imported>محمدمهدی محمدی |
imported>سلیمانی بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:رنسانس.jpg|جایگزین=دوران رنسانس|بندانگشتی|پرتره توسط رافائلو مورگن، حدود سال ۱۸۲۲]] | |||
<big>'''پوشاک زنان ایتالیا در دوره رنسانس؛'''</big> تنپوش زنان ایتالیا در دورۀ رنسانس. | <big>'''پوشاک زنان ایتالیا در دوره رنسانس؛'''</big> تنپوش زنان ایتالیا در دورۀ رنسانس. | ||
| خط ۹: | خط ۱۰: | ||
پوشاک زنان در اوایل قرن شانزدهم میلادی عبارت بودند از: | پوشاک زنان در اوایل قرن شانزدهم میلادی عبارت بودند از: | ||
===شِمیز یا اِسموک=== | ===شِمیز یا اِسموک=== | ||
این لباس از جنس کتان بوده است و برای محافظت از پوشاک رویی از چربی بدن و گرد و غبار، زیر لباسهای بلند پوشیده میشد. شمیزهای زنان ثروتمند، مستطیلشکل و توریمانند بود و روی آن سوزندوزی شده بود.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص39.</ref> | این لباس از جنس کتان بوده است و برای محافظت از پوشاک رویی از چربی بدن و گرد و غبار، زیر لباسهای بلند پوشیده میشد. شمیزهای زنان ثروتمند، مستطیلشکل و توریمانند بود و روی آن سوزندوزی شده بود.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص39.</ref> | ||
[[پرونده:Mona Lisa, by Leonardo da Vinci, from C2RMF retouched.jpg.webp|جایگزین=پوشاک زنان ایتالیا در دوره رنسانس|بندانگشتی|مونالیزا اثر داوینچی]] | |||
===لباس رو=== | ===لباس رو=== | ||
لباس رویی شامل یک گان بود. گانهای ایتالیایی روی کمر قرار داشتند و زیر آن دامنهای کلوش پوشیده میشد؛ گاهی اوقات گان، روی شمیز یا اسموک قرار میگرفت. برخی گانها در قسمت جلو دارای شکاف و برخی دنبالهای در قسمت پایین دامن داشتند.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص41.</ref> | لباس رویی شامل یک گان بود. گانهای ایتالیایی روی کمر قرار داشتند و زیر آن دامنهای کلوش پوشیده میشد؛ گاهی اوقات گان، روی شمیز یا اسموک قرار میگرفت. برخی گانها در قسمت جلو دارای شکاف و برخی دنبالهای در قسمت پایین دامن داشتند.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص41.</ref> | ||
| خط ۲۱: | خط ۲۴: | ||
گانهای زنان این دوره، مجلسی و حداقل از سه قسمت مجزا، سینهبند، دامن و آستین تشکیل شده بود. گان، از دو لایه پارچۀ مقاوم ساخته شده بود که بسیار تنگ بوده و بدن را از سرشانه تا کمر میپوشانده است. اغلب یقۀ سینهبندها بزرگ و منحنی شکل بود و تا پایین سینه ادامه داشت.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص41.</ref> | گانهای زنان این دوره، مجلسی و حداقل از سه قسمت مجزا، سینهبند، دامن و آستین تشکیل شده بود. گان، از دو لایه پارچۀ مقاوم ساخته شده بود که بسیار تنگ بوده و بدن را از سرشانه تا کمر میپوشانده است. اغلب یقۀ سینهبندها بزرگ و منحنی شکل بود و تا پایین سینه ادامه داشت.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص41.</ref> | ||
===آستین=== | ===آستین=== | ||
