پیش‌نویس:جین بتکه الشتاین: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۲: / خط ۲: @@
 <big>'''جین بتکه الشتاین؛'''</big> از فمنیست‌های موج سوم.
-جین بتکه الشتاین، در کتاب «مرد عمومی، زن خصوصی» (۱۹۸۱م) به تلاش فمنیست‌های رادیکال برای سیاسی‌کردن زندگی خصوصی حمله می‌کند و به دفاع از زندگی خصوصی و خانوادۀ فرزند محور می‌پردازد. الشتاین  مادربودن را«فعالیتی پیچیده، غنی، پر زحمت و شادی آفرین» می‌داند که زیستی، طبیعی، اجتماعی، نمادین و عاطفی است.
+جین بتکه الشتاین، در کتاب «مرد عمومی، زن خصوصی» (۱۹۸۱م) به تلاش فمنیست‌های رادیکال برای سیاسی‌کردن زندگی خصوصی حمله می‌کند و به دفاع از زندگی خصوصی و خانوادۀ فرزند محور می‌پردازد. الشتاین  مادربودن را«فعالیتی پیچیده، غنی، پر زحمت و شادی آفرین» می‌داند که زیستی، طبیعی، اجتماعی، نمادین و عاطفی است. الشتاین به سبب مطالعاتش در خصوص جنگ عادلانه مشهور بود. همین ایده بود که جنگ علیه تروریسم را برای محافظه‌کاران دولت بوش توجیه می‌کرد. الشتاین با اینکه طرفدار خانواده‌گرایی و از منتقدین فمنیست‌های رادیکال است اما با تئوری «جنگ عادلانه» پس از حادثۀ 11 سپتامبر یکی از مدافعان حملۀ دولت آمریکا به عراق و افغانستان بود.
-الشتاین به سبب مطالعاتش در خصوص جنگ عادلانه مشهور بود. همین ایده بود که جنگ علیه تروریسم را برای محافظه‌کاران دولت بوش توجیه می‌کرد. الشتاین با اینکه طرفدار خانواده‌گرایی و از منتقدین فمنیست‌های رادیکال است اما با تئوری «جنگ عادلانه» پس از حادثۀ 11 سپتامبر یکی از مدافعان حملۀ دولت آمریکا به عراق و افغانستان بود.
-ایدۀ جنگ عادلانه ریشه در آرای فیلسوف مسیحی سنت آگوستین دارد و در دوران معاصر توسط جین الشتاین و مایکل والزر بسط و گسترش داده شده است. الشتاین در 2003م بر اساس ایدۀ جنگ عادلانه کتاب «جنگ عادلانه علیه ترور» را نوشت.
 == زندگی‌نامه ==
 ژان بتکه الشتاین در ۶ ژانویۀ ۱۹۴۱م در وینزر کلرادو متولد شد و در تیمنث رشد یافت. او مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه ایالتی کلرادو و مدارک کارشناسی ارشد تاریخ را از دانشگاه‌های ویسکانسین-مدیسن و کلرادو دریافت کرد.<ref>Gifford Lectures". ''Giffordlectures.org''. Archived from the original on May 29, 2013.</ref> الشتاین در ۱۹۷۳م دکترای خود را از دانشگاه برندیس با رساله‌ای دربارۀ «زنان و سیاست: تحلیلی نظری» گرفت.<ref>Vitello, Paul (August 16, 2013). "Jean Bethke Elshtain, a Guiding Light for Policy Makers After 9/11, Dies at 72". </ref>
@@ خط ۱۵: / خط ۱۱: @@
 == دیدگاه‌های جین بتکه الشتاین ==
-جین بتکه الشتاین از نظریه‌پردازان فمینیسم خانواده‌گرا محسوب می‌شود که همواره از نهاد خانواده و نقش مادرانه دفاع کرده است. دیدگاه وی را می‌توان در دو محور اصلی خلاصه کرد: نخست، نقد بنیادین به جریان‌های اصلی فمینیسم (لیبرال، رادیکال و مارکسیستی) و دوم، تأکید بر نقش بی‌بدیل خانواده در ایجاد همبستگی اجتماعی.
