بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۷۳: | خط ۷۳: | ||
او حجاب را از عفت و عصمت جدا میداند و میگوید زنان طوایف چادرنشین روباز هستند؛ اما بیعصمت نیستند. در حالی که زنان شهرنشین محجبه، ولی بیعفت هستند.<ref>[http://ensani.ir/file/download/article/1601985585-10314-99-37.pdf . حاتمی و دیگران، «مقام زن در شعر ابوالقاسم لاهوتی، ایرج میرزا و عارف قزوینی»، 1391ش، ص69]</ref> | او حجاب را از عفت و عصمت جدا میداند و میگوید زنان طوایف چادرنشین روباز هستند؛ اما بیعصمت نیستند. در حالی که زنان شهرنشین محجبه، ولی بیعفت هستند.<ref>[http://ensani.ir/file/download/article/1601985585-10314-99-37.pdf . حاتمی و دیگران، «مقام زن در شعر ابوالقاسم لاهوتی، ایرج میرزا و عارف قزوینی»، 1391ش، ص69]</ref> | ||
ایرج میرزا باور خود به آزادی زنان را در اشعار نمایشیاش نشان میدهد. او در منظومۀ نمایشی «عارفنامه» در داستانی تمایل خود را به کشف حجاب ابراز میکند. وی در این قطعۀ نمایشی به نام «تصویر زن» با زبان طنز از حجاب و مدافعان آن انتقاد میکند: | ایرج میرزا باور خود به آزادی زنان را در اشعار نمایشیاش نشان میدهد. او در منظومۀ نمایشی «عارفنامه» در داستانی تمایل خود را به [[کشف حجاب]] ابراز میکند. وی در این قطعۀ نمایشی به نام «تصویر زن» با زبان [[طنز]] از حجاب و مدافعان آن انتقاد میکند: | ||
خدایا تا کی این مردان به خوابند زنان تا کی گرفتار حجابند<ref>[https://jlcr.ut.ac.ir/article_78201_8fb38eb8c1d104dd84f7719e1777e9ea.pdf . مؤذنی و دیگران، «بررسی تطبیقی درون مایههای آثار نمایشی عشقی، ایرج و عارف»، 1399ش، ص171 و172.]</ref> | خدایا تا کی این مردان به خوابند زنان تا کی گرفتار حجابند<ref>[https://jlcr.ut.ac.ir/article_78201_8fb38eb8c1d104dd84f7719e1777e9ea.pdf . مؤذنی و دیگران، «بررسی تطبیقی درون مایههای آثار نمایشی عشقی، ایرج و عارف»، 1399ش، ص171 و172.]</ref> | ||
برای نخستین بار بحث از کشف حجاب را بهصورت منظوم ایرج میرزا وارد ادبیات مشروطه کرد. سفر به اروپا و دیدن زندگی مردم غرب باعث اثرگذاری بر روحیۀ وی و ایجاد آزاداندیشی و تجددخواهی در او شد. ایرج میرزا از زندگی مردم انتقاد میکرد؛ [[سینهزنی]] و [[قمهزنی]]، عشقبازی و رابطۀ جنسی، سیاست و حجاب زنان را به انتقاد و سخره میگرفت. او در بیان عقایدش هیچ ملاحظهای نداشت. او برای خرسندی دوستان و رنجاندن دشمنان شعر میگفت. یکی از معایب بزرگ شعر ایرج میرزا وجود مضامین و محتوای غیراخلاقی بود. در دیوان او مطالب فراوانی دربارۀ عیبجویی از زن و حجابش وجود دارد: | برای نخستین بار بحث از کشف حجاب را بهصورت منظوم ایرج میرزا وارد ادبیات مشروطه کرد. سفر به اروپا و دیدن زندگی مردم غرب باعث اثرگذاری بر روحیۀ وی و ایجاد آزاداندیشی و تجددخواهی در او شد. ایرج میرزا از زندگی مردم انتقاد میکرد؛ [[سینهزنی]] و [[قمهزنی]]، [[عشقبازی]] و رابطۀ جنسی، سیاست و حجاب زنان را به انتقاد و سخره میگرفت. او در بیان عقایدش هیچ ملاحظهای نداشت. او برای خرسندی دوستان و رنجاندن دشمنان شعر میگفت. یکی از معایب بزرگ شعر ایرج میرزا وجود مضامین و محتوای غیراخلاقی بود. در دیوان او مطالب فراوانی دربارۀ عیبجویی از زن و حجابش وجود دارد: | ||
نقاب دارد و دل را به جلوه آب کند | نقاب دارد و دل را به جلوه آب کند | ||