اکثر آستینهای این دوره بهصورت جداگانه تهیه و بهوسیلۀ گرههای کوچک به بدنه وصل میشدند؛ از این رو زنان ایتالیایی آستینها را با انواع پوشاک میپوشیدند تا جلوه متفاوتی را به وجود آورد. آستینها در قرن شانزدهم در انواع مختلف پفی، چهارگوش و پَردار در بازار عرضه میشد؛ پفها معمولاً در قسمت بالای آستین و نزدیک به سرشانه بودند؛ اما در پارهای از موارد روی بازو، آرنج و مچ نیز ظاهر میشدند. از دیگر ویژگیهای آستینهای این دوره وجود پنلهای پارچهای روی آستین بود که میتوانست با رنگها و پارچههای متضاد و گاهی پلیسهدار تزیین شود. بیشتر مواقع در آستینها، پنلها را با پفها ترکیب و روی آنها را با روبان و جواهرات و برشهای کوچک تزیین میکردند.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص44.</ref> | اکثر آستینهای این دوره بهصورت جداگانه تهیه و بهوسیلۀ گرههای کوچک به بدنه وصل میشدند؛ از این رو زنان ایتالیایی آستینها را با انواع پوشاک میپوشیدند تا جلوه متفاوتی را به وجود آورد. آستینها در قرن شانزدهم در انواع مختلف پفی، چهارگوش و پَردار در بازار عرضه میشد؛ پفها معمولاً در قسمت بالای آستین و نزدیک به سرشانه بودند؛ اما در پارهای از موارد روی بازو، آرنج و مچ نیز ظاهر میشدند. از دیگر ویژگیهای آستینهای این دوره وجود پنلهای پارچهای روی آستین بود که میتوانست با رنگها و پارچههای متضاد و گاهی پلیسهدار تزیین شود. بیشتر مواقع در آستینها، پنلها را با پفها ترکیب و روی آنها را با روبان و جواهرات و برشهای کوچک تزیین میکردند.<ref>عزتی، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، 1399ش، ص44.</ref> | ||
[[پرونده:Leonardo da Vinci - Virgin and Child with St Anne C2RMF retouched.jpg|جایگزین=زنان در دوره رنسانس|بندانگشتی|نقاشی زنان در دوره رنسانس اثری از داوینچی]] | |||
===کُرتِل یا زیردامنی=== | ===کُرتِل یا زیردامنی=== | ||
گان روی کرتل یا زیردامنی پوشیده میشد. زنان ایتالیایی برای پفدار شدن لباسهای خود در زیر پیراهنهایشان دامنهای متعددی میپوشیدند و پس از آن پیراهن دامندار رویی را بر تن میکردند. این پیراهن رویی، کوتاهتر از زیردامنیها بود؛ به همین دلیل تزیینات لبۀ کرتل یا زیردامنی در پایین لباس مشخص بود.<ref>[https://research.iaun.ac.ir/pd/mojabi/pdfs/UploadFile_9210.pdf مجابی، «رنسانس اروپا»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجفآباد، ص5.]</ref> | گان روی کرتل یا زیردامنی پوشیده میشد. زنان ایتالیایی برای پفدار شدن لباسهای خود در زیر پیراهنهایشان دامنهای متعددی میپوشیدند و پس از آن پیراهن دامندار رویی را بر تن میکردند. این پیراهن رویی، کوتاهتر از زیردامنیها بود؛ به همین دلیل تزیینات لبۀ کرتل یا زیردامنی در پایین لباس مشخص بود.<ref>[https://research.iaun.ac.ir/pd/mojabi/pdfs/UploadFile_9210.pdf مجابی، «رنسانس اروپا»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجفآباد، ص5.]</ref> | ||
| خط ۳۲: | خط ۳۷: | ||
==تزیینات لباس== | ==تزیینات لباس== | ||
[[پرونده:Jan-van-Eyck-Portrait-Giovanni-Arnolfini-and-Wife.jpg|جایگزین=پوشاک زنان در دوره رنسانس|بندانگشتی|جووانی آرنولفینی و نوعروسش،اثر یان وان آیک ،رنسانس]] | |||
