعت پورن را ضد زن میدانست، اما دلیلی برای ممنوعسازی آن قائل نبود.<ref>Fridan, Betty. 1974. The Feminine Mystique. new york: dell.</ref> | او معتقد بود جنبش زنان نباید مانع آزادی بیان در تولید آثار پورنوگرافی شود. اگرچه صنعت پورن را ضد زن میدانست، اما دلیلی برای ممنوعسازی آن قائل نبود.<ref>Fridan, Betty. 1974. The Feminine Mystique. new york: dell.</ref> | ||
هویتیابی از طریق اشتغال خارج از خانه | === هویتیابی از طریق اشتغال خارج از خانه === | ||
فریدان باور داشت تصور رضایت زنان صرفاً در نقشهای سنتی همسری و مادری، به ویژه در میان زنان خانهدار طبقه متوسط سفیدپوست شهری، به احساس پوچی و درماندگی منجر شده است. به نظر او، راه درمان این وضعیت، اشتغال زنان در بیرون از خانه است.<ref>Fridan, Betty. 1974. The Feminine Mystique. new york: dell.</ref> | فریدان باور داشت تصور رضایت زنان صرفاً در نقشهای سنتی همسری و مادری، به ویژه در میان زنان خانهدار طبقه متوسط سفیدپوست شهری، به احساس پوچی و درماندگی منجر شده است. به نظر او، راه درمان این وضعیت، اشتغال زنان در بیرون از خانه است.<ref>Fridan, Betty. 1974. The Feminine Mystique. new york: dell.</ref> | ||
تحول دیدگاه در کتاب | === تحول دیدگاه در کتاب مرحله دوم === | ||
فریدان در کتاب «مرحله دوم» (منتشرشده بیستوپنج سال پس از «آیین زنانه») به دشواریهای تلفیق کار خانگی با اشتغال خارج از خانه پرداخت. او اعلام کرد اگر زنان در دهه ۱۹۶۰م قربانی «آیین زنانه» بودند، در دهه ۱۹۸۰م به قربانیان «آیین فمینیستی» تبدیل شدهاند. در این کتاب، او نگرانی خود را از وضعیت زنانی بیان میکند که موفقیت شغلی را بر تشکیل خانواده ترجیح دادهاند، زنان مطلقه فقیر و مادران مجرد با آیندهای نامعلوم. فریدان در این مرحله، خواستار رها شدن از «آیین فمینیستی» و به رسمیت شناخته شدن تفاوتهای جنسیتی شد، در حالی که پیشتر قوانین بیطرف جنسیتی را ضامن برابری میدانست.<ref>[http://siarchives.si.edu/collections/siris_arc_297417 "(left to right): Billington; Betty Naomi Goldstein Friedan.]</ref> | |||
فریدان در کتاب «مرحله دوم» (منتشرشده بیستوپنج سال پس از «آیین زنانه») به دشواریهای تلفیق کار خانگی با اشتغال خارج از خانه پرداخت. او اعلام کرد اگر زنان در دهه | |||
== نقد دیدگاه == | == نقد دیدگاه == | ||
| خط ۴۸: | خط ۴۴: | ||
== آثار بتی فریدان == | == آثار بتی فریدان == | ||
آثار بتی فریدان بهطور عموم حول محور نقد نقش سنتی زنان، ضرورت استقلال اقتصادی و دستیابی به برابری حقوقی و اجتماعی متمرکز است. دو اثر شاخص او عبارتند از «راز زنانه» (The Feminine Mystique) (۱۹۶۳) که به بررسی نارضایتی پنهان زنان خانهدار طبقه متوسط میپردازد و نقطه آغاز جنبش فمینیستی موج دوم در آمریکا تلقی میشود و «مرحله دوم» (The Second Stage) (۱۹۸۱) که در آن فریدان با نگاهی انتقادی به جنبش فمینیستی، بر ضرورت هماهنگی بین کار و خانواده تأکید میکند.<ref>[https://archive.org/details/forrecord00dale/page/7 Spender, Dale (1985). ''For the Record: The Making and Meaning of Feminist Knowledge''.]</ref> | |||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
| خط ۷۰: | خط ۵۷: | ||
*«Betty_Friedan»، در ویکی پدیای انگلیسی، بازدید 26 بهمن 1401ش | *«Betty_Friedan»، در ویکی پدیای انگلیسی، بازدید 26 بهمن 1401ش | ||
*«نگاهی به زندگی و مرگ بتی فریدان، مدافع حقوق زنان در غرب»، درمجله ویستا، بازدید 26 بهمن 1401ش | *«نگاهی به زندگی و مرگ بتی فریدان، مدافع حقوق زنان در غرب»، درمجله ویستا، بازدید 26 بهمن 1401ش | ||
*''Betty Friedan'', in ''300 Women Who Changed the World''. Encyclopædia Britannica, Retrieved February 2, 2010. | |||
*"(left to right): Billington; Betty Naomi Goldstein Friedan (1921–2006); Barbara Ireton (1932–1998); and Marguerite Rawalt (1895–1989)". ''Smithsonian Institution Archives''. Smithsonian Institution. Retrieved July 11, 2013. | |||
*Henderson, Margaret (July 2007). "Betty Friedan 1921–2006". ''Australian Feminist Studies''. | |||
*Spender, Dale (1985). ''For the Record: The Making and Meaning of Feminist Knowledge''. London: Women's Press. | |||
*Yenor, Scott (October 12, 2018). "Betty Friedan and the Birth of Modern Feminism". ''The Heritage Foundation''. Archived from the original on December 8, 2019. Retrieved September 24, 2024. | |||