-الشتاین به فمینیست‌های لیبرال به‌دلیل «معادل دانستن انسان بودن با مرد بودن» و ترغیب زنان به شبیه‌سازی خود به مردان انتقاد دارد.<ref>Elshtain، 1995: 427.</ref> از نگاه وی، این رویکرد باعث ترویج ارزش‌های مردانه (مانند قاطعیت و فاصله‌گیری عاطفی) و تضعیف فضایل زنانه‌ای می‌شود که برای ایجاد ارتباط صمیمانه و حفظ انسجام اجتماعی است.<ref>[http://jafarhashemlou.blogfa.com/post/2073 هاشملو، «نظریه های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، در وبلاگ روانشناسی هاشملو، ،9 شهریور 1400ش]</ref> او همچنین تصور فمینیستی مبنی بر این که تفاوت‌های جنسیتی صرفاً ساختۀ اجتماع است را به چالش کشیده و انتخاب آگاهانۀ بسیاری از زنان برای مادری را گواهی بر طبیعی و عمیق‌تر بودن این نقش می‌داند.<ref>[https://nashreney.com/product/ تانگ، «نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی»، ص 61، 1396ش]</ref>
+=== نقد بنیادین به فمینیسم جریان اصلی ===
+الشتاین با نقدی ریشه‌ای، سه جریان اصلی فمینیستی (لیبرال، رادیکال و مارکسیستی) را به‌دلیل نادیده‌گرفتن ارزش‌های ویژه زنانه و نقش مادری به چالش می‌کشد. او استدلال می‌کند که فمینیسم لیبرال، با تعریف انسانیت بر اساس الگوهای مردانه، درعمل زنان را به تقلید از مردان و طرد هویت مادرانه فرا می‌خواند.<ref>Elshtain، ''Democracy on Trial''، 1995، p427.
-الشتاین با دفاع از ارزش ذاتی مادری و کار مراقبتی، آن را نه فعالیتی بی‌ارزش، بلکه منبعی برای اخلاق مسئولیت‌پذیری، شفقت و مراقبت معرفی می‌کند.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref> او استدلال می‌کند که خانواده تنها پناهگاه در برابر منطق سودمحور سرمایه‌داری است و فضای منحصر به فردی برای پرورش این فضایل اخلاقی فراهم می‌آورد. الشتاین با طرح مفهوم «مادری اجتماعی»، معتقد است گسترش این اخلاق مراقبتی به عرصۀ عمومی می‌تواند مبنای بهتری برای نظم اجتماعی فراهم کند تا تمرکز صرف بر حقوق فردی. وی همچنین بر اهمیت رابطۀ دوسویه و اختصاصی کودک با مراقب اصلی (معمولاً مادر) تأکید دارد و با نگهداری جمعی کودکان مخالف است.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>
+</ref> این نگرش، نه تنها انتخاب بسیاری از زنان برای مادری را نادیده می‌گیرد، بلکه با محور قرار دادن استقلال فردی مطلق، اصول اولیۀ لیبرالیسم دربارۀ احترام به انتخاب‌های شخصی را نیز نقض می‌کند.<ref>[http://jafarhashemlou.blogfa.com/post/2073 هاشملو، «نظریه‌های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، وبلاگ روانشناسی هاشملو].</ref>
-او در برابر گفتمان‌های رایجی که خانواده را کانون ستم و خشونت معرفی می‌کنند، استدلال می‌کند که این نگاه یک‌سو نگر، کارکردهای مثبت و ضروری خانواده برای افراد و جامعه را نادیده می‌گیرد. از نظر الشتاین، پایداری خانواده نه به‌دلیل سلطۀ ساختاری، بلکه به‌دلیل ارضاء نیازهای طبیعی انسان به صمیمت و تعلق است و تا زمانی که جایگزینی برای تأمین این نیازها ارائه نشود، خانواده پابرجا خواهد ماند.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>
+=== دفاع از ارزش مادری و تفاوت‌های جنسیتی ===
+الشتاین در مقابل دیدگاه ساختگرایی افراطی که تفاوت‌های جنسیتی را صرفاً برساخته اجتماع می‌داند، بر وجود تمایزات طبیعی و عمیق‌تر تأکید می‌ورزد. از نظر او، تجربۀ مادری صرفاً یک نقش اجتماعی قابل تعویض نیست، بلکه منبع مهمی برای کسب فضایل اخلاقی مانند مراقبت، مسئولیت‌پذیری و صمیمت است.<ref>تانگ، نقد و نظر: درآمدی جامع بر نظریه‌های فمینیستی، 1396ش، ص61، </ref> وی هشدار می‌دهد که پیگیری بی‌قیدوشرط الگوهای مردانه توسط زنان، جامعه را از موهبت این فضایل که برای ترمیم پیوندهای اجتماعی ضروری هستند، محروم خواهد کرد.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>
-== نقد دیدگاه الشتاین ==
+=== خانواده به‌مثابه کانون اخلاق و همبستگی اجتماعی ===