| خط ۱۰۶: | خط ۱۰۶: | ||
==رویکردهای انتقادی به اشعار ضد حجاب ایرج میرزا== | ==رویکردهای انتقادی به اشعار ضد حجاب ایرج میرزا== | ||
ایرج میرزا در اشعارش، حجاب زنان را دستاورد اسلام و آن را عامل بازدارنده برای حضور زنان در جامعه میدانست. در حالی که پژوهشهای تاریخی نشان میدهند در طول تاریخ ایران، حجاب همواره بخشی پایدار از فرهنگ و تمدن این سرزمین بوده است.<ref>[http://ensani.ir/file/download/article/1601985585-10314-99-37.pdf . حاتمی و دیگران، «مقام زن در شعر ابوالقاسم لاهوتی، ایرج میرزا و عارف قزوینی»، 1391ش، ص75-79]</ref> شواهد تاریخی نشان میدهند که زنان ایرانی، حتی پیش از | ایرج میرزا در اشعارش، حجاب زنان را دستاورد اسلام و آن را عامل بازدارنده برای حضور زنان در جامعه میدانست. در حالی که پژوهشهای تاریخی نشان میدهند در طول تاریخ ایران، حجاب همواره بخشی پایدار از [[فرهنگ]] و [[تمدن]] این سرزمین بوده است.<ref>[http://ensani.ir/file/download/article/1601985585-10314-99-37.pdf . حاتمی و دیگران، «مقام زن در شعر ابوالقاسم لاهوتی، ایرج میرزا و عارف قزوینی»، 1391ش، ص75-79]</ref> شواهد تاریخی نشان میدهند که زنان ایرانی، حتی پیش از [[اسلام]]، بر اساس [[فطرت]]، [[عقل]] و باورهای مذهبی خود حجاب را رعایت میکردند. در دورۀ ساسانیان، زنان اشرافزاده تنها با تختروانهای پوشیده از خانه خارج میشدند.<ref>دورانت، تاریخ تمدن، 1343ش، ج1، ص522.</ref> بهطوری که پس از شکست ساسانیان، دختران شاه ایران حاضر نشدند با وجود تهدید، چهرۀ خود را در برابر مردان عرب نمایان کنند.<ref>حلبی شافعی، السیره الحلبیه بیتا، ج2، ص234.</ref> | ||
در عصر قاجاریه، زنان با محدودیتهایی در مسیر تحصیل و فعالیتهای اجتماعی روبرو بودند. این موانع تا حدی بهدلیل سیاستهای استبدادی حاکمان قاجار و ساختار اجتماعی آن دوران بود. پس از [[انقلاب اسلامی]]، رویکرد جدیدی نسبت به مشارکت زنان شکل گرفت و سیاستگذاریها بر پایه فراهم کردن زمینههای آموزشی و شغلی برای همه اقشار جامعه، از جمله زنان محجبه، قرار گرفت. حضور چشمگیر زنان در دانشگاهها و پژوهشهای علمی، رشد قابل توجهی را نشان میدهد که نشاندهنده عدم تضاد میان حجاب و پیشرفت علمی و اجتماعی زنان است.<ref>[http://ensani.ir/file/download/article/1601985585-10314-99-37.pdf . حاتمی و دیگران، «مقام زن در شعر ابوالقاسم لاهوتی، ایرج میرزا و عارف قزوینی»، 1391ش، ص75-79]</ref> | در عصر قاجاریه، زنان با محدودیتهایی در مسیر تحصیل و فعالیتهای اجتماعی روبرو بودند. این موانع تا حدی بهدلیل سیاستهای استبدادی حاکمان قاجار و ساختار اجتماعی آن دوران بود. پس از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب اسلامی]]، رویکرد جدیدی نسبت به [[مشارکت زنان]] شکل گرفت و سیاستگذاریها بر پایه فراهم کردن زمینههای آموزشی و شغلی برای همه اقشار جامعه، از جمله زنان محجبه، قرار گرفت. حضور چشمگیر زنان در دانشگاهها و پژوهشهای علمی، رشد قابل توجهی را نشان میدهد که نشاندهنده عدم تضاد میان حجاب و پیشرفت علمی و اجتماعی زنان است.<ref>[http://ensani.ir/file/download/article/1601985585-10314-99-37.pdf . حاتمی و دیگران، «مقام زن در شعر ابوالقاسم لاهوتی، ایرج میرزا و عارف قزوینی»، 1391ش، ص75-79]</ref> | ||
==درگذشت== | ==درگذشت== | ||
