حمید گلزار (بحث | مشارکتها) |
|||
| خط ۱۴: | خط ۱۴: | ||
==لباس مردان بختیاری نماد سادگی و پاکی== | ==لباس مردان بختیاری نماد سادگی و پاکی== | ||
چوقا، شلوار دبیت، گیوه ملکی و کلاه خسروی، هر یک | چوقا، شلوار دبیت، گیوه ملکی و کلاه خسروی، هر یک بهنوعی نمادی از سادگی هستند؛ سادگیای که در باطن این قوم نیز ریشه دارد. این لباسها فاقد پیچیدگی و دورویی بوده و اصالت و یکرنگی مردان بختیاری را به تصویر میکشد.<ref>[https://dehkoneh.blogfa.com/page/21 «لباس بختیاری»، وبسایت دهکهنه.]</ref> | ||
==ماندگاری لباس بختیاری== | ==ماندگاری لباس بختیاری== | ||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
==سرپوشهای مردان بختیاری== | ==سرپوشهای مردان بختیاری== | ||
سر در فرهنگ ایرانی، جایگاهی ویژه دارد و پوشاندن آن نمادی از وقار و احترام مردان بهشمار میآید.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/394728/%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%85-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%AF «مردان قدیم چه میپوشیدند؟»، خبرگزاری مشرق.]</ref> انواع سرپوش مردان بختیاری عبارت است از: | سر در فرهنگ ایرانی، جایگاهی ویژه دارد و پوشاندن آن نمادی از وقار و احترام مردان بهشمار میآید.<ref>[https://www.mashreghnews.ir/news/394728/%D9%85%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%85-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D9%BE%D9%88%D8%B4%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%AF «مردان قدیم چه میپوشیدند؟»، خبرگزاری مشرق.]</ref> انواع [[سرپوش مردان کرد|سرپوش]] مردان بختیاری عبارت است از: | ||
===کلاه نمدی=== | ===کلاه نمدی=== | ||
| خط ۵۸: | خط ۵۸: | ||
شال مردان بختیاری از جنس پارچهای لطیف شبیه حریر بوده که گاهی اوقات از آن بهعنوان [[دستار|دستار]] استفاده میشود. شال مسقطی از معروفترین شالهای مردان بختیاری است که در مسقط عمان تولید میشود. رنگ شال اغلب بهرنگ سفید یا [[سبز (رنگ)|سبز]] است که رنگ سبز آن علاقۀ مردان بختیاری را به شریعت اسلام نشان میدهد. | شال مردان بختیاری از جنس پارچهای لطیف شبیه حریر بوده که گاهی اوقات از آن بهعنوان [[دستار|دستار]] استفاده میشود. شال مسقطی از معروفترین شالهای مردان بختیاری است که در مسقط عمان تولید میشود. رنگ شال اغلب بهرنگ سفید یا [[سبز (رنگ)|سبز]] است که رنگ سبز آن علاقۀ مردان بختیاری را به شریعت اسلام نشان میدهد. | ||
سوگند خوردن به شال سبز در فرهنگ بختیاری در اشعار و ترانههای این منطقه، بسیار رایج است. در برخی از این آثار، فروختن شال بهعنوان عمل ناپسند و مذموم توصیف میشود. مردان بختیاری شال خود را دور کمر، روی چوقا میبندند. بستن شال به کمر نشانۀ آمادگی فیزیکی و باز کردن آن بهمنظور فراغت از رزم یا بزم است.<ref>[http://www.manahonar.com/Blog/?p=438 صادقیان، «لباس محلی بختیاری»، وبسایت مانا هنر ایرانیان.]</ref> | سوگند خوردن به شال سبز در فرهنگ بختیاری در اشعار و ترانههای این منطقه، بسیار رایج است. در برخی از این آثار، فروختن [[شال]] بهعنوان عمل ناپسند و مذموم توصیف میشود. مردان بختیاری شال خود را دور کمر، روی چوقا میبندند. بستن شال به کمر نشانۀ آمادگی فیزیکی و باز کردن آن بهمنظور فراغت از رزم یا بزم است.<ref>[http://www.manahonar.com/Blog/?p=438 صادقیان، «لباس محلی بختیاری»، وبسایت مانا هنر ایرانیان.]</ref> | ||
===شلوار=== | ===شلوار=== | ||
| خط ۸۸: | خط ۸۸: | ||
==چوقا؛ نماد هویت قومی و ایلی== | ==چوقا؛ نماد هویت قومی و ایلی== | ||
چوقا، شاخصترین پوشش قوم بختیاری، حاصل هنر دست زنان بختیاری است که با دقت و مهارت بالا بافته میشود و نمادی از هویت مردان و فرهنگ ایل | چوقا، شاخصترین پوشش قوم بختیاری، حاصل هنر دست [[لباس زنان بختیاری|زنان بختیاری]] است که با دقت و مهارت بالا بافته میشود و نمادی از هویت مردان و فرهنگ ایل به شمار میرود.<ref>[https://ensani.ir/fa/article/380990/%D8%B2%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A2%D9%81%D8%B1%DB%8C%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%88%D9%82%D8%A7-%D9%86%D9%85%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%87%D9%86%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%B9%D8%B4%D8%A7%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D9%87%D9%88%DB%8C%D8%AA-%D9%82%D9%88%D9%85%DB%8C افروغ، «زنان بختیاری: آفرینندگان چوقا، نمودی از هنر ایلی و عشایری و نماد هویت قومی»، 1397ش، ص9.]</ref> | ||
==فرم دایره در پوشاک بختیاری== | ==فرم دایره در پوشاک بختیاری== | ||
| خط ۹۵: | خط ۹۵: | ||
==نمادشناسی رنگ سفید و سیاه در چوقا== | ==نمادشناسی رنگ سفید و سیاه در چوقا== | ||
چوقا، پوششی با رنگهایی نمادین است که بازتابی از نبرد همیشگی نیکی و بدی | چوقا، پوششی با رنگهایی نمادین است که بازتابی از نبرد همیشگی نیکی و بدی به شمار میآید. رنگ سفید در این لباس، نماد سپنتامینو، فرشتۀ خیر، و نشانگر حرکت بهسوی آگاهی و خرد مقدس است. پلههای سفید آن، بر جایگاه گفتار، کردار و اندیشۀ نیک در مسیر تقرب به عالم معنا و خداوند تأکید دارند؛ اصلی که همواره مورد توجه قوم بختیاری بوده است. | ||
در مقابل، خطوط سیاه رنگ، نماد انگرهمینو، اهریمن و خرد خبیثاند که بهسوی زمین و سیاهی در حرکتاند و باعث تنزل روح و اندیشه میشوند. چیرگی رنگ سفید در چوقا، تأکیدی است بر لزوم مقاومت در برابر وسوسههای شیطانی و پیروزی نور و پاکی بر تاریکی و پلیدی. چوقا، با این تضاد رنگی، همواره به انسان یادآوری میکند که باید در راه روشنایی گام برداشت.<ref>مددی، نماد در فرهنگ بختیاری، 1386ش، ص94.</ref> | در مقابل، خطوط سیاه رنگ، نماد انگرهمینو، اهریمن و خرد خبیثاند که بهسوی زمین و سیاهی در حرکتاند و باعث تنزل روح و اندیشه میشوند. چیرگی رنگ سفید در چوقا، تأکیدی است بر لزوم مقاومت در برابر وسوسههای شیطانی و پیروزی نور و پاکی بر تاریکی و پلیدی. چوقا، با این تضاد رنگی، همواره به انسان یادآوری میکند که باید در راه روشنایی گام برداشت.<ref>مددی، نماد در فرهنگ بختیاری، 1386ش، ص94.</ref> | ||