بیشترین تزیینات به کار رفته روی لباس به ایتالیا اختصاص داشت. تمامی پوشاک زنان و مردان این دوره با هنرهای دستی، از طلا و نقره برودریدوزی<ref>«برودری»؛ واژهای فرانسوی و به دوختی گفته میشود که پس از اتمام کار، پارچه حالت تور به نظر میآید؛ [https://iranantiq.com/handicraft/textile/embroidery/brudry «برودریدوزی»، وبسایت ایرانآنتیک.]</ref> میشدند. قیطان وارد بازار شد و تمام قسمتهای پوشاک مردان و زنان بهوسیلۀ آن تزیین شد؛ در واقع این نوار تزیینی از دو تا پانزده رشته تابیده شده ساخته شده بود و برای بستن قسمتهای مختلف لباس به یکدیگر از آن استفاده میشد.<ref>ویلکاکس، تاریخ لباس (5000 سال پوشاک زنان و مردان جهان)، 1397ش، ص103.</ref> پارچهها و لباسهای زنان با سنگهای قیمتی بهخصوص مروارید تزیین میشد؛ بههمین دلیل این عصر به عصر «مرواریددوزی» معروف است.<ref>[https://research.iaun.ac.ir/pd/mojabi/pdfs/UploadFile_9210.pdf مجابی، «رنسانس اروپا»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجفآباد، ص5 و 7.]</ref> | بیشترین تزیینات به کار رفته روی لباس به ایتالیا اختصاص داشت. تمامی پوشاک زنان و مردان این دوره با هنرهای دستی، از طلا و نقره برودریدوزی<ref>«برودری»؛ واژهای فرانسوی و به دوختی گفته میشود که پس از اتمام کار، پارچه حالت تور به نظر میآید؛ [https://iranantiq.com/handicraft/textile/embroidery/brudry «برودریدوزی»، وبسایت ایرانآنتیک.]</ref> میشدند. قیطان وارد بازار شد و تمام قسمتهای پوشاک مردان و زنان بهوسیلۀ آن تزیین شد؛ در واقع این نوار تزیینی از دو تا پانزده رشته تابیده شده ساخته شده بود و برای بستن قسمتهای مختلف لباس به یکدیگر از آن استفاده میشد.<ref>ویلکاکس، تاریخ لباس (5000 سال پوشاک زنان و مردان جهان)، 1397ش، ص103.</ref> پارچهها و لباسهای زنان با سنگهای قیمتی بهخصوص مروارید تزیین میشد؛ بههمین دلیل این عصر به عصر «مرواریددوزی» معروف است.<ref>[https://research.iaun.ac.ir/pd/mojabi/pdfs/UploadFile_9210.pdf مجابی، «رنسانس اروپا»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجفآباد، ص5 و 7.]</ref> | ||
| خط ۸۶: | خط ۹۲: | ||
==منابع== | ==منابع== | ||
* اشرفی، مهسا، «میکل آنژ»، وبسایت آرتنویس، تاریخ بازدید: 29 مهر 1402ش. | *اشرفی، مهسا، «میکل آنژ»، وبسایت آرتنویس، تاریخ بازدید: 29 مهر 1402ش. | ||
* «برودریدوزی»، وبسایت ایران آنتیک، تاریخ بازدید: 7 مهر 1402ش. | *«برودریدوزی»، وبسایت ایران آنتیک، تاریخ بازدید: 7 مهر 1402ش. | ||
* «تاریخچۀ مد ایتالیا»، وبسایت آنجِل مَگِزین، تاریخ درج مطلب: 11 اسفند 1401ش. | *«تاریخچۀ مد ایتالیا»، وبسایت آنجِل مَگِزین، تاریخ درج مطلب: 11 اسفند 1401ش. | ||
* «دربارۀ رافائل سانزیو»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ درج مطلب: 17 فروردین 1399ش. | *«دربارۀ رافائل سانزیو»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ درج مطلب: 17 فروردین 1399ش. | ||
* «دربارۀ لئوناردو داوینچی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ درج مطلب: 28 فروردین 1399ش. | *«دربارۀ لئوناردو داوینچی»، خبرگزاری جمهوری اسلامی، تاریخ درج مطلب: 28 فروردین 1399ش. | ||
* عزتی، زینب، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، پایاننامۀ کارشناسیارشد، تهران، دانشکدۀ هنر و معماری دانشگاه علم و فرهنگ، 1399ش. | *عزتی، زینب، تحلیل تحولات فرهنگی و اجتماعی لباس در رنسانس سده شانزدهم جنوب اروپا (مطالعه موردی: مکتب فلورانس و میلان)، پایاننامۀ کارشناسیارشد، تهران، دانشکدۀ هنر و معماری دانشگاه علم و فرهنگ، 1399ش. | ||
* «سبک و هنر باروک»، وبسایت بیتوته، تاریخ بازدید: 7 مهر 1402ش. | *«سبک و هنر باروک»، وبسایت بیتوته، تاریخ بازدید: 7 مهر 1402ش. | ||
* مجابی، سیدعلی، «رنسانس اروپا»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجفآباد، تاریخ بازدید: 7 مهر 1402ش. | *مجابی، سیدعلی، «رنسانس اروپا»، وبسایت دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجفآباد، تاریخ بازدید: 7 مهر 1402ش. | ||
* نیکجو، لیلا و صارمی، حمیدرضا، «آرابسک یا نقوش اسلیمی در معماری اسلامی»، اولین کنفرانس سالانۀ بینالمللی عمران، معماری و شهرسازی، 1394ش. | *نیکجو، لیلا و صارمی، حمیدرضا، «آرابسک یا نقوش اسلیمی در معماری اسلامی»، اولین کنفرانس سالانۀ بینالمللی عمران، معماری و شهرسازی، 1394ش. | ||
* نیکنام، سامی، «رنسانس»، وبسایت نیکنام، تاریخ درج مطلب: 4 اردیبهشت 1400ش. | *نیکنام، سامی، «رنسانس»، وبسایت نیکنام، تاریخ درج مطلب: 4 اردیبهشت 1400ش. | ||
* ویلکاکس، روتترنر، تاریخ لباس (5000 سال پوشاک زنان و مردان جهان)، ترجمۀ شیرین بزرگمهر، تهران، توس، چاپ هشتم، 1397ش. | *ویلکاکس، روتترنر، تاریخ لباس (5000 سال پوشاک زنان و مردان جهان)، ترجمۀ شیرین بزرگمهر، تهران، توس، چاپ هشتم، 1397ش. | ||
* Ashelford, The visual History of Costume: The Sixteenth Century, 1994. | *Ashelford, The visual History of Costume: The Sixteenth Century, 1994. | ||
* Harris, J. Lace. In J. Harris (Ed.), Textiles 5,000 years: An international history and illustrated survey, Harry N. Abrams, INC, 1993. | *Harris, J. Lace. In J. Harris (Ed.), Textiles 5,000 years: An international history and illustrated survey, Harry N. Abrams, INC, 1993. | ||
* Herald, J. Italian silks (1500-1900). In J. Harris (Ed.), Textiles 5,000 years: An international history and illustrated survey, Harry N. Abrams, INC, 1993. | *Herald, J. Italian silks (1500-1900). In J. Harris (Ed.), Textiles 5,000 years: An international history and illustrated survey, Harry N. Abrams, INC, 1993. | ||
* ,Roger,Morrison «لباس ایتالیایی معمولی»، وبسایت WARBLETONCOUNCIL، تاریخ درج مطلب: 24 سپتامبر 2021م. | *,Roger,Morrison «لباس ایتالیایی معمولی»، وبسایت WARBLETONCOUNCIL، تاریخ درج مطلب: 24 سپتامبر 2021م. | ||
[[رده: ویکیرز]] | [[رده: ویکیرز]] | ||