-دیدگاه الشتاین، با وجود نکات قوت، با نقدهایی مواجه است. مهم‌ترین نقد، احتمال تقویت کلیشه‌های سنتی جنسیتی و محدودکردن زنان به حوزۀ خصوصی است. تأکید او بر ماهیت طبیعیِ متفاوت زنان و مردان و نقش بی‌بدیل مادری، می‌تواند به حذف نظام‌مند زنان از عرصۀ عمومی و نادیده‌گرفتن تنوع آرزوها و ظرفیت‌های فردی آنان بیانجامد. این رویکرد با اصل «آزادی انتخاب» که خود الشتاین بر آن تأکید دارد، در تناقض بالقوه قرار می‌گیرد.<ref>Elshtain، ''Democracy on Trial''، 1995، p271</ref>
+از منظر الشتاین، خانواده در جهان مدرن به آخرین سنگر در برابر منطق سودجویانه و فردگرایانه سرمایه‌داری تبدیل شده است. او خانواده را فضایی منحصربه‌فرد می‌داند که در آن روابط بر پایۀ عشق، فداکاری و تعهد بلندمدت شکل می‌گیرد. الشتاین با طرح مفهوم «مادری اجتماعی» پیشنهاد می‌کند که اخلاق مراقبتی پرورشیافته در خانواده می‌تواند و باید به الگویی برای روابط در عرصه عمومی و حکمرانی تبدیل شود تا جایگزین رقابت محض برای حقوق فردی گردد.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>
-همچنین، ایده‌ال‌سازی خانواده و نقش مادرانه، می‌تواند تجربیات متنوع و گاه منفی افراد مانند وجود خشونت خانگی یا میل به ایفای نقش‌های اجتماعی دیگر را نادیده بگیرد. دفاع او از الگوی خانوادۀ سنتی، پاسخ روشنی به الگوهای متنوع خانواده در جهان معاصر نمی‌دهد. از منظر منتقدان، تأکید الشتاین بر اخلاق مراقبتی زنان، بدون تلاش همزمان برای توزیع عادلانه‌تر این مسئولیت‌ها بین همه اعضای جامعه از جمله مردان، ممکن است بار سنگین مراقبت را تنها بر دوش زنان تثبیت کند. در نهایت، این پرسش اساسی مطرح است که آیا می‌توان فضایل اخلاقی مانند مراقبت و مسئولیت‌پذیری را منحصراً به نقش زیستی-اجتماعی مادری پیوند داد یا این فضایل قابلیت آموزش و تعمیم در چارچوب‌های اجتماعی گسترده‌تر را نیز دارند؟<ref>Elshtain، ''Democracy on Trial''، 1995، p271</ref>
+=== پاسخ به گفتمان‌های ضدخانواده ===
+الشتاین به‌شدت با روایت‌های افراطی که خانواده را نهاد اصلی ستم و خشونت معرفی می‌کنند، مخالف است. او این گفتمان‌ها را مخرب می‌داند زیرا کارکردهای مثبت و انکارناپذیر خانواده در تأمین امنیت عاطفی، جامعه‌پذیری و انتقال ارزش‌ها را نادیده می‌گیرند.<ref>Elshtain، ''Democracy on Trial''، 1995، p271</ref> به عقیدۀ وی، تداوم خانواده در عصر مدرن نه به‌دلیل اجبار، بلکه گواهی بر پاسخگویی این نهاد به نیازهای عمیق و ذاتی انسان برای تعلق خاطر، صمیمیت و معنابخشی به زندگی است. بنابراین، به جای تخریب خانواده، باید شرایط برای تحقق آرمان‌های اصیل آن فراهم شود.<ref>Elshtain, Jean Bethke. 1981. public man, private women. princeton, N.J: princeton university press.</ref>
 == پانویس ==
 {{پانویس}}
 == منابع ==
-*گریفیتس، مارتین، «دانشنامه روابط بین الملل و سیاست جهان»، مترجم: علیرضا طیب، تهران: نشر نی، چاپ دوم، 1388ش
+*تانگ، رزماری، نقد و نظر: درآمدی بر نظریه های فمینیستی، ترجمه منیژه نجم عراقی، تهران، نشر نی، 1387ش.
-*تانگ، رزماری، «نقد و نظر: درآمدی بر نظریه های فمینیستی»، مترجم: منیژه نجم عراقی، تهران: نشر نی، چاپ سوم، 1387ش
+*گریفیتس، مارتین، «دانشنامه روابط بین الملل و سیاست جهان»، ترجمۀ علیرضا طیب، تهران، نشر نی، 1388ش.
-*«Jean Bethke Elshtain»، در ویکی پدیای انگلیسی، بازدید 27 بهمن 1401ش
+* هاشملو، جعفر، «نظریه‌های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، وبلاگ روانشناسی هاشملو، تاریخ درج مطلب: 9 شهریور 1400ش.
-* هاشملو، جعفر، «نظریه های روانشناسی فمینیستی جین بتکه الشتین»، در وبلاگ روانشناسی هاشملو، ،9 شهریور 1400ش
 * Council on Civil Society (1998). ''A Call to Civil Society: Why Democracy Needs Moral Truths'' (PDF). New York: Institute for American Values. ISBN <bdi>978-0-9659841-2-6</bdi>. Archived from the original (PDF) on June 14, 2021. Retrieved January 19, 2020.
 * Gifford Lectures". ''Giffordlectures.org''. Archived from the original on May 29, 2013. Retrieved March 5, 